بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار
Kanalga Telegram’da o‘tish
موقوفات دکتر محمود افشار به منظور تعمیم زبان فارسی و تحکیم وحدت ملی توسط دکتر محمود افشار در سال ۱۳۳۷ بنیاد گرفته است تهران - خيابان ولیعصر - سهراه زعفرانيه - خيابان شهيد عارفنسب - کوی دبیرسیاقی - شماره ۶ 📞 021-2271-6834 🌐 www.MahmoudAfshar.ir
Ko'proq ko'rsatish5 579
Obunachilar
+224 soatlar
+57 kun
+4030 kun
Ma'lumot yuklanmoqda...
O'xshash kanallar
Taglar buluti
Kirish va chiqish esdaliklari
---
---
---
---
---
---
Obunachilarni jalb qilish
Sentabr '26
Sentabr '26
+22
6 kanalda
Avgust '26
+119
20 kanalda
Get PRO
Iyul '26
+116
17 kanalda
Get PRO
Iyun '26
+103
20 kanalda
Get PRO
May '26
+20
3 kanalda
Get PRO
Aprel '26
+9
1 kanalda
Get PRO
Mart '26
+8
0 kanalda
Get PRO
Fevral '26
+144
18 kanalda
Get PRO
Yanvar '26
+28
11 kanalda
Get PRO
Dekabr '25
+70
24 kanalda
Get PRO
Noyabr '25
+75
19 kanalda
Get PRO
Oktabr '25
+142
41 kanalda
Get PRO
Sentabr '25
+106
36 kanalda
Get PRO
Avgust '25
+83
24 kanalda
Get PRO
Iyul '25
+105
79 kanalda
Get PRO
Iyun '25
+80
43 kanalda
Get PRO
May '25
+119
77 kanalda
Get PRO
Aprel '25
+163
54 kanalda
Get PRO
Mart '25
+168
40 kanalda
Get PRO
Fevral '25
+150
55 kanalda
Get PRO
Yanvar '25
+148
40 kanalda
Get PRO
Dekabr '24
+191
40 kanalda
Get PRO
Noyabr '24
+146
37 kanalda
Get PRO
Oktabr '24
+144
44 kanalda
Get PRO
Sentabr '24
+114
43 kanalda
Get PRO
Avgust '24
+173
83 kanalda
Get PRO
Iyul '24
+113
36 kanalda
Get PRO
Iyun '24
+90
30 kanalda
Get PRO
May '24
+129
37 kanalda
Get PRO
Aprel '24
+165
90 kanalda
Get PRO
Mart '24
+195
39 kanalda
Get PRO
Fevral '24
+174
35 kanalda
Get PRO
Yanvar '24
+239
38 kanalda
Get PRO
Dekabr '23
+251
30 kanalda
Get PRO
Noyabr '23
+114
29 kanalda
Get PRO
Oktabr '23
+126
29 kanalda
Get PRO
Sentabr '23
+211
0 kanalda
Get PRO
Avgust '23
+104
0 kanalda
Get PRO
Iyul '23
+119
0 kanalda
Get PRO
Iyun '23
+89
0 kanalda
Get PRO
May '23
+133
0 kanalda
Get PRO
Aprel '23
+220
0 kanalda
Get PRO
Mart '23
+192
0 kanalda
Get PRO
Fevral '23
+120
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '23
+172
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '22
+45
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '22
+20
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '22
+16
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '22
+38
0 kanalda
Get PRO
Avgust '22
+48
0 kanalda
Get PRO
Iyul '22
+44
0 kanalda
Get PRO
Iyun '22
+39
0 kanalda
Get PRO
May '22
+46
0 kanalda
Get PRO
Aprel '22
+51
0 kanalda
Get PRO
Mart '22
+72
0 kanalda
Get PRO
Fevral '22
+52
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '22
+62
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '21
+84
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '21
+62
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '21
+108
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '21
+41
0 kanalda
Get PRO
Avgust '21
+42
0 kanalda
Get PRO
Iyul '21
+44
0 kanalda
Get PRO
Iyun '21
+37
0 kanalda
Get PRO
May '21
+40
0 kanalda
Get PRO
Aprel '21
+72
0 kanalda
Get PRO
Mart '21
+72
0 kanalda
Get PRO
Fevral '21
+65
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '21
+120
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '20
+1 884
0 kanalda
| Sana | Obunachilarni jalb qilish | Esdaliklar | Kanallar | |
| 08 Sentabr | +1 | |||
| 07 Sentabr | +3 | |||
| 06 Sentabr | +3 | |||
| 05 Sentabr | +4 | |||
| 04 Sentabr | +2 | |||
| 03 Sentabr | +2 | |||
| 02 Sentabr | 0 | |||
| 01 Sentabr | +7 |
Kanal postlari
کتاب بیاضی از مکاتیب عصر صفوی از انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار اثر برگزیدۀ هفدهمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطّی شد.
در هفدهمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطّی که ۱۷ شهریور در تالار قلم سازمان اسناد و کتابخانۀ ملّی برگزار شد، برگزیدگان این آیین معرفی شدند و در زمینۀ متون تاریخی، کتاب بیاضی از مکاتیب عصر صفوی به تصحیح سیّد سعید میرمحمّدصادق به عنوان اثر برگزیده دست یافت.
بیاضی از مکاتیب عصر صفوی شامل ۲۴۶ نامه از دورۀ شاه عبّاس اوّل تا شاه سلطان حسین صفوی است. این بیاض اطلاعات جدیدی از روابط سیاسی صفویان با گورکانیان هند، عادلشاهیان، دولت عثمانی و حتّی نفوذ قدرت دولت صفوی در حکومت اوزبکان، حکّام قفقاز و تاتار کریمه و مکاتبات با نواحی سیام تایلند و قراقلپاق در حدود آرال و نیز شاهان اروپایی و ارتباط با کمپانیهای تجاری ارائه میکند. اهمیت دیگر آن به سبب آگاهیهای منحصربهفردی است که از شیوۀ نسخهآرایی نامهها در عصر صفوی به دست میدهد.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار کسب این موفقیّت ارزشمند را به آقای سیّد سعید میرمحمّدصادق تبریک میگوید و سلامتی و بهروزی ایشان را آرزومند است.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation
| 2 | کتاب قرآن قدس از انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار اثر برگزیدۀ هفدهمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطّی شد.
