Вже доступно! Дослідження Telegram за 2025 — головні інсайти року 
İbrahim Nebioglu
Відкрити в Telegram
2 514
Підписники
-224 години
-87 днів
-2930 день
Триває завантаження даних...
Схожі канали
Хмара тегів
Немає даних
Виникли проблеми? Будь ласка, оновіть сторінку або зверніться до нашого support-менеджера.
Вхідні та вихідні згадування
---
---
---
---
---
---
Залучення підписників
липень '26
липень '26
+1
в 0 каналах
червень '26
+14
в 1 каналах
Get PRO
травень '26
+18
в 1 каналах
Get PRO
квітень '26
+11
в 3 каналах
Get PRO
березень '26
+60
в 4 каналах
Get PRO
лютий '26
+35
в 1 каналах
Get PRO
січень '26
+39
в 1 каналах
Get PRO
грудень '25
+17
в 1 каналах
Get PRO
листопад '25
+28
в 1 каналах
Get PRO
жовтень '25
+17
в 4 каналах
Get PRO
вересень '25
+38
в 3 каналах
Get PRO
серпень '25
+45
в 4 каналах
Get PRO
липень '25
+39
в 2 каналах
Get PRO
червень '25
+53
в 2 каналах
Get PRO
травень '25
+41
в 4 каналах
Get PRO
квітень '25
+42
в 4 каналах
Get PRO
березень '25
+66
в 4 каналах
Get PRO
лютий '25
+45
в 2 каналах
Get PRO
січень '25
+61
в 1 каналах
Get PRO
грудень '24
+63
в 1 каналах
Get PRO
листопад '24
+58
в 2 каналах
Get PRO
жовтень '24
+97
в 5 каналах
Get PRO
вересень '24
+58
в 5 каналах
Get PRO
серпень '24
+73
в 2 каналах
Get PRO
липень '24
+75
в 3 каналах
Get PRO
червень '24
+63
в 3 каналах
Get PRO
травень '24
+61
в 4 каналах
Get PRO
квітень '24
+94
в 4 каналах
Get PRO
березень '24
+98
в 4 каналах
Get PRO
лютий '24
+58
в 4 каналах
Get PRO
січень '24
+80
в 7 каналах
Get PRO
грудень '23
+73
в 5 каналах
Get PRO
листопад '23
+71
в 7 каналах
Get PRO
жовтень '23
+82
в 5 каналах
Get PRO
вересень '23
+113
в 0 каналах
Get PRO
серпень '23
+30
в 0 каналах
Get PRO
липень '23
+28
в 0 каналах
Get PRO
червень '23
+46
в 0 каналах
Get PRO
травень '23
+76
в 0 каналах
Get PRO
квітень '23
+106
в 0 каналах
Get PRO
березень '23
+162
в 0 каналах
Get PRO
лютий '23
+151
в 0 каналах
Get PRO
січень '23
+95
в 0 каналах
Get PRO
грудень '22
+62
в 0 каналах
Get PRO
листопад '22
+92
в 0 каналах
Get PRO
жовтень '22
+152
в 0 каналах
Get PRO
вересень '22
+202
в 0 каналах
Get PRO
серпень '22
+213
в 0 каналах
Get PRO
липень '22
+101
в 0 каналах
Get PRO
червень '22
+76
в 0 каналах
Get PRO
травень '22
+114
в 0 каналах
Get PRO
квітень '22
+147
в 0 каналах
Get PRO
березень '22
+350
в 0 каналах
Get PRO
лютий '22
+101
в 0 каналах
Get PRO
січень '22
+141
в 0 каналах
Get PRO
грудень '21
+54
в 0 каналах
Get PRO
листопад '21
+85
в 0 каналах
Get PRO
жовтень '21
+315
в 0 каналах
Get PRO
вересень '21
+151
в 0 каналах
Get PRO
серпень '21
+242
в 0 каналах
Get PRO
липень '21
+114
в 0 каналах
Get PRO
червень '21
+125
в 0 каналах
Get PRO
травень '21
+125
в 0 каналах
Get PRO
квітень '21
+311
в 0 каналах
| Дата | Залучення підписників | Згадування | Канали | |
| 07 липня | 0 | |||
| 06 липня | 0 | |||
| 05 липня | 0 | |||
| 04 липня | 0 | |||
| 03 липня | 0 | |||
| 02 липня | +1 | |||
| 01 липня | 0 |
Дописи каналу
Ukrayna cəbhəsində "müharibənin yanacağı" bitir: Rusiyanın daxili iflici və Ankara Külliyəsində qurulan yeni dünya nizamı.
