کانال تخصصی اقتصاد

🔵 دکتر مسعود نیلی: مشکلات اقتصاد ایران از سال ۸۳ آغاز شد ▫️چطور مجموعه‌ای از شوک‌های سیاستی، از تثبیت قیمت‌ها تا شوک انرژی و تحریم، مسیر اقتصاد ایران را تغییر داد؟ ▫️از تثبیت قیمت‌ها در سال ۱۳۸۳ و کاهش نرخ سود بانکی در سال ۱۳۸۵ تا تشدید بیماری هلندی و افزایش واردات، اقتصاد ایران در دهه ۸۰ مجموعه‌ای از شوک‌های سیاستی را تجربه کرد. ▫️همزمان با افزایش قیمت جهانی نفت، تثبیت قیمت حامل‌های انرژی فاصله قیمت داخلی و خارجی را بیشتر کرد و زمینه برای قاچاق سوخت شکل گرفت. در ادامه نیز سیاست‌گذار با افزایش قابل توجه قیمت حامل‌های انرژی در سال ۱۳۸۹ مسیر متفاوتی را در پیش گرفت. ▫️در این روایت، این تصمیم‌ها در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند تا نشان داده شود چگونه سیاست‌های اقتصادی در طول زمان ساختار اقتصاد ایران را تغییر دادند و زمینه شکل‌گیری ذی‌نفعان جدید را فراهم کردند؛ روندی که با پررنگ‌تر شدن تحریم‌ها و درگیری‌های خارجی، ابعاد تازه‌ای پیدا کرد.

🔻آیا اقتصاد ایران در آستانه «ابرتورم» است؟ | بازگشت تحریم‌ها و جنگ، کسری بودجه دولت را بیشتر کرد 🔹مردم ایران در دو سال اخیر به نسبت تورم بالاتری را در مقایسه با سال‌های قبل‌تر تجربه کرده‌اند. موضوعی که در ماه‌های گذشته حتی تشدید نیز شده است. تورم سالانه طبق گزارش مرکز آمار در تیرماه به 66 درصد رسیده و زمزمه‌هایی هم در رابطه با نزدیک شدن اقتصاد کشور به «ابرتورم» شنیده می‌شود. با این‌حال طبق تعریف، اقتصاد ایران نه تنها به ابرتورم نزدیک نیست بلکه در زمره کشورهای با تورم بسیار بالا نیز طبقه‌بندی نمی‌شود. البته این به معنای پایین بودن تورم در ایران نیست و صرفا برداشتی علمی از وضعیت موجود محسوب می‌شود. 🔹طبق تعریف، ابرتورم به معنای تورم 50 درصدی در تنها و تنها یک ماه است. به عبارتی زمانی که سطح عمومی قیمت‌ها در 30 روز حدود 50 درصد بیشتر شود، این امر نشانه اصلی ابرتورم در یک اقتصاد است. 🔹از طرف دیگر تعریف علمی تورم بسیار بالا، تورم بالاتر از 100 درصد به صورت سالانه است که البته میزان شیوع بیشتری در اقتصادها داشته است.| مشروح گزارش مطلب مرتبط: پدیده ای به نام ابر تورم ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🎥تنگه هرمز؛ پاشنه آشیل ترامپ در آستانه سرنوشت‌سازترین انتخابات آمریکا / الجزیره

🟣 چرا بحث در مورد آثار اقتصادی تحریم در کشور ممنوع شد؟ 💬دکتر علی ربیعی، دستیار اجتماعی رئیس جمهور: 🗣تاب‌آوری ادراکی ایران از جنگ شروع نشد، بلکه ریشه در تاریخ سیاسی، معیشت تحت تحریم، بی‌سامانی سیاسی و بی‌آیندگی طولانی دارد؛ اما گفتگو دربارهٔ آثار تحریم ممنوع شد و این سکوت، زمینهٔ قطبی‌سازی داخلی و کاهش تاب‌آوری ذهنی را فراهم کرد. 🗣 امروز نباید زمینه‌زدایی از مسائل اجتماعی کرد، زیرا عملیات روانی سنگین خارجی (به‌ویژه رسانه‌های فارسی‌زبان) و کوچ مرجعیت رسانه، به شدت تاب‌آوری ادراکی را کاهش داده است؛ حرکت اصلاحی باید از همین امروز با گفتگوی صریح دربارهٔ آثار اجتماعی جنگ آغاز شود.