هفدهمین آیین بزرگداشت نسخ خطّی با هدف تجلیل از پدیدآورندگان آثار ارزشمند در زمینۀ نسخ خطی و کوشندگان این عرصه، شانزدهم شهریورماه ۱۴۰۵ در تالار قلم سازمان اسناد و کتابخانۀ ملّی برگزار شد. در این نشست کتاب قرآن قدس به تصحیح دکتر علی رواقی از انتشارات دکتر محمود افشار به عنوان اثر برگزیده معرفی شد.
قرآن مترجَم قدس یکی از کهنترین ترجمههای قرآن به زبان فارسی است که یگانه دستنویس آن در کتابخانۀ آستان قدس رضوی نگهداری میشود. سورۀ فاتحه و دويست و سيزده آيه از آغاز سورۀ بقره و بيست و يک سوره از پایان آن افتاده است. همانندیها و همگونیهای واژگانی و ساختاری و آوايی ميان زبان این ترجمه که در حوزۀ سیستان قدیم نوشته شده است و زبان فارسی ميانه (پهلوی) فراوان است. بیگمان میتوان گفت که در ميان ترجمههای شناختۀ قرآن تا امروز هیچ ترجمهای از قرآن را نمیشناسیم که تا این اندازه از داشتههای زبان پهلوی در گزینش برابرنهادههای قرآنی، بهره برده باشد.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار خدمات علمی دکتر علی رواقی را ارج مینهد و کسب این مقام ارزشمند را به ایشان تبریک میگوید.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 352 |
| 3 |  انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار ناشر برگزیدۀ هفدهمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطّی شد.
پس از وقفهای چندساله، هفدهمین مراسم بزرگداشت حامیان نسخ خطّی که به تجلیل از تلاشگران در عرصههای مرتبط با نسخ خطی و پدیدآورندگان آثار در این حوزه اختصاص دارد، دوشنبه، ۱۶ شهریور ۱۴۰۵ در تالار قلم سازمان اسناد و کتابخانۀ ملّی برگزار شد. در این نشست برگزیدگان و شایستگان تقدیر هفدهمین دورۀ این آیین معرفی شدند و انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار به عنوان ناشر برگزیده دست یافت. همچنین دو کتاب از انتشارات این بنیاد، قرآن قدس در زمینۀ تصحیح متون ادبی و بیاضی از مکاتیب عصر صفوی در زمینۀ تصحیح متون تاریخی به عنوان کتاب برگزیده معرفی شدند.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 448 |
| 4 |  حبّ وطن
حبّ وطن از تخت سلیمان خوشتر
خار وطن از سنبل و ریحان خوشتر
یوسف که به مصر پادشاهی میکرد
میگفت گدا بودنِ کنعان خوشتر
[شگرفنامۀ ولایت، منشی اعتصامالدین، تصحیح و تحقیق دکتر داریوش رحمانیان و دکتر علی دهگاهی، تهران، انتشارات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۴، ص ۱۰۵]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 122 |
| 5 | پانزدهم شهریورماه سالروز درگذشت ژیلبر لازار، منتخب بیست و چهارمین جایزۀ ادبی و تاریخی دکتر محمود افشار
اولین مقالۀ او در سال ۱۹۵۶ با عنوان «یک متن فارسی دربارۀ داستان کیومرث» در مجلۀ آسیایی به چاپ رسید. او این روایت مشروح داستان کیومرث را که در بعضی نسخههای بلعمی آمده، ولی کریستنسن در کتاب نخستین انسان و نخستین شهریار و هارتمن در کتاب گیومرت متوجه آن نبودهاند، در مقالۀ خود به فرانسه ترجمه کرده است.
در سال ۱۹۵۷ ترجمۀ اصلاحشدۀ رباعیات خیام را که کلود آنه و میرزا محمّد قزوینی به فرانسه ترجمه کرده بودند همراه با اضافات و تحقیقی جداگانه منتشر کرد.
کتاب دستور زبان فارسی معاصر او در همین سال منتشر شد. کتاب چند دهه بعد در ۱۹۲۲ به انگلیسی ترجمه و در آمریکا منتشر شد. مهستی بحرینی این کتاب را بر اساس چاپ اول آن و با توجه به ترجمۀ انگلیسی، به فارسی ترجمه کرده و در سال ۱۳۸۴ در ردیف انتشارات هرمس به چاپ رسانده است.
در سال ۱۹۶۳ پایاننامۀ اصلی دکترای دولتی او تحت عنوان «زبان قدیمترین آثار نثر فارسی» به چاپ رسید. لازار در این پایاننامه هفتاد متن چاپی و خطی از قرنهای چهارم و پنجم هجری را بررسی و ویژگیهای آوایی، صرفی و نحوی آنها را توصیف کرده است. این کتاب بهسبب عمق تحقیق و کثرت منابع مورد استفاده در آن تا به امروز بی رقیب مانده و ابزار مطمئنی در دست محققان فقهاللغۀ ایرانی و پژوهندگان زبان فارسی در قرن چهارم و پنجم بوده است.
[«استاد ژیلبر لازار (۱۹۲۰ - ۲۰۱۸) و تحقیقات او در زبانهای ایرانی»، دکتر علیاشرف صادقی، گزارش میراث، دورۀ سوم، سال دوم، شمارۀ سوم و چهارم، پاییز – زمستان ۱۳۹۶، ص ۴۰]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 904 |
| 6 | با دریغ جواد مجابی، پژوهشگر، نویسنده، شاعر، روزنامهنگار، طنزپرداز و منتقد ادبی و هنری درگذشت.
