Islom.uz

Ҳабиб Ламсий кутубхонаси ҳақида эшитганмисиз? Араб дунёсидаги йирик шахсий кутубхоналардан бири тунислик Ҳабиб Ламсий (1930-2017 йиллар)нинг кутубхонасидир. Унинг қиймати 30 миллион доллар деб баҳоланган. Ҳабиб Ламсий бу кутубхонани вақф қилган ва ҳозир у Тунис Миллий кутубхонаси таркибидадир. Унда Ламсий йиллар давомида араб дунёсида чиққан журнал, газета ва бошқа даврий нашрларнинг асл босма нусхаларини тўплаган, бу тадқиқотчилар учун ниҳоятда қимматлидир. Ҳабиб Ламсий (الحبيب اللمسي) — тунислик машҳур китобшунос, нашриёт соҳаси вакили ва ношир бўлган. У 1930 йил 27 ноябрда Жербада туғилган. Тунис Миллий кутубхонаси унинг ҳаёти ва фаолияти ҳақида алоҳида китоб ҳам нашр этган. У китоб ва илмий меросни авлодларга етказишни ҳаётининг муҳим мақсадига айлантирган шахс сифатида танилган. 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2022 йил 7 сентябрдаги 03-07/ 6905-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Нуқтаи_назар Ақл ва юрак мезони «Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламнинг мисли йўқ. Чунки у зотнинг сўзлари ва ишлари Аллоҳнинг ваҳийсига асосланган эди. Уни фақат ақл билан тушуниш етарли эмас, юрак билан ҳис қилиш керак». Шайх Муҳаммад Мутаваллий Шаъровий. 🕋 @islomuz

❔ Stress, charchoq va ruhiy tushkunlikdan qutulishning eng oson yo‘lini bilasizmi? 🌱 Nega yashil rang ko‘zni va asabni tinchlantiradi? Videoda shifokor Azizbek Ro‘ziyevning tabiat mo‘jizalari haqidagi suhbatini tinglang. Borliqning biz hali bilmagan sirlari va sog‘lig‘imiz uchun koni foyda bo‘lgan ilohiy ne’matlar haqida bilib oling. Marhamat, «Sayr qilamiz» ko‘rsatuvini tomosha qiling: 🌐 https://youtu.be/k5gqS5s_Lzw 🕋 @islomuz

Озарбайжон президенти Туркий давлатлар муфтийларини қабул қилди Бугун, 15 сентябрь куни Озарбайжон Республикаси Президенти Илҳом Алиев Боку шаҳрида бўлиб ўтаётган Туркий давлатлар муфтийлари йиғилиши ва халқаро анжуманнинг нуфузли иштирокчиларини қабул қилди. Самимий ва дўстона руҳда ўтган мулоқотда Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари Озарбайжон етакчисига Давлатимиз Раҳбарининг самимий саломи ва эзгу тилакларини етказдилар. Учрашувда қардош давлат Раҳбари нутқ сўзлаб, халқаро анжуманларнинг аҳамиятига тўхталди. Мулоқот чоғида сўнгги йилларда мамлакатларимиз ўртасидаги стратегик шериклик ва дўстона алоқалар янги босқичга кўтарилгани алоҳида эътироф этилди. Туркий давлатлар етакчиларининг қатъий сиёсий иродаси ва саъй-ҳаракатлари натижасида илм-фан, таълим, маданий-гуманитар ҳамда диний-маърифий жабҳаларда ҳамкорлик жадал суръатларда ривожланаётгани таъкидланди. Бу эзгу саъй-ҳаракатлар Диний идоралар раҳбарларининг муштарак мақсадлар йўлида бирлашиши, халқларимиз ўртасидаги қардошлик ришталарини янада мустаҳкамлаш, тинчлик-осойишталикни асраш ҳамда замоннинг долзарб масалалари бўйича муштарак фатво ва баёнотлар қабул қилишда муҳим пойдевор бўлаётгани қайд этилди. 🕋 @islomuz