🎥 گزارش شاپرک از اقتصاد ایران 🔹 در تیرماه ۱۴۰۵، شبکه پرداخت کشور با ثبت بیش از ۴.۵ میلیارد تراکنش و رشد نزدیک به ۱۰۰ درصدی ارزش اسمی پرداخت‌ها، تصویری از افزایش مبادلات ارائه می‌دهد؛ اما افت ارزش واقعی تراکنش‌ها نشان می‌دهد این رشد بیش از آنکه ناشی از رونق خرید باشد، حاصل تورم و افزایش قیمت‌هاست.

🔵 با سلام. لینک کانال‌ها و گروه‌های مفید به شرح زیر است: ♦️کانال تخصصی اقتصاد ♦️کانال گفتار اقتصادی ♦️کانال مدل های اقتصادسنجی ♦️کانال دکتر محمدرضا منجذب ♦️رویدادهای اقتصادی ♦️کانال با اساتید اقتصاد ♦️ گروه تحلیل اقتصادی ♦️گروه ایویوز، استاتا و اقتصادسنجی ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔴 دکتر فرشاد مومنی، اقتصاددان: کار مسئول ارائه آمار نیست، بگویید چه کردید که به اینجا رسیدیم

🔵 بازار مسکن در تهران دوپاره شده است. در این ویدئو کوتاه مسعود مجیدی به توضیح این دوپاره‌گی پرداخته و مناطق ارزان‌تر و گران‌تر تهران طبقه بندی می‌کند.

🔴 دکتر حسین عبده تبریزی: در همایشی با موضوع صنعت برق صحبت کردم. در امکانم نبود که کاری همه‌جانبه درباره‌ی اقتصاد برق، ساختار صنعت، سرمایه‌گذاری، قیمت‌گذاری، ناترازی و مسائل فنی آن انجام دهم. بنابراین تصمیم گرفتم به‌جای پراکنده‌شدن در موضوعات متعدد، چند اسلاید تهیه کنم و فقط به پرسشی ساده پاسخ دهم: چرا وضع برق ما به اینجا رسیده است؟ تلاش کردم نشان دهم آنچه امروز در صنعت برق می‌بینیم، حاصل اتفاقی ناگهانی یا صرفاً کمبود ظرفیت نیروگاهی نیست. سال‌ها قیمت‌ها را از واقعیت‌های اقتصادی دور نگه داشته‌ایم، سرمایه‌گذاری لازم را به تعویق انداخته‌ایم، بازده سرمایه‌گذاری در این صنعت را کاهش داده‌ایم، بدهی‌ها را انباشته کرده‌ایم و هر بار که اصلاحی ضروری بوده، به دلیل هزینه‌های اجتماعی و سیاسی آن، تصمیم را به آینده موکول کرده‌ایم. حاصل این روند آن است که مسئله‌ای که زمانی می‌شد با هزینه‌ای قابل‌کنترل اصلاح کرد، به‌تدریج به ناترازی بزرگی تبدیل شده که اکنون خود را به شکل کمبود برق، محدودیت تولید و خاموشی نشان می‌دهد. پیام اصلی ارائه برای من، در واقع فراتر از صنعت برق بود. تجربه‌ی برق بسیار شبیه تجربه‌ی ارز و برخی دیگر از حوزه‌های اقتصاد ایران است: اصلاح اقتصادی را می‌توان به تعویق انداخت، اما نمی‌توان برای همیشه حذف کرد. اگر خودمان در زمان مناسب اصلاح نکنیم، سرانجام واقعیت‌های اقتصادی آن اصلاح را به ما تحمیل می‌کنند. تفاوت مهم این است که در حالت اول، هنوز درباره‌ی زمان، سرعت، شیوه و نحوه‌ی توزیع هزینه‌های اصلاح حق انتخاب داریم؛ اما وقتی بحران فرا می‌رسد، بخش بزرگی از این اختیار را از دست داده‌ایم. در بازار ارز، اصلاحی را که سال‌ها از انجام آن پرهیز می‌کنیم، سرانجام جهش نرخ ارز با هزینه‌ای بسیار بیشتر بر جامعه تحمیل می‌کند. در برق نیز اگر قیمت، سرمایه‌گذاری، ساختار بازار و نقش دولت را به‌موقع اصلاح نکنیم، کمبود برق و خاموشی همان اصلاح را، این بار به شکلی خشن‌تر، انجام می‌دهند. در این حالت هزینه فقط در قبض برق ظاهر نمی‌شود؛ کارخانه‌ای که تولیدش متوقف می‌شود، بنگاهی که سرمایه‌گذاری نمی‌کند، اشتغالی که ایجاد نمی‌شود و خانواری که با خاموشی مواجه می‌شود، همگی بخشی از هزینه‌ی اصلاح به‌تعویق‌افتاده را می‌پردازند. بنابراین شاید بتوان پیام این چند اسلاید را در یک جمله خلاصه کرد: اصلاحات را یا خودمان، در زمان مناسب و با برنامه انجام می‌دهیم، یا آن‌قدر به تأخیر می‌اندازیم تا سرانجام بحران، همان اصلاحات را بر سر جامعه آوار کند. متأسفانه در بسیاری از حوزه‌های اقتصاد ایران، از جمله ارز و برق، راه دوم را بارها تجربه کرده‌ایم. ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔲 دکتر مسعود نیلی: امسال رکورد تاریخی رکود تورمی را در ایران تجربه خواهیم کرد! با خروج آمریکا از برجام ۱۰.۵ میلیون نفر به زیر خط فقر مردم اضافه شدند❗️