جواد مجابی (مهر ۱۳۱۸ - ۱۴ شهریور ۱۴۰۴) در قزوین به دنیا آمد و تحصیلات خود را در رشتهٔ حقوق و سپس اقتصاد در دانشگاه تهران به پایان رساند. او در کنار کار اداری در دادگستری و سپس وزارت فرهنگ و هنر، سالیان دراز به روزنامهنگاری، شاعری، داستاننویسی، پژوهش و نقد ادبی پرداخت. مجابی مدتی دبیر فرهنگی روزنامهٔ اطلاعات بود و با نشریات و مجلّات ادبی مانند فردوسی، جهان نو، خوشه، آدینه و دنیای سخن همکاری میکرد.
از مجابی دهها اثر در زمینههای گوناگون از مجموعههای شعر، داستان کوتاه، نمایشنامه و رمان گرفته تا آثار طنز و پژوهشهای ادبی و هنری بر جای مانده است که از آن جمله میتوان به شب ملخ، شهربندان، مومیایی، ایالات نیست در جهان، باغ گمشده، از دل به کاغذ و دو کتاب با درونمایۀ طنز به نامهای عبید بازمیگردد و نیشخند ایرانی، و تاریخ طنز ادبی ایران که اثری پژوهشی است و همچنین مجموعهمقالاتی چون سرآمدان هنر نو و آینۀ بامداد اشاره کرد.
مجابی در طول حیات پربار خود، جوایز معتبری را دریافت کرد که از جمله جایزۀ فروغ (۱۳۵۴) برای روزنامهنگاری و جایزۀ بیژن جلالی (۱۳۸۲) است.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار درگذشت زندهیاد جواد مجابی را به خانوادهٔ محترم او، جامعهٔ فرهنگی و ادبی کشور و همهٔ دوستداران ادب و هنر ایران تسلیت میگوید. یاد و نامش گرامی باد.
عکس از گنجینۀ پژوهشی ایرج افشار
از راست: محمّدامین ریاحی، ناشناس، جواد مجابی، عبدالحسین زرّینکوب
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 257 |
| 7 |  انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار منتشر کرد:
داستان تور بن جهانگیر
به همراه رزمنامۀ گرشاسپ و رزمنامههای کوه سپند
داستان تور پسر جهانگیر پسر رستمِ زال را سرایندهای ناشناس احتمالاً پس از قرن دهم هجری در گزارش پهلوانیهای تور، از آغاز زندگی تا پیروزی بر طلخند زنگی در کینخواهی جهانگیر، به نظم درآورده است. روایات این منظومه تازگی دارد و در منابع انتشاریافته نشانی از آنها نیست. در این کتاب افزون بر داستان تور چند روایت پهلوانی دربارۀ گرشاسپ و نریمان نیز آمده که تا کنون کمتر به آنها اشاره شده است. کتاب حاضر، گذشته از برخی نکتههای لغوی و دستوری، از نظر پژوهشهای حماسی اهمیت دارد.
[داستان تور بن جهانگیر به همراه رزمنامۀ گرشاسپ و رزمنامههای کوه سپند، تصحیح و تحقیق دکتر رضا غفوری، تهران، انتشارات دکتر محمود افشار]
علاقهمندان میتوانند از چهاردهم تا بیست و پنجم شهریورماه، این کتاب را با ۳۰٪ تخفیف از دفتر مرکزی بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار تهیه کنند.
تلفن مرکز پخش و فروش: ۲۲۷۱۳۹۳۶-۲۲۷۱۶۸۳۲
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 610 |
| 8 | چهاردهم شهریورماه زادروز بدیعالزمان فروزانفر
این حکم کلّی در دنیا حکمرواست: هر قوم غیرمتمدنی که بر قوم متمدن غالب میشوند، پیروزیشان موقتی و نتیجهاش تسلط قوم شکستخورده بر قوم فاتح است، چون غلبۀ مغول بر ایران که کشتار زیاد داشت، ولی صد سال نگذشت که در ایرانیان مستحیل شدند: سلطان محمّد خدابنده مسلمان شد و آیین مغولی از ایران رخت بربست و امروز آثار غیرمحسوس در ایران دارد؛ خصوصاً که ایرانیها دارای سابقۀ تمدنی بودهاند و این تمدن نیز دارای خصوصیّاتی بود، یعنی شخصیت اجتماعی داشت. علاوه، ایرانیها دارای سلیقهای بودند که تمدنشان را از سایر ملل مشخص میگردانید. قریحۀ ایرانی در هر دورهای با خارج از خود تفاوت داشت و ایرانیان استقلال حقیقی داشتند و حتی اسکندر یونانی را در خود مستحیل کرد. این قوم و این ملت برای خود یادگاریهایی تاریخی و قهرمانهای معروف داشت، چون رستم دستانِ شاهنامه که یادگاری است قدیمی و جاویدان و آن خود، نمونۀ غرور بود و حسّ غروری تولید میکرد و همیشه موجب میشد که ایرانی خود را از سایر ملل کمتر نمیدید، به عکس مصر و سوریه و لبنان که سالیان دراز استقلال خود را از دست داده بودند و مستعمرۀ رومیها قرار گرفتند، خصوصاً که سوریه و لبنان خیلی جلوتر از مصر در تحت تصرف ملت دیگری بودند و برای آنها تفاوت نداشت که ملّت غالب بر آنان روم باشد یا اعراب، در صورتی که برای ایرانیها که دارای استقلال و آزادی و شخصیت اجتماعی و تمدن از خود بودند، این امر بسیار گران بود و راضی نبودند کسی بر آنها پیروز گردد و سوریه و لبنان نیز تمدنشان یونانی و رومی بوده است و این خود تفاوت و دلیل دیگری است. برای این امر و روی این نظر است که معتقدیم باید ملت ایران ادبیات خود را حفظ کند و از ادبیات جدید نیز استفاده نماید. ایرانیها از مواجهۀ با حملۀ عرب آنچه را مناسب بود گرفتند و غیرمتناسب را ردّ کردند و باید گفت که در جمیع شئون اجتماعی و مظاهر تمدن اسلامی، ایرانیها شخصیت خود را حفظ کردند.
