የሕያ ኢብኑ ኑህ | Yahya Ibnu Nuhe

በዚህ አይነት ስራ ላይ ያላችሁ አብራችሁት ስሩ፣ ለእኔ ከማውቃቸው ታማኝ የስራ ሰዎች ውስጥ በዚህም ሆነ የሌላ የቢዝነስ ስራዎች ከእሱ የተሻለ አማና የምጥልበት ሰው እዚህ ዱንያ ላይ የለም።

በመድኃኒት እና በህክምና መገልገያ መሣሪያዎች አስመጪነት ስራ ላይ ኖዎት? ወይስ አዲስ ማስመጣት አስበዋል? ለስራዎ ስኬት  የሚያግዝ አስተማማኝ የማማከር አገልግሎት ከፈለጉ በዚህ አድራሻ ያነጋግሩን። በተጨማሪም Single Window ላይ የሚሰሩ ስራዎችን በታማኝነት እንሰራለን።

​​ጳውሎስ ጽሑፎቹን ያዘጋጀው በመንፈስ ቅዱስ ተመርቶ ነው የሚለውን እምነት፣ የራሱ መልእክቶች በጥልቅ ሲመረመሩ ጥያቄ ውስጥ ይወድቃሉ። በቲቶ 1፡12-14 ላይ ጳውሎስ ኤፒሜኒደስ የተባለውን የቀርጤስ ሰው ጠቅሶ "የቀርጤስ ሰዎች ዘወትር ውሸታሞች ናቸው" ይልና፣ ይህንን ራሱን የሚያጠፋ የሎጂክ ስህተት ሳይረዳ "ይህ ምስክር እውነት ነው" ብሎ በማጽደቅ ግልጽ የሆነ ሰብዓዊ ስህተት ፈጽሟል። የቀርጤስ ሰዎች ዘወትር ውሸታሞች ከሆኑ፣ የቀርጤሱ ኤፒሜኒደስ የተናገረውም ቃል ውሸት መሆን አለበት፤ ቃሉ ውሸት ከሆነ ደግሞ የቀርጤስ ሰዎች እውነተኞች ናቸው ማለት ነው። ​ይህን መሰረታዊ የሎጂክ ግጭት ጳውሎስ አለመረዳቱ፣ መጽሐፉ ከመለኮታዊ መነሳሳት የመጣ አለመሆኑን ያጋልጣል። በተጨማሪም ጳውሎስ በ1ኛ ቆሮንቶስ 7፡25 ላይ "ስላላገቡ ሰዎች ከጌታ የተቀበልኩት ትእዛዝ የለኝም፤ ነገር ግን በጌታ ምሕረት እምነት የሚጣልብኝ እንደ መሆኔ መጠን የራሴ ሐሳብ ከዚህ ቀጥሎ ያለው ነው፤" በማለት ትምህርቶቹ ከፈጣሪ የመጡ ሳይሆኑ የራሱ የግል ሀሳቦችና አስተያየቶች መሆናቸውን በግልጽ አረጋግጧል። ይህ ሁሉ የሚያሳየው ጳውሎስ ስህተት ሊሰራ የሚችል፣ በራሱ አእምሮ ብቻ የሚመራ ግለሰብ እንጂ መለኮታዊ ራእይ የተቀበለ ሐዋርያ አለመሆኑን ነው። ​Footnotes: • ​Hyam Maccoby, The Mythmaker: Paul and The Invention of Christianity, Chapter 1: The Problem of Paul. • ​Thomas Fowler, The Elements of Deductive Logic: Designed Mainly for the Use of Junior Students in the Universities (Oxford: Clarendon Press, 1875), p. 171.

በታዋቂው የፈረንሳይ ስነ-ጽሑፍ ሊቅ ቪክቶር ሁጎ በተጻፈው "The Hunchback of Notre-Dame" በተሰኘው መጽሐፍ ውስጥ፣ ሁለት ተቃራኒ ገጸ-ባህሪያት ይገኛሉ። አንደኛው በአካላዊ ተፈጥሮው የጎበጠውና በማህበረሰቡ የተገፋው፣ ነገር ግን እጅግ ንጹህና የዋህ ልብ ያለው ኳሲሞዶ ሲሆን፤ ሁለተኛው ደግሞ የቤተክርስቲያኗ ከፍተኛ የሃይማኖት አባትና ምሁር የሆነው፣ ነገር ግን በውስጡ የክፋት፣ የጥላቻና የጭካኔ ቁልል የተሸከመው ክላውድ ፍሮሎ ነው። ሁጎ በዚህ ስራው፣ እውነተኛው ጭራቅነት የአካል ወይም የአዕምሮ መዛባት ሳይሆን፣ በሃይማኖት ካባ የተሸፈነ የሞራል ውድቀት መሆኑን ለማሳየት ሞክሯል። ሰሞኑን ዘመድኩን በቀለ የተባለው ግለሰብ፣ በኦቲዝም በተጠቁ ምስኪን ህጻናት ላይ አፉን እያጣመመና እየጮኸ ሲያላግጥ የሚያሳየውን አሳዛኝ ድርጊት ስመለከት፣ የሁጎው የክፋት ገጸ-ባህሪ ነው ትዝ ያለኝ። ይህ ሰው እኮ እኛ "ችላ እንበለው" እንደምንለው አይነት ተራ ግለሰብ አይደለም። ከቤተ ክርስቲያኗ ታዋቂ ዩንቨርሲቲ ከሆነው ከቅድስት ስላሴ መንፈሳዊ ኮሌጅ በቲዮሎጂ የተመረቀ፣ የሃይማኖት መምህር ነኝ ባይ ነው። ነገር ግን ምንም አይነት