🎥 تراستی‌ها کیستند و چه نقشی در اقتصاد تحریم‌زده ایران دارند؟

🔲⭕️ عشق خودرو! ✍️حامد پاک طینت از ابتدای سال تا امروز چیزی در حدود ۱۷ هزار دستگاه خودرو به کشور وارد شده است. در مقیاس سالانه در همین حوالی: در افغانستان با جمعیتی نصف ما، ۸۰ هزار خودرو در عراق با جمعیت نصف ما، ۳۰۰ هزارخودرو در اردن ۱۱ میلیون نفری، ۱۰۰ هزار خودرو و در ترکیه با جمعیتی حدود ما، ۴۰۰ هزار خودرو به کشور وارد شده است. کمی اما اگر با خودمان خلوت کنیم این پرسش مطرح میشود که ملت ایران اساسا واردات خودرو به چه دردش می خورد؟! در مملکتی که نه جاده و راه استاندارد دارد، نه خیابانهای درست و درمان، نه ترافیک قابل تحمل و نه رانندگی دلچسب حالا موضوع کیفیت بنزین هم به آن اضافه شده است تا به همه ما ثابت کند " ایرانی؛ جنس ایرانی بخر!" سازمان استاندارد ایران با بلند نظری فراوان استاندارد یورو 5 و 6 را برای واردات خودرو به کشور الزامی کرده، بی خبر از آنکه بنزین در ایران استاندارد یورو 2 است یعنی عدد اکتان بنزین در ایران بین ۸۷ تا ۹۱ و نیاز خودروهای وارداتی بین ۹۵ تا ۹۸ است؛ گوگرد بنزین در ایران ۱۵۰ تا ۳۵۰ واحد در حالیکه استاندارد گوگرد بنزین در خودروهای وارداتی باید کمتر از ۱۰ باشد!! در واقع ما تعمدا در حال تخریب خودروهای وارداتی هستیم؛ چنین فاصله ای در اعداد بنزین استاندارد با بنزین موجود در فاصله ای کوتاه موجب تخریب کاتالیست، افزایش شدید آلایندگی، اختلال در سنسور بنزین و افت توان موتور خودروی وارداتی می شود. آمار خرابی های تعمیرگاههای خودرو از ابتدای سال این موضوع را تایید می کند. ۴۰% خرابی های موتور توربو به کیفیت سوخت مرتبط است، ۲۵% خرابی های کاتالیست خودروها ناشی از گوگرد بالاست و افزایش ۱۵% مصرف سوخت خودروهای وارداتی پس از ۳ ماه کاملا مشهود است سیاستگذاری های مسموم خودرویی در ایران نه تنها بازار خودروی ایرانی را از رقابتهای جهانی حذف کرد، نه تنها قیمت خودرو در ایران را به بالاترین نرخهای جهانی رساند ، نه تنها توانست قیمت یک پراید را به بالاتر از ۱ میلیارد تومان برساند، نه تنها توانست قیمت یک پژو ۲۰۶ را معادل قیمت یک تویوتا یاریس یا قیمت یک دنا را معادل قیمت یک کیا سراتو در بازارهای بین المللی بنماید بلکه با این هنرنمایی جدید حتی خودروهای وارداتی با دو برابر قیمت را هم از صحنه خارج می کند تا اساسا رقیبی نماند. هزینه های مصرف سوخت بالا، آلودگی هوای بیشتر، هزینه درمان بیماریهای تنفسی، هزینه های نگهداری و تعمیرات خودروهای جدید را قرار است چه کسی بدهد؟ قیمت خودرو اما منتظر چنین حرفهایی نمانده و نمی ماند؛ افزایش متوسط نرخ خودرو نسبت به برخی مناطق مسکونی حتی تا ۵ برابر هم بوده است! اما بهای آنرا با ۴۰% افزایش مصرف سوخت مملکت، ۳۵% بیشتر شدن آلایندگی در شهرها و ۲۵% کاهش عمر مفید خودروها داده ایم، اختلاف مصرف ۳ لیتر بیشتر در ۲۴ میلیون خودروی ایرانی معادل ۲۶ میلیارد لیتر بنزین و ۱۰ میلیارد دلار است که هر سال آتش می زنیم؛۳۵% آلایندگی بیشتر معادل ۴ میلیارد دلار هزینه های درمانی و ۴۰ هزار مرگ منتسب به آلودگی هواست که روی دست خانواده‌ها مانده  است، ضرر و زیان چنین سیاستگذاری هایی با درنظرگیری افت بهره وری، هزینه تعمیرات اضافی، صرف دلار ترجیحی و کاهش ارزش سرمایه ای خودروها کمتر از سالانه ۱۸ میلیارد دلار نیست؛ و این در حالی است که کل ارزش شرکت: مزدا : ۵ میلیارد دلار نیسان : ۸ میلیارد دلار رنو : ۱۰ میلیارد دلار ولوو : ۶ میلیارد دلار میتسوبیشی : ۳ میلیارد دلار سوبارو :۱۱ میلیارد دلار است؛ یعنی ما با زیان حاصل از عملکرد یک سالمان می توانیم چند خودروساز جهانی را بخریم! همه خبرها اما بد نیست! خبر خوب اینکه رئیس جمهور محبوبمان دیروز فرموده اند راه ورود کالا بدلیل محاصره دریایی بسته است و حتی نمی توانیم بنزین وارد کنیم! این خبر ممکن است از اساس کل مشکلات خودرویی ما را از ریشه حل کند❗️ ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔴 ژئوپلیتیک تورم 🔴 ایران چگونه بر افزایش تورم جهانی تاثیر می‌گذارد؟ ✍🏻 سعید ابوالقاسمی 🔹کوچک‌ترین تنش در خلیج‌ فارس، پیش از آنکه از طریق رسانه‌ها اطلاع‌رسانی شود، روی قیمت بنزین، هزینه حمل‌ونقل و حتی سبد خرید مردم در آن سوی جهان تاثیر می‌گذارد. این جمله شاید اغراق‌آمیز به‌نظر برسد، اما نتیجه تحلیلی است که در گزارش سالانه اقتصادی ژوئن 2026 که از سوی بانک تسویه‌حساب‌های بین‌المللی (BIS) تهیه شده، انعکاس پیدا کرده و در آن نسبت به افزایش تورم جهانی هشدار می‌دهد. در جهان امروز، بعضی از کشورها نه به‌دلیل حجم تولید و مصرف، بلکه به‌دلیل موقعیت جغرافیایی و تاثیرگذاری در گره‌های حساس اقتصاد جهانی می‌توانند بر قیمت‌ها در سطح بین‌المللی اثر بگذارند. ایران هم یکی از این کشورهاست. 🔹اقتصاد جهانی در سال‌های اخیر شوک‌های متعددی را تجربه کرده، اما گزارش بانک تسویه‌حساب‌های بین‌المللی تاکید می‌کند، تنش‌هایی که از 9 اسفند در ایران و منطقه آغاز شده، یکی از سنگین‌ترین شوک‌ها را به زنجیره تامین و قیمت‌های جهانی وارد کرده که در کنار جنگ منطقه‌ای، سفره‌ها و صنایع مردم و فعالان اقتصادی سراسر جهان را هدف قرار داده است. تحلیلگران این بانک از درگیری‌های منطقه با عنوان «به کما رفتن هرمز» یاد کرده‌اند که موجب توقف کامل تردد در تنگه هرمز شد. ابعاد جانبی توقف عبور و مرور در تنگه هرمز، بی‌سابقه بود. بازار نفت با کاهش ناگهانی عرضه روزانه بیش از ۱۰ میلیون بشکه نفت خام روبه‌رو شد که به حذف 13 درصد از کل عرضه نفت جهان انجامید. 