Son 24 saatın ən kritik xəbərləri Rusiyanın iqtisadi və logistik mərkəzinin artıq tamamilə çökdüyünü göstərir. Ukraynanın uzaqmənzilli PUA-ları coğrafi sərhədləri darmadağın edərək cəbhədən 2400 km uzaqlıqdakı Sibirin nəhəng Omsk neft emalı zavodunu vurdu. Nəticə: Dünyanın ən böyük neft ixracatçılarından biri olan Rusiya hazırda tarixinin ən ağır benzin böhranını yaşayır. 50-dən çox regionda yanacaq rasiona bağlanıb, kilometrlərlə növbələr uzanır, Kreml Qazaxıstan və Belarusdan təcili benzin idxal etmək üçün yollar axtarır. İşğal mexanizmi daxildən çürüyür və bu, sadəcə iqtisadi problem deyil, təcavüzkarın cəbhədəki logistik ölümüdür.
Məhz bu dramatik fonda qlobal təhlükəsizliyin ürəyi bu gün Ankarada döyünür. Türkiyə paytaxtı tarixi bir hadisəyə — 36-cı NATO Liderlər Zirvəsinə ev sahibliyi edir. Ağ Evin sahibi Donald Tramp "Air Force One" ilə Ankaraya enib və Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan tərəfindən Külliyədə qarşılanıb. Bu zirvə sadəcə diplomatik görüş deyil, Qərbin Tramp administrasiyasını hərbi büdcələrin artırılması və yeni müdafiə müqavilələri ilə razı salmaq, alyansın birliyini sınaqdan keçirmək meydanıdır.
Ankara Zirvəsinin yekununda nələr gözlənilir?
Ukraynaya Silah Dəstəyi və Maliyyə Paketi: Kiyev bombalar altında dözərkən, Prezident Volodimir Zelenski də Ankaradadır. Alyansın Trampın skeptisizmini qırmaq üçün milyardlarla dollarlıq yeni silah və müdafiə sənayesi müqavilələri açıqlayacağı gözlənilir.
Türkiyənin Geosiyasi Çəkisi: Ankaranın həm NATO müttəfiqi, həm də regional güc kimi rolu artır. Ərdoğan-Tramp görüşündə Ukrayna ilə yanaşı, Suriya (xüsusilə Suriya rəhbərliyi ilə bağlı proseslər) və Yaxın Şərq masadadır.
Müdafiə Büdcələrinin Artırılması: Trampın təzyiqi ilə Avropa müttəfiqlərinin ÜDM-in minimum 2%-dən çoxunu hərbi xərclərə ayırması barədə kəskin öhdəliklər rəsmiləşə bilər.
Rusiya daxildə benzinsizlikdən iflic olub çökməkdə ikən, Ankara Külliyəsində yeni dünya nizamının və kollektiv təhlükəsizliyin növbəti onillik xəritəsi cızılır. Dünya tarixi günlərini yaşayır.
#NATOSummitAnkara #AnkaraZirvesi #RussiaFuelCrisis #DonaldTrump #Geopolitics
| 2 |  Немає тексту... | 143 |
| 3 |  Zelenski NATO zirvəsi üçün Ankarada! | 180 |
| 4 |  Yazılarımda o qədər dedim ki, Rusiya Avropanın benzokolonkasıdır, axırda özləri benzinsiz qaldılar. İndi heç özəlirini də təmin edə bilmirlər. Ukrayna raketlərinin (ruslar 12 raketdən ancaq birini zərərsizləşdiriblər) ötən gecə Omsk NEZ-ni (Rusiyanın ən böyük neft emalı zavodudur) vurması ilə Ural və Uraldan o tərəfə iflic vəziyyətə düşüb...
#hələbuharasıdır
@ibrahim_nebioglu | 199 |
| 5 |  Немає тексту... | 234 |
| 6 |  ☀️Günəş.
Marsdan görünüş.
Günəş buradan baxanda daha kiçik görünür.
Niyə?
Çünki Günəş Yer kürəsindən təxminən 1,5 dəfə uzaqdadır.
