Addis Maleda - አዲስ ማለዳ
رفتن به کانال در Telegram
📈 تحلیل کانال تلگرام Addis Maleda - አዲስ ማለዳ
کانال Addis Maleda - አዲስ ማለዳ (@addismaleda) در بخش زبانی امهری بازیگری فعال است. در حال حاضر جامعه شامل 33 617 مشترک است و جایگاه 7 558 را در دسته اخبار و رسانه‌ها و رتبه 1 091 را در منطقه أثيوبيا دارد.
📊 شاخص‌های مخاطب و پویایی
از زمان ایجاد در невідомо، پروژه رشد سریعی داشته و 33 617 مشترک جذب کرده است.
بر اساس آخرین داده‌ها در تاریخ 14 اکتبر, 2026، کانال فعالیت پایداری دارد. در ۳۰ روز گذشته تغییر اعضا برابر 458 و در ۲۴ ساعت گذشته برابر 18 بوده و همچنان دسترسی گسترده‌ای حفظ شده است.
- وضعیت تأیید: تأیید نشده
- نرخ تعامل (ER): میانگین تعامل مخاطب 14.43% است و در ۲۴ ساعت نخست پس از انتشار، محتوا معمولاً 11.12% واکنش نسبت به کل مشترکان کسب می‌کند.
- دسترسی پست‌ها: هر پست به طور میانگین 4 850 بازدید دریافت می‌کند. در اولین روز معمولاً 3 737 بازدید جمع‌آوری می‌شود.
- واکنش‌ها و تعامل: مخاطبان به‌طور فعال حمایت می‌کنند؛ میانگین واکنش به هر پست 11 است.
📝 توضیح و سیاست محتوایی
نویسنده این فضا را محل بیان دیدگاه‌های شخصی توصیف می‌کند:
“ዜና ከምንጩ”
به لطف به‌روزرسانی‌های پرتکرار (آخرین داده در تاریخ 15 اکتبر, 2026)، کانال همواره به‌روز و دارای دسترسی بالاست. تحلیل‌ها نشان می‌دهد مخاطبان به‌طور فعال با محتوا تعامل دارند و آن را به نقطه اثرگذاری مهم در دسته اخبار و رسانه‌ها تبدیل کرده‌اند.
33 617
مشترکین
+1824 ساعت
+747 روز
+45830 روز
در حال بارگذاری داده‌ها
کانال‌های مشابه
ابر برچسب‌ها
هیچ داده‌ای
مشکلی وجود دارد؟ لطفاً صفحه را تازه کنید یا با مدیر پشتیبانی ما تماس بگیرید.
اشارات ورودی و خروجی
---
---
---
---
---
---
جذب مشترکین
اکتبر '26اکتبر '26
اکتبر '26
+255
در 0 کانال‌ها
سپتامبر '26
+567
در 0 کانال‌ها
Get PRO
اوت '26
+645
در 1 کانال‌ها
Get PRO
ژوئیه '26
+581
در 8 کانال‌ها
Get PRO
ژوئن '26
+352
در 1 کانال‌ها
Get PRO
مه '26
+282
در 1 کانال‌ها
Get PRO
آوریل '26
+277
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مارس '26
+84
در 0 کانال‌ها
Get PRO
فوریه '26
+55
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژانویه '26
+97
در 2 کانال‌ها
Get PRO
دسامبر '25
+95
در 0 کانال‌ها
Get PRO
نوامبر '25
+190
در 4 کانال‌ها
Get PRO
اکتبر '25
+89
در 2 کانال‌ها
Get PRO
سپتامبر '25
+45
در 1 کانال‌ها
Get PRO
اوت '25
+45
در 1 کانال‌ها
Get PRO
ژوئیه '25
+93
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئن '25
+85
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مه '25
+130
در 0 کانال‌ها
Get PRO
آوریل '25
+104
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مارس '25
+207
در 0 کانال‌ها
Get PRO
فوریه '25
+195
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژانویه '25
+693
در 1 کانال‌ها
Get PRO
دسامبر '24
+1 365
در 3 کانال‌ها
Get PRO
نوامبر '24
+1 964
در 2 کانال‌ها
Get PRO
اکتبر '24
+2 061