#Ҳаж Роя масжиди тарихи Имом Бухорий қилган ривоятда келтирилишича, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Ҳужунга байроқ ўрнатишни амр қилдилар. Ушбу воқеа Фатҳ куни содир бўлган эди. Ибн Ҳишом: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Фатҳ куни Макканинг юқори қисмига тушдилар ва ўша куни ушбу жойда чодир ўрнатилди», деб айтдилар. Кейинчалик Абдуллоҳ ибн Аббос ибн Алий ибн Абдуллоҳ ибн Аббос ушбу маконда масжид қурдилар. Бу масжид «Роя — Байроқ масжиди» деб танилган. Ҳижрий 272 санада вафот этган Фокиҳий айтадилар: «У Жубайр ибн Мутъим қудуғи олдидаги буюк тўғон ёнида жойлашган Макканинг тепасидаги масжид. Жубайр ибн Мутъим қудуғининг улкан тўғони жойида бўлгани учун буюк қудуқ дейилади. Водий тепасидаги ушбу тўғонни Умар ибн Хаттоб қурдирганлар». 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2022 йил 7 сентябрдаги 03-07/ 6905-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Нуқтаи_назар Пайғамбар рисолати «Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламнинг чақириғи, даъвати инсон ақлини озод қилди, қалбини маънавиятга бой қилди ва жамиятни инсоний қадриятларга асослантирди. Унинг рисолати ҳар замон учун амалий ҳидоятдир». Шайх Юсуф Қаразовий. 🕋 @islomuz

#Кун_дуоси «Яҳдийкумуллоҳ»нинг ҳикмати رَوَينَاهُ فِي «سُنَنِ أَبِي دَاوُودَ» وَالتِّرْمِذِيِّ» وَغَيْرِهِمَا بالأَسَانِيدِ الصَّحِيحَةِ عَنْ أَبِي مُوسَى الأَشْعَرِيِّ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ قَالَ: كَانَ الْيَهُودُ يَتَعَاطَسُونَ عِنْدَ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وسَلَّمَ يَرْجُونَ أَنْ يَقُولَ لَهُمْ: يَرْحَمُكُمُ اللهُ، فَيَقُولُ: «يَهْدِيكُمُ اللهُ، وَيُصْلِحُ بَالَكُمْ»، قَالَ التِّرْمِذِيُّ: حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ [د 5038، ت 2739]. Абу Мусо Ашъарий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Яҳудийлар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларида у зотнинг уларга «Ярҳамукаллоҳ» дейишларидан умидвор бўлиб, атайлаб акса уришарди, у зот эса «Яҳдийкумуллоҳ ва юслиҳу баалакум»дер эдилар». Маъноси: «Аллоҳ сизларни ҳидоят қилсин ва ҳолингизни ўнгласин». Абу Довуд ва Термизий ривояти. Термизий айтади: «Бу ҳадис ҳасан, саҳиҳдир». 🕋 @islomuz