Yerdən Günəşə 149.6 milyon kim,
Marsdan Günəşə isə 228 milyon km-dir.
@ibrahim_nebioglu | 400 |
| 7 |  +2Немає тексту... | 391 |
| 8 | GECƏ YARISI FİZİKA DƏRSİ:
VÜSALƏ KAİNATI NECƏ XİLAS ETDİ?
Yeni kitabımın da texniki redaktoru Vüsalə Babayevadır.
“Kitabların nəfəsi, sözün səssiz redaktoru” adlandırdığım, hamının sevimlisi Vüsalə.
Bir dəfə onun haqqında belə yazmışdım:
“Bəzi insanlar kitab oxuyur, bəziləri kitab yazır, amma çox az adam var ki, kitabların içində yaşayır”.
Mayın əvvəlində “Oxumaq və unutmaq paradoksu” kitabımın redaktoru, dəyərli Famil Cəfərli işini bitirib Vüsalə xanıma göndərdi. Dərin bir nəfəs aldım, finişə – kitabın çapa getməsinə günlər qalırdı.
Ancaaaq…çap nədir?
Öncəki kitabda olduğu kimi, yenə Ərəbzəngi tək başımın üstünü kəsdi.Bir mesaj aldım: “47 sualım və bəzi iradlarım var. Nə zaman danışa bilərik?”…
Cin başıma vurdu.
İki-üç dəfə dərindən nəfəs aldım, özümü toplayıb zəng etdim.
Gecə 23:45 idi…
Ertəsi gün sakit keçdi, “Bu iş bitdi” deyə şükr edəcəkdim ki…
“Kinematika düsturunda səhv var” deyə bir mesaj atdı.
“İndi də fizikaya girişib bu qız” dedim öz-özümə.
Əsəbləşmişdim.
Yazdım ki, yatıram, sabah müzakirə edərik.
“Başlanğıc sürəti ilə son sürəti qarışdırıbsız?” deyə mesaj gəldi.
Qalxıb üzümə soyuq su vurdum.
Saat gecə 00:30-du.
Zəng elədim, mülayim, dostanə bir səslə iltifatı iltifat dalınca düzdüm.
Yalvarışlı bir səslə “Olarmı kinematikaya sabah baxaq?” söylədim.
“Olmaz, sabah kitabınızı təhvil verməliyəm” dedi…
Səsi o qədər qətiyyətli, o qədər əmin idi ki, etiraz etməyin mənası olmadığını anladım. Kompüteri açıb düstura yenidən baxdıq.
Haqlı idi.
Kinematikada yerdəyişmə düsturu yazılarkən yox, başlanğıc sürəti ifadə edən hərfi ilə
(və ya ) yazılmalı idi.
Balaca bir hərf bütöv bir fizika qanununu və kitabın elmi çəkisini tərəziyə qoymuşdu.
Bir hərfin dəyişməsi ilə Vüsalə fizikanı xilas etdi, düsturlar da, mənim gərginliyim də yerinə oturdu…
İndi "New Horizons" adlanan 6-cı fəslin o möhtəşəm titul səhifəsinə kosmosun dərinliklərinə doğru şığıyan zondun və onun ətrafındakı düsturların bəzədiyi o səhifəyə hər baxanda Kainatın sonsuzluğundan daha çox, gecə yarısı o düsturların arasında gizlənən bir hərfin arxasınca düşən redaktorumun fədakarlığını xatırlayıram…
#Libraff #TEASPress #3alma #bestseller #yeni #books #ibrahimnəbioğlu | 340 |
| 9 |  Cəmi doqquz gün...
Yeni kitabım “Oxumaq və unutmaq paradoksu”nun Libraff rəflərində yerini almasından cəmi doqquz gün keçir. Amma bu qısa zaman kəsiyində o, artıq ən çox oxunan yerli müəlliflərin kitabları arasında 3-cü sıraya yüksəlib. İyul ayının bizə daha böyük ümidlər və yeni oxucular qazandıracağına inanıram.
Bu sevinci və qüruru mənə bəxş edən hər bir oxucuma ürəkdən təşəkkür edirəm.
Çox sağ olun, var olun. Həmişə kitabla qalın!