در 5 کانال‌ها
Get PRO
سپتامبر '24
+989
در 4 کانال‌ها
Get PRO
اوت '24
+1 539
در 7 کانال‌ها
Get PRO
ژوئیه '24
+74
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئن '24
+69
در 3 کانال‌ها
Get PRO
مه '24
+265
در 0 کانال‌ها
Get PRO
آوریل '24
+497
در 2 کانال‌ها
Get PRO
مارس '24
+578
در 3 کانال‌ها
Get PRO
فوریه '24
+1 305
در 5 کانال‌ها
Get PRO
ژانویه '24
+1 368
در 2 کانال‌ها
Get PRO
دسامبر '23
+364
در 3 کانال‌ها
Get PRO
نوامبر '23
+429
در 6 کانال‌ها
Get PRO
اکتبر '23
+1 350
در 6 کانال‌ها
Get PRO
سپتامبر '23
+782
در 0 کانال‌ها
Get PRO
اوت '23
+1 361
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئیه '23
+1 702
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئن '23
+1 917
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مه '23
+872
در 0 کانال‌ها
Get PRO
آوریل '23
+792
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مارس '23
+806
در 0 کانال‌ها
Get PRO
فوریه '23
+1 187
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژانویه '23
+2 117
در 0 کانال‌ها
Get PRO
دسامبر '22
+1 502
در 0 کانال‌ها
Get PRO
نوامبر '22
+985
در 0 کانال‌ها
Get PRO
اکتبر '22
+992
در 0 کانال‌ها
Get PRO
سپتامبر '22
+829
در 0 کانال‌ها
Get PRO
اوت '22
+838
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئیه '22
+1 069
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئن '22
+541
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مه '22
+426
در 0 کانال‌ها
Get PRO
آوریل '22
+365
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مارس '22
+511
در 0 کانال‌ها
Get PRO
فوریه '22
+232
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژانویه '22
+489
در 0 کانال‌ها
Get PRO
دسامبر '21
+406
در 0 کانال‌ها
Get PRO
نوامبر '21
+862
در 0 کانال‌ها
Get PRO
اکتبر '21
+752
در 0 کانال‌ها
Get PRO
سپتامبر '21
+473
در 0 کانال‌ها
Get PRO
اوت '21
+645
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئیه '21
+450
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژوئن '21
+29
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مه '21
+132
در 0 کانال‌ها
Get PRO
آوریل '21
+107
در 0 کانال‌ها
Get PRO
مارس '21
+127
در 0 کانال‌ها
Get PRO
فوریه '21
+152
در 0 کانال‌ها
Get PRO
ژانویه '21
+211
در 0 کانال‌ها
Get PRO
دسامبر '20
+1 396
در 0 کانال‌ها
| تاریخ | رشد مشترکین | اشارات | کانال‌ها | |
| 15 اکتبر | +15 | |||
| 14 اکتبر | +18 | |||
| 13 اکتبر | +7 | |||
| 12 اکتبر | +12 | |||
| 11 اکتبر | +13 | |||
| 10 اکتبر | +19 | |||
| 09 اکتبر | +18 | |||
| 08 اکتبر | +25 | |||
| 07 اکتبر | +19 | |||
| 06 اکتبر | +7 | |||
| 05 اکتبر | +21 | |||
| 04 اکتبر | +15 | |||
| 03 اکتبر | +44 | |||
| 02 اکتبر | +5 | |||
| 01 اکتبر | +17 |
پست‌های کانال
ዩናይትድ ኪንግደም በኢትዮጵያና ኤርትራ መካከል ያለው ውጥረት እንዲረግብ ጥሪ አቀረበች
ሐሙስ፤ጥቅምት 05 ቀን 2019ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
በኢትዮጵያና ኤርትራ መካከል እያገረሸ ያለው ውጥረት ከፍተኛ ስጋት እየደቀነ መሆኑን የገለጸችው ዩናይትድ ኪንግደም አፋጣኝ መረጋጋትና ወደ ውይይት እንዲመለሱ ጥሪ ያደረገች ሲሆን፤ በአንጻሩ አሜሪካ ከጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ ጋር በወቅታዊው የሁለቱ አገራት ግንኙነት ዙሪያ መወያየቷ ተገለጸ።
በአፍሪካ ቀንድ እየባባሰ የመጣውን የጸጥታ ሁኔታ አስመልክቶ የዩናይትድ ኪንግደም መንግሥት ቃል አቀባይ ዛሬ ጥቅምት 5 ቀን 2019 ዓ.ም. መግለጫ አውጥቷል፡፡ ሀገሪቱ በመግለጫዋ፤ ሁሉም አካላት የየቀጣናውን አገራት ሉዓላዊነት፣ ነጻነትና የግዛት አንድነት እንዲያከብሩ አሳስባለች።
አንዳቸውም አገራት በጎረቤት ሀገራት ድንበር ጥሰት የሚያደርጉትን ማንኛውንም ድርጊት አጥብቆ እንደሚቃወም የገለጸው የዩናይትድ ኪንግደም መንግሥት፣ ውጥረቱን የሚያባብሱ ማናቸውም እንቅስቃሴዎች እንዲቆሙና ጉዳዩ በሰላማዊ ውይይት እንዲፈታ ጥሪ አቅርቧል። እንዲሁም የአፍሪካ ህብረት ውጥረቱን ለማርገብ የሚያደርገውን ጥረት ድጋፍ እንደሚሰጡት አስታውሳለች።
በሌላ በኩል ደግሞ፣ የዩናይትድ ስቴትስ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ ከኢትዮጵያው ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ ጋር ትናንት ጥቅምት 4 ቀን 2019 ዓ.ም. በስልክ መወያየታቸውን የሀገሪቱ የውጭ ጉዳይ መሥሪያ ቤት አስታውቋል።
ሁለቱ መሪዎች ከኤርትራ ጋር የተፈጠረውን ውጥረት አስመልክቶ ሰፊ ውይይት ያደረጉ ሲሆን፣ ሚኒስትሩ በሁሉም ወገኖች በኩል መረጋጋት እንዲሰፍን ያላቸውን ድጋፍ ገልጸዋል። ለአገር ውስጥና ለውጭ ውጥረቶች ብቸኛው ዘላቂ መፍትሔ በ2010 የኢትዮጵያና ኤርትራ የሰላም ማዕቀፍ መሠረት መሆኑንም አጽዕኖት ሰጥተዋል፡፡
የአፍሪካ ቀንድ ተጨማሪ ግጭትን ማስተናገድ እንደማይችል የገለጹት ማርኮ ሩቢዮ፣ በቀጣናው ያሉ ሁሉም ሀገራት የጎረቤቶቻቸውን ሉዓላዊነትና የግዛት አንድነት ሊያከብሩ እንዲሁም ከድንበር ተሻጋሪ ጥቃቶችና ወረራዎች ሊቆጠቡ እንደሚገባ አሳስበዋል።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA
| 2 |  بدون متن... | 569 |
| 3 | የሱዳን ብሔራዊ ጦር በምዕራብ ዳርፉር ስትራቴጄካዊዋን የብር ኬለኬል አካባቢ ከፈጥኖ ደራሽ ኃይሉ መቆጣጠሩን አወጀ
ሐሙስ፤ጥቅምት 05 ቀን 2019ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
ከሱዳን ፈጥኖ ደራሽ ድጋፍ ሰጪ ኃይል (አር.ኤስ.ኤፍ) ጋር የተካሄደውን ውጊያ ተከትሎ የሱዳን ብሔራዊ ጦርና አጋር ኃይሎች በምዕራብ ዳርፉር ግዛት ከፍተኛ ስትራቴጂያዊ ጠቀሜታ ያላትን የብር ኬለኬል አካባቢ በቁጥጥር ሥር ማዋላቸውን የክልሉ ገዢ እና የወታደራዊ ምንጮች አስታወቁ።
የምዕራብ ዳርፉር ገዢ ባህር አል-ዲን አዳም ካራማ ባወጡት መግለጫ፤ የሱዳን ብሔራዊ ጦር ከአጋር ቡድኖች ጋር በመሆን በጀበል ሙን፤ ምሥራቃዊ ክፍል በሚገኘው የብር ኬለኬል አካባቢ ጉልህና አወንታዊ ግስጋሴ ማስመዝገባቸውን ገልጸዋል። ገዢው የአካባቢው መያዝ ለሱዳን መንግሥትና ለወታደራዊ ሂደቱ አስፈላጊ ስትራቴጂያዊ ስኬት መሆኑን አብራርተው፣ ቦታው በጀበል ሙን አቅራቢያ በመገኘቱ ለቀጣይ ወታደራዊ እንቅስቃሴዎች ከፍተኛ ጠቀሜታ እንዳለው አስረድተዋል።
በምዕራብ ዳርፉር የሚካሄዱ ወታደራዊ እንቅስቃሴዎች በሙሉ ደኅንነትን ለመመለስ፣ የሱዳንን አንድነትና ሉዓላዊነት ለማስጠበቅ በተቀመጡ የተቀናጁ ዕቅዶች መሠረት ተጠናክረው እንደሚቀጥሉ ገዥው አክለው ተናግረዋል። ከባለሥልጣኑ መግለጫ ጎን ለጎንም የሱዳን ብሔራዊ ጦር ሠራዊት አባላት በማኅበራዊ መገናኛ ዘዴዎች ላይ ቪዲዮዎችን በመለጠፍ ኃይሎቻቸው የብር ኬለኬልን መቆጣጠራቸውን ይፋ አድርገዋል።
ከዚህ ቀደም ጥቅምት 5 ቀን 2026 እ.ኤ.አ. ከአር.ኤስ.ኤፍ ጋር ከተደረገ ውጊያ በኋላ፣ ከብሔራዊ ጦሩ ጎን የተሰለፉት የተባበሩት የታጠቁ ቡድኖች የጋራ ኃይል በዚሁ በምዕራብ ዳርፉር የምትገኘውን ብር ሳሊባን መቆጣጠራቸውን ማስታወቃቸው ቲ.አር.ቲ በዘገባው አስታውሷል፡፡
በሱዳን ከሚገኙት 18 ግዛቶች ውስጥ በሰሜንና ምዕራብ ዳርፉር ከሚገኙ አነስተኛ በብሔራዊ ጦሩ ቁጥጥር ስር ባሉ ቦታዎች በስተቀር፣ ፈጥኖ ደራሽ ድጋፍ ሰጪ ኃይሉ በዳርፉር ቀጣና ያሉትን አምስት ግዛቶች አብዛኛውን ክፍል ተቆጣጥሮ ይገኛል። በአንጻሩ የሱዳን ብሔራዊ ጦር ዋና ከተማዋን ካርቱምን ጨምሮ የሌሎቹን 13 ግዛቶች አብዛኛውን ክፍል በበላይነት እየመራ ይገኛል።
ሱዳን እ.ኤ.አ. ከሚያዚያ 2023 ጀምሮ በብሔራዊ ጦሩና በአር.ኤስ.ኤፍ መካከል በተቀሰቀሰወ ጦርነትት ሳቢያ እስካሁን በአስር ሺዎች የሚቆጠሩ ዜጎች ሕይወታቸውን ሲያጡ ከ13 ሚሊዮን በላይ የሚሆኑት ደግሞ ከቀያቸው ተፈናቅለዋል።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 1 761 |
| 4 |  بدون متن... | 1 705 |
| 5 | ዶ/ር ወንድወሰን አሰፋ በማረሚያ ቤት የጀመሩት የረሃብ አድማ አራተኛ ቀን ማስቆጠሩን ጠበቃቸውና አንድ የቤተሰብ አባል ለአዲስ ማለዳ ተናገሩ
ረቡዕ፤ጥቅምት 04 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
ዶ/ር ወንድወሰን አሰፋ ያቀረቡት የዝውውር ጥያቄ ምላሽ እስከሚያገኝ ድረስ የጀመሩትን የረሃብ አድማ ገፍተው እንደቀጠሉበትና አራተኛ ቀን ማስቆጠሩን ጠበቃቸውና አንድ የቅርብ ቤተሰብ ለአዲስ ማለዳ ተናገሩ፡፡
የመረጃ ምንጮቹ እንደገለጹት፣ ዶ/ር ወንድወሰን በሚገኙበት ማረሚያ ቤት ያለው ሁኔታ ለጤናቸውና ለሕይወታቸው አደጋ ሊያስከትል እንደሚችል በመግለጽ ወደ ሌላ እስር ቤት እንዲዛወሩ ጠይቀዋል።
ዶ/ር ወንድወሰን አሰፋ ከቃሊቲ ማረሚያ ቤት ወደ ዞን 06 እስር ቤት ከተዛወሩ በኋላ ስፍራው እንዲቀየርላቸው ጠይቀዋል፡፡ ይሁንና ከዚያ እስር ቤት ወደ ሌላ ቦታ እንዲዛወሩ ያቀረቡት እስካሁን ድረስ የዝውውር ጥያቄ እንዳልተፈጸመ የገለጹት ጠበቃቸው ሰለሞን ገዛኸኝ፣ ዶ/ር ወንድወሰን በአስቸኳይ ከዞን 06 እስር ቤት ካልተዛወሩ በሕይወታቸው ላይ አደጋ ሊደርስ እንደሚችል ስጋታቸውን በመጥቀስ አስጠንቅቀዋል።
ጠበቃው እንደገለጹት፤ ጉዳዩ በከፍተኛ ፍርድ ቤት የተያዘ ሲሆን፣ ፍርድ ቤቱም ለነገ ሐሙስ ጥቅምት 5 ቀን 2019 ዓ.ም. ቀጠሮ ሰጥቷል። በዚህም የእስር ቤት ዝውውር ጥያቄያቸው በፍርድ ቤት እንደሚታይ ጠበቃቸው ጠቁመዋል።
በተመሳሳይ፣ የዶ/ር ወንድወሰን አንድ የቅርብ ቤተሰብ ለአዲስ ማለዳ እንደገለጹት፣ ዶ/ር ወንደሰን ከፍተኛ የጤና ችግር ውስጥ ይገኛሉ። ከባለፈው እሁድ ዕለት አንስቶም ምግብ መመገብ ማቆማቸውን ገልጸዋል።
እኚሁ የመረጃ ምንጭ እንዳሉት፣ የረሃብ አድማውን የጀመሩት በሚገኙበት እስር ቤት ያለው አካባቢ ለጤናቸው አደገኛ ነው በሚል ስጋት ሲሆን፣ ወደ ሌላ እስር ቤት እንዲዛወሩ በመጠየቅ አድማቸውን እያስቀጠሉ ነው።
በተለይም በሚታሰሩበት ክፍል ተባዮችና አይጦች እንዳሉ የገለጹት ባለቤታቸው፣ ይህ ሁኔታ ለጤናቸው አስጊ እንደሆነ ገልጸዋል። ዶ/ር ወንድወሰንም ከዚህ አካባቢ መውጣት እንዳለባቸው በመግለጽ የረሃብ አድማውን እንደቀጠሉ አስረድተዋል።
ዶ/ር ወንድወሰን ከመስከረም 15 ቀን 2019 ዓ.ም. ጀምሮ ከቃሊቲ ወደ ዞን 06 እስር ቤት እንደተዛወሩ የገለጹት የቅርብ ቤተሰብ፣ ዝውውሩ ለምን እንደተደረገ በግልጽ እንደማያውቁ ተናግረዋል።
በተጨማሪም ወደ አዲሱ የእስር ቤት ክፍል የተዛወሩት እሳቸው ብቻ መሆናቸውን ጠቁመዋል።
ከዚህ በተጨማሪ፣ ዶ/ር ወንድወሰን ከፍተኛ የደም ግፊት እንዳለባቸውና በአሁኑ ወቅት መድኃኒት እየወሰዱ እንዳልሆነም ገልጸዋል።
ይህም ቀደም ሲል ካለባቸው የጤና ችግር ጋር ተዳምሮ ለጤናቸውና ለሕይወታቸው ከፍተኛ ስጋት እንደሚፈጥር በመግለጽ፣ በአስቸኳይ ተገቢው የሕክምና እርዳታ እንዲያገኙና የእስር ቤት ዝውውር ጥያቄያቸው መፍትሔ እንዲያገኝ አሳስበዋል።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 4 067 |
| 6 |  بدون متن... | 3 823 |
| 7 | ጌታቸው ረዳ የኤርትራ መንግስት የምትደግፋቸው ኃይሎች ሊቀጡ እንደሚገባ ለአውሮፓ ህብረት ገለጹ
ረቡዕ፤ጥቅምት 04 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
የጠቅላይ ሚኒስትሩ የምስራቅ አፍሪካ ጉዳዮች አማካሪ ሚኒስትር ጌታቸው ረዳ የኤርትራ መንግስት እና ድጋፍ የምታደርግላቸው ኃይሎች መቀጣት እንዳለባቸው ለአውሮፓ ህብረት አሳሰቡ
የጠቅላይ ሚኒስትሩ የምስራቅ አፍሪካ ጉዳዮች አማካሪ ሚኒስትር ጌታቸው ረዳ፤ ከአውሮፓ ህብረት የአፍሪካ ቀንድ እንዲሁም የቀይ ባህር ቀጣና ልዩ መልእክተኛ እና በኢትዮጵያ የአውሮፓ ህብረት አምባሳደር ጋር በወቅታዊ እና የቀጣናዊ ሁኔታዎች ላይ መምከራቸውን ገልጸው፣ እነዚህ ኃይሎች ላይ እርምጃ አለመውሰድ አስከፊ እንደሚሆን እንደገጹላቸው አስታውቀዋል።
ለምስራቅ አፍሪካ ቀጣና ሰላምና ዘላቂ መረጋጋት እጅግ አስፈላጊ በሆኑ ጉዳዮች ላይ መምከራቸውን አክለዋል። ጌታቸው፤ በትግራይ፣ በኤርትራ እና በሱዳን ወቅታዊ ሁኔታዎች ላይ ግልጸኝነት የተሞላበት የሃሳብ ልውውጥ እንዳደረጉ አንስተዋል።
ጌታቸው በአስመራ ያለው አገዛዝ ሲሉ የጠሩትን የኤርትራ መንግስት እና ደጋፊዎቹ ቀጣናውን ለማወክ እያከናወኑት ነው ያሉትን አደገኛ ሚና አጉልተው እንዳሳዩ አስታውቀዋል።
