Радыё Свабода — Беларусь

«Штодзённы ціск пераклалі на цывільныя ўстановы». Дасьледнікі прааналізавалі зьмены ў рэпрэсіўнай сыстэме з 2020 году → https://smarturl.click/0O525v Дасьледнікі Максім Знак і Юры Касянкоў з Цэнтру новых ідэй (ЦНІ) прэзэнтавалі даклад «Трансфармацыя рэпрэсіўнай машыны ў Беларусі (2020–2026)», у якім адсачылі зьмены ў карнай сыстэме краіны, што адбыліся пасьля прэзыдэнцкіх выбараў 2020 году.

«Цывільныя ўстановы ўсё шырэй уцягваюцца ў рэпрэсіі. Працадаўцы, банкі, апэратары сувязі, школа і дзіцячыя сады, сацыяльная служба — кожны робіць свой унёсак», — мяркуюць аўтары дакладу.

Сыбіга і Ціханоўская адрэагавалі на інцыдэнт на мяжы Латвіі і Беларусі: https://smarturl.click/BkRGnx

«Не павінна быць сумневаў: за гэтым стаіць Масква. Пуцін сьвядома выкарыстоўвае міграцыю як зброю з дапамогай Лукашэнкі, каб дэстабілізаваць Эўропу»

За паўтара года па "экстрэмісцкіх" артыкулах асудзілі 2500 чалавек: https://smarturl.click/lqj6l6 Але генэральны пракурор заявіў, што колькасць так званых «экстрэмісцкіх» злачынстваў паступова змяншаецца. З 2022 году ў суды па выніках завочнага вядзеньня накіравалі справы супраць больш як 150 асобаў, якія «схаваліся за межамі Беларусі».

Эўразьвяз скасаваў санкцыі супраць Гуцэрыева і Шаўцова: https://smarturl.click/WGOnM4 Эканамістка Вольга Лойка называе рашэньне прадказальным. Яна не выключае, што наступнымі могуць стаць беларускія чыноўнікі, адказныя за рэпрэсіі.

«Цяпер вось нават нашыя афіцыйныя асобы кажуць, што лік экстрэмісцкіх злачынстваў зьніжаецца, ну проста таму што яны ўжо ўсіх пасадзілі, усе ўжо адседзелі, і фактычна выходзіць, што ціск на грамадзянскую супольнасьць скончыўся проста таму, што закончылася грамадзянская супольнасьць. Я нават не зьдзіўлюся, калі з такімі справамі і чыноўнікі пойдуць у суд»

Беларускія ўгнаеньні ўсё яшчэ едуць у Эўропу. Але калій — праз Расею: https://smarturl.click/26oemX Супольнасьць чыгуначнікаў прааналізавала экспарт беларускіх угнаеньняў. У 2025 годзе праз Латвію прайшло 45,6 тысячы тон карбаміду. Пры гэтым карбамід вырабляе «Гродна Азот», які знаходзіцца пад міжнароднымі санкцыямі.

Перамога пасьля завяршэньня кар’еры. Гісторыя беларускай лучніцы, якая ўзяла ўсе залатыя мэдалі на чэмпіянаце Польшчы: https://smarturl.click/zOoXVJ Лучніца зь Беларусі Карына Казлоўская стала першай спартоўкай у гісторыі Польшчы, якая выйграла сем зь сямі залатых мэдалёў на чэмпіянаце краіны. Яна выступала за Беларусь на Алімпіядзе ў Токіё, падпісала ліст спартоўцаў супраць гвалту, а ў 2022 годзе зьехала ў Польшчу.

«Я разумею, што дарога ў Беларусь для мяне даўно закрытая. Мне тут у Польшчы вельмі падабаецца. Я разумею, што тут маё месца ў сьвеце. Хачу паспрабаваць пазмагацца за гэтую краіну, і на міжнародных спаборніцтвах, і на польскіх»

Чума ў Расеі. Што вядома? 28-гадовая лябарантка Іркуцкага супрацьчумнага інстытуту Дарʼя Шыпілава, працуючы ў інстытуце, выпадкова разьбіла прабірку з бактэрыямі лёгачнай чумы. Расейскія ўлады публічна не пацьвердзілі гэтую вэрсію. Агенцтва «Роспотребнадзор» паведаміла, што ў Шыпілавай дыягнаставалі «пнэўманію нявызначанай этыялёгіі».