ፖለቲካዊ አላማና የትርክት ፍላጎት ቢኖርህ፣ ምንም በማያውቁና ልዩ እንክብካቤ በሚሹ የኦቲዝም ህጻናት ላይ ለማሾፍ ግን ከምንም በላይ የዘቀጠ ስብዕና እና የሞተ ህሊና ሊኖርህ ይገባል። የጥንት አበው "መምህሩ ኮሶ ቢጠጣ፣ ተማሪው ሬት ይልሳል" ይላሉ። መምህር እና የሃይማኖት አባት ነኝ የሚል አካል ይህን ያህል መግለጫ ወደሌለው የብልግና ሌቭል ውስጥ ከወረደ፣ እርሱን የሚያዳምጠውና የሚከተለው መንጋ ምን ሊሆን እንደሚችል ማሰቡ በራሱ ዘግናኝ ነው። ዛሬ ላይ የሀገራችን የብሔር፣ የፖለቲካ እና የሃይማኖት አክቲቪዝም የማዕዘን ድንጋይ የሆኑት እንዲህ አይነት ከሰብዓዊነት ያፈነገጡ ግለሰቦች መሆናቸው፣ ሀገራችን ምን ያህል የሞራል ኪሳራ ውስጥ እንደወደቀች ቁልጭ አድርጎ ያሳያል። የዚህን ሰው ትላንትና ለሚያውቅ ግን፣ የዛሬው ድርጊቱ ብዙም አያስገርምም። ምክንያቱም በደም ስሩ ውስጥ የሚዘዋወረውና ጧት ማታ ሲተፋው የሚውለው የተጠናወተው ጥልቅ የእስልምና ጥላቻ፣ ውስጡ ምን ያህል በበሽታ እንደተሞላ ህያው ምስክር ነው። የሌላውን እምነትና ማህበረሰብ ሆን ብሎ በማብጠልጠል፣ ግጭት በመቆስቆስ የጥላቻ ፖለቲካ ሲነግድ የኖረ ሰው፣ ዛሬ በምስኪን ህጻናት ላይ ቢያላግጥ ከባህሪው ያፈነገጠ አዲስ ነገር አላደረገም፤ መርዝ የተሞላ ማሰሮ መርዝ እንጂ ማር ሊያፈስ አይችልምና። ፖለቲካዊ ልዩነት፣ የብሔር ሽኩቻ፣ ወይም የሃይማኖት ክርክር የራሱ መድረክ አለው። ነገር ግን ሰብዓዊነትን አውልቆ በመጣል፣ በህጻናት ህመም ላይ መቆመር ግን ይቅር የማይባል የትውልድ በደል ነው። መታከም ያለባቸውና እውነተኛዎቹ የዘመናችን የሞራል ዝቅጠት ሰለባዎች ኦቲዝም ያለባቸው ህጻናት ሳይሆኑ፣ በሃይማኖት ካባ ተጀቡነው የጥላቻና የብልግና ቋት የሆኑት እነ ዘመድኩን ናቸው። ማህበረሰቡም፣ በተለይም የሃይማኖት ተቋማትና ምሁራን፣ እንዲህ አይነቱን የውድቀት አዘቅት በዝምታ ሊያልፉት አይገባም፤ ይህንን የጭራቅነት አስተሳሰብ ፊት ለፊት መጸየፍና መገሰጽ ይኖርባቸዋል! ፌስቡክ | ዋትስአፕ

ከሰሞኑ በአንዳንድ ጽንፈኛ አካላት ዘንድ፣ ቅዱስ ቁርኣን ማቃጠል እንደ ትልቅ ጀብዱ እና የድፍረት መገለጫ ተደርጎ ሲከወን አይተናል። ሙስሊሙ በስሜታዊነት ተገፋፍቶ መጽሐፍ ቅዱስን አፀፋውን ለመመለስ ሲያቃጥል ባለማየታቸው ግን ክፉኛ የተበሳጩ ይመስላሉ። ይህ የጥላቻ ጥማታቸው ስላላረካላቸውም፣ እራሳቸው መጽሐፍ ቅዱስን በማቃጠል "ሙስሊሙ አቃጠለ" የሚል የቂል ድራማ እስከመስራት ደርሰውም ተመልክተናል። ሙስሊሙ ይህንን የማያደርግበት ቀይ መስመር እንዳለው ግልጽ ነው፤ በእምነቱም ሆነ በስነ-ምግባሩ ሊያደርገው ፈጽሞ አይችልም! ለመሆኑ ሙስሊሙ ለምን አፀፋውን አይመልስም? ከተባለ አንደኛ፣ ይህ ተግባር ከእስልምና የሞራል እና የስነ-ምግባር መርህ ጋር ፈፅሞ ይጋጫል። የአንድ መጽሐፍ ይዘት ካልተመቸን፣ በሀሳብ እንሞግታለን፣ እንከራከራለን፣ እንወያያለን እንጂ ወረቀት አናቃጥልም። መጽሐፍን ማቃጠል የሀሳብ ድህነት እና የተሸናፊነት ምልክት ነው። ጥላቻም ቢሆን የራሱ የሆነ ልክና ገደብ አለው። ከዚህም ባሻገር፣ ሌላው አካል የሚያከብረውን ነገር በማበሻቀጥ ሰዎችን ወደ ቀናው መንገድ መጋበዝ አይቻልም። ሁለተኛው እና ዋነኛው ምክንያት ደግሞ ከእምነታችን መሰረት ጋር የሚያያዝ ነው። እኛ ሙስሊሞች በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ የገቡ የሰው እጆችና የተበረዙ ትምህርቶች አሉ ብለን ብናምንም፣ በተመሳሳይ መልኩ የቀደሙት መለኮታዊ መመሪያዎች (የተውራትና ኢንጂል) ቃላት አሁንም በውስጡ እንደሚገኙ ፅኑ እምነት አለን። ስለዚህ እነዚህን መጽሐፍት በጥላቻ ተገፋፍቶ ማቃጠልና ማዋረድ በእስልምና ፍፁም የተከለከለ ተግባር ነው። የእስልምና ቀደምት ሰለፎች በዚህ ምክንያት እራሱን የቻለ የአደብ ትምህርት ሳይቀር አላቸው። ታዋቂው የሐነፊ መዝሀብ ሊቅ ኢማም ኢብኑ ዓቢዲን (ረ.ሂ) በመጽሀፍ ቅዱስ ውስጥ ከብረዛ የቀሩ መለኮታዊ ቅሪቶች መኖራቸውን በመጥቀስ መጽሀፉ በክብር ሊያዝ እንደሚገባ ይገልጻሉ (ረዱል ሙሕታር 1/175)። አንዳንዶች የእኛን ቅዱስ ቁርኣን ሲያቃጥሉ እና ሽንት ቤት ውስጥ ሲጥሉ፣ የሙስሊም ኡለሞች ግን አይደለም ሊቃጠል ይቅርና ክብር በሌለው መልኩ እንኳን ሊያዝ አይገባም እያሉ ያስተምራሉ። አንዳንድ የአይሁድ እና የክርስትና እምነት ተከታዮች እንኳን ለመጽሐፋቸው ይህንን ያህል ክብር በማይሰጡበት ዘመን፣ ሙስሊሙ ይህንን ያህል የክብር ጥግ አሳይቶ ሳለ፣ በተቃራኒው የእምነት መገለጫዎቹ ግን በነውረኞች ሲቃጠል መመልከት ከልብ ያስቆጫል። ይህንን ብልግና የሚያስተምሩ የቲክቶክ አፈቀላጤዎችም የእምነቱ ዋነኛ ተሟጋች ተደርገው ሲታሰቡ በእጅጉ ያስገርማል። ፌስቡክ | ዋትስአፕ

የሱና አስፈላጊነት የመጀመሪያ ዙር 4 ጥያቄዎችን በሚከተለው ሊንክ መመለስ ይችላሉ፦ ለጥያቄው ሲስተሙ የሚሰጥዎት ጊዜ ⏱ 5 ደቂቃ ብቻ ነው።  መልካም እድል፦ t.me/QuizBot?start=1zuNVhJt

አዲስ እና ልዩ አጭር ኮርስ ከሒዳያ ኢስላማዊ ማዕከል | #1ኛ ዙር ስልጠና ​“ቁርአን ብቻ ይበቃናል” የሚሉ አካላት መነሻቸው ምንድን ነው? የሱና (ሀዲስ) አስፈላጊነትና በኢስላም ውስጥ ያለው ድርሻስ ምን ያህል ነው? ​እነዚህን እና ሌሎች ተያያዥ አንገብጋቢ ጥያቄዎችን በሰፊው የሚዳስሰውን 1ኛ ዙር የንፅፅር ትምህርት ኮርስ በማዕከላችን የቴሌግራም ቻናል ይዘንላችሁ ቀርበናል። • ​አዘጋጅ፦ ኢልያህ ማሕሙድ • ​የሚሰጥበት ቦታ፦ በሒዳያ ኢስላማዊ ማዕከል የቴሌግራም ቻናል ​ይህንን ወሳኝ ኮርስ ሙሉ በሙሉ ተከታትለው በመጨረሻም የሚዘጋጀውን ፈተና ለሚወስዱ እና ለሚያልፉ ተሳታፊዎች በሒዳያ ኢስላማዊ ማዕከል በኩል የምስክር ወረቀት ይሰጣል። ​እውቀትን ከትክክለኛው ምንጭ እንቅሰም! ትምህርቱን ለመጀመር የቴሌግራም ቻናላችንን አሁኑኑ ይቀላቀሉ፦ https://t.me/Hidayaic8212

ስለ ወንድሜ አብዱረሒም አህመድ... ወንድሜ አብዱረሒም አህመድን በግል ቅርበት ያወቅኩት፣ የ"ድምፃችን ይሰማ" ንቅናቄ በጎመራበትና የሙስሊሙ ትግል ጫፍ በደረሰበት በዚያ ፈታኝ ወቅት ነበር። ጊዜው በመንግሥት በኩል ከፍተኛ አፈና የነበረበት ሲሆን፣ በግሌ የማውቃቸው በርካታ ጓደኞቼ በወቅቱ በነበረው እንቅስቃሴ ምክንያት ማረሚያ ቤት ወርደው ስለነበር፣ በሚዲያ ቀርቦ መናገር ከፍተኛ ስጋት ነበረው። በወቅቱ ደግሞ ቢቢኤን ሬዲዮ የትግሉ አንደበት ሆኖ በስፋት ይደመጥ ነበር። በዚህ ጭንቀት ውስጥ ሆኜ ነበር አብዱረሒም ለአንድ ቃለ-መጠይቅ ያናገረኝ። ስጋቴን ሲረዳ፣ ማንነቴ እንዳይታወቅ ድምፄን ቀይሮ ሊያቀርበኝ ቃል ገባ። በቃሉ መሠረት ኢንተርቪው አደረግን፤ ቃለ-መጠይቁንም አየር ላይ አዋለው። ያ አጋጣሚ ለረጅም ዓመታት የዘለቀው ወንድማዊ ወዳጅነታችን የመሠረት ድንጋይ ሆነ። ጊዜያት ነጉደው የ"ሀሩን ሚዲያ" ምዕራፍ ሲከፈት፣ አብዱረሒም ለኡማው ያለው ተቆርቋሪነት ይበልጥ ያስተዋልኩበት ነበር። በተለይም ለዲን ሲሉ ዋጋ የሚከፍሉ ሰዎች ጉዳይ እንቅልፍ ይነሳው ነበር። የዳዕዋው ሥራ አቅም እንዲያገኝና ሕዝበ ሙስሊሙም ትኩረት እንዲሰጠው በማስተባበር፣ "አይዟችሁ" በማለት ከጎናችን ቆሞ ከፍተኛ ትግል አድርጓል። በዚህ ሒደት ውስጥ ስህተት ነው ብሎ ያመነውን ያለምንም ፍርሀት በግልጽ ከመናገር ወደኃላ አይልም። የእሱ በጎነት ግን በእኛ የንጽጽር ዳዕዋ ላይ በሚደረግ አይዟችሁ ባይነት ብቻ የተገደበ አልነበረም። ለሙስሊሙ ኡማ ተብለው ከተቋቋሙ የትኞቹም ተቋማትና ድርጅቶች ጋር በነበረው ግንኙነት እጅግ ቀና አመለካከት ነበረው። "ለሙስሊሙ ይሠራሉ" ብሎ በጎ እስከጠረጠረ ድረስ፣ ሁሉንም ከመደገፍ ወደኋላ ብሎ አያውቅም። የትኛውም ቦታ ላይ በኡማው ላይ ችግር ሲፈጠር አብዱረሒም ሰላም አይኖረውም፤ በቻለው አቅም ሁሉ ለመርዳትና የችግራቸው ድምፅ ለመሆን ይተጋል። አብዱረሒም እጅግ ጠንካራና ለሙስሊሙ መብት የማይደራደር ታጋይ ነው። ይህን የሚያደርገው ደግሞ የራሱን የግል ሕይወትና ቤተሰቡን ሳይቀር መስዋዕት አድርጎ፣ ዱንያን ከወሬ ባሻገር በተግባርም እርግፍ አድርጎ ትቶ ነው። የራሱን ኑሮ ሊያቀኑ የሚችሉ፣ ወደ ተሻለ የሥራና የንግድ ዓለም ሊያስገቡት የሚችሉ አማራጮችን በተደጋጋሚ አንስቸለት ፊቱ ላይ ደስታ አይቸ አላቅም፤ ስለ ቢዝነስ ማውራት አይስበውም። ነገር ግን፣ ርዕሳችን የሙስሊሙ ኡማ ጉዳይ ከሆነ... አብዱረሒም ቀኑን ሙሉ ቢያወራ አይሰለቸውም። ኡማው የልብ ትርታው፣ ትግሉ ደግሞ የሕይወቱ ትርጉም ነው! ወንድሜ አብዱረሒም አህመድ ለሙስሊሙ ኡማ ያበረከተውን ልፋትና ትግል በቅርበት እንደሚያውቅ ሰው፣ ሁሌም በውስጤ አንድ ቁጭት ነበረኝ። አብዛኛዎቹ ሥራዎቹ በሚዲያ የሚተላለፉ ስለሆኑ በአደባባይ የሚታወቁ ቢሆንም፣ ከዕይታ ውጭ በግል ያከናወናቸው ተዘርዝረው የማያልቁ በርካታ ውለታዎች አሉት። ስራዎቹን ለአላህ ብሎ እንደሰራቸው ባምንም የዚህ መልካም ተግባሩ ተጠቃሚ ከሆንን አካላት ስለ ትግሉና ድካሙ የሚመጥን በቂ ምስጋናና ዕውቅና አግኝቷል ብዬ አላምንም ነበር። እርግጥ ነው፣ አብዱረሒም ራሱ ለዕውቅናና ለሽልማት ግድ የሚሰጠው ሰው አይደለም። የእሱ ትልቁ ጭንቀት፣ ሐሳብና ጥረት፤ የጀመረው የሚዲያ ሥራ ቀጣይነት ኖሮት ኸይር ስራው እንዳያቋርጥ ማረጋገጥ ብቻ ነበር። አልሐምዱሊላህ... እስከ ትላንትናዋ ቀን ድረስ በውስጤ የነበረው ያ ቁጭት ዛሬ ፈርሷል። የእሱን ጥንካሬና ውለታ በሚገባ የሚረዱ፣ ነገር ግን እንደ እኔ በሐሳብ ብቻ ያልታጠሩ ብርቱ ወንድሞች "ይህ ወንድም ዕውቅና ሊሰጠው ይገባል!" ብለው ዋጋ ከፍለው እጅግ በጣም የሚያስደስት ፕሮግራም ትላንትና አዘጋጁ። የትላንትናው መድረክ እጅግ ደማቅና ልብን በደስታ የሚሞላ ነበር። ከታላላቅ ዑለማዎች ጀምሮ፣ ከተለያዩ ሚዲያዎች የመጡ የሙያ አጋሮቹ፣ እንዲሁም ከተለያዩ ተቋማት የተውጣጡ ወንድሞችና እህቶች በህብረት በመሆን አብዱረሒምን በሚገባ አክብረውታል። ይህንን ክብር ማየት እጅግ ያስደስታል። ሰዎች ሥራቸውን ለአላህ (ሱ.ወ) ብለው በኢኽላስ ከልባቸው የሚደክሙትን ያህል፣ በዚችም ምድር ላይ እንደዚህ ዓይነት ዕውቅናና ምስጋና መቸራቸው ለቀጣይ ትግላቸው የሚሰጠው የሞራል ስንቅ ቀላል የሚባል አይደለም። ይህን መድረክ ላዘጋጃችሁ ወንድሞች አላህ መልካም ምንዳችሁን ይክፈላችሁ፤ የትላንትናው ቀን ለእኛ ትልቅ ቀን ነበር! አላህ የወንድማችንን የአብዱረሒም አህመድን ዕድሜ ያርዝመው፤ ከዚህም በላይ ኡማውን የሚጠቅምበትን ጉልበት፣ ጥበብና ጤና ይስጠው። ወንድሜ አብዱረሒም አህመድ፣ በእርግጥም ክብር ይገባሃል! አላህ ከማንምና ከምንም በላይ በዱንያም በአኼራም ያክብርህ! የልፋትህንና የድካምህን ዋጋ ደግሞ አላህ በጀነት ይሸልምህ! © የሕያ ኢብኑ ኑህ

በ20ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ በሚሽነሪዎች ዓለም ከተፈጠሩት እጅግ አወዛጋቢና የረቀቁ ስትራቴጂዎች አንዱ "የውስጥ እንቅስቃሴ" (The Insider Movement - IM) የተሰኘው ስልት ነው። የዚህ ስልት ዋነኛ ፍልስፍና "አንድ ሙስሊም ክርስቲያን ለመሆን ዲናዊ የነበረውን አኗኗሩን፣ ማህበረሰቡንና ሃይማኖታዊ መለያውን መተው የለበትም" የሚል ነው። ከዚህ ቀደም ሰዎች እምነታቸውን ሲቀይሩ ስማቸውን ለአብነት ከ'መሀመድ' ወደ 'ጳውሎስ' ይቀይራሉ፣ ከመስጊድ ወጥተው ወደ ቤተክርስቲያን ይሄዳሉ። ይህ ግን በማህበረሰቡ ዘንድ መነጠልንና ከፍተኛ ተቃውሞን ስለፈጠረባቸው፣ አዲሱ ስልት ሰውዬው ራሱን "ሙስሊም" ብሎ እየጠራ፣ ነገር ግን በውስጡ የክርስትናን ዶክትሪን ተሸክሞ በማህበረሰቡ ውስጥ "የውስጥ አርበኛ" ሆኖ እንዲቀጥል የሚያደርግ የረቀቀ የስነ-ልቦና ስልት ነው። ​ይህ ስልት መሬት ላይ እንዴት እንደሚተገበር የሚያሳየውን የመጀመሪያውን ተጨባጭ ምሳሌ እንመልከት፦ "የኢሳ ተከታይ ሙስሊሞች" (Messianic Muslims) የሚባለው አደረጃጀት ነው። በእነዚህ ሚሽነሪዎች የተጠመቀ አንድ ሙስሊም፣ የሙስሊም ስሙን አይቀይርም፣ የቀድሞ አለባበሱን አይተውም፣ አልፎ ተርፎም በቀን አምስት ጊዜ ወደ መስጂድ መሄዱን እና በረመዳን መጾሙን ሁሉ እንዲቀጥል ይደረጋል። ሆኖም መስጂድ ውስጥ ግንባሩን መሬት ላይ አስደግፎ ሱጁድ ሲያደርግ፣ ዱዓውን የሚያደርገው በአዲሱ ሚስጥራዊ እምነቱ መሠረት ለ"ጌታ ዒሳ" (ኢየሱስ) ነው። ሲጠየቅም "እኔ ክርስቲያን አይደለሁም፤ እኔ ዒሳ አል-መሲህን የምከተል ሙስሊም ነኝ" ይላል። ጆን ትራቪስ የተባለው ታዋቂው ሚሽነሪ ባዘጋጀው የስልት መለኪያ (C1-C6 Spectrum) መሠረት፣ ይህ 'C5' የተባለው ከፍተኛው የስውርነት ደረጃ ሲሆን፣ ማህበረሰቡ ሰውዬውን እንደ አንድ ጽኑ ሙስሊም ሲያየው፣ እሱ ግን በውስጡ የክርስትናን አስኳል ተሸክሞ ሌሎችን በድብቅ ይመለምላል። ​ሁለተኛውና እጅግ አስደንጋጩ ምሳሌ ደግሞ በአንዳንድ የእስያና የአፍሪካ ሀገራት የተሞከሩት "መስጊድ-መሰል ማምለኪያ ስፍራዎች" (Contextualized Worship Spaces) ናቸው። በዚህ ስልት መሰረት፣ ሚሽነሪዎቹ የሚተክሉት ቤተክርስቲያን ከውጭ ሲታይ መስቀል የሌለውና ልክ እንደ መስጂድ የተቀረጸ ነው። ውስጥ ሲገባ ምንጣፍ ተነጥፏል፤ ተሳታፊዎቹ ጫማቸውን አውልቀው፣ ወንዶችና ሴቶች ተለያይተው ይቀመጣሉ። አምልኮው የሚመራው "ፓስተር" በማይባል ነገር ግን "ሸይኽ" ወይም "ኢማም" በሚባል መሪ ነው። መጽሐፍ ቅዱስን የሚያነቡት ልክ ቁርዓን እንደሚቀራው በሚስብ የ"ቲላዋ" አይነት ዜማ ነው። መዝሙራቸውም በአካባቢው በሚታወቁ ኢስላማዊ የቃላት አወቃቀር ያለው የዚክር ዓይነት ነው። አንድ ተራ ሙስሊም አጋጣሚ በሩን ከፍቶ ቢገባ መስጊድ ውስጥ ያለ እንጂ ቤተክርስቲያን የገባ አይመስለውም። ይህ የሃይማኖቶች ድንበር ሙሉ በሙሉ የፈረሰበት ስልት፣ እስልምናን በራሱ መለያዎች በመጠቀም ከውስጥ ለመቦርቦር የተነደፈ ነው። ​የዚህ "የውስጥ እንቅስቃሴ" ታላቁ አደጋ ማህበረሰቡን ስነ-ልቦናዊ ግራ መጋባት ውስጥ መክተቱ ነው። ማህበረሰቡ 'ይህ የኛ ነው ወይስ የነሱ?' የሚለውን መለየት እስኪያቅተው ድረስ ድንበሩ ይደበዝዛል። ሚሽነሪዎቹ የሰውን ልጅ መንፈሳዊ ማንነት ልክ እንደ ኮምፒውተር ሶፍትዌር ሃርድዌሩን (የውጪውን ሙስሊም ገጽታ) ሳያስነኩ፣ ሶፍትዌሩን (የውስጡን እምነት) በመቀየር ማህበረሰቡ የራሱን በሽታ መከላከል እንዳይችል ያደርጉታል። ረቢካ ሉዊስ የተባለችው የሚሽነሪ ስትራቴጂስት እንደጻፈችው፣ "ግቡ ሰዎችን ከእስልምና ማውጣት ሳይሆን፣ እስልምናን በክርስቶስ ማጥለቅለቅ ነው" ትላለች። ይህ እጅግ የተራቀቀ የማንነት ጠለፋ፣ ትውልድን ያለ ጦርነት የማተራመስ አላማ በጸጥታ ያነገበ የትሮጃን ፈረስ ነው። ​የመረጃ ምንጮች፦ - ​Rebecca Lewis, "Promoting Movements to Christ within Natural Communities". - ​John Travis, "The C1 to C6 Spectrum: A Practical Tool for Defining Six Types of Christ-Centered Communities Found in the Muslim Context". በቀጣዩ ክፍል በአላህ ፍቃድ የምንዳስሰው አጀንዳ፦ የወጣቱን አእምሮ መቆጣጠር እንዲቻል የተነደፈውን የዘመናዊ ትምህርት ስልትና ዩኒቨርሲቲዎችን እንደ ምልመላ ማዕከል የመጠቀምን ስትራቴጂን (Campus Crusades and Education) በቀጣይ ክፍል - 17 በአላህ ፍቃድ እንመለከተዋለን። ያለፉትን ክፍሎች ለማንበብ

በቅርቡ የምክክር ኮሚሽኑ በሀገራችን የዘመን አቆጣጠር ላይ ሲውል የነበረውን እና ሃይማኖታዊ አንድምታ ያለውን "ዓ.ም." (ዓመተ ምህረት) በመተው፣ ሁሉንም አቃፊና ገለልተኛ እንደሚሆን በተስማሙበት "ዓ.ል." (ዓመተ ልደት) ወይም "እ.ኢ.አ." (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር) እንሸጋገር የሚል ሀሳብ አቅርቧል። ይህን ተከትሎ ግን በአንዳንድ የኦርቶዶክስ እምነት አክቲቪስቶች ዘንድ ሰማይ ምድሩን የሚያቀልጥ ጩኸት እየሰማን ነው። አንዳንዶችም "ለምን የኛን ተውት ትላላችሁ? ሂጅራስ ለምን ሆነ?" እያሉ እያማረሩ ነው። ​እዚህ ላይ ግን በግልጽ መነጋገር ያለብን እጅግ አስገራሚ ደብል ስታንደርድ አለ። ​በመጀመሪያ ደረጃ፣ ሙስሊሙ የራሱ የሆነ የ"ሂጅራ" ዘመን አቆጣጠር አለው። ሂጅራ የሚያመለክተው የነብዩ ሙሐመድን (ሰ.ዐ.ወ) ከጥቃት ለመሸሽ ያደረጉትን ታሪካዊ ስደት እንጂ፣ በማንም እምነት ላይ ጣልቃ የሚገባ (ቲዮሎጂያዊ) ትርክት የለውም። ይህን የሂጅራ አቆጣጠር "የኛን አይወክልም" በማለት እንዳንጠቀምበት ሲያወግዙ የነበሩ ወገኖች፣ ዛሬ ላይ ደግሞ ተመልሰው "ሙስሊሙን ጨምሮ ሁሉም ሰው 'ዓመተ ምህረት' ብሎ ካልጠራ ሞቼ እገኛለሁ" ማለታቸው የግብዝነት ጥግ ነው። የራስህን ሃይማኖታዊ መለኪያ በሌላው ላይ መጫን መብት አይደለም! ፈልገህ "ዓ.ም" ብለህ መጠቀም መብትህ እንደሆነው ሁሉ፣ የሌላውን አለመጠቀምም ማክበር ግዴታህ ነው። ​እኛ ሙስሊሞች "ዓ.ም" (ዓመተ ምህረት) የሚለውን ለምን አንቀበለውም? ይህ ጉዳይ ከእልህ ወይም ከፖለቲካ ሳይሆን፣ ቀጥታ ከእስልምና ዐቂዳ ጋር የሚያያዝ ነው። እስልምና የነብዩላህ ዒሳን ድንቅ አፈጣጠር ይቀበላል። ነገር ግን "ዓመተ ምህረት" ሲባል ከጀርባው ያለው ሃይማኖታዊ እሳቤ በእስልምና ፍጹም ተቀባይነት የለውም። ለምን የሚለውን በአጭሩ እንመልከት፦ በክርስትና አስተምህሮ "ዓመተ ምህረት" ማለት የሰው ልጅ በአዳም ኃጢአት ምክንያት እርግማን ላይ ወድቆ ስለነበር፣ ኢየሱስ ተወልዶና በመስቀል ላይ ሞቶ የሰውን ልጅ ኃጢአት ተሸክሞ "ምህረት አወረደ" ከሚል እሳቤ የመነጨ ነው። ​እስልምና "የአዳም ኃጢአት ለትውልድ ይተላለፋል (Original Sin)" የሚለውን ጽንሰ-ሀሳብ ሙሉ በሙሉ ውድቅ ያደርጋል። ቁርኣን በግልጽ "ማንም ነፍስ የሌላዋን ነፍስ ኃጢአት አትሸከምም" ይላል። እያንዳንዱ ሰው ንጹሕ ሆኖ ነው የሚወለደው። ​በእስልምና ምህረት (መግፊራ) የሚገኘው በቀጥታ ወደ አላህ በመጸጸት እንጂ፣ በማንም ነብይ መሰቀልም ሆነ ደም መፍሰስ አይደለም። ዒሳ (ዐ.ሰ) ታላቅ ነብይ እንጂ፣ ተሰቅሎ የሰውን ልጅ ኃጢአት የተሸከመ አዳኝ አይደለም። ​ስለዚህ አንድ ሙስሊም "ዓመተ ምህረት" ብሎ በሚጽፍበት ወይም በሚናገርበት ጊዜ፣ ይህንን የክርስትናን ሥነ-መለኮት እንደተቀበለ ይቆጠራል። ለዚህ ነው ሙስሊሙ ይህን ቃል መጠቀም በሸሪዓ የማይፈቀድለት። ​መፍትሔው ምንድን ነው? ሀገር የጋራ ናት። ሀገራዊ አሰራሮችም የሁሉንም ዜጋ እምነት የማያጋጩና ገለልተኛ መሆን አለባቸው። "ዓ.ል" (ዓመተ ልደት) ብንል፦ ዒሳ (ዐ.ሰ) መወለዱን ስለሚያመለክት፣ የቀኑ ጉዳይ ላይ ዝርዝር ሀተታውን ባንቀበልም በጥቅሉ ግን ሙስሊሙም ልደቱን ስለሚያምንበት ከማንም እምነት ጋር አይጋጭም። "እ.ኢ.አ" (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር) ብንል፦ አቆጣጠሩን ሃይማኖታዊ ከመሆን አውጥቶ ሀገራዊ እና የጋራ ያደርገዋል። ​የምክር ኮሚሽኑ ያቀረበው ሀሳብ ይህንን ልዩነት ያከበረ፣ ብዝሃነትን ያማከለ እና ማንም በሌላው እምነት ውስጥ ገብቶ እምነቱን እንዳያጎድል የሚጠብቅ የሰለጠነ ሀሳብ ነው። ክርስቲያን ወገኖቻችን በግላቸው፣ በቤተክርስቲያናቸውና በሰነዳቸው "ዓ.ም" ማለታቸውን ማንም አልከለከላቸውም። ነገር ግን በጋራ ሀገራዊ ሰነዶች ላይ የኔን እምነት ትርክት ሙስሊሙም ይጋራው ብሎ ማስገደድ፣ ከፍትህም ሆነ ከአብሮነት ያፈነገጠ ፅንፈኝነት ነው! ፌስቡክ | ዋትስአፕ

እፎይ የተሰኘው የካራ እምነት ተከታይ በሰሒሕ ሙስሊም ላይ የሰፈረውን ይህንን ሐዲስ አንስቶ ያቀረበው ትችት፣ የአላህን መሐሪነትና የሰውን ተፈጥሮ በቅጡ ካለመረዳት የመነጨ ነው። ሐዲሱ እኮ ሰዎችን ለኃጢአት የሚያነሳሳ ሳይሆን፣ በተቃራኒው ተስፋ መቁረጥን የሚያክም ታላቅ ነብያዊ መድኃኒት ነው። የሰው ልጅ እንደ መላእክት ኃጢአት የማይሠራ ፍጹም ፍጡር ሆኖ አልተፈጠረም፤ ስህተት ሰርቶ መመለስ የሚችል ነጻ ፍቃድ የተሰጠው ፍጡር ነው። አላህ እጅግ መሐሪ በመሆኑ፣ ይህ መለኮታዊ ባሕሪው ይቅርታ ጠያቂዎችን በምህረት የሚመለከትበት ማንነቱ ነው። ሰዎች ፈጽሞ የማይሳሳቱ ቢሆኑ ኖሮ፣ የመላእክትን ባህሪ ይላበሱ ነበር እንጂ የሰው ልጅ የመፈጠሩ ዓላማ በተግባር ባልታየ ነበር። ስለዚህ ሐዲሱ "ኃጢአት ሥሩ" እያለ ሳይሆን፣ "ብትሳሳቱም የአላህ እዝነት ከኃጢአታችሁ ይሰፋልና በተስፋ ወደ እርሱ ተመለሱ" የሚል የጠለቀ የውዴታና የተስፋ ቋንቋ ነው። [1] ​ይህ ግለሰብ ይህንን መለኮታዊ የእዝነት ቋንቋ ከማጣጣሉ በፊት፣ እስኪ የራሱን መጽሐፍ ቅዱስ ቢያስተውለው ኖሮ ልክ እንደ ሐዲሱ ዓይነት ተመሳሳይ ትምህርት ባገኘበት ነበር። ኢየሱስ በሉቃስ ወንጌል ላይ፦ "ንስሐ ከማያስፈልጋቸው ከዘጠና ዘጠኝ ጻድቃን ይልቅ ንስሐ በሚገባ በአንድ ኃጢአተኛ በሰማይ ደስታ ይሆናል" በማለት ያስተምራል። [2] ታዲያ መጽሐፍ ቅዱስ "ከጻድቃን ይልቅ በኃጢአተኛው ንስሐ በሰማይ ትልቅ ደስታ ይሆናል" ሲል፣ አምላክ ሰዎች ጻድቅ ከመሆን ይልቅ ኃጢአት እንዲሠሩ ይፈልጋል ማለት ነውን? ብለን ብንጠይቀው አይደለም እንደሚል ግልጽ ነው፤ የንስሐን እና የምህረትን ታላቅነት ማሳየቱ እንደሆነ ማብራራቱ አይቀርም። ​ታዲያ ለራሱ መጽሐፍ ሲሆን "የፈጣሪ ጸጋ መገለጫ ነው" ብሎ የሚያስተምረውን ሎጂክ፣ በእስልምና አስተምህሮ ላይ ሲያገኘው ለምን ጠማማ ትርጉም ይሰጠዋል? ይህ ጥላቻ የፈጠረው ግልጽ የሚዛን መሳት ነው። እስልምና የሰው ልጅን ደካማ ተፈጥሮ በሚገባ ስለሚያውቅ፣ ኃጢአት ቢሠራ እንኳ በጸጸት ርቆ እንዳይቀር የይቅርታን በር ወለል አድርጎ ይከፍትለታል። ይህንን ታላቅ የአላህ እዝነት በማጣመም ከሚሳለቅ፣ "ኃጢአት ሰርተን ንስሐ ከገባን፣ ንስሐ ከማያስፈልጋቸው ዘጠና ዘጠኝ ጻድቃን በላይ በሰማይ ትልቅ ደስታ እንፈጥራለን" የሚለውን የራሱን መጽሐፍ ቅዱስ ቃል እኩል ቢተቸው ኖሮ ቢያንስ ለሎጂኩ ታማኝ መሆኑን ባሳየ ነበር። ​የግርጌ ማስታወሻዎች፦ [1] ሰሒሕ ሙስሊም፣ ሐዲስ ቁጥር 2749። [2] መጽሐፍ ቅዱስ፣ የሉቃስ ወንጌል፣ ምዕራፍ 15፣ ቁጥር 7 ፌስቡክ | ዋትስአፕ