#Libraff #TEASPress #3alma #bestseller #yeni #books #ibrahimnəbioğlu | 299 |
| 10 | 1. Zülfü Livaneli – Bekle Beni
2. Ayfer Tunç – Annemin Uyurgezer Geceleri
3. Georgi Gospodinov – Bahçıvan ve Ölüm
4. Prof. Dr. İlber Ortaylı – Annem Şefika
5. Elif Şafak – Gökyüzünde Nehirler Var
6. Alice Feeney – Taş Kâğıt Makas
7. Daniel Keyes – Algernon'a Çiçekler
8. Şermin Yaşar – Altı Harfli Bir Tatlı
9. Miraç Çağrı Aktaş – Kendimden Özür Dilerim
10. Yu Hua – Yaşamak
İstər qlobal miqyasda olsun, istərsə də regional bazarda, bu ilin əsərləri sanki bir şeyi pıçıldayır: insan ruhu nə qədər modernləşsə də, texnologiya həyatımızı nə qədər rəqəmsallaşdırsa da, onun keçmişlə, yaddaşla və köklərlə olan daxili savaşı dəyişmir. Ədəbiyyat sadəcə bir qaçış deyil, reallığın üzünə çırpılan ən sərt güzgüdür.
Bəs siz ilin bu ilk yarısında hansı kitabları kəşf etdiniz? Siyahınızda bu əsərlərdən hansıları var və növbəti altı ay üçün hansı kitabların yolunu gözləyirsiniz? Şərhlərdə bölüşün, birlikdə müzakirə edək.
İlin ən çox səs salan araşdırmalarından biri olan smartfon dalğasının gənclər üzərindəki təsirini müəllifin öz dilindən dinləmək üçün [Jonathan Haidt ilə "The Anxious Generation" müsahibəsi](https://www.youtube.com/watch?v=DB2bhXCd34U) videosuna baxa bilərsiniz; bu video kitabda bəhs edilən rəqəmsal yorğunluğun sosioloji miqyasını daha yaxşı anlamağa kömək edir. | 296 |
| 11 | Kağızın İntibahı, "Tradwife" Satirası və Unutmağın Ağır Yükü:
2026-cı İlin İlk Yarısında Nə Oxuduq?
Dostlar, zamanın necə sürətlə axdığını, ilin tən yarısını necə geridə qoyduğumuzu ən çox kitabların səhifələrində hiss edirik. 2026-cı ilin ilk altı ayını tamamladıq və qlobal nəşriyyat dünyasından gələn statistik rəqəmlər kifayət qədər maraqlı bir mənzərə ortaya qoyur. Məsələn, rəqəmsal transformasiyanın kəskin diktəsinə baxmayaraq, audio-kitab satışlarında qlobal miqyasda %18-lik bir artım var. Üstəlik, süni intellekt texnologiyaları artıq müəlliflərin öz səslərini klonlayaraq çoxdilli audio layihələr təqdim edir. Amma bütün bu texnoloji səs-küyün ortasında ədəbiyyatın mərkəzində yenə də insan, onun daxili böhranları və sosial şəbəkə illüziyalarına qarşı üsyanı dayanır.
İlin ilk altı ayında kitab bazarında üç böyük tektonik sürüşmə müşahidə olundu:
"Tradwife" və Sosial Media Satirası: Sosial medianın həyatımızı manipulyasiya etməsinə, o süni "təbii həyata qayıdış" illüziyalarına qarşı ədəbi reaksiya pik həddə çatıb.
Bədii Ədəbiyyatda Mistika və Kosmik Vəhşət: Distopiya və alt-western janrlarına maraq yenidən alovlanıb.
Yaddaş və Travma Arxeologiyası: Həm qlobalda, həm də regionumuzda müəlliflər insanın keçmişlə, ailə kökləri ilə daxili savaşına fokuslanıblar.
🌍 Qlobal Top 10: Dünyada Ən Çox Səs Salanlar
Bu il dünya bazarına damğa vuran, The New York Times bestseller siyahısının zirvəsinə yüksələn Caro Claire Burke-nin "Yesteryear" romanı tam bir sosial media satirasıdır. Müasir bir fenomenin birdən-birə özünü 1855-ci ilin sərt reallığında tapmasını anladan bu əsər göstərir ki, dünya rəqəmsal parıltıdan yorulub. Digər tərəfdən, Jonathan Haidt-in rəqəmsal nəsillərin depressiya göstəricilərini fundamental datalarla sübut edən və artıq 111 həftədir NYT siyahısından düşməyən sosioloji şahəsəri "The Anxious Generation" hələ də aktuallığını qoruyur. İlin ilk yarısında qlobal miqyasda ən çox danışılan 10 kitab isə belə formalaşdı:
