انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات

🔴(بخش دوم) ✍ عبدالله باقری(مدیر دفتر استانی قم انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات) 🔸تعمق و توجه به روابط میان فرهنگ توده ای، فرهنگ روزمره مردم و قدرت، از چالش های مهم پیش رو خواهد بود. اگر امروزه فرهنگ را فرایند تکامل و توسعه فکری، معنوی و زیبایی شناختی؛ بعلاوه شیوه خاص زندگی مردم و البته فراورده های فعالیت فکری و هنری بدانیم. میبینیم که شیوه زندگی عامه مردم شهر و شیوه زیست فرهنگی امروز مبتنی بر مفاهیم بنیادی چون رفاه اقتصادی ، فراغت ، سرگرمی ، لذت جویی و ... شده است و فراورده های فرهنگی و هنری امروز در سطح عموم مردم به این گونه علائق پاسخ می دهند و همین پاسخگویی است که زمینه تجاری شدن فرهنگ را فراهم ساخته است . این وضعیت در انطباق با نظریه های ساختارگرا و تداوم مقاومت نهاد رسمی قدرت، چالش جدی پیش رو خواهد بود. ضرورریست تا این وضعیت و تغییرات فرهنگی و روند شکل گیری این تغییرات ؛ با تمایزگذاری میان درک فرهنگ از درون و بیرون و همچنین فرایند تماس و تمایزهای فرهنگی- اجتماعی که در ارتباط با فرهنگ مطرح است؛ فهمیده شود از نکات دیگر میتوان به تقابل ، تعارض یا گاه تظاهر و تلاش برای تعامل تمدن با فرهنگ اشاره کرد. در اندیشه فرانسوی از تمدن، بیشتر به عنوان فرهنگ و از فرهنگ به معنای تمدن یاد می شود. بدین دلیل فرهنگ به تمدن بسیار شبیه و حتی گاهی قابل جایگزینی با هم هستند. در حالی که در اندیشه آلمانی مفهوم فرهنگ با تمدن متفاوت است و در مقابل با یکدیگر قرار دارند. در جامعه امروز ما، دستکاری فرهنگ با واژه تمدن و بعد تقابل دادن تمدن اسلامی در برابر ایرانی و در گاهی دیگر چسباندن این دو با هم ، تضادهای تفهمی و عملی در زندگی روزمره و فرهنگ زیستن مردمان ایجاد کرده و استفاده ابزاری ازین مفاهیم ، چالش های هویتی در بین نسل جوان ایجاد کرده. و البته چالش بعدی دستوری و تجویزی کردن فرهنگ در جامعه است. اگر ما دوره های اجتماعی و فرهنگی را ( مثلا در قم بطور خاص و ایران بطور عام ) مطابق با نظریه ها و تغییرات اجتماعی در نظر بگیریم و بعلاوه فرهنگ را ذیل زندگی روزمره ( از پوشش، باورها، قدم زدن، مد، بدن و..) تا فرهنگ عامه ( ورزش و غذا و خرید و مصرف ) تصویر کنیم.وضعیت جامعه امروز مثلا در قم را میتوان گفت: بخش زیادی از دختران و پسران و زنان و مردان از دوره اول: تثبیت سنت ها و ساختارها ( دوره فرهنگ گرایی) و دوره دوم ( حضور نظام هایی زبانی، نمادی ساختارگرایی) گذر کرده اند و اشکارا به دوره سوم ( فراساختارگرایی و فرافرهنگ گرایی) قدم گذاشته اند. جامعه امروز ، گرچه در فرایند جهانی شدن ، فرهنگ جهانی و قدرت بیشمار رسانه ها و سیلاب میلیون ها داده های تصویری، صوتی، تبلیغاتی، خبری و اندیشه های متکثر، در حال همگونی شدن هست، اما همزمان نوعی دوام و بقای همزمان در شیوه های فرهنگی خود را نشان میدهند. اکنون، سیاستگذاری فرهنگی ، مستلزم درک معانی، مفاهیم و امور ذهنی نسل پیش روست که جهان و امورات آن را با تولد در صفحه رسانه، کشف و هویت گرفته و شاهد هستی یافتن مجازی شده خود هستند وقتی در نظام ساختارگرا، هدف وسیله را توجیه کند، هرگونه تغییرات‌فرهنگی، ریزش ها و گسل هایی در فرهنگ روزمره، فرهنگ عامه، معانی، ارزش ها و هنجارهای فرهنگی در سطح جامعه را بدنبال خواهد داشت. 🔹#انجمن_ایرانی_مطالعات_فرهنگی_و_ارتباطات #نشست_تخصصی 🇮🇷 🆔 @irancsca