አላህ የፍጥረታትን መጨረሻ አስቀድሞ ያውቃል። ይህ መለኮታዊ ዕውቀቱ ፍጹም መሆኑን ያሳያል። ነገር ግን "አስቀድሞ አወቀ" ማለት "አስገድዶ አሠራ" ማለት አይደለም። ለምሳሌ፣ አንድ ብቁ መምህር የትኛው ተማሪው እንደሚያልፍና የትኛው በስንፍናው ምክንያት እንደሚወድቅ አስቀድሞ ሊያውቅ ይችላል፤ ወረቀት ላይም ሊጽፈው ይችላል። ተማሪው ሲወድቅ ግን የወደቀው መምህሩ አስቀድሞ ስላወቀና ስለጻፈው ሳይሆን፣ የራሱ ምርጫና ስንፍና ስላመጣበት ነው። አላህም ሰዎች በነጻ ምርጫቸው ምን እንደሚሠሩ አስቀድሞ ያውቃል፤ አዋቂነቱ ግን የሰዎችን ነጻ ምርጫ አይነጥቅም። አስተያየት ሰጪው ያነሳው ጥያቄ አዲስ አይደለም፤ ከ1400 ዓመታት በፊት ታላላቆቹ ሰሐባዎች ልክ እንደዚሁ ነብዩን (ﷺ) ጠይቀዋቸው ነበር። "የአላህ መልእክተኛ ሆይ! መጨረሻችን አስቀድሞ የታወቀ ከሆነ፣ ለምን ሥራን ትተን በውሳኔያችን ላይ ብቻ አንደገፍም?" አሏቸው። የነብዩ (ﷺ) ምላሽ እጅግ ድንቅ እና ሎጂካዊ ነበር፦ "ሥሩ! (መልካም ተግባርን ፈጽሙ)፤ ሁሉም ሰው ለተፈጠረለት (ለተዘጋጀለት) ነገር ይገራል (ይመቻችለታል)።" [1] ​ይህ ማለት፣ አንተ የጀነት ሰዎች ከሚሠሩት መልካም ተግባር ጋር ራስህን ካገኘኸው፣ አላህ ለጀነት እያገራህ መሆኑን ታውቃለህ ማለት ነው። የገሀነም ሰዎች መጨረሻቸው የማይታወቀው እኮ፣ በምርጫቸው የገሀነምን ተግባር (ክህደትንና አመጽን) ስለፈጸሙ ነው። ስለዚህ አንድ ሙስሊም "ለገሀነም አለመወሰኔን በምን አወቅኩ?" ብሎ ተስፋ አይቆርጥም፤ ይልቁንም በአላህ እዝነት ተስፋ እያደረገ ወደ ጀነት የሚያደርሰውን ተግባር ይፈጽማል። ​ይህ አስተያየት ሰጪ የራሱን መጽሐፍ ቅዱስ በቅጡ ቢያነብ ኖሮ፣ ይህንን የ"ቀደር" ጽንሰ-ሀሳብ ነቅፎ ባልተሳለቀ ነበር። መጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ጳውሎስ፣ እግዚአብሔር አንዳንዶችን አስቀድሞ ለጥፋት እንዳዘጋጃቸው በግልጽ ጽፏል። ​ወደ ሮሜ ሰዎች በተጻፈው መልእክት ላይ እንዲህ ይላል፦ "ሸክላ ሠሪ ከአንዱ ጭቃ ክፍል አንዱን ዕቃ ለክብር አንዱንም ለውርደት ሊሠራ በጭቃ ላይ ሥልጣን የለውምን?... እግዚአብሔር ቁጣውን ሊያሳይ ኃይሉንም ሊገልጥ ወዶ፥ ለጥፋት የተዘጋጁትን የቁጣ ዕቃዎች በብዙ ትዕግሥት ከቻለ... እንግዲህ ምን እንላለን?" [2] ​እንግዲህ አስተውሉ! መጽሐፍ ቅዱስ ራሱ ፈጣሪ "ለጥፋት (ለገሀነም) የተዘጋጁ የቁጣ ዕቃዎች (ሰዎች)" እንዳሉ እየተናገረ፣ ተቺው ግን ሶሒሕ ሙስሊምን ጠቅሶ እስልምናን ይተቻል። ታዲያ በእሱ ሎጂክ መሠረት አጸፋዊ ጥያቄ እናንሳለት፦ "መጽሐፍ ቅዱስህ ለጥፋት የተዘጋጁ ዕቃዎች አሉ ካለ፣ አንተ ራስህ ለጥፋት ከተዘጋጁት የቁጣ ዕቃዎች መካከል አለመሆንህን በምን አወቅክ?" ማጠቃለያ የአላህን ዘላለማዊ ዕውቀትና የሰውን ልጅ ነጻ ምርጫ ማመዛዘን የጠለቀ ዲናዊ እውቀትን ይጠይቃል። እስልምና የሰው ልጅ በተስፋና በፍርሃት መካከል ሆኖ የጌታውን እዝነት እንዲሻ ሲያስተምር፣ ተቺዎች ግን የራሳቸውን መጽሐፍ ድንጋጌ ዘንግተው እንዲህ በከንቱ ትችት ይወድቃሉ። ​የግርጌ ማስታወሻዎች፦ [1] ሶሒሕ አል-ቡኻሪ፣ ሐዲስ ቁጥር 6605፤ እንዲሁም ሶሒሕ ሙስሊም 2647 [2] መጽሐፍ ቅዱስ፣ ወደ ሮሜ ሰዎች፣ ምዕራፍ 9፣ ከቁጥር 21-22 ፌስቡክ | ዋትስአፕ