#Одоб Ораларида қариндошлик алоқасини узган кимса бор қавмга раҳмат тушмайди عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ أَبِي أَوْفَى قَالَ: عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم قَالَ: «إِنَّ الرَّحْمَةَ لَا تَنْزِلُ عَلَى قَوْمٍ فِيهِمْ قَاطِعُ رَحِمٍ». Абдуллоҳ ибн Абу Авфодан ривоят қилинади: «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Албатта, ораларида қариндошлик алоқасини узган кимса бор қавмга раҳмат тушмайди», дедилар». Шарҳ: Бир одамнинг сабабидан бошқалар ҳам Аллоҳ таолонинг раҳматидан маҳрум бўлиб қолиши мумкин экан. Масалан, беш-олтита ака-ука, опа-сингиллардан фақат биттаси, нима баҳона ёки сабаб бўлишидан қатъи назар, силаи раҳмни узиб юрган бўлса, қолган барчалари ҳам Аллоҳ таолонинг раҳматидан маҳрум бўлиб қолишлари мумкин. Аслида силаи раҳмни узишга ҳеч қандай сабаб баҳона бўла олмайди. Кимдир мерос талашиб ёки бошқа сабаб билан акасининг ёки укасининг, ёхуд опаси ва синглисининг ҳаққига хиёнат қилган бўлса, кўнглига оғир ботадиган гап айтган бўлса, ёки ҳатто жоҳиллик қилиб, яқинлари билан муштлашган бўлса ҳам, охиратда, Аллоҳ таолонинг ҳузурида жавобини ўзи беради. Агар у бу дунёда қилган гуноҳлари учун тавба қилиб, уларни такрорламаса, солиҳ амаллар қилиб, истиғфор айтиб юрса ва энг асосийси, силаи раҳм қилишда давом этса, Аллоҳ таолонинг раҳматидан ҳар қанча умид қилса, ҳақли бўлади. Чунки Аллоҳ таолонинг Ўзи «Ким уни боғласа, боғлайман», деб силаи раҳм қилувчи бандасини Ўзига яқин олишини айтган ва унга кўп яхшиликлар ваъда қилган. Аммо юқорида айтилган сабаблар билан бўлса ҳам, силаи раҳмни узиб юрган кимса охиратда, Аллоҳ таолонинг ҳузурида жуда оғир аҳволга тушиб қолади. Чунки унинг биронта ҳам яхши амали қабул бўлмайди. Барча қилган яхшиликлари, ҳаттоки ҳаж ва умра қилган бўлса, уларнинг ҳам савоби бекор бўлади. Энг оғири, энг фожиалиси шуки, бундай банда Аллоҳ таолонинг раҳматидан буткул бенасиб бўлади. Зеро, Аллоҳ таоло «Ким уни кесса, кесаман», деб аниқ қилиб айтиб қўйган. Лекин энг ёмон тарафи шундаки, бундай кимсанинг касри уриб, унинг барча яқинлари, қавми, қариндошлари ва маҳалладошлари ҳам Аллоҳ таолонинг раҳматидан маҳрум бўлиб қолишлари мумкин. Шунинг учун ҳар бир жамоа, ҳар бир қавм ҳар доим бир-бирларидан хабардор бўлиб, ичимизда шунақалар пайдо бўлиб қолмасин, ҳаммамиз унинг сабабидан балога қолмайлик, деб ўзаро силаи раҳмга ундаб туришлари лозим. Қариндошлик алоқаларини узмасликка маҳкам туриб, тарғиб қилиб, «Ундай қилма, бу иш яхши эмас, сен сабаб бўлиб биз ҳам Аллоҳ таолонинг раҳматидан маҳрум бўлиб қоламиз», деб насиҳат қилиш билан бирга, қаттиқ туриб талаб ҳам қилишлари лозим. Дин ишлари бўйича қўмитанинг 4380-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Силаи_раҳм Атроф-муҳитни ҳимоя қилишнинг фазли عَنِ الْحَسَنِ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم: «مِنَ الصَّدَقَةِ أَنْ تَعَلَّمَ الْعِلْمَ وَتُعَلِّمَهُ النَّاسَ». Ҳасандан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Илмни ўрганиш ва уни одамларга ўргатиш ҳам садақадандир», дедилар». Шарҳ: Баъзан аҳли илмлар илмга жуда берилиб кетиб, вақтини, зеҳн-заковати, куч-қудратини илмга бахшида қилса, иқтисодий жиҳатдан бироз қўли қисқароқ бўлиб қолиши мумкин. Бундай кишилар садақа қила олмаётганидан хижолат бўлмасликлари керак. Чунки илмни ўрганиш ҳам, уни одамларга ўргатиш ҳам садақадир. Пул, мол каби иқтисодий садақа қилаётганлардан кўра, маънавий садақа, илм-маърифат садақасининг ўрни юқорироқ, савоби кўпроқ бўлади, иншааллоҳ. 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2022 йил 5 октябрдаги 03-07/7613-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

Rahm so'zi Rahmondan olingan Ustoz Yahyo domla Ubaydulloh o'g'li 📹 https://www.youtube.com/watch?v=38iGHoE6uqA 🕋 @islomuz

#Ислом Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг Рафиқи Аълога интиқол қилишлари Оламларнинг сарвари, охирги замон пайғамбари Муҳаммад мустафо соллаллоҳу алайҳи васалламнинг дардлари оғирлашиб қолганида бошқа оналаримиздан Оиша онамизникида қолишга ижозат сўрадилар. Улар ижозат бердилар. Ўша ерда ётиб, муҳтазар ҳолига келдилар. Олдиларига бир идишда сув қўйилган бўлиб, у зот ўша идишга муборак қўлларини солиб, сўнгра юзларига суртар ва «Лаа илааҳа иллаллоҳ. Албатта, ўлимнинг сакароти бор», дер эдилар. Кейин қўлларини тик қилиб, «Рафиқи Аълога», дедилар. Бу «Мен Аъло Рафиққа – Аллоҳнинг ҳузурига кетмоқдаман», деганлари эди. Шунинг учун ҳам Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламга нисбатан «ўлим» ва «вафот» сўзлари ўрнига тушунган доираларда «Рафиқи Аълога интиқол қилдилар» деган истилоҳ ишлатилади. 🔗 Тўлиқ ўқиш Бу ёзишга ёки айтишга осон гапга ўхшайди. Ҳа, у зот соллаллоҳу алайҳи васалламни яхши танимаган, маълум тарбия кўрмаган, қалбида у зтга нисбатан алоҳида севги ҳиссини туймаган, қадр-қийматларини тўлиқ тушуниб етмаган киши учунгина осон. Лекин Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг шахсларини яхши таниган, маълум тарбия кўрган, у зотга нисбатан қалбида алоҳида севги ҳиссини туйган ва қадр-қийматларини тўлиқ тушуниб етган одам бунга ўхшаш гапларни оддий гап сифатида айтиб, ёзиб ёки эшитиб кета олмайди. Дин ишлари бўйича қўмитанинг 158-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Нуқтаи_назар Қуръоннинг тирик намунаси «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг сийрати ва суннатига эргашмасдан туриб Қуръонни тўлиқ тушуниш имконсиздир. Чунки у зот Қуръоннинг тирик намунаси эди». 🕋 @islomuz