Кіеў зноў пад ракетным абстрэлам расейскіх войскаў. Ёсьць загінулыя: https://smarturl.click/8yvBW2 Расейскія войскі атакавалі Ўкраіну супрацькарабельнымі ракетамі «Цыркон», балістычнымі ракетамі «Іскандэр», 48 крылатымі ракетамі і 130 ударнымі дронамі. Асноўныя кірункі ўдараў — Кіеўшчына, Харкаўшчына, Палтаўшчына і Днепрапятроўшчына. Абясшкоджаныя 5 балістычных ракет, 39 крылатых ракет і 11 бесьпілётнікаў.

Ужо сёньня: Гадавіна прысуджэньня Нобэлеўскай прэміі міру Алесю Бяляцкаму → https://smarturl.click/26oeGz 7 кастрычніка 2022 году Нобэлеўскай прэміяй міру былі ўганараваныя беларускі праваабаронца і палітвязень Алесь Бяляцкі, украінскі Цэнтар грамадзянскіх свабодаў і расейскі праваабарончы цэнтар «Мемориал». Алесь Бяляцкі — беларускі праваабаронца, заснавальнік і кіраўнік праваабарончага цэнтру «Вясна», грамадзкі дзеяч і літаратуразнаўца, былы палітвязень. За актыўную грамадзкую і праваабарончую дзейнасьць Бяляцкага прыцягвалі да судовай адказнасьці больш за 20 разоў. Апошні раз ён быў зьняволены з 14 ліпеня 2021 да 13 сьнежня 2025 году. Па вызваленьні 8 студзеня 2026 году ён асабіста атрымаў дыплём і мэдаль Нобэлеўскай прэміі міру ў Нарвэгіі. Пра іншыя гістарычныя падзеі 7 кастрычніка чытайце на сайце Свабоды.

Загады Лукашэнкі на палігоне. Ці пагражае беларусам чума. Сьвятара судзяць за «здраду дзяржаве». Галоўныя відэанавіны 6 кастрычніка. https://youtu.be/dUeO7zzhqlU

У Расеі каля Сочы загарэўся нафтавы танкер → https://smarturl.click/QwG0lR Міністар транспарту Расеі паведаміў, што каля Сочы ў моры гарыць нафта. Ён таксама пацьвердзіў атаку бэзэкіпажнымі катэрамі танкера з нафтай «Афрамакс Рыё», які ходзіць пад сьцягам Лібэрыі. Экіпаж з 23 індыйцаў уратавалі. Агонь жа патушыць немагчыма, пакуль ня выгарыць нафта настолькі, каб да яе можна было падступіцца пажарнікам, перадае канал «Сочи онлайн». Жыхароў папрасілі не адчыняць вокны і не выходзіць бязь пільнай патрэбы на вуліцу.

❗️ Людзі ў масках праніклі зь Беларусі ў Латвію і скралі камэры назіраньня на мяжы → https://smarturl.click/qq2m9v Перад гэтым узброеныя людзі ў масках пагражалі латвійскім вайскоўцам і падганялі мігрантаў у бок латвійскай мяжы.

Асноўнае за 6 кастрычніка • Загады Лукашэнкі на палігоне. Ці пагражае беларусам чума. Сьвятара судзяць за «здраду дзяржаве». Відэанавіны 6 кастрычніка • Паміж вайной і разрадкай: Лукашэнка шукае выйсьця зь небясьпечнай залежнасьці • У Менску заўважылі калёны вайсковых грузавікоў пад незвычайным брэндам. Разьбіраемся, што гэта можа быць • «Жыцьцё згарае ў нявольніцкім полымі». Палітвязьня з інваліднасьцю Ўладзімера Гундара перавялі з турмы ў калёнію • Апошні раз у 2021 годзе? Ці праўда, што ў Беларусі больш не расстрэльваюць людзей • Эўразьвяз выключыць бізнэсоўцаў Гуцэрыева і Шаўцова зь «беларускага» санкцыйнага сьпісу, — крыніцы Свабоды

На вучэньні ў Беларусь прыедзе спэцназ Корпусу вартавых ісламскай рэвалюцыі з Ірана → https://smarturl.click/Jk6vX7 Адзначаецца, што іранскія вайскоўцы падчас вучэньняў «абмяняюцца досьведам» з прадстаўнікамі ўзброеных сіл дзяржаваў ШАС. Сілавая фаза вучэньняў пройдзