አለ ሕግ
Ir al canal en Telegram
ከጠበቃና የሕግ አማካሪ አማራጭ የሕግ እውቀትና አገልግሎት Alternative legal enlightenment & Service Website: alehig.com https://linktr.ee/alehig WhatsApp👉 #+251920666595 Telegram👉 @MikiasMelak የሕግ ምክርና ድጋፍ፣ የተለያዩ ህጎች፤ አዋጅ፣ ደንብ፣ መመሪያ፣ #የሕግ_መረጃ
Mostrar más📈 Análisis del canal de Telegram አለ ሕግ
El canal አለ ሕግ (@alehig) en el segmento lingüístico de Amárico es un actor destacado. Actualmente la comunidad reúne a 15 956 suscriptores, ocupando la posición 501 en la categoría Ley y el puesto 2 121 en la región Etiopía.
📊 Métricas de audiencia y dinámica
Desde su creación el невідомо, el proyecto ha mostrado un crecimiento acelerado, reuniendo a 15 956 suscriptores.
Según los últimos datos del 09 julio, 2026, el canal mantiene una actividad estable. En los últimos 30 días la variación de miembros fue de 22, y en las últimas 24 horas de -1, conservando un alto alcance.
- Estado de verificación: No verificado
- Tasa de interacción (ER): El promedio de interacción de la audiencia es 31.79%. Durante las primeras 24 horas tras publicar, el contenido suele obtener 9.60% de reacciones respecto al total de suscriptores.
- Alcance de las publicaciones: Cada publicación recibe en promedio 5 072 visualizaciones. En el primer día suele acumular 1 532 visualizaciones.
- Reacciones e interacción: La audiencia responde de forma activa: el promedio de reacciones por publicación es 21.
📝 Descripción y política de contenido
El autor describe el recurso como un espacio para expresar opiniones subjetivas:
“ከጠበቃና የሕግ አማካሪ
አማራጭ የሕግ እውቀትና አገልግሎት
Alternative legal enlightenment & Service
Website: alehig.com
https://linktr.ee/alehig
WhatsApp👉 #+251920666595
Telegram👉 @MikiasMelak
የሕግ ምክርና ድጋፍ፣ የተለያዩ ህጎች፤ አዋጅ፣ ደንብ፣ መመሪያ፣ #የሕግ_መረጃ”
Gracias a la alta frecuencia de actualizaciones (últimos datos recibidos el 10 julio, 2026), el canal mantiene la vigencia y un amplio alcance. La analítica demuestra que la audiencia interactúa activamente con el contenido, lo que lo convierte en un punto de referencia dentro de la categoría Ley.
15 956
Suscriptores
-124 horas
-127 días
+2230 días
Carga de datos en curso...
Canales Similares
Nube de Etiquetas
Sin datos
¿Algún problema? Por favor, actualice la página o contacte a nuestro gerente de soporte.
Menciones Entrantes y Salientes
---
---
---
---
---
---
Atraer Suscriptores
julio '26
julio '26
+13
en 0 canales
junio '26
+98
en 4 canales
Get PRO
mayo '26
+20
en 3 canales
Get PRO
abril '26
+69
en 10 canales
Get PRO
marzo '26
+44
en 7 canales
Get PRO
febrero '26
+83
en 9 canales
Get PRO
enero '26
+74
en 14 canales
Get PRO
diciembre '25
+122
en 10 canales
Get PRO
noviembre '25
+45
en 5 canales
Get PRO
octubre '25
+70
en 10 canales
Get PRO
septiembre '25
+39
en 7 canales
Get PRO
agosto '25
+74
en 15 canales
Get PRO
julio '25
+79
en 19 canales
Get PRO
junio '25
+83
en 15 canales
Get PRO
mayo '25
+140
en 16 canales
Get PRO
abril '25
+145
en 13 canales
Get PRO
marzo '25
+69
en 15 canales
Get PRO
febrero '25
+38
en 13 canales
Get PRO
enero '25
+52
en 11 canales
Get PRO
diciembre '24
+114
en 13 canales
Get PRO
noviembre '24
+231
en 9 canales
Get PRO
octubre '24
+857
en 15 canales
Get PRO
septiembre '24
+659
en 10 canales
Get PRO
agosto '24
+1 125
en 11 canales
Get PRO
julio '24
+333
en 5 canales
Get PRO
junio '24
+114
en 6 canales
Get PRO
mayo '24
+210
en 5 canales
Get PRO
abril '24
+267
en 7 canales
Get PRO
marzo '24
+224
en 5 canales
Get PRO
febrero '24
+234
en 11 canales
Get PRO
enero '24
+254
en 9 canales
Get PRO
diciembre '23
+319
en 3 canales
Get PRO
noviembre '23
+353
en 13 canales
Get PRO
octubre '23
+274
en 6 canales
Get PRO
septiembre '23
+156
en 0 canales
Get PRO
agosto '23
+105
en 0 canales
Get PRO
julio '23
+240
en 0 canales
Get PRO
junio '23
+319
en 0 canales
Get PRO
mayo '23
+242
en 0 canales
Get PRO
abril '23
+140
en 0 canales
Get PRO
marzo '23
+199
en 0 canales
Get PRO
febrero '23
+164
en 0 canales
Get PRO
enero '23
+387
en 0 canales
Get PRO
diciembre '22
+400
en 0 canales
Get PRO
noviembre '22
+443
en 0 canales
Get PRO
octubre '22
+459
en 0 canales
Get PRO
septiembre '22
+254
en 0 canales
Get PRO
agosto '22
+633
en 0 canales
Get PRO
julio '22
+324
en 0 canales
Get PRO
junio '22
+428
en 0 canales
Get PRO
mayo '22
+555
en 0 canales
Get PRO
abril '22
+388
en 0 canales
Get PRO
marzo '22
+277
en 0 canales
Get PRO
febrero '22
+104
en 0 canales
Get PRO
enero '22
+117
en 0 canales
Get PRO
diciembre '21
+155
en 0 canales
Get PRO
noviembre '21
+117
en 0 canales
Get PRO
octubre '21
+293
en 0 canales
Get PRO
septiembre '21
+372
en 0 canales
Get PRO
agosto '21
+247
en 0 canales
Get PRO
julio '21
+538
en 0 canales
Get PRO
junio '21
+243
en 0 canales
Get PRO
mayo '21
+185
en 0 canales
Get PRO
abril '21
+229
en 0 canales
Get PRO
marzo '21
+370
en 0 canales
Get PRO
febrero '21
+403
en 0 canales
Get PRO
enero '21
+346
en 0 canales
Get PRO
diciembre '20
+5 205
en 0 canales
| Fecha | Crecimiento de Suscriptores | Menciones | Canales | |
| 09 julio | 0 | |||
| 08 julio | 0 | |||
| 07 julio | 0 | |||
| 06 julio | +2 | |||
| 05 julio | +3 | |||
| 04 julio | +2 | |||
| 03 julio | 0 | |||
| 02 julio | +4 | |||
| 01 julio | +2 |
Publicaciones del Canal
| 2 |  " ዋጋ ጭማሪውና የውል እደሳቱ መነሻ የሚሆነው ከዚህ ቀደም በነበረው ውል ላይ የተቀመጠው የኪራይ ዋጋ ብቻ ነው " - ቢሮው
በ2019 ዓ/ም በአዲስ አበባ ከተማ፣ የመኖሪያ ቤት ኪራይ ጭማሪ ጣሪያ 11.5% ሆኖ የጸደቀ ሲሆን ሕገ-ወጥ " የመንደር እና የአካባቢ ውሎች " በጥብቅ ተከልክለዋል።
ዋጋ ጭማሪውና የውል እደሳቱ መነሻ የሚሆነው ከዚህ ቀደም በነበረው ውል ላይ የተቀመጠው የኪራይ ዋጋ ብቻ መሆኑን የቤቶች ልማትና አስተዳደር ቢሮ አስታውቋል፡፡
በመላው ከተማዋ የሚገኙ የግል መኖሪያ ቤቶች የአከራይ-ተከራይ አዲስ የውል እድሳት ምዝገባ ከዛሬ ሐምሌ 1 ቀን 2018 ዓ.ም ጀምሮ በይፋ መተግበር መጀመሩ ተገልጿል።
የተጣሉ ጥብቅ ክልከላዎች ምን ምን ናቸው ?
አዲሱን የውል እድሳት ምዝገባና የተቀመጠውን የዋጋ ጣሪያ ወደ ጎን በመተው የሚፈጸሙ ማናቸውም ሕገ-ወጥ ድርጊቶች ላይ ጥብቅ ክልከላ ተጥሏል።
በዚህም መሠረት ፡-
- በቢሮው ከተመዘገበው እና ከሚመዘገበው ውል እንዲሁም ከሚሰጠው አቅጣጫ ውጭ፣ «ልዩ ውል» በሚል የሚፈጸሙ ማናቸውም የመንደር ውሎች፤
- ከሕጋዊ አሰራር ውጭ የሚደረጉ የአካባቢ ውሎች፤
- በጋራ መኖሪያ ቤቶች (ኮንዶሚኒየም) አካባቢ የሚደረጉ ማናቸውም ዓይነት ሕገ-ወጥ ውሎች ሙሉ በሙሉ የተከለከሉ ናቸው።
ማንኛውም አከራይ እና ተከራይ እነዚህን የተከለከሉ ሕገ-ወጥ ውሎች ይዘው ሲገኙ ወይም ከተቀመጠው የ11.5% የዋጋ ጭማሪ ጣሪያ በላይ ፈጽመው ከተገኙ ቢሮው ሕጋዊ እርምጃ የሚወሰድ መሆኑን አስጠንቅቋል።
ሃምሌ 1 ቀን 2018 ዓ/ም
#TikvahEthiopiaFamilyAA
@tikvahethiopia | 1 746 |
| 3 | የሀምሌ_ወር_2018_የሀራጅ_ሽያጭ_ተጨማሪ_ማስታወቂ.PDF | 2 424 |
| 4 |  Sin texto... | 3 227 |
| 5 |  +4በኢትዮጵያ ወቅታዊ የህግ አሰራር እና የፍትህ ስርዓት ለውጥ አንፃር፣ የጥብቅና ሙያ ሽርክና ማህበር (Law Firm/Partnership) ማቋቋም እጅግ አስፈላጊ እና ወቅታዊ ጉዳይ ነው።
የሙያ ብቃት እና ስፔሻላይዜሽን (Specialization)
አንድ ጠበቃ ብቻውን ሲሰራ ሁሉንም የህግ ዘርፎች (ከቤተሰብ ህግ እስከ ኮርፖሬት ህግ፣ ከወንጀል እስከ ታክስ ህግ) ለመሸፈን ይገደዳል። በሽርክና ሲደራጁ ግን፡
👉 እያንዳንዱ አጋር በራሱ ዘርፍ ላይ ማተኮር ይችላል።
ይህም ለደንበኞች ጥራት
ያለው፣ ጥልቅ እና ሙያዊ ምክር የመስጠት እድልን ይፈጥራል።
የአገልግሎት አሰጣጥ አቅም መጨመር (Scalability)
የንግድ ህግ እና ኢንቨስትመንት እየተወሳሰበ በመጣበት በዚህ ዘመን፣ ትላልቅ የህግ ጉዳዮችን ለመያዝ የሰው ኃይል፣ የጊዜ አጠቃቀም እና የፋይናንስ አቅም ወሳኝ ነው።
በሽርክና የሚቋቋም ተቋም
የሰው ኃይልን በማቀናጀት ትላልቅ እና ውስብስብ የሆኑ የድርጅት ጉዳዮችን፣ ውህደቶችን (Mergers) እና ማግኛዎችን (Acquisitions) የመምራት አቅም ይኖረዋል።
የቴክኖሎጂ
አጠቃቀም እና ዘመናዊነት
ህጋዊ አገልግሎትን ዲጂታይዝ ማድረግ (Legal Tech) ለግለሰብ ጠበቃ ብቻውን ከባድ ሊሆን ይችላል።
የጥብቅና ማህበር ሲቋቋም፣
ለቴክኖሎጂ አጠቃቀም የሚሆን በጀት መመደብ፣ የህግ መረጃ ቋቶችን መገንባት እና የውስጥ አሰራርን በሶፍትዌር ማዘመን ቀላል ይሆናል።
ቀጣይነት እና አስተማማኝነት
(Institutional Continuity)
አንድ ጠበቃ ብቻውን ሲሰራ፣ በህመም ወይም በሌላ ምክንያት ቢታገድ የደንበኞቹ ጉዳይ ይቋረጣል።
በማህበር ሲደራጁ ግን ተቋሙ
ከግለሰቡ ህልውና ተለይቶ የሚኖር በመሆኑ፣ ለደንበኞች ዘላቂነት ያለው የህግ አገልግሎት ዋስትና መስጠት ይቻላል። ይህም በህብረተሰቡ ዘንድ ለህግ ተቋማት የሚሰጠውን እምነት ይጨምራል።
የገበያ ተወዳዳሪነት
ዓለም አቀፍ የህግ ድርጅቶች ወደ ኢትዮጵያ ገበያ በሚገቡበት ወቅት፣ የሀገር ውስጥ ጠበቆች እንደ ማህበር አለመደራጀታቸው ተወዳዳሪነታቸውን ይቀንሳል።
የሽርክና ማህበር ማቋቋም
የሀገር ውስጥ ጠበቆች ከአለም አቀፍ ደረጃ ጋር እንዲጣጣሙ እና ትላልቅ ተቋማትን እንደ ደንበኛ ለመሳብ ያስችላቸዋል።
የሙያ ስነ-ምግባር እና የጋራ ተጠያቂነት
በሽርክና ማህበር ውስጥ የውስጥ ቁጥጥር ስርዓት ይኖራል። ይህም የሙያ ስነ-ምግባር ደንቦችን በተሻለ ሁኔታ ተግባራዊ ለማድረግ፣ ስህተቶችን ለመቀነስ እና ለደንበኞች የተሻለ የሙያ ኃላፊነት ለመውሰድ ያግዛል።
የጥብቅና ሙያ ከግል ጥረት ወደ ተቋማዊ አስተሳሰብ መሸጋገሩ የፍትህ ስርዓቱን ከማዘመኑ ባሻገር፣ እንደርስዎ አይነት የህግ ባለሙያዎች ያለውን እውቀት ለበለጠ ህዝባዊ ጥቅም ለማዋል እና የሙያውን ክብር ለማሳደግ የሚጫወተው ሚና ከፍተኛ ነው።
ይህ የሽርክና ማህበር ምስረታ ጉዞዎ በህግ ተቋማት ግንባታ ላይ አዲስ ምዕራፍ ሊከፍት እንደሚችል ሙሉ እምነት አለኝ🙏 | 4 759 |
| 6 | የጥሪ ማስታወቂያ 👇
ለኢትዮጵያ የፌዴራል ጠበቆች ማህበር አባላት በሙሉ
የኢትዮጵያ የፌዴራል ጠበቆች ማህበር በማህበራዊ ጉዳዬች ቋሚ ኮሚቴ የመገናኛ እና ሚዲያ ንዑስ ኮሚቴ (Communication and Media Sub-Committee) የሙያውን ክብር ለማሳደግ፣ የመረጃ ልውውጥን ለማዘመን እና የማህበሩን ተደራሽነት ለማስፋት በትጋት እየሰራ ይገኛል።
በዚህ ንዑስ ኮሚቴ ውስጥ በንቃት በመሳተፍ፣ ልምድዎን በማካፈል እና የማህበሩን የህዝብ ግንኙነት ስራዎች በጋራ በመምራት ማገልገል የምትፈልጉ የህግ ባለሙያዎችን (ጠበቆችን) ለመጋበዝ እንወዳለን።
በንዑስ ኮሚቴው የሚጠበቁ ዋና ዋና ተግባራት፡
✍️ የማህበሩን ገጽታ የሚገነቡ የህዝብ ግንኙነት ስራዎችን ማቀድ።
✍️ ከሚዲያ ተቋማት ጋር የጠበቀ ግንኙነት መፍጠር።
✍️ የህግ መረጃዎችን ለህብረተሰቡ ተደራሽ የሚያደርጉ ይዘቶችን ማዘጋጀት።
✍️ የማህበሩን የማህበራዊ ሚዲያ ገጾች እና ሌሎች የመገናኛ መንገዶችን ማስተባበር።
መስፈርቶች፡✍️
✅ የፌዴራል ጠበቆች ማህበር የሙሉ ጊዜ አባል መሆን።
✅ በመገናኛ፣ በጋዜጠኝነት ወይም በህዝብ ግንኙነት ስራዎች ላይ ፍላጎት እና መሰረታዊ ክህሎት ያለው/ያላት።
✅ ለማህበሩ ስራ በፈቃደኝነት ጊዜን መስጠት የሚችል/የምትችል። | 4 890 |
| 7 | ሆን ተብሎ ደረቅ ቼክ መስጠት በወንጀል ህግ ያስቀጣል። ጥፋቱ ከባድ ከሆነ እስከ 10 ዓመት የሚደርስ ፅኑ እስራትና መቀጮ ያስቀጣል። በቸልተኝነት ከሆነ ደግሞ እስከ 1 ዓመት ቀላል እስራት ወይም መቀጮ ያስቀጣል።
ደረቅ ቼክ የሚሰጡ ሰዎች በብሔራዊ ባንክ መመሪያ መሰረት "በጥቁር መዝገብ" ውስጥ ይገባሉ፤ ይህ ደግሞ የቼክ ሂሳብን ከመጠቀም እስከመከልከል ያደርሳል።
ተቀባዩ ቼኩ ሳይከፈልለት ቢቀር፣ በፍትሐ ብሔር ህግ መሰረት ከሰሰው ገንዘቡን ማስመለስ ይችላል።
ቼክ ሲቀበሉ የቼኩን ትክክለኛነት (ፊርማ፣ ቀን፣ የገንዘብ መጠን፣ የባንክ ቅርንጫፍ) ማረጋገጥ የግድ ነው። እንዲሁም ቼኩ ከወጣበት ቀን ጀምሮ በ6 ወር ጊዜ ውስጥ ለክፍያ ማቅረብ አለብዎት::
ቼክ ለዘመናዊ ግብይት ጠቃሚ መሳሪያ ቢሆንም፣ ክፍያ ሲፈጽሙ በሂሳብዎ ውስጥ በቂ ገንዘብ መኖሩን ማረጋገጥና ቼክ ሲቀበሉ ጥንቃቄ ማድረግ ህጋዊ ችግሮችን ለመቀነስ ወሳኝ ነው። | 5 684 |
| 8 |  Sin texto... | 5 148 |
| 9 |  +1ፍርድ ቤት በዋስ እንዲፈቱ የወሰነላቸው የ76 ዓመቷ አዛውንት ከሦስት ቀናት መዘግየት በኋላ ከእስር ተለቀቁ።
ሰኔ 8/2018 ዓ.ም ከሚኖሩበት ቀበሌ ተወስደው በመቐለ ታስረው የነበሩት የ76 ዓመቷ አዛውንት ወ/ሮ አኸዛ ሕሉፍ፣ ፍርድ ቤት የዋስ መብት ቢፈቅድላቸውም ፖሊስ ትእዛዙን ሳይተገብር ቆይቶ ዛሬ ሰኔ 12 ቀን 2018 ዓ.ም ከቀኑ 10:00 ሰዓት ላይ በዋስ መለቀቃቸው ታወቀ።
የሰባ እንደርታ ወረዳ ፍርድ ቤት ሰኔ 10/ 2018 ዓ.ም በዋለው ችሎት አዛውንቷ በ5 ሺህ ብር ዋስ ከእስር እንዲፈቱ ወስኖ የነበረ ቢሆንም የፖሊስ አካላት የፍርድ ቤቱን ሕጋዊ ትእዛዝ በማዘግየት ዛሬ ከ3 ቀን በኃላ ተግባራዊ አድርገውታል።