1. Matt Haig – The Midnight Train (Zaman və peşmançılıq mövzusunu araşdıran yeni vizyon).
2. Patrick Radden Keefe – London Falling (Londonun gizli kriminal dünyasını faş edən araşdırma-bədii şahəsər).
3. Caro Claire Burke – Yesteryear (Sosial media parıltısına qarşı sərt reallıq satirası).
4. Ann Patchett – Whistler (Keçmiş və bu günün ailə dramı paralellərində ustadca təhlili).
5. Jonathan Haidt – The Anxious Generation (Smartfon nəsillərinin psixoloji böhranı).
6. Belle Burden – Strangers: A Memoir of Marriage (Nikahın anatomiyasına dair dürüst bir memuar).
7. Maggie O'Farrell – Land (1865-ci il İrlandiyası fonunda insan travmalarının dərin kəşfi).
8. George Saunders – Vigil (Ölümlə yaşam arasındakı o keçid anını Saunders ironiyası ilə anladan hekayə).
9. Neil deGrasse Tyson – Take Me to Your Leader (Yadplanetlilərlə ilk təmas ssenarilərinə elmi baxış).
10. Álvaro Enrigue – Now I Surrender (Meksika-ABŞ sərhəd müharibələrinə alt-western janrında epik toxunuş).
🇹🇷 Türkiyə Top 10: Regional Ədəbi Nəbz
Türkiyə tərəfinə nəzər saldıqda isə mənzərə daha dərindir. İlin ilk yarısında yerli ustadların çəkisi dərhal hiss olunur. Zülfü Livaneli "Bekle Beni" ilə Türkiyənin son əlli ilinin ictimai-siyasi mənzərəsinə bir akademikin gözüylə baxarkən, Ayfer Tunç "Annemin Uyurgezer Geceleri"** romanı ilə fərdin yaddaşı ilə cəmiyyətin unutmaq istədikləri arasındakı o ağır, sıxıcı savaşı elə bir ustadlıqla işləyir ki, təsirlənməmək qeyri-mümkündür. Unutmaq və xatırlamaq arasındakı o qaçılmaz paradoks bu il həm oxucuların, həm də tənqidçilərin əsas mövzusuna çevrilib. Siyahıda həmçinin Elif Şafakın suyun yaddaşı üzərindən Asurdan modern Londona körpü salan romanı və Georgi Gospodinovun böyük bir yas, hüzün botandikasını işləyən yeni kitabı diqqət çəkir: | 275 |
| 12 |  +2Немає тексту... | 273 |
| 13 |  Qərbin hədəfli zərbələri Rusiyanın neft emalı sənayesini iflic etmək üzrədir. Bu şəraitdə Lukaşenkonun Pekinə uçması və yoldaş Siyə sığınmaq cəhdləri Kremlin geosiyasi çətinliyinin ən bariz göstəricisidir.
Məntiq deyir ki, Rusiyanın çöküşü Çinə sərf etmir, çünki növbəti hədəf Pekin olacaq. Amma Çinin praqmatik və ehtiyatlı xarici siyasəti Moskvaya gözlənilən açıq hərbi və ya böyük iqtisadi qalxanı verməyə bilər. Əgər Pekin geri çəkilərsə, Rusiyanın Qərb qarşısında müqavimət gücü tamamilə qırılacaq.
Proseslərin bu ssenari ilə getməsi təkcə Rusiyanın daxili sabitliyini deyil, bütün Avrasiya məkanındakı güc balansını kökündən sarsıdacaq. Neft sənayesi çökmüş bir Rusiya nələrlə üzləşəcək? Biz bəlkə də tarixin ən böyük geosiyasi qırılma nöqtələrindən birini canlı izləyirik.
#Rusiya #Çin #NATO #UkraynaMüharibəsi #Geosiyasət | 1 057 |
| 14 | Ürəyim Yaponiya deyir,
dilim Braziliya | 322 |
| 15 | İtalyan Ancelotti Braziliyanın himnini oxuyurdu, gördünüzmü?
Azərbaycan millisini türlü-türrü xaricilər çalışdırdı.
Bir dənəsi himnimizin bircə misrasını söyləyibmi heç?
Yox, təbii ki.