#Кун_дуоси Уч мартагача жавоб бериш وَأَمَّا الَّذِي رَوَينَاهُ فِي «سُنَنِ أَبِي دَاوُودَ» وَالتِّرْمِذِيِّ» عَنْ عُبَيْدِ اللهِ بْنِ رِفَاعَةَ الصَّحَابِيِّ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «يُشَمَّتُ العَاطِسُ ثَلَاثاً، فَإِنْ زَادَ: فَإِنْ شِئْتَ.. فَشَمِّتْهُ، وَإنْ شِئْتَ.. فَلَا» فَهُوَ حَدِيثٌ ضَعِيفٌ، قَالَ فِيهِ التِّرْمِذِيِّ: هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ، وَإِسْنَادُهُ مَجْهُولٌ [د 5036، ت 2744]. Саҳоба Убайдуллоҳ ибн Рифоъа розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Акса урганга уч бор жавоб берилади. Агар учтадан зиёда бўладиган бўлса, хоҳласангиз, жавоб қилинг, хоҳламасангиз, жавоб қилманг», дедилар. Абу Довуд ва Термизийлар ривояти. Бу ҳадис заифдир. Имом Термизий сўзларига кўра, бу ҳадис ғариб бўлиб санади ноаниқдир. 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2290-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Уламолар Ибодатгага чорловчи — Сулаймон Сулаймон ҳазратлари 1901 йил Наманганнинг «Неъматжон» қишлоғида (ҳозирги «Соҳибкор» кўчаси) дунёга келди. Қиблагоҳи Умар, бобоси эса Қосим ҳазратлардир. Бу икки зотлар Ислом ривожи йўлида бутун умр масжидда муаззинлик қилиб ўтишган. Умар домла асосан деҳқончилик-боғдорчилик ортидан касбу камолот қилган. Фарзандларини чиройли таълим-тарбияда вояга етказди. Сулаймон ҳазратлари ёшлигидан мард, ўткир зеҳнли ва салоҳиятли бўлиб улғайди. У дастлабки таълимни ота-онасидан олади. Сўнгра шу қишлоқдаги Лутфуллохон (1871-1968 йй.) қори домла қўлларида араб-турк тилларида савод чиқариб, Қуръони Каримни ёд олишга киришади. 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2026 йил 24 июндаги 03-07/5164-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Нуқтаи_назар Бутун дунёни маърифатга бошлаган шахс «Бутун дунёни ўз таълимоти ва нури билан уйғотган, маърифатга бошлаган шахсларнинг энг олдинги сафида араб Пайғамбари туради. У бизга Аллоҳнинг борлиги ва бирлигига доир энг гўзал ва рад этиб бўлмас далилларни ҳамда ҳаётимизни тартибга солувчи донишмандликка йўғрилган қонунлар мажмуасини тақдим этди. У инсониятга соф табиат (фитрат) дини ҳақида хушхабар берган ва уни ўргатган ниҳоятда фазилатли ва холис бир Элчи эди». Руди Парет, германиялик шарқшунос олим, Гейдельберг университети профессори. 🕋 @islomuz

#Ҳаж Шажара масжиди Ҳижрий 244, милодий 858 санада вафот этган Азрақийнинг айтишларича, ушбу «Шажара», яъни «Дарахт» номини олган масжид «Жин масжиди»нинг қаршисида жойлашган. Айтилишича, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ўрнида турган бир дарахтни чақирдилар. У дарахт Жин масжидида эди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ундан нималарни хоҳлашини сўрадилар. Кейин амр қилган эдилар, ўз ўрнига қайтиб борди (Фокиҳийнинг «Макка хабарлари» китобидан). Тарихчи олим Фокиҳий ёзади: «Шажара масжиди Ҳарс (Жин) масжиди рўпарасида эди. Ўша масжидда бир дарахт бўлиб, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам дарахт ўрнида турганида чақирган эдилар, у («лаббай», деб) келди». 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2022 йил 7 сентябрдаги 03-07/ 6905-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Мўминларга_эслатма Олимдан бадгумон бўлмаслик Баъзи одамлар бир олимнинг бирор хато ёки гуноҳга мубтало бўлганини кўрса, ўша заҳоти ундан бадгумон бўлади ва алоқани узади. Шу билан ҳам тўхтамай, «бу уламолар айни шундай бўладилар», деб уни бадном қилишга, кўрган айбини атрофга ёйишга киришади. Ҳатто битта одамда кўрган хатони барча муҳтарам уламоларга оидлаштириб, ҳақоратли гапларни урчитиб юборади. Ҳолбуки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг бундай танбеҳлари бор: «Олимдан алоқани узмангиз ва унинг(хатосидан) қайтишини кутингиз». Дайламий ривояти. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай деб, олимлардан узоқлашишдан ва уларнинг хатосини оммага ёйишдан қайтарганлар. 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2026 йил 21 июлдаги 03/07/5860-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