የአዛውንቷን ውክልና በመያዝ "Access for Human Rights and Social Justice" የተባለው የሰብአዊ መብት ተሟጋች ድርጅት ፍርድ ቤት በመቅረብ የተሟገተ ሲሆን፣ ግለሰቧ የተከሰሱበት "የመኸተ አዋጅ" በትግራይ የሚገኘውን የኢፌዴሪ ሕገ-መንግሥት የሚጥስና ሕገ-መንግሥቱ የማያውቀው በመሆኑ ክሱ ተቀባይነት የለውም ሲል ተከራክሯል።
ፍርድ ቤቱም የቀረበውን የሕግ መከራከሪያ በመቀበል በአዛውንቷ ላይ የቀረበውን ክስ ውድቅ በማድረግ የዋስ መብታቸው ተጠብቆ እንዲፈቱ መወሰኑ ይታወሳል።
ቲክቫህ ኢትዮጵያ
መቐለ
ሰኔ 12 ቀን 2018 ዓ/ም
@tikvahethiopia | 7 132 |
| 10 |  ክብርት ዳኛዋን በችሎት የገደለው እራሱን አጠፋ።
በችሎት አዳራሽ በሽጉጥ ክብርት ዳኛዋን እና ባለቤቱን የገደለው ግለሰብ ከ3ኛ ፎቅ ላይ እራሱን ወርውሮ ህይወቱን አጠፋ።
ግንቦት 27 ቀን 2018 ዓ/ም በኦሮሚያ ክልል ምዕራብ ሸዋ ዞን በሆለታ ወልመራ ወረዳ የመጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት በችሎት አዳራሽ የቤተሰብ ክርክርን መዝገብ ስትመለከት የነበረችው ክብርት ዳኛ ወርቄ ፈካንሳ እንዲሁም የክርክሩ አካል የሆነች የተከሳሹ የቀድሞ ባለቤት ወይዘሮ አልማዝ መኮንን በተከሳሹ በተተኮሰ ጥይት ህይወታቸውን እንዲያልፍ ማድረጉ አይዘነጋም።
በዕለቱም እራሱ ላይ በመተኮስ ቆስሎ የነበረዉ አቅነዉ በቀለ የተባለው ግለሰብ በፖሊስ ጥበቃ እየተደረገ በቅዱስ ጳውሎስ ሆስፒታል የሕክምና ክትትል ላይ ነበር።
ሆኖም ግለሰቡ በዛሬው ቀን ሕክምናውን ጨርሶ ከሆስፒታሉ ለማውጣት ዝግጅት እየተደረገ ባለበት ጊዜ ላይ ከሆስፒታሉ ሕንፃ 3ኛው ፎቅ በመስኮት እራሱን በመወርወር እራሱን ማጥፋቱ ተረጋግጧል።
Via: ታሪክ አዱኛ | 5 259 |
| 11 |  Sin texto... | 5 371 |
| 12 |  Sin texto... | 4 912 |
| 13 | ጥሩ ጠበቃ ክርክርን የሚያሸንፍ ብቻ ሳይሆን፣ ግጭትን የሚያስቀር ነው🙏✍️ | 5 105 |
| 14 |  CALL FOR VOLUNTEERS
BE PART OF SOMETHING MEANINGFUL
Inspired Development is seeking passionate, committed, and purpose-driven individuals who are ready to learn, grow, and create lasting impact through volunteer service.