[تقریرات فروزانفر دربارۀ تاریخ ادبیات ایران، یادداشتبرداری ضیاءالدین سجادی، به کوشش عنایتالله مجیدی، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۴، ص ۶۰-۶۱]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 177 |
| 9 |  سیزدهم شهریورماه، زادروز علیرضا شاپور شهبازی
شهبازی یکی از دانایان ایران بود که روزگار ایران باستان- مخصوصاً عصر هخامنشی- را نیکو میشناخت و دربارۀ آن دوره تجربۀ میدانی، دید جهانی و آگاهی وسیع داشت.
شهبازی زادۀ سال ۱۳۲۱ بود و از مردم فارس. ابتدا در ایران درس خواند و سپس در لندن. پس از آن در دانشگاه شیراز تدریس کرد. در آن دوره بود که راهنمای خوبی برای تخت جمشید نوشت (چند بار به چاپ رسیده). کتابی هم از او در سال ۱۳۵۱ با نام شاهنشاهان و سنتهای ایرانیان منتشر شد. سال بعد کتاب بهتری بهعنوان نقوش اقوام شاهنشاهی هخامنشی بنابر حجاریهای تخت جمشید به قلم او پدیدار شد.
شهبازی فریفتۀ تخت جمشید بود و چندی خدمتگزار رسمی آن. روزگار و عمرش بر سر هخامنشیان مصروف شد. ماندگاری نام او در زمینۀ تاریخ تتبعات ایرانی موجب سرافرازی است.
[نادرهکاران: سوگنامۀ ناموران فرهنگی و ادبی (۱۳۰۴-۱۳۸۹)، ایرج افشار، زیر نظر بهرام، کوشیار و آرش افشار، به کوشش محمود نیکویه، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ سوم ۱۴۰۴، ج ۲، ص ۱۴۳۸-۱۴۳۹]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی و تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 199 |
| 10 | سیزدهم شهریورماه زادروز احمد مهدوی دامغانی
در اواسط آذرماه ١۳۴۴ روزی استاد عالیقدر بیبدیل ما، بدیعالزمان فروزانفر به وسیلۀ رئیس دانشکدۀ الهیات به بنده امر فرمود که پیش از ترک دانشکده به دیدار ایشان بروم. پس از اتمام درس به خدمتش شرفیاب شدم. آن روز عدّهای از اساتید دانشکده و دوستان آن فقید سعید در خدمتش بودند. پس از آنکه مجلس خلوت شد و جز بنده کسی در حضورش نماند به من فرمود: «فلانی میدانی که مدّتی است در کار تصحیح و تحشیۀ رسالۀ قشیریهام و دوست دارم که حوصله میداشتم منابع و مستند اشعار رساله را معیّن میکردم تا آن را در حواشی یا در ذیل کتاب نقل کنم. این است که فکر کردم به تو بگویم که منابع و مستند این ابیات را همانند آنچه که سابقاً نسبت به کلیله و دمنه و مرزباننامه انجام دادهای فراهم آوری و به من بدهی».
از همان روز «دامن کوشش بر کمر زدم» و با تصفّح و تفحّص بسیار، منابع و مآخذ و یا گویندگان بسیاری از اشعار رساله را یافتم و در هر مورد به محض یافتن آن شعر در مأخذی که قبل از رساله تألیف شده بود آن را فوراً بر ورقه نوشتم و پس از انجام کار تمام آن وریقات را به حضورش تقدیم کردم.
پس از آنکه کتاب ترجمۀ رسالۀ قشیریه منتشر شد خود آن مرحوم نسخهای را هم به بنده مرحمت فرمود و بنده ملاحظه کردم که نه در پانویس صفحات و نه در ذیل کتاب مطلقاً اشارهای به مستند اشعار نشده است و کمترین نشانی از آنچه بنده به خدمتش تقدیم کرده بود در کتاب پیدا نیست.
فکر کردم لابد در فراهم آوردن آنچه آن استاد بزرگوار خواسته بود قصور یا تقصیری کردهام یا در تقدیم آن تأخیری روی داده است که بهموقع به مطبعه نرسیده است. این بود که کمی افسردهخاطر شدم، ولی مدّتی بعد که به مطالعۀ کتاب پرداختم دیدم که در ص ۷۹ مقدمه فرموده است: «... مهدوی دامغانی مستند اشعار رسالۀ قشیریه را از روی کتب متعدد استخراج نمودهاند که امید است جداگانه به طبع برسد». و چند روز بعد که باز به خدمتش مشرّف بودم فرمود: «دامغانی! فکر کردم که بهتر آن است که مستند اشعار را خودت جداگانه چاپ کنی تا زحمتت هدر نرود و کار تو در ضمن حواشی و پانویسها گم و مضمحل نگردد».
«مآخذ ابیات عربی رسالۀ قشیریه»، احمد مهدوی دامغانی
در
حاصل اوقات: مجموعهای از مقالات استاد دکتر احمد مهدوی دامغانی، به اهتمام سید علیمحمد سجادی، تهران، سروش، ۱۳۸۱، ص ۳۱-۳۳.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 993 |
| 11 | نامۀ امیرکبیر به دالغورکی، وزیر مختار روسیه در تهران، دربارۀ پیشروی عثمانی در مرز آذربایجان
سوم شعبان ۱۲۶۵
دربارۀ آمدن درویش پاشا به حدود خوی و پیشروی او به خاک این طرف و تجاوز به دهستان قطور، ملک متصرفی دولت ایران، با اینکه آشکار در فصل سوم قرارداد، دو دولت (عثمانی و ایران) تعهد کردهاند دعاوی ارضی خود را ترک نمایند، به جناب عالی اطلاع میدهد که از هر راه صلاح میدانید فساد او را از سر حد دور نمایند که اختلاف تازه میان دو دولت پدید نیاید.
آن جناب برای خیرخواهی و دوستی دربارۀ جلوگیری از رفتار خلاف درویشپاشا هم به پایتخت عثمانی اطلاع دادند، هم مأمور سفارت روسیه را بر سرحد فرستادند.
درویشپاشا پس از اطلاع از سرحد دور شد، ولی آثاری مخالف دوستی دو دولت در آنجا بر جای گذاشت و از قراری که محمدرحیممیرزا، فرماندار خوی، نوشته است و مأمور سفارت هم از نزدیک بازدید کرده، در اول خاک قطور پاسدارخانه (قراولخانه) ساخته و پنجاه هزار سرباز در آنجا گذارده و به هیچ روی نمیگذارد هیچ ایرانی بدون گذرنامه به خاک قطور قدم بگذارد. از سوی دیگر در نزدیکی خاک قطور را تصرف کند.