#Ислом «Ҳадялашинг, муҳаббатли бўласиз» Ислом дини одамларни имкон қадар меҳр-оқибатли бўлишга даъват этади. Динимизда одамларнинг бир-бирига совға-салом улашиши яхши амал сифатида эътироф этилади. Зеро, ўзаро ҳадялашиш Пайғамбаримиз алайҳиссаломнинг суннатларидандир. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Ҳадялашинг, бир-бирларингизга муҳаббатли бўласизлар», дедилар» (Бухорий ривояти). «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳадяни қабул қилардилар ва унга эваз берардилар» (Бухорий ва Термизий ривояти). 🔗 Тўлиқ ўқиш Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2026 йил 21 июлдаги 03/07/5860-сонли хулосаси 🕋 @islomuz

Қозоғистонда акцияларнинг шариатга мувофиқлигини скрининг қилиш бошланди Қозоғистон фонд биржаси (KASE) 2026 йил 9 сентябрдан акцияларнинг ислом молияси тамойилларига мувофиқлиги бўйича ташқи скрининг натижаларини ўз интернет-ресурсида эълон қила бошлади. Скрининг жараёни Ailat финтех экотизими томонидан амалга оширилади ва уч босқични ўз ичига олади: - сунъий тафаккурдан фойдаланган ҳолда автоматик ҳисоб-китоб; - экспертлар томонидан текшириш; - Шариат кузатув кенгашининг якуний хулосаси. Жараён AAOIFI меъёрлари асосида амалга оширилади. Муҳим жиҳати: KASE бу натижаларни маълумот учун тақдим этади. Бу инвестиция қилиш бўйича тавсия, даромад кафолати ёки KASEнинг мустақил равишда шариатга мувофиқликни тасдиқлаши ҳисобланмайди. Нима учун бу Ўзбекистон учун муҳим? Бу янгилик Марказий Осиёда исломий инвестициялар учун инфратузилма шаклланаётганини кўрсатади. Айниқса, KASE моделида AI + эксперт таҳлили + Шариат кузатув кенгаши + AAOIFI меъёрлари бир тизимга бирлаштирилгани эътиборли. Ўзбекистонда фонд бозори ва сукук сегменти ривожланиши билан шунга ўхшаш шариат скрининги тизимига эҳтиёж ҳам пайдо бўлади. 🕋 @islomuz

#Тарих Болаларнинг салиб юриши (1212 йил) 13 асрнинг бошида Европада «Фақат гуноҳсиз болаларгина Муқаддас заминни озод этишга қодир» деган ғоя тарқалди. «Ғайридин»лар томонидан муқаддас қабрнинг «ишғол» этилганига куюнувчи дин тарғиботчиларининг оташин нутқлари асосан Шимолий Франция ва Рейн бўйи Олмониясидаги деҳқон болалари ва ўсмирлар ўртасида акс-садо берди. Черков маъмурлари мазкур ҳаракатга тўсқинлик қилишмади. 1212 йилда ёш салибчиларнинг икки оқими Ўрта ер денгизи қирғоқлари томон йўл олишди. Чўпон бола Этьен бошлиқ француз ўсмирлар отряди Марселгача етиб боришди ва кемаларга ўтиришди. Уларнинг бир қисми кема ҳалокати натижасида ҳалок бўлишди, қолганлари эса Мисрга етиб келгач, кема эгалари томонидан қул қилиб сотиб юборилди. Шу каби қисмат Генуядан шарққа қараб сузган немис болаларининг ҳам бошига тушди. Олмониялик ёш салибчиларнинг яна бир гуруҳи Рим ва Бриндизига етиб боришди. Папа ва маҳаллий епископ уларни қасамдан (Муқаддас заминни озод этиш қасамидан) озод қилиб, ўз юртларига қайтариб юборишди. Болалардан иборат салиб юриши иштирокчиларининг жуда кам қисмигагина уйга қайтиш насиб этди. Мазкур фожиавий воқеа, эҳтимол, Гаммалон шаҳридан барча болаларни олиб чиқиб кетган каламуш тутувчи ҳақидаги афсонага асос бўлган бўлса ажаб эмас. Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2023 йил 14 мартдаги 03-07/1733-сонли хулосаси 🕋 @islomuz