AVAILABLE ROLES
• Website Development
• Content Creation
• Social Media Management
• Host
• Volunteer Manager
• Training Facilitator
ABOUT THE OPPORTUNITY
This is a flexible half-day volunteer opportunity designed for individuals who want to gain practical experience while balancing their studies, work, or other commitments.
DURATION
3–6 Months
WHAT YOU WILL RECEIVE
🏆 Certificate of Recognition
📝 Professional Recommendation Letter
📄 Official Support Letter
💼 Practical Work Experience
📈 Skills Development Opportunities
🤝 Professional Networking
🎯 Mentorship and Career Growth
🌍 Opportunity to Contribute to Meaningful Social Impact
LEARN. GROW. LEAD. IMPACT.
CONTACT US
+251 98 685 6264
INSPIRED DEVELOPMENT
Empowering People. Inspiring Change. | 6 484 |
| 15 |  መከላከል ከማከም፣ የሕግ ምክርም ከክስ ሂደት ይበልጣል✍️🙏 | 4 180 |
| 16 |  እውነት የፍትህ ነፍስ ናት፤ ሕግ ደግሞ የፍትህ አካል‼️🙏✍️ | 5 013 |
| 17 | 1142_የኤሌክትሮኒክ_ደረሰኝ_ሥርዓት_አስተዳደር_መመሪያ_ቁጥር_1142_2018.pdf | 5 328 |
| 18 | መብትህ የሚያበቃው የሌላው መብት በሚጀምርበት መስመር ላይ ነው። | 4 672 |
| 19 |  ክስ ከመቅረቡ በፊት ፍርድ፣ አቤቱታ ከመሰማቱ በፊት ውሳኔ የሚሹ ሰዎች እየበዙ ነው።✍️✍️🙏 | 5 139 |
| 20 |  😭😭በገዛ ባሏን በመግደል ወንጀል ተከሳ የሞት ፍርድ ተበይኖባት የነበረችው ኬትሊን ሄይስ የተባለችው ግለሰብ፣ የፍርድ አፈጻጸሙ ሊከናወን አምስት ደቂቃ ብቻ ሲቀረው በስምንት ዓመት ታናሽ ልጇ ምስክርነት ከስቅላት መትረፏ ተገልጿል።
ከስድስት ዓመታት በፊት በነበረ አንድ ምሽት፣ የኬትሊን ሄይስ ባለቤት በኩሽና ውስጥ በስለት ተወግቶ ሕይወቱ አልፎ ተገኝቶ ነበር። በወቅቱ በነበረው ፈጣን ምርመራ፣ የደም ጠብታ ያለበት የኪስ መሣሪያ (ቢላዋ) በኬትሊን መኝታ ክፍል ውስጥ ከአልጋዋ ስር የተገኘ ሲሆን፣ በላዩ ላይም የእሷ የጣት አሻራ አርፎበት ነበር።