🔹گزارش سالانه اقتصادی بانک تسویه‌حساب‌های بین‌المللی نشان می‌دهد، آسیا و کشورهای پویای آن، بیشترین آسیب را از انسداد تنگه هرمز دیده‌اند. 80 درصد نفت و گاز عبوری از تنگه هرمز، راهی کشورهای آسیا می‌شود. پالایشگاه‌های ژاپن، ۹۵ درصد نفت خود را از کشورهای خلیج‌ فارس تامین می‌کردند که ۷۰ درصد آن باید از هرمز عبور می‌کرد. کشورهای مالزی، کره جنوبی و تایلند نیز وابستگی ۶۰ تا ۷۰درصدی به این مسیر داشتند. الگوهای اقتصادی نشان می‌دهند که مسدود شدن هرمز، موجب ریزش شدید تولید ناخالص داخلی در آسیا شده است. البته اروپایی‌ها هم از ترکش‌های بسته شدن هرمز، بی‌نصیب نمانده‌اند. آنها تا حد زیادی به واردات فرآورده‌های نفتی از خلیج فارس وابسته بودند. 🔹این گزارش نشان می‌دهد سرمایه‌گذارانی که در بازارهای اصلی و به‌ویژه در اروپا که بیشترین وابستگی را به انرژی منطقه دارد فعالیت می‌کنند، در آغاز تنش‌ها، ترس خود را از بازگشت تورم سنگین با فروش اوراق قرضه نشان دادند. پیامد فوری این تغییر رویکرد، فعالان بازار را به این نتیجه رساند که دوران نرخ‌های بهره پایین یا ثابت به پایان رسیده است. تا پیش از بحران، انتظار می‌رفت بانک‌های مرکزی بزرگ دنیا مانند فدرال‌رزرو آمریکا، بانک مرکزی اروپا، بریتانیا و کانادا، یا نرخ بهره را پایین بیاورند، یا حداقل آن را ثابت نگه دارند. اما با جهش قیمت انرژی، ورق برگشت و حالا همه پیش‌بینی‌ها به سمت افزایش نرخ بهره تغییر مسیر داده است./متن کامل گزارش را اینجا مطالعه کنید. ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔵 ۳۲ درصد آب توزیع‌شده در تهران، در شبکه هدر می‌رود 💬دکتر هاشم اورعی، عضو هیات علمی دانشگاه شریف: 🗣 در تهران، ۳۲ درصد آب توزیع‌شده هدر می‌رود (به‌دلیل برداشت غیرقانونی، فرسودگی شبکه و ...) و در بخش کشاورزی نیز بهره‌وری آب به‌شدت پایین است؛ راهکارها شامل اصلاح الگوی کشت، توسعهٔ کشت فراسرزمینی و استفاده از فناوری روز برای افزایش بهره‌وری است. 🗣 در بخش شهری، نیاز به سرمایه‌گذاری در اصلاح شبکهٔ آبرسانی و استفاده از آب‌شیرین‌کن‌ها در مناطق جنوبی، و همچنین بازچرخانی آب در صنعت و فضای سبز وجود دارد؛ بنابراین مشکل اصلی ایران «بی‌آبی» نیست، بلکه «ناکارآمدی سیستم مدیریت آب» است.