እንዲሁም አሁን ላይ ያለውን አካሄድ በጊዜው ለማስቆም አስፈላጊውን እርምጃ አለመውሰድ የሚያስከትለውን አስከፊ መዘዝ ለህብረቱ ዲፕሎማቶች ማስገንዘባቸውን ተናግረዋል።
በሌላ በኩል የኤርትራ የማስታወቂያ ሚኒስትር የማነ ገብረመስቀል፤ ብልጽግና ፓርቲን በመውቀስ ባለፉት ዓመታት ብቻ ከ360 በላይ ብረት ለበስ ተሽከርካሪዎችን ከተባበሩት ዓረብ ኢሚሬትስ እንደገዛ ለመሳሪያ ግዢም ብዙ እንዳወጣ አንስተው፤ ባለፋት ስምንት ዓመታት ደግሞ ኢትዮጵያ ከ30 ቢሊዮን ዶላር በላይ የውጭ ድጋፍ እንዳገኘች አንስተዋል።
የማነ አክለውም፤ ኤርትራን የውሸት ክስ ከኢትዮጵያ እየቀረበባት እንደሆነ ቢያነሱም ይህ የመጀመሪያው ውንጀላ አለመሆኑ ይታወሳል።
ጌታቸው ከዲፕሎማቶቹ ጋር በነበራቸው ውይይት ውጥረቱ የበለጠ እንዳይባባስ ለመከላከል፣ የመረጃ ልውውጥ አጠናክሮ በመቀጠል በቅንጅት ለመስራት እንደተስማሙ አንስተዋል።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 4 161 |
| 8 |  بدون متن... | 3 745 |
| 9 | ሩሲያ በኪቭ በፈጸመችው የባሊስቲክ ሚሳኤል ጥቃት የኃይል መቋረጥ አጋጠመ
ረቡዕ፤ጥቅምት 04 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
በዩክሬን መዲና ኪቭ የሚገኙ የኃይል ማመንጫ ተቋማት እና መሰረተ ልማቶች ላይ በሩሲያ በተፈጸመ ከባድ የባሊስቲክ ሚሳኤል እና የአየር ጥቃት ውድመትን ያስከተለ እና የኃይል መቋረጥ እንዳገጠመ ተገለፀ።
የከተማዋ ከንቲባ እንደገለፁት ከሆነ፤ በኃይል መሠረተ ልማቶች ላይ በደረሰው ጉዳት ምክንያት በበርካታ አካባቢዎች የኤሌክትሪክ መቋረጥ በማጋጠሙ የህዝብ ትራንስፖርት አገልግሎትም ተስተጓጉሏል። በጥቃቱ የአንድ ሰው ሕይወት ማለፉ የተረጋገጠ ሲሆን ፕሬዚዳንት ቮሎድሚር ዘለንስኪ ደግሞ ጥቃቱ በዋናነት ሀገሪቱን ከኃይል አቅርቦት ውጪ ለማድረግ ያነጣጠረ መሆኑን ገልጸዋል።
ሩሲያ እ.ኤ.አ. ከጥቅምት 2022 ጀምሮ የዩክሬንን የኃይል ማመንጫዎች እና የኢነርጂ መሠረተ ልማቶችን በስፋት ማጥቃት የጦርነቱ አካል አድርጋው እንደቆየች ይነገራል። በተለይም የክረምት ወቅት ሲቃረብ የሕዝቡን የኤሌክትሪክ፣ የሙቀት እና የውኃ አቅርቦት ለማቋረጥ የሚደረጉት ይህን መሰል ጥቃቶች የዩክሬንን የኃይል ማከፋፈያ አቅም በከፍተኛ ደረጃ እየጎዱት መሆኑን ሮይተርስ ዘግቧል። እንዲሁም በዩክሬን ከተሞች ውስጥ ተደጋጋሚ የኃይል መቋረጥ እንዲከሰት በማድረግ በሕዝቡ ዕለታዊ ሕይወት ላይ ትልቅ ጫና እያሳደሩ ይገኛሉ።
በቅርቡ ሁለቱ ሀገራት የኢነርጂ ተቋማት እንዳይመቱ ከአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ጋር ስምምነት መደረጉና ጊዜያዊ የተኩስ ማቆም መታወጁ ቢነገርም፣ ዩክሬን ግን ሩሲያ ስምምነቱን በመጣስ በኃይል መሰረተ ልማቶቿ ላይ ጥቃቷን አጠናክራ ቀጥላለች በማለት ወቅሳለች። ይሁን እንጂ ይህንን ስምምነት ትራምፕ ቢያሳውቁም ዘለንስኪ ግን በመገናኛ ብዙኃን እንደሰሙት በመጥቀስ ዝርዝሩን እየጠበቁ መሆኑን መናገራቸው ይታወሳል።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 3 918 |
| 10 |  بدون متن... | 3 816 |
| 11 |  #ቃለምልልስ በሰሜን ኢትዮጵያ ያለውን ወቅታዊ ሁኔታ በተመለከተ አዲስ ማለዳ ከትግራይ ሰላም ኃይል ከፍተኛ አመራር ጋር በዛሬው ዕለት ቃለምልልስ አድርጋለች፡፡
በተለይ ባለፉት ሁለት ቀናት የተከሰቱትን አቤይት ጉዳዮች ተከትሎ አመራሩ ለተጠየቋቸው ጥያቄዎች ምላሽ ያሉትንሰጥተዋል፡፡
አድምጡት፡-https://youtu.be/yPwiokviyXo?si=Z5z9utzmgBqFz9Wc | 4 151 |
| 12 |  #ቃለምልልስ ግርማ ሰይፉ ከአዲስ ማለዳ ጋር ያደረጉትን የክፍል ሁለት ቆይታ በተከታዩ ማስፈንጠሪያ ያገኙታል፦
ግርማ፤ በቃለምልልሱ ለአምስት መቶ (500) ጡረተኞችና ተማሪዎች “ለውጥና ነውጥ፤ የአትክልተኛው ማስታወሻ” የተሰኘ መጽሐፋቸውን በነጻ ለመስጠት ቃል ገብተዋል።
ዝርዝር መረጃዎችን በተረጋገጠ የፌስቡክ ገጻቸው እንደሚገልጹም አስታውቀዋል።
https://youtu.be/e3bavy1hAbU?si=Cf8CJ9npG6Q7c28h | 4 652 |
| 13 | ሰሜን ኮሪያ በርካታ የባሊስቲክ ሚሳኤሎችን ወደ ባህር የተኮሰች ሲሆን ጎረቤቷን ክፋኛ ማስቆጣቱ ተገለጸ
ማክሰኞ፤ጥቅምት 03 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
ሰሜን ኮሪያ በምስራቃዊ የባህር ጠረፍ አቅጣጫ በርካታ የባሊስቲክ ሚሳይሎች መተኮሷን የደቡብ ኮሪያ ጦር ያሳወቀ ሲሆን ሀገሪቱም በጉዳዩ ላይ ለመምከር አሰቸኳይ ስብሰባ አድርጋለች።
የደቡብ ኮሪያ የጦር ዋና ኢታማዦር ሹም እንዳስታወቁት ከሆነ፤ ከፒዮንግያንግ ከተተኮሱት ሚሳኤሎች መካከል አንዱ ከ900 ኪሎ ሜትር በላይ ርቀት ተጉዟል። የጃፓን መከላከያ ሚኒስቴር በበኩሉ ቢያንስ ሁለት ሚሳኤሎች መተኮሳቸውንና ያልተለመደ የበረራ መስመርን እንደተከተሉ ገልጿል።
የደቡብ ኮሪያ ፕሬዝዳንት ጽህፈት ቤት በበኩሉ፤ ይህ ድርጊት የተባበሩት መንግስታት የጸጥታው ምክር ቤት ውሳኔዎችን የሚጥስ መሆኑን በመግለጽ፣ በአፋጣኝ እንዲህ ዓይነቱ ድርጊት ማብቂያ እንዲኖረው መደረግ እንዳለበት መጠየቁን ሮይተርስ ዘግቧል።
ምንም እንኳን ሰሜን ኮሪያ ይህ የመጀመሪያዋ ባይሆንም የተጓዘበት ርቀት እና ደቡብ ኮሪያ ሚሳኤል ከተኮሰች ከቀናት በኋላ መሆኑ በልዩ ትኩረት እንዲታይ አድርጎታል።
ይህ የጦር መሳሪያ ሙከራ በሁለቱ ኮሪያዎች መካከል ያለውን ውጥረት የበለጠ ሊያባብሰው ይችላል የሚል ስጋትን አጭሯል፡፡
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 5 009 |
| 14 |  بدون متن... | 4 294 |
| 15 | የኢትዮጵያ አየር መንገድ የጭነት አውሮፕላን ወደ እስራኤል የአየር ክልል እንዳይገባ ተከለከለ፤ ምክንያቱ አንድ ኢንዶኔዢያዊ መሆኑ ተነገረ
ማክሰኞ፤ጥቅምት 03 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
ከአዲስ አበባ ተነሥቶ ወደ እስራኤል በመብረር ላይ የነበረ የኢትዮጵያ አየር መንገድ አውሮፕላን፣ የበረራ አባላቱ ውስጥ የኢንዶኔዢያ ዜጋ መኖሩ በመረጋገጡ ምክንያት ወደ እስራኤል የአየር ክልል እንዳይገባ በእስራኤል የደህንነት ቢሮ ተከለከለ።
አውሮፕላኑ ከአዲስ አበባ ተነሥቶ ለአንድ ሰዓት ያህል በበረራ ላይ እያለ እና ገና የኢትዮጵያ የአየር ክልል ውስጥ ባለበት ወቅት ነበር የእስራኤል ባለሥልጣናት ትዕዛዙን የሰጡት። ቻናል 12ን እማኝ አድርጎ ዘገባውን ያሰራጨው አናዶሉ፤ ከበረራ አባላቱ አንዱ የኢንዶኔዢያ ዜጋ መሆኑ ከተደረሰበት በኋላ አውሮፕላኑ ወዲያውኑ ወደ ተነሳበት እንዲመለስ ተወስኗል። በዚህም መሠረት አውሮፕላኑ ወደ አዲስ አበባ እንዲመለስ የተደረገ ሲሆን፣ አብራሪው ከተተካ በኋላ ዳግም ተነስቶ ወደ ቴል አቪቭ በሰላም አርፏል።
የኢትዮጵያ አየር መንገድ ይህንን ክስተት ስህተት ሲል ገልጾት፤ አብራሪው ወደ እስራኤል በረራዎችን እንዳያደርግ የተከለከለ መሆኑን ቀደም ብሎ አውቆ እንዳልነበረ መናገሩን ዘገባው አመልክቷል።
የእስራኤል ባለሥልጣናት ከሀገሪቱ ጋር የዲፕሎማሲ ግንኙነት ከሌላቸው አገሮች የተውጣጡ የውጭ አየር መንገድ የበረራ ሰራተኞችን ወደ ሀገሪቱ በሚደረጉ በረራዎች ላይ እንዳይመድቡ ማሳሰቢያ አስተላልፈዋል። በእነዚህ የተከለከሉ አገሮች ዝርዝር ውስጥ አፍጋኒስታን፣ አልጄሪያ፣ ኢንዶኔዥያ፣ ኢራን፣ ኢራቅ፣ ኩዌት፣ ኒጀር፣ ኳታር፣ ሳውዲ አረቢያ፣ ሶማሊያ እና ቬንዙዌላ ይገኙበታል።
ይህ የተሰማው ባለፈው መስከረም 30 ቀን 2026 እ.አ.አ ከዱባይ ወደ ቴል አቪቭ እየበረረ በነበረ የፍላይዱባይ በረራ ላይ ጥቃት ለመሰንዘር ተሞክሮ ከነበረበት ወቅት ጋር መጋጣሙ ተመልክቷል።
በተባበሩት አረብ ኤምሬትስ አቃቤ ሕጎች እንደገለጹት፣ የኦማን ዜግነት ያለው ረዳት አብራሪ አውሮፕላኑን ለመጥለፍ እና ቤን ጉርዮን አየር ማረፊያ ላይ ለማጋጨት ሞክሮ ነበር። ይሁን እንጂ ተሳፋሪዎችና የበረራ ሰራተኞች ሙከራውን ማክሸፍ ችለዋል፤ አውሮፕላኑም በሳውዲ ዓረቢያ ታቡክ በሰላም ማረፉ ተዘግቧል።
በሌላ በኩል ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ(ዶ/ር) ከእስራኤሉ አቻቸው ቤንያሚኒ ኔታንያሁ ጋር በሁለትዮሽ ግንኙነት እና በቀጣናዊ ጉዳዮች ላይ ውይይት ማድረጋቸው ተዘግቧል። ከቀናት በፊት የሁለቱም የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች፤ ጌዲዮን ጢሞቲዎስ እና ጌዲዮን ሳዐር በቀጣናዊ ጉዳይ ላይ ተመሳሳይ የስልክ ልውውጥ ማድረጋቸው ይታወሳል።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 4 424 |
| 16 |  بدون متن... | 3 622 |
| 17 | ሳልሳይ ወያነ ትግራይ ህወሓትና የፌደራሉ መንግሥት ትግራይን የጦርነትና የመከራ ማዕከል አድርገዋታል ሲል ከሰሰ
ማክሰኞ፤ጥቅምት 03 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
የኢትዮጵያ መንግሥትና ህወሓት ውስጥ የተፈጠሩ ክፍፍሎች ትግራይን ወደ አደገኛ የፖለቲካ ምዕራፍና ለጦርነት እየዳረጓት መሆኑን ሳልሳይ ወያነ ትግራይ(ሳወት) ባወጣው መግለጫ አስታወቀ።
ሳወት በትናንትናው ዕለት ባወጣው መግለጫ እንዳመለከተው፤ የሕህወሓት ክፍፍልና የፌዴራል መንግሥቱ አካሄድ በክልሉ ላይ ከፍተኛ የፖለቲካ ቀውስ እየፈጠሩ ነው፡፡