اکنون از آن جناب میپرسد که آیا در کدام دولت این قرار و قاعده جاری است که دولت همسایه در هنگام صلح و آشتی این طور بیاید و بخواهد سرزمین دولت دوست و همسایه را تصرف کند و چطور ممکن است این دولت دستاندازی بیگانه را در خاک خود ببیند و ساکت باشد؟ آیا نمایندگان دو دولت واسطه (روس و انگلیس) در این موضوع چه مصلحت میدانند؟ بدیهی است هرگز به رفتار و تجاوز کارکنان دولت عثمانی رضایت نخواهند داد و اکنون جای آن هست که جبران این رفتار درویشپاشا را از دولت عثمانی بخواهند. دولت ایران تاکنون در رفتار خود با دولت عثمانی بدون آگاهی و اطلاع نمایندگان دو دولت واسطه کاری نکرده است و کارگزاران این دو دولت تا میتوانند پیش از مشورت با دو دولت کاری نخواهند کرد. اکنون از آن جناب که وزیر مختار دولت روسیه در دربار ایران میباشند میپرسد تا تکلیف خود را برندارد و علامتی را که درویشپاشا ساخته است خراب نکند میرزا جعفرخان نمیتواند وظیفۀ خود را انجام دهد.
از آن جناب خواهشمندم جواب این مطالبی را که نوشته شد معلوم نمایند تا دولت ایران هم تکلیف خود را در این کار بداند.
[امیرکبیر و ناصرالدینشاه، به کوشش سید علی آلداود، تهران، انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ دوم، ۱۴۰۳، ص ۲۱۷-۲۱۸]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 498 |
| 12 | دهم شهریور سالروز درگذشت دکتر احسان یارشاطر، بنیانگذار و سرویراستار دانشنامۀ ایرانیکا و استاد پیشین مطالعات ایرانی در دانشگاه کلمبیای نیویورک
نامهای به مینورسکی
استاد عزیزم!
خیلی وقت است از شما بیخبریم. امیدوارم تندرست باشید. ما بیاندازه میل داشتیم در مراجعت از طهران به دیدن شما بیاییم و یک روز در کمبریج بمانیم، امّا سفرمان در ایران آنقدر طول کشید که آخر مجبور شدیم یکسره از طهران به نیویورک پرواز کنیم و از فیض دیدار شما محروم بمانیم.
مطلبی که میخواستم در آن از شما راهنمایی بخواهم این است که با دانشگاه شیکاگو قراری برای ترجمۀ آثار کلاسیک فارسی گذاشته شده که شامل آثار ادبی و تاریخی و علمی و مذهبی و غیره خواهد بود. البته هرچه کتبی که هیچ تا به حال ترجمه نشده و متضمن فواید بیشتری باشد ترجمه شود، بهتر است. طبعاً ناشر میل دارد این نوع کتب پُر بیخواننده نباشد و گاه باید رعایت این نکته را هم کرد. حال خواستم از شما جویا بشوم که در میان آثار قدیم فارسی شما مشخصاً کدام کتب را برای ترجمه به انگلیسی مفیدتر میدانید؟ بیاندازه ممنون میشوم که این نوع کتب را بر حسب اهمّیت به بنده تذکّر بدهید. این کتابها طبق قراری که میان بنگاه ترجمه و نشر کتاب و یونسکو گذاشته شده نشر میشود و حق ترجمۀ کافی پرداخت میگردد. ضمناً اگر خودتان کتابهایی از قبیل آنچه تا حال ترجمه کردهاید (حدود العالم، روزبهان، نقاشان و خطاطان، ابودلف و غیره) در نظر داشته باشید و مایل به ترجمۀ آنها باشید که نور علی نور خواهد بود و اسباب سرافرازی این مجموعه خواهد شد.
جامعالتواریخ را قرار است بویل جزء همین مجموعه ترجمه کند. بیهقی را هم بنده و یکی از همکارانم قرار است ترجمه کنیم. در انتظار راهنمایی شما خواهم بود. قراری برای ترجمۀ تاریخ گزیده با هیوبرت دارک گذاشته شده که هنوز تسجیل نشده. شاید از لحاظ ناشر خیلی مفید باشد. حال خانم چطور است؟ سلام و ارادت مرا خدمت ایشان برسانید. لطیفه به شما و خانم سلام فراوان میرساند. نمیدانم آقای زاهدی را در ملاقات چطور دیدید. راستی لطیفه و بنده خیلی میل داریم یک تصویری که به امضای شما موشح باشد، به یادگاری داشته باشیم و زینتافزای خانۀ خود کنیم.
در خاتمه سال نو را صمیمانه تبریک میگویم.
با اخلاص و ارادت قلبی، احسان یارشاطر
به مجلۀ راهنما نوشتهام که فصلی برای معرفی ایرانشناسان باز کنند و امیدوارم این فصل به نام نامی شما آغاز شود. خیلی ممنون میشوم که اگر اطلاعات یا تصاویری که در اختیار شماست که مجله نمیتواند به آنها دسترسی پیدا کند، راهنمایی بفرمایید. همچنین ممنون میشوم اگر مآخذ بعضی اطلاعات لازم را تذکّر بدهید.
مخلص حقیقی، احسان
۸ دی ۱۳۴۲
[دفتری برای ایران: نامههای فارسی به ولادیمیر مینورسکی، به کوشش و پژوهش دکتر گودرز رشتیانی، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ دوم ۱۴۰۲، ص ۳۱۹-۳۲۰]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 673 |
| 13 | نهم شهریورماه سالروز درگذشت صمد بهرنگی
خبر ناگواری رسید که رود ارس یکی از نویسندگان باذوق و نکتهنویس را در دست موجهای خروشان کُشت و از ما دور ساخت. این جوان صمد بهرنگی از مردم تبریز بود که خوانندگان مجلۀ راهنمای کتاب از چند سال پیش با قلم ظریف و تند و کمباک او آشنا شدند.