Niyə təbii ki?
Çünki çörəyimizin duzu yoxdur.
@ibrahim_nebioglu | 319 |
| 16 | 29 iyun 1927-ci ildə məşhur Solvay Konfransının hazırlıqları gedirdi – o konfrans ki, Albert Eynşteyn və Nils Bor kvant fizikasının, yəni kainatın təsadüflərdən ibarət olub-olmamasının fəlsəfi davasını aparırdılar.
Zərlərin Fəlsəfəsi: Eynşteyn, Bor və Alqoritmlər
Tam 99 il əvvəl bu günlərdə fizika dünyası tarixinin ən böyük intellektual böhranını yaşayırdı. Tezliklə Brüsseldə bir araya gələcək dahi beyinlər kainatın fundamentini müzakirə edəcəkdilər. Albert Eynşteyn kvant mexanikasının gətirdiyi qeyri-müəyyənliyə qətiyyətlə etiraz edib o məşhur cümləsini qururdu: "Tanrı kainatla zər oynamır". Nils Borun cavabı isə eyni dərəcədə kəsərli idi: "Eynşteyn, Tanrıya nə edəcəyini diktə etməyi dayandır".
Eynşteyn kainatın tam bir riyazi nizam və determinizm (səbəb-nəticə əlaqəsi) içində olduğuna inanırdı; hər şey hesablana bilən olmalı idi. Bu gün biz eyni davanı tamam başqa bir cəbhədə yaşayırıq: Süni İntellekt əsrində.
Alqoritmlər bizim üçün hər şeyi proqnozlaşdırmağa, insan davranışını riyazi qəliblərə salmağa çalışır. Onlar bizə Eynşteynin xəyal etdiyi o qüsursuz, hesablana bilən dünyanı vəd edirlər. Amma insan ruhu Nils Borun kvant dünyası kimidir – təsadüflərlə, gözlənilməz hisslərlə və heç bir riyazi düstura sığmayan intuisiyalarla doludur. Bizi rəqəmsal maşınlardan ayıran şey də məhz bu hesablana bilməyən tərəfimizdir. Çünki həyat alqoritmlərin yazdığı düzxətli ssenari deyil, Borun dediyi kimi, o ecazkar və sirli təsadüflərin özüdür.
Bu foto sadəcə alimlərin yan-yana dayandığı sıradan bir qrup şəkli deyil. Diqqətlə baxanda fotonun daxili dramaturgiyasını oxumaq olur:
Mərkəzdəki Cəbhə: Albert Eynşteyn düz ortada əyləşib. Onun oturuşunda və baxışlarında o dövr kvant fizikasının gətirdiyi "təsadüflər" ideyasına qarşı daxili bir etiraz, təmkinli bir narahatlıq hiss olunur.
İntellektual Sızma: Nils Bor isə bir az daha arxa sırada, sanki hər an Eynşteynin o determinist dünyagörüşünü sarsıtmağa hazır bir intellektual enerji ilə dayanıb.
Kvantın Doğuluşu: Fotodakı 29 alimdən 17-si artıq Nobel mükafatı almışdı (və ya sonradan alacaqdı). Mariya Küri, Maks Plank, Verner Heyzenberq... Hamısı oradadır.
@ibrahim_nebioglu | 351 |
| 17 |  Немає тексту... | 269 |
| 18 |  Sürixdə fırtına
İsveçrəyə təxminən 21.000 ildırım düşüb. Bunlardan 8500-ü Sürix ərazisində qeydə alınıb.
@ibrahim_nebioglu | 371 |
| 19 | 🧯🧯🧯SAVAŞIN YENİ MƏRHƏLƏSİ:
Hədəf işğal altındakı torpaqlar deyil
Son zamanlar Ukrayna ətrafında gedən müzakirələr, cəbhədəki hərəkətlilik və dron hücumları çoxlarını klassik bir sual ətrafında birləşdirir: "Kiyev nəyi hədəfləyir?" Bir çoxları Dnepr çayının keçilməsini, Krıma desant çıxarılmasını və ya 1991-ci il sərhədlərinə qayıdışı əsas məqsəd kimi görür. Lakin bütün bu mülahizələr müharibənin dərinliyindəki əsl "oyunu" görməkdən uzaqdır.