ፓርቲው በተለይም በህወሓት ውስጥ ያሉ የተከፋፈሉ ኃይሎች ለሥልጣን ሲሉ የጦርነት አካሄድን እየተከተሉ መሆኑን በመጥቀስ፣ ከመቀሌ የወጣውና ወደ መቀሌ የገባው የህወሓት ክፍል ሲል የገለጸው የትግራይ ሰላም ኃይል በግጭቱ ላይ የተለያየ አቋም እንዳላቸው አመልክቷል። አንዱ የጦርነት ድል በዓል እያከበረ ሌላው ደግሞ ትግራይን ለቀጣይ ጦርነት እያዘጋጀ ነው ሲል ከሷል።
ፓርቲው አክሎም የኢትዮጵያ መንግሥት የትግራይን ሕጎችና የፌዴራል ሥርዓቱ የሚያረጋግጣቸውን የራስን በራስ የማስተዳደርና የራስን እድል የመወሰን መብቶች እየጣሰ በማለት ወቅሷል። ትግራይ ከህወሓት ወታደራዊ ቁጥጥር ሳትላቀቅ በኢትዮጵያ ጦር ቁጥጥር ሥር እንድትገባ እየተደረገ ነው የሚል ክስም አቅርቧል።
ሳልሳይ ወያነ ትግራይ፤ የትግራይ ሕዝብ ወደ ተጨማሪ መከራ እንዳይገባ የሰላምና የውይይት ጥሪ ሲያቀርብ መቆየቱን ገልጾ፤ የተፈናቃዮች ጉዳይ፣ የትግራይ ግዛታዊ አንድነት፣ የክልሉ መንግሥታዊ መዋቅር መጠናከርና የረሃብ ሥጋት ቅድሚያ ሊሰጣቸው የሚገቡ ጉዳዮች መሆናቸውን ጠቅሶ በዝርዝር አቅርቧል።
ፓርቲው ሁሉም የትግራይ ፖለቲካ ኃይሎች፣ የሲቪል ማኅበራትና ሕዝቡ በእነዚህ ጉዳዮች ላይ በጥልቀትና በኃላፊነት እንዲወያዩ ጥሪ ማቅረቡን አዲስ ማለዳ ከመግለጫው ተመልክታለች።
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 4 356 |
| 18 |  بدون متن... | 4 234 |
| 19 | ማዕከላዊ ኢትዮጵያ ክልል ከወራት በፊት ተመሳሳይ መግለጫን አውጥቷል። በ1987 ዓ.ም. የጸደቀው የኢትዮጵያ ህገመንግስት አንቀጽ 55 እንደሚያስቀምጠው የህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት “የፌደራል መንግስት፣ የሀገር እና የህዝብ መከላከያ፣ የደኀንነት እና የፖሊስ ኃይል አደረጃጀትን ይወስናል” ይልና “በስራ አፈጻጸማቸው ረገድ የሚታዩ መሰረታዊ ህጎችን ሰብዓዊ መብቶችንና የሀገርን ደኀንነትን የሚነኩ ጉዳዮች ያጣራል፣ አስፈላጊ እርምጃዎወችም ይወስዳል” ይላል።
በሌላ በኩል አንቀጽ 52 ላይ ደግሞ የክልል መንግሥታት ሥልጣንን በተመለከተ ክልሎች የየራሳቸውን የክልል ፖሊስ ኃይል ያቋቁማሉ፤ ይመራሉ፤ የክልሉን ሰላምና ጸጥታ ያስጠብቃሉ ሲል ይደነግጋል።
ምስል_መከላከያ ሰራዊት በደብረ ታቦር ከተማ የሰላም ኃይሎች ስልጠና ባጠናቀቁበት ወቅት
ተጨማሪ ዜናዎችንና አዳዲስ መረጃዎችን ለማግኘት የማሕበራዊ ሚዲያ ገጾቻችን ይጎብኙ፦
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
Twitter ➲t.ly/mxA | 5 048 |
| 20 | በኢትዮጵያ በመንግሥት የሚደራጁ የትጥቅ ቡድኖችና አዳዲስ የጸጥታ አደረጃጀቶች ቁጥር ከፍ እያለ መምጣቱ ተመላከተ
ሰኞ፤ጥቅምት 02 ቀን 2019 ዓ.ም (#አዲስ ማለዳ)
ለአራት ዓመታት የተካሄደው ሀገራዊ ምክክር የጸጥታ ኃይሎችን አንድ ወጥ ማድረግ ላይ ምክረ ሃሳብ ቢያስቀምጥም፣ ከፌዴራል እና ከክልል መደበኛ ኃይሎች በተጨማሪ በመንግሥት የሚደራጁ የተለያዩ ስያሜዎች ያሏቸው የትጥቅ ቡድኖችና አዳዲስ አደረጃጀቶች በሀገሪቱ በስፋት እየተበራከቱ መምጣታቸው ተመላከተ።
ለአራት ዓመታት ከተለያዩ የሀገሪቱ ክፍሎች አጀንዳዎችን ሰብስቦ ሐምሌ 8 ቀን 2019 ዓ.ም. በጠቅላይ ሚኒስተር ዐቢይ አህመድ(ዶ/ር) በይፋ የተጀመረው ሀገራዊ ምክክር ጉባኤ ላይ አንዱና ዋነኛው የመወያያ አጀንዳ የነበረው በሀገሪቱ ራሱን የቻለ አንድ ወጥ የሆነ የጸጥታ ሰራዊት ይኑር የሚል ምክረ ሃሳብ ነበር።
በዚህም ላይ በርካቶች የተስማሙበት ሲሆን፣ ይህም ወደ ተግባር ሲገባ በፌደራል የሚመራ ሰራዊት እንጂ ክልሎች የሚመሩት ኃይል እንዳይኖር የሚያደርግ ነው። ለዚህም እንደ ምክንያት ሲነሳ የነበረው አካባቢያዊ ግጭቶችን ያባብሳል፣ ስልጣን አላግባብ እንዲጠቀሙበት በር ከፋች ነው እንዲሁም የክልልም ይሁኑ አካባቢያዊ ታጣቂ ህዝብን እኩል አያገልግሉም፣ ለአካባቢያቸው አድሎ ያደርጋሉ በሚል ነው።
እንደ ምሳሌም ሲያነሱ የነበረው በሁለት አካባቢዎች ግጭት ቢነሳ ራሱ ያለበትን አካባቢ ሊጠብቅ እንደተቋቋመ ሁሉ የራሱን እንጂ ሌላውን ሊጠብቅ አይችልም፣ ከዚህ ይልቅ እዛኛው ላይ ጥቃት ሊያደርስ ይችላል በሚሉ ጉዳዮች ላይ ሃሳባቸውን ሲያካፍሉ እንደነበር ይታወሳል።
አንዳንድ ምክረ ሃሳብ አቅራቢ ተሳታፊዎች ደግሞ ይህ ስጋት አሁን ላይ እየሆነ ያለ በመሆኑ ይህ ቀጥታ ወደ ትግበራ ገብቶ በፌደራል ብቻ የሚተዳደር ሰራዊት ይኑረን ባይ ናቸው።
ምንም እንኳ የምክክሩ ሃሳቦች መስከረም 23 ቀን 2019 ዓ.ም ለሚመለከታቸው አካላት ቢሰጡም መንግስት እያደራጃቸው ያሉ ታጣቂዎች እየተበራከቱ መምጣቸውን አዲስ ማለዳ ለዚህ ዘገባ ባደረገችው መጠነኛ ዳሰሳ ለመረዳት ችላለች።
