کانال طِب اَطفال

👩‍💻در گذرِ روزهای طبابت؛ روایت‌هایی از تجربه‌های بالینی اعضای کانال طب اطفال دختری ۱۷ ساله‌ای به مطب مراجعه کرد که مدت‌ها بود بین پزشکان مختلف (داخلی، مغز و اعصاب، چشم‌پزشکی و ENT) در رفت‌وآمد بود، چون از سردرد شکایت داشت. وقتی شرح حال گرفتم، جزئیات تقریباً کاملاً با میگرن مطابقت داشت. اما هنگام معاینه، متوجه شدم در یک سمت بینی، مقدار زیادی ترشح سفیدرنگ و غیرچرکی تجمع پیدا کرده است. با ساکشن آن را خارج کردم؛ ترشحات به شکل رشته‌ای و کش‌دار خارج می‌شد. از او پرسیدم: «از این سمت بینی نفس می‌کشی؟» گفت: «نمی‌دانم دکتر!» گفتم: «یک نفس عمیق بکش تا ببینم عبور هوا چطور است.» سمت راست بینی کاملاً بسته بود. با آندوسکوپ نگاه کردم و مشخص شد که در قسمت خلفی بینی، انسداد کامل وجود دارد. تشخیص: آترزی یک‌طرفه کوآن (Unilateral Choanal Atresia)؛ یعنی بسته بودن مادرزادی مسیر ارتباطی پشت بینی با حلق در یک سمت. نکته جالب این است که بعضی افراد با این مشکل متولد می‌شوند و سال‌ها بدون هیچ علامتی زندگی می‌کنند، چون سمت دیگر بینی به‌خوبی عمل تنفس را انجام می‌دهد. این مشکل هم هیچ ارتباطی با شکایت اصلی او یعنی سردرد نداشت. برای سردرد، درمان‌های مربوط به میگرن دریافت کرد و برای آترزی کوآن تحت عمل جراحی قرار گرفت. بعد از عمل، جالب اینکه شروع کرد به شکایت از گرفتگی سمتی از بینی که قبلاً باز بود! 😅 علت این بود که غضروف‌های سمت سالم بینی سال‌ها تمام فشار جریان هوا را تحمل کرده بودند و نسبت به سمت مقابل کمی بزرگ‌تر و متورم‌تر شده بودند. بعد از باز شدن مسیر مقابل، او تازه تفاوت دو طرف بینی را حس کرد و چرخه طبیعی بینی (Nasal Cycle) که در همه انسان‌ها وجود دارد، برایش قابل درک شد. بعد از آن، هر کسی از آشنایانش که مشکل گوش‌وحلق‌وبینی داشت را نزد من می‌آورد تا معاینه شود و هر بار تشکر می‌کرد که مشکلی را درمان کرده‌ایم که خودش سال‌ها از وجود آن خبر نداشت. گاهی در پزشکی، علائمی را پیدا می‌کنیم که اصلاً ارتباطی با شکایت اصلی بیمار ندارند؛ اما یک معاینه دقیق می‌تواند باعث کشف مشکلات پنهان شود. گاهی این کشف‌ها برای پزشک، بیمار و خانواده‌اش یک غافلگیری بزرگ است و می‌تواند مسیر زندگی بیمار را بهتر کند.