مرحوم صمد بهرنگی در نوشتن کتاب برای کودکان، مبتنی بر ادبیات محلی و عامیانه سبک دلپذیری داشت. چند کتابی که در این زمینه از او انتشار یافت خوب بود.
اخیراً به همکاری قلمی با مرکز پرورش فکری کودکان و نوجوانان خوانده شده بود و کتابی نیز در سلسله انتشارات مرکز از او نشر شد. آثار دیگرش که من دیدهام اینهاست:
۱. بابا تیلار، جلد اول، با همکاری بهروز دهقانی، تبریز، ۱۳۴۴.
۲. افسانههای آذربایجان، جلد اول، با همکاری بهروز دهقانی، تبریز، ۱۳۴۴.
۳. مَثَلها و چیستانها، با همکاری بهروز دهقانی، تبریز، ۱۳۴۵.
۴. قصّۀ اولدوز و کلاغها (برای کودکان)، تبریز، ۱۳۴۵ (با امضای بهرنگ).
۵. افسانههای آذربایجان، تهران، انتشارات نیل، ۱۳۴۷.
[نادرهکاران: سوگنامۀ ناموران فرهنگی و ادبی (۱۳۸۹-۱۳۰۴)، ایرج افشار، زیر نظر بهرام، کوشیار و آرش افشار، به کوشش محمود نیکویه، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ دوم، ۱۴۰۰، ج ۱، ص ۳۰۵-۳۰۸]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 664 |
| 14 | با عاشقان نشین و همه عاشقی گزین
بدان ای طالب صادق که عالم و آدم و نامِ هیچچیز نبود از مخلوقات. دریایی بود بینهایت از عشق؛ بهیکبار موجی زد. متقاطر شد. قطرهها از او بیرون افتاد. سرگشته و سرگردان در دنیا به خاک و آبهای شور دنیا آمیخته شد و بماند در دنیا.
بدان ای طالب صادق که این دریای عشق حقّ است ـ سبحانه و تعالی ـ و آن قطره تویی که در خاک و آب شور دنیا افتادهای و از حقیقت خود که آن دریای عشق است، دور ماندهای. از بسیاری که در این خاک و آب شور ماندهای نزدیک است که خاک شوی. تو به خودی خود نیز نمیتوانی که خود را از اینها جدا سازی از کمال ضعفی که تو راست؛ پس چارۀ تو جز آن نیست که خود را در یک شاهجویی اندازی که به آن دریا میرفته باشد تا تو را به آن دریا رساند؛ همچنان ماهی که قوت و حیات او از آب است به صحرا افتاد. چارهاش جز تپیدن نیست. بیت:
ماهی از دریا چو در صحرا فتد
میتپد تا بو که در دریا فتد
تو را نیز چاره جز تپیدن نیست. چون تو قطرهای به خودی خود نمیتوانی به دریا رسیدن. دل تو نیز ماهی است که از دریای حقیقت عشق دور افتاده است به صحرای دنیا. بیت:
دل چو ماهی و ذکر چون آب است
زنده دلها به ذکر وهّاب است
ترا نیز تپتپان خود را به شاهجویی میباید انداخت تا آن جوی تو را به دریای عشق رساند. عبارت از آن شاهجوی عاشقان و عارفانند که روانند به جانب دریای عشق. بیت:
ما آب روانیم و تو دریای حیاتی
جویان توایم از همه رو، رو به تو داریم
[مجموعۀ رسائل خواجه احمد کاسانی، تصحیح و تحقیق دکتر محمد تقوی، دکتر عبدالله رادمرد، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۲، ص ۲۳۶]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 314 |
| 15 |  اسناد تاریخی خاندان غفّاری (جلد سوم) به چاپ دوم رسید.
این جلد از اسناد خاندان غفّاری به بخشی از اسناد بازمانده از محمّدابراهیم غفّاری، ملقّب به معاونالدّوله اختصاص دارد. اوراق تاریخدار این مجموعه مربوط به سالهای ۱۳۰۹ تا ۱۳۳۳ قمری است.
چند نامه و گزارش دربارۀ قتل ناصرالدّینشاه در این جلد مندرج است که از منابع دست اوّل در این موضوع به شمار میرود. دستورها و دستخطهای مظفّرالدّین میرزا ولیعهد، نامههایی در مورد مراسم تولّد و عزاداری ناصرالدّینشاه، اسنادی از وزارت امور خارجه و نامههای امینالسّلطان از دیگر اوراق مهمّ این مجلّد است.
[اسناد تاریخی خاندان غفّاری: اوراق بازمانده از محمّدابراهیم غفّاری معاونالدّوله، جلد سوم، به کوشش قدرتالله روشنی زعفرانلو و ایرج افشار، تهران، انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ دوم]
علاقهمندان میتوانند از هفتم تا هجدهم شهریورماه، این کتاب را با ۳۰٪ تخفیف از دفتر مرکزی بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار تهیه کنند.
تلفن مرکز پخش و فروش: ۲۲۷۱۳۹۳۶-۲۲۷۱۶۸۳۲
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 509 |
| 16 | چهارم شهریورماه سالروز درگذشت همایون صنعتیزاده
فرانکلین فرزند او بود. هنوز ازدواج نکرده بود که همتش و اندیشۀ بلندش را در تشکیل آن مؤسسه به کار بست و چنان توفیقی یافت که با اینگونه اشارتهای کوتاه نمیتوان به کیفیت کار بزرگ او دست یافت.
با ایجاد فرانکلین و امکاناتی که برای ترجمۀ کتب مفید آغاز شد نخستین اثرش متحرک ساختن ناشران بود. از هر نظر: نوع، محتوی، ظاهر و ... همایون برای آنکه آنان را متحول کند مجلهای به نام کتاب ماه ایجاد کرد و آن را نشریۀ انجمن ناشران ایران نامید. در حالی که نه آنان حق عضویتی میدادند نه اینکه دلبستگی به چنین تجمعها و چنین نوشتهها داشتند. عموماً چشمشان به مداخل بود و بهرهای از راه اعلانهایی که از کتابها در مجلّه طبع میشد و تصور میکنم که هیچ پولی از آنها نمیگرفت. دلش میخواست آنان را به راه عاقلانۀ نشر و طریق عقلایی آن پیشه هدایت کند.
کتابهای ماه را شروع کرده و دو شمارهاش نشر شده بود که روزی آمد به سراغ من در کتابخانۀ دانشکدۀ حقوق. به مرسوم خودش بی مقدمهچینی گفت آمدهام که کاری را بپذیری. گفتم من اینجا گرفتارم و وقت آزادی به معنی کامل ندارم. گفت کاری که دارم فقط فکر کردن میخواهد نه دوندگی. کارهای دوندگیاش را فرانکلین طبق نظر تو انجام میدهد. گفتم خوب بگو کارت چیست. گفت میخواهم کتابهای ماه را زیر نظر بگیری و اداره کنی که ماهانه نشر شود و مطالبی به گوش ناشران بخورد که از لاک و سرشت بازاری حلبیسازیها بیرون آیند و با دنیای کتاب جهان امروز تا حدی آگاهی پیدا کنند.
فرانکلین چند جنبش مهم را ایجاد کرد:
۱. تألیف لغت فارسی زیر نظر مجتبی مینوی که متأسفانه سرانجامی نیافت.
۲. دائرةالمعارف فارسی به مدیریت علمی دکتر غلامحسین مصاحب که عبدالحسین آذرنگ دربارۀ آن مقالۀ جامعی در مجلۀ نگاه نو (۱۳۸۸) نوشت.
۳. سازمان کتابهای جیبی که در آنجا چند مجموعۀ ماندگار و اساسی پیریزی شد: گزیدۀ متون، مجموعۀ جوانان، کتابهای جیبی در چند گونه و چند مجموعۀ مختلف.
شاید یکی از مهمترین کارهای فرانکلین ترجمۀ تاریخ ویل دورانت باشد.
[نادرهکاران: سوگنامۀ ناموران فرهنگی و ادبی (۱۳۰۴-۱۳۸۹)، ایرج افشار، زیر نظر بهرام، کوشیار و آرش افشار، به کوشش محمود نیکویه، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ سوم ۱۴۰۴، ج ۲، ص ۱۵۰۷-۱۵۱۰]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 797 |
| 17 |  چهارم شهریورماه سالروز درگذشت مهدی اخوان ثالث
آخر شاهنامه
ما
فاتحانِ قلعههای فخر تاریخیم،
شاهدانِ شهرهای شوکتِ هر قرن
ما
یادگارِ عصمتِ غمگینِ اعصاریم
ما
روایانِ قصّههای شاد و شیرینیم
قصّههای آسمانِ پاک
نورِ جاری، آب
سردِ تاری، خاک
قصّههای خوشترین پیغام
از زلالِ جویبارِ روشنِ ایّام
قصّههای بیشۀ انبوه، پشتش کوه، پایش نهر
قصّههای دستِ گرمِ دوست در شبهای سردِ شهر
ما
کاروانِ ساغر و چنگیم
لولیانِ چنگمان افسانهگوی زندگیمان، زندگیمان شعر و افسانه
ساقیانِ مستِ مستانه...
تهران، مهر ۱۳۳۶
مهدی اخوان ثالث (۱۳۰۶-۱۳۶۹) شاعر توانا، منتقد و ادیب (با اشعاری اجتماعی و سرشار از عناصر اساطیری ایران، پربار از نظر مضمون و غنی به لحاظ زبان و موسیقی). ارغنون، زمستان، آخر شاهنامه، از این اوستا، در حیاط کوچک پاییز در زندان و تو را ای کهن بوم و بر دوست دارم از آثار شعری اوست.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 2 671 |
| 18 | سوم شهریورماه سالروز درگذشت علیاصغر حکمت
رهآورد حکمت
... از آنچه میکرد و میشنید و میخواند و میدید دهها دفترچۀ خشتی نوشته بود. چند بار خودم دیدم چون مطلبی را میشنید که ثبت آن را لازم میدانست در کتابچهها بهدقت در حضور شخص یادداشت میکرد. نام فلان کتاب، نشان فلان کلمۀ ناشناخته و ناشنیده، فلان شعر بامزه و ماندنی.
قسمتی از این دفترها اختصاص دارد به جریان سفرهای او. این دفترهای خاص سفر، به لطف دختر والاگهرش به دست محمد دبیرسیاقی رسید و ایشان به چاپ آنها مبادرت کرد و انجمن آثار و مفاخر کنونی که جانشین انجمن آثار ملی پیشین شده است آنها را در دو جلد به چاپ رسانیده.
این سفرنامهها حاوی اطلاعات جغرافیایی، تاریخی، ادبی، مردمی، دوستانه، انجمنی، دیدنی از شهرها و جاهایی است که نویسنده آنها را دیده است. مملو است از اطلاعات شخصی و عمومی. اگر بسیاری از قسمتهای آن امروزه برای ما عادی و معمولی و ناخواندنی به نظر آید یک قرن بعد همین نوشتهها مرجع آگاهی برای مردمان آن روزگار خواهد بود از روزگار ما. هر سفرنامهای این سرنوشت را دارد.
حسن سفرنامهنویسی حکمت آن است که در مأموریتهای رسمی نام متصدیان و مباشران امور را نوشته و از هر کس به اندازهای که باید یاد کرده است و کمتر مطلبی را با ذکر آنکه از فلان کس شنیده یا گفتهاند میآورد. تقریباً همه جا ملزم به اجرای این ترتیب بوده است.
هرکس کتاب را بخواند با بسیاری از اوضاع فرهنگی و اجتماعی ایران در چهل و چند سال آشنایی میگیرد و تصور میکنم پشیمان نشود.
این دو جلد کتاب شرح سی و یک سفر حکمت میان سالهای ۱۲۹۳ شمسی تا ۱۳۳۷ است که آنها را در هفده دفتر نوشته بوده است.