Hədəf xarabalıqlar deyil, hakimiyyət böhranıdır
Kiyevin hazırkı strategiyası dağılmış, əhalisi köçmüş və sənayesi məhv edilmiş bölgələri işğaldan azad etməkdən daha çox, Rusiyanın daxili siyasi və iqtisadi dayaqlarını sarsıtmağa yönəlib. Bu yanaşmada Ukrayna üçün əsas hədəf torpaqlar deyil, Moskvanın idarəetmə sistemindəki çatlaqları genişləndirməkdir.
❇️ İqtisadi boğulma: Neft emalı zavodlarının, ixrac terminallarının və yanacaq infrastrukturunun vurulması təkcə hərbi ziyan deyil, həm də daxili sosial narazılığı körükləyən iqtisadi bir zərbədir.
❇️ Logistika və panika: Mülki infrastrukturun və təchizat xətlərinin hədəfə alınması, cəbhə bölgələrindən mərkəzi şəhərlərə doğru yüz minlərlə qaçqın axınını tətikləyir. Bu, Rusiyanın daxili sabitliyini sarsıdan və sosial gərginliyi maksimuma çatdıran bir mexanizmdir.
Qələbə, yoxsa "sürünən" çöküş?
Maraqlıdır ki, Ukraynanın genişmiqyaslı hücumu rus cəmiyyətini konsolidasiya edə bilər. Keçmişdəki "Kursk ssenarisi" göstərdi ki, xarici təhlükə anında rus xalqı öz liderinin ətrafında daha sıx birləşir. Buna görə də, Kiyev və onun tərəfdaşları üçün "kəskin və qələbə ilə bitən" bir hücum hazırda məqsədəuyğun deyil.
Əksinə, qərblə hesablaşan bir strategiya işə düşüb: Rusiyanı nə tam məğlub etmək, nə də ona qalib gəlməyə imkan vermək. Hədəf, Rusiyanın müharibə "qarmağında" qalıb yavaş-yavaş, addım-addım tükənməsidir. Moskvadakı rəhbərlik "bir az daha irəlilədik, bir az daha qazandıq" illüziyası ilə yaşamalıdır ki, müharibəni dayandırmaq barədə heç düşünməsinlər…
Kiyev və onun strateji tərəfdaşları müharibəni hərbi xəritədə deyil, Rusiyanın iqtisadi və sosial xəritəsində qazanmağa çalışırlar. Bu, illərlə davam edə biləcək, sistemin daxildən çürüməsinə və nəticədə bir gün gözlənilməz bir şəkildə "qapının bağlanmasına" hesablanmış bir oyundur.
Ukrayna üçün "qələbə" indi Krımın azadlığı yox, Moskvanın öz yükü altında əzilib çökməsidir.
Hadisələr göstərir ki, demə işğal edilmiş torpaqlar rus xalqına deyil, Putinə lazım imiş.
@ibrahim_nebioglu | 356 |
| 20 | Sovetlər, susqunluq və yenidən dirçəliş
1920-ci ilin aprelində XI Qızıl Ordu Azərbaycana daxil oldu. Cümhuriyyət süqut etdi. Amma onun qoyduğu iz silinmədi. 1921-ci ildə Nəriman Nərimanov və Dadaş Bünyadzadənin iştirakı ilə Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasında dövlət dilinin türk dili olması barədə dekret qəbul edildi. Sovet hakimiyyəti belə, Cümhuriyyətin yaratdığı irsi tamamilə inkar edə bilmədi.
Sonra uzun bir gecə başladı. Dil uğrunda mübarizə onilliklər boyu davam etdi. Konstitusiyalar dəyişdi, adlar dəyişdi, əlifbalar dəyişdi. Amma 1918-ci il iyunun 27-nin ruhu ana dilini sevənlərin qəlbində yaşamaqda davam etdi.
İllər keçdikcə həmin qərarın böyüklüyü daha aydın görünür.
Dil sadəcə ünsiyyət vasitəsi deyil. Dil xalqın özünü özünə anlatdığı vasitədir. Dil tarixin yaddaşı, gələcəyin proqramıdır. Cümhuriyyətin qurucu babaları bunu anlayırdılar.
İyunun 27-si imzalanan həmin qərarda bütöv bir millətin ruhunu dövlət sənədinə çevirmək cəsarəti vardı.
"Dövlət-i lisan türkcə".
Cəmi üç söz. Bir millətin öz dövləti ilə öz dilində danışmağa başladığı an. | 294 |