እነዚህ አደረጃጀቶች በህገ መንግስቱ እውቅና የተመሰረቱትን መከላከያ፣ ፌደራል ፖሊስ እንዲሁም የክልል የጸጥታ ኃይሎችን ድጋፍ የሚሰጡ ናቸው። በኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት ህዝቡ በሰላም ወጥቶ የመግባት እንዲሁም ከቦታ ቦታ ተንቀሳቅሶ የመስራት ሁኔታው እጅጉን እየቀነሰ መሆኑን ሀገር አቀፍ፣ ዓለም አቀፍ ተቋማት እንዲሁም መንግስት በጀት በጅቶለት የሚንቀሳቀሰው የኢትዮጵያ ሰብዓዊ መብቶች ኮሚሽን (ኢሰመኮ) ጭምር በሚያወጡት ሪፖርት ላይ ያነሳሉ፤ ይህም እንዲቆም ጥሪ ያቀርባሉ።
ለዚህም እንደ ምክንያት የሚነሳው ደግሞ እንደ እገታ ያሉ የሰብዓዊ መብቶች ጥሰቶችና በታጣቂዎች የሚደርሱ ጥቃቶች ናቸው። ባለፈው ዓርብ ዓመታዊ ሪፖርቱን ይፋ ያደረገው ኢሰመኮ በመንግስት እና በታጣቂዎች በአማራ እና ኦሮሚያ በሰላማዊ ዜጎች ላይ የሚፈጸሙ ግድያዎች በስፋት መኖራቸውን አስታውቋል። እንዲሁም በታጣቂዎች የሚደርስ የንጹሃን ግድያም አሳስቦኛል ብሏል፡፡
ክልሎች የራሳቸው የሆነ የጸጥታ ኃይል ያላቸው ቢሆንም በ2015 ዓ.ም. አጋማሽ ጀምሮ የክልል ልዩ ኃይሎች እንዲፈርሱ ተወስኖ በፌደራል ፖሊስ እና በመከላከያ እንዲካተቱ ሥራ መጀመሩ ቢገልጽም ሌሎች አደረጃጀቶች መጥተዋል።
ይህ የይፍረስ ውሳኔ በአማራ ክልል ያለው የጸጥታ ሁኔታ አሁን ላይ ለደረሰበት ደረጃ እንደ አንድ ምክንያት ይጠቀሳል። የሌሎች ክልሎች ልዩ ኃይል ስለመፍረስ/አለመፍረሳቸው የታወቀ ይፋዊ መንግስታዊ መረጃ የለም።
አሁን ላይ አማራ ክልል የተለያየ ስም እና የደንብ ልብስ የለበሱ በርካታ ታጣቂዎች አሉ። ከእነዚህም ውስጥ መንግስት ያደራጃቸው የተከዜ ዘብ፣ የራያ ዘብ፣ ጥምር የፀጥታ ኃይሎች እና የደጀን ኃይል ይገኙበታል፡፡
ከዚህ ቀደም የክልሉ ኮሚኒኬሽን ሐምሌ መጨረሻው ሳምንት ላይ በተለያዩ አካባቢዎች እንደተመረቁ እና ከመንግስት የጸጥታ መዋቅር ጋር በመሆን የአካባቢያቸውን ሰላም እንዲያስከብሩ ተሰማርተዋል የተባሉ ናቸው።
በቅርቡ ደግሞ በክልሉ ታጥቀው በጫካ ይንቀሳቀሱ ከነበሩ እና እጃቸውን ለመንግስት ከሰጡ ኃይሎች ጋር በደረሰ ስምምነት አዲስ ወታደራዊ ኃይል ተመስርቷል። ይህም የአማራ ሰላም ኃይል የሚባል ሲሆን ስራውም በመላው አማራ ህግ ማስከበር እንደሆነ ተገልፆል። ይህንንም በበላይነት የሚመሩት የቀድሞው የፋኖ አመራሮች እንደሆኑ የተለያዩ መረጃዎች ያመላክታሉ። እነዚህ አመራሮች የመጡበት ኃይል ከዚህ ቀደም ከመንግስት ጋር በትጥቅ ሲታገል እንደነበር ይታወሳል።
ለአብነትም በደብረ ታቦር ከተማ ስልጠናቸውን ያጠናቀቁ ኃይሎች ወደ ሰላም ማስከበር መግባታቸውን የመከላከያ መረጃ ያመልክታል። በዚሁ ፕሮግራም ላይ የአማራ ክልል የሰላም ኃይል ከፍተኛ አመራር የሆኑት እያሱ አባተ፤ “ከጠላቶቻችን ተልዕኮ ተቀብለው እርስ በእርስ እንድንተላለቅ እና ሀገራችን እንዳትበለጽግ እያደረጉ ያሉት የውስጥ ተላላኪ ባንዳዎች መሆናቸውን ተረድታችሁ ለሰላም ዘብ መቆም ይገባችኋል” ብለዋል ሲል በመከላከያ ሠራዊት የማህበራዊ ትስስር ገጾች የተጋራው መረጃ ያመላክታል፡፡
በኦሮሚያ ክልል በተመሳሳይ በሰላም ማስከበር ላይ የተሰማሩ እንደሆኑ የሚገለጽላቸው በርካታ ኃይሎች አሉ። እንደ ቢቢሲ መረጃ ከሆነ እጃቸውን ለመንግስት የሰጡ መንግስት ሸኔ እያለ የሚጠራው እና እራሱን የኦሮሞ ነፃነት ሰራዊት አባላትን ያቀፈ የገዳ ኮማንዶ፣ እንደ ሮይተርስ ዘገባ ኮሬ ነጌኛ እንዲሁም ጋቸና ሲርና የሚባሉ የጸጥታ አደረጃጀቶች አሉ።
ከዚህ በተጨማሪም የክልሉ ፖሊስ እና የሚሊሻ አባላትም አሉ። በአዲስ አበባም ከከተማዋ ፖሊስ እና ከፌደራል ኃይሎች በተጨማሪ እንደሌሎቹ ትጥቅ አንግተው የማይንቀሳቀሱ የሰላም ሰራዊት በሚል የሚጠሩ አሉ።
በሌላ በኩል ተመሳሳይ አደረጃጀት በትግራይ ክልል አለ። ከህወሓት ጋር ባለመስማማታቸው፣ ራሱን በማግለል የትግራይ የሰላም ኃይል በሚል የተቋቋመው የትጥቅ ቡድን ህጋዊ እውቅና እንደሌለው ለአዲስ ማለዳ ተናግሯል።
ይህም አሁን ላይ ከመንግስት ኃይሎች ጋር በመሰለፍ፣ በትግራይ ካሉ የህወሓት ኃይሎች እና የኤርትራ ሰራዊት ጋር እየተዋጋ ነው ነው።
ምንም እንኳ ከመንግስት በኩል በይፋ የተባለ ነገር ባይኖርም የትግራይ የሰላም ኃይል ህወሓትን የሚዋጋ እንደሆነ ሲናገር የአማራ ክልል የሰላም ኃይል ደግሞ በክልሉ የሚንቀሳቀሱ ታጣቂዎችን እንደሚታገል እና ሰላምን ማስሰፍን ዓላማው ያደረገ መሆኑ ተነግሮለታል።
አሁን ላይ በሀገሪቱ ከመንግስት ሰራዊት ውጭ ማለትም ከመከላከያ፣ ከፌደራል እና ከክልል ፖሊስ እንዲሁም ከሚሊሻ አካላት ውጭ ሌሎች በይፋ ህጋዊ እውቅና ያልተሰጣቸው (በምን ዓይነት ህግ እንደተቋቋመ ያልተገለጹ) ኃይሎችም ይንቀሳቀሳሉ።
በትግራይ፣ አማራና ኦሮሚያን ጨምሮ በተለያዩ ክልሎች ትጥቅ አንግበው ከመንግስት ጋር የሚፋለሙ ኃይሎች አሉ። በሌሎች ክልሎችም በሰላማዊ ሰዎች ላይ ታጣቂዎች ጥቃት እንደሚያደርሱ በተለያየ ጊዜ በመገናኛ ብዙኃን እንዲሁም በተቋማት ሪፖርቶች ይፋ ይሆናሉ። | 4 322 |