[نادرهکاران: سوگنامۀ ناموران فرهنگی و ادبی (۱۳۰۴-۱۳۸۹)، ایرج افشار، زیر نظر بهرام، کوشیار و آرش افشار، به کوشش محمود نیکویه، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ سوم ۱۴۰۴، ج ۱، ص ۶۱۵-۶۱۷]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 646 |
| 19 | سوم شهریورماه زادروز محمّدعلی اسلامی ندوشن
ما میگوییم در گذشته ملّت بزرگی بودهایم، یکی از ارکان تمدّن دنیای قدیم بودهایم. ادعایی درست است، ولی اگر بپرسند چرا؟ به چه دلیل؟ جواب این چرا را به درستی نمیتوانیم بدهیم؛ چه هنوز کتابی دربارۀ سیر تمدّن ایران تدوین نشده. تا مطالب پراکنده جمع نشنود و مورد تحلیل و نقد قرار نگیرد، قضاوت مستند ممکن نخواهد بود. ما هر وقت بخواهیم راجع به تمدّن ایران سخنی بگوییم ناگزیریم که جملات پراکندهای از این مستشرق و آن مستشرق نقل کنیم و سر و ته قضیه را به هم بیاوریم.
از تاریخ معاصر ایران مثالی ذکر کنیم: این مشروطه واقعۀ کوچکی نبوده. مربوط به دوران ما و زندگی امروز ما و مؤثّر در سرنوشت ماست، پس سزاوار نیست که ما از علل و مبانی و جریان و نتایج آن بیخبر باشیم، امّا باید گفت که متاسّفانه هنوز بیخبریم. چرا؟ برای آنکه به قدر کافی مورّخ نداشتهایم، مراکز تحقیق و آرشیو نداشتهایم. از همه مهمتر آنکه روح کنجکاوی و عشق به کشف و افشاء حقیقت در حال نازایی نگاه داشته شده. زندگی ما طوری شده که کتمان حقیقت برایمان خیلی آسانتر است تا رنجاندن اشخاص. خاصّه اگر آنان صاحب مقام و صاحب نفوذ باشند. دوران ما دوران رونق علم نامیده شده. دانشگاههای متعدّد و مراکز فرهنگی و مؤسّسات آموزشی در سراسر کشور ایجاد کردهایم، ولی هنوز حتّی یک مورّخ نداریم که شایستۀ این عنوان باشد. کسان معدودی هم که در رشتۀ تاریخ قدم برمیدارند با دلمردگی، با تشتّت فکر، با غم معاش، با فقدان وسیله و ... لک و لکی میکنند که البته نتیجۀ کارشان به این صورت جوابگوی احتیاج ایران نمیتواند بود.
در بین پانزده هزار دانشجوی ایرانی که الآن در خارج به سر میبرند و آن عدّه که در خود ایران هستند آیا کسانی هستند که بتوانند دربارۀ تاریخ و تمدّن ایران صاحبنظر شوند؟ نمیدانیم. شاید باشند. اگر ده نفر متخصّص باارزش تاریخ میپروراندیم به نظر من ضرورت آنها برای امروز ایران بیشتر بود تا ده نفر متخصّص فیزیک اتمی؛ زیرا متخصّص فیزیک را اگر در تنگنای احتیاج قرار گیریم، میتوانیم از خارج استخدام کنیم ولیکن تاریخدان را نمیتوانیم. گذشته از این اگر تاریخ و تمدّن خود را نشناسیم بسیار شرمآور است. در این صورت حکم آن دهاتیای خواهیم داشت که سنّش را از او میپرسند و نمیتواند جواب بدهد. حتّی نام خانوادگی خود را نمیداند. همین اندازه میداند که روزی به دنیا آمده و روزی هم از دنیا خواهد رفت.
«ایرانی به چه کسانی نیازمند است؟»، محمّدعلی اسلامی ندوشن
در:
یغما، سال هجدهم، شمارۀ چهارم، تیرماه ۱۳۴۴، ص ۱۷۳-۱۷۴.
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 494 |
| 20 | مدتهای مدید است که کار ما در زمینۀ ادب ـ اعم از شعر و نثر ـ بالیدن به استادانی نظیر حافظ و سعدی و مولانا و بیهقی و ابوالمعالی است. البته این کار بسیار شایسته است، اما کافی نیست و صرفنظر از اینکه هنوز در زمینۀ شناختن و شناساندن واقعی استادان و بزرگان ادب گذشتۀ ایران خدمتی بسزا از دستمان برنیامده است، و هنوز برای نمودن سیمای واقعی فردوسی و حافظ و سنایی و عطار و مولانا و دیگران کارهای ناکرده بسیار داریم حتی از بعضی استادان طراز اوّل سخن پارسی (مانند نظامی و حافظ) متنی متقن و بیعیب و کاملاً نزدیک به گفتۀ اصلی آن بزرگواران در دست نداریم. بااینحال اگر تمام این کارها نیز به انجام رسیده بود، باز میبایست مراکز علمی و فرهنگی ایران، بوعلی و بوریحان و حافظ و سعدی و بیهقی و ابوالمعالی و فردوسی و نظامی امروز یعنی فرزندان خلف و نوادههای شایستۀ آن بزرگان را در دامان خویش بپرورند و ادب و فرهنگ فارسی را از رکودی که از قرن هشتم هجری به بعد دامنگیر آن شده است بیرون آورند و جانی تازه در این کالبد بیرمق که روزی درخشندگی آن چشم جهانیان را خیره میساخت و شعر شاعرش در روزگار سفر با کجاوه و پالکی و نقل خبر به وسیلۀ کبوتر نامهبر در دوران حیات او تا حدّ شام و چین و به اقصای روم و ری میرفت بدهند و ادبی نو، زنده و جاودان، عاری از شائبۀ تقلید و نقص پوسیدگی و انحطاط، ادب ایران امروز، ادب کشوری که از خواب گران چندصد ساله بیدار شده و آهنگ آن کرده است که یکشبه ره یکساله را پیماید، پدید آورند.
«معیار آموزش زبان و ادب فارسی در دانشگاه»، محمّدجعفر محجوب
در
[ای زبان پارسی...، به کوشش دکتر میلاد عظیمی، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، ، چاپ دوم ۱۴۰۲، ج ۳، ص ۱۳۷۵]
بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی
@AfsharFoundation | 1 428 |