ምንም እንኳን ግለሰቧ ወንጀሉን ፈጽሞ እንዳልፈጸመችና ንጽሕት መሆኗን በተደጋጋሚ ብትገልጽም፣ ፍርድ ቤቱ የቀረቡትን የፎረንሲክ ማስረጃዎች መሠረት በማድረግ የሞት ፍርድ ውሳኔ አስተላልፎባት ነበር። በዚህም ምክንያት ለስድስት ዓመታት ያህል በጽኑ እስራት ስትማቅቅ ቆይታለች።
የሞት ፍርዱ የሚፈጸምበት ዕለት ሲደርስ፣ ቤተሰቦቿ ለመጨረሻ ጊዜ እንዲሰናበቷት ተፈቅዶላቸው ነበር። በወቅቱ ዕድሜው ገና ስምንት ዓመት የነበረው ትንሹ ልጇ ኢታን፣ እናቱን ለመጨረሻ ጊዜ ለማቀፍ በተጠጋበት ወቅት በሹክሹክታ የተናገረው ቃል ግን መላውን ተቋም አስደንግጧል።
ኢታን ለእናቱ "ቢላዋውን ከአልጋሽ ስር ማን እንዳስቀመጠው አውቃለሁ" ማለቱን ተከትሎ፣ በአቅራቢያው የነበሩ የማረሚያ ቤቱ ጠባቂዎች እና የprison ኃላፊው ሂደቱን በአስቸኳይ እንዲቆም ትዕዛዝ አስተላልፈዋል።
የስምንት ዓመቱ ሕፃን ኢታን በዕንባ ታጥቦ ለባለሥልጣናት በሰጠው ቃል፣ ወንጀሉ በተፈጸመበት ምሽት (ዕድሜው የሁለት ዓመት ሕፃን ሳለ) ከአስፈሪ ሕልም ባንኖ ወደ ኩሽና ሲወርድ የአባቱን ወንድም — አጎቱን ቪክቶር ሄይስን ከአባቱ አስከሬን በላይ ቆሞ ማየቱን ይፋ አድርጓል።
እንደ ምስክርነቱ ቃል፣ አጎቱ ቪክቶር ወንድሙን ከገደለ በኋላ፦
እናቱ በወሰደችው ማስታገሻ ምክንያት ተኝታ ሳለች እጇን በመያዝ የጣት አሻራዋን በቢላዋው ላይ አስፍሯል።
ደሙን በለበሰችው የሌሊት ልብስ ላይ በመቀባት ወንጀሉን በእሷ ላይ አሳብቧል።
ከመውጣቱ በፊትም ትንሹን ኢታንን በማየት "ይህንን ለሰው ብትናገር አንተንም ሆነ እህትህን እገድላችኋለሁ" በማለት አስፈራርቶት ነበር። ሕፃኑም በዚህ ፍርሃት ምክንያት ለስድስት ዓመታት ምስጢሩን ደብቆ ለመቆየት ተገዷል።
ይህንን አስደንጋጭ ምስክርነት ተከትሎ የማረሚያ ቤቱ ኃላፊዎች በሰነባበተው መዝገብ ላይ አዲስ ምርመራ እንዲጀመር አድርገዋል። የፎረንሲክ ባለሙያዎች በድጋሚ ባደረጉት የላብራቶሪ ምርመራ፣ በትግሉ ወቅት በአስከሬኑ ሸሚዝ ኮሌታ ላይ የቪክቶር የዲኤንኤ (DNA) ቅሪት ማግኘት የቻሉ ሲሆን፣ ከቤት ውጭ በጭቃ ላይ የነበረው የጫማ አሻራም የአጎቱ መሆኑ ተረጋግጧል።
ወንጀሉ የተፈጸመው በቤተሰብ ንግድ ድርሻ እና በቁማር ዕዳ ምክንያት እንደነበር የደረሰበት ፍርድ ቤት፣ ላለፉት ስድስት ዓመታት በንጽሕናዋ የታሰረችው ካሮላይን ሄይስ በአስቸኳይ ከእስር እንድትፈታ እና ክሷ ሙሉ በሙሉ እንዲሰረዝ ወስኗል።
እውነተኛው ገዳይ ቪክቶር ሄይስ ደግሞ በከባድ መነሻ ወንጀል ጥፋተኛ ሆኖ በመገኘቱ፣ ያለ ምንም የዋስትና መብት የዕድሜ ልክ ጽኑ እስራት ተፈርዶበት ወደ ወህኒ ተላኳል።
*****
የኔ ጥያቄ፣ አዲሱ የኢትዮጵያ የወንጀል ሥነሥርዓትና የማስረጃ ሕግ ከረጅም ጊዜ በኋላ ፍርድ እንዲከለስ ይፈቅዳል ???
ከ ንጋቱ በቀለ-ጠበቃና የሕግ-አማካሪ የፌስቡክ ገፅ ተገኘ🙏🙏✍️✍️✍️ | 4 891 |