🔴 دکترمرتضی افقه: 🔴شاخص فلاکت ۷۵ درصدی و یک واقعیت تلخ!   در سال‌های ابتدایی انقلاب بارها شعار رهایی اقتصاد از وابستگی به نفت را دادیم اما در عمل اتکای کشور به خام‌فروشی نفت بیشتر شد.   در دوران ریاست ‌جمهوری احمدی ‌نژاد، برخی اقدامات و اظهارنظرهای نسنجیده ، بهانه‌ای شد تا تحریم ها علیه کشورمان چندین برابر شود.   زمانی که دستیابی به پیشرفت و رفاه اقتصادی در صدر اولویت‌ها قرار نداشته باشد، چگونه می‌توان دستاوردی جز گسترش فقر و فلاکت را انتظار کشید؟   شاید دم‌دستی‌ترین راه‌حل این باشد که به تنش‌های فعلی و جنگ پایان دهیم و ارتباطی سازنده با جهان خارج برقرار کنیم؛ اما باید توجه داشت که این اقدامات تنها شروط لازم هستند، نه کافی./متن کامل ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

تورم؛ دیو پلید اقتصاد ایران و ریشه‌های مالی آن 👤 دکتر تیمور رحمانی؛ عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران ✍️ سال ۱۴۰۴ نقطه عطفی در تاریخ اقتصاد ایران است و تورم، مسئله اول اقتصاد محسوب می‌شود. هیچ بهانه‌ای (نظیر کمک به رشد اقتصادی) برای عدم مهار تورم پذیرفته نیست. ✍️ وضعیت فعلی که در برخی استان‌های محروم به تورم سه‌رقمی رسیده، عملاً آسیب‌های ابرتورم را به همراه دارد. تاکنون حضور سرمایه انسانی متخصص در بدنه کارشناسی دستگاه‌های سیاست‌گذاری، مانع از ورود کامل به فاز ابرتورم شده است. ✍️ تحلیل رایج مبنی بر اینکه «شوک ارزی» یا «حذف ارز ترجیحی» علت اصلی تورم است قابل قبول نیست. این عوامل معلول هستند نه علت. حذف ارز ترجیحی نتیجه ناتوانی مالی دولت در تداوم تخصیص آن بود، نه علت گرانی. همچنین همبستگی آماری نرخ ارز و تورم به معنای علیت نرخ ارز بر تورم نیست. ✍️ علت اصلی تورم فزاینده، «ناترازی گسترده مالی بخش عمومی» (دولت و شرکت‌های دولتی) است. کاهش درآمدهای نفتی و مالیاتی در کنار افزایش هزینه‌های دولتی، دولت را به استقراض از طرق مختلف (انتشار پول و اوراق) واداشته که نتیجه‌ای جز تورم ندارد. ✍️ بر اساس «نظریه مالی تورم»، این ناترازی مالی ریشه اصلی وضعیت کنونی است. اگرچه شوک‌های عرضه ناشی از جنگ نیز وضعیت را تشدید کرده‌اند، اما مهار تورم مستلزم درمان ریشه‌ای این ناترازی مالی در بخش عمومی است. ♦️ کانال تخصصی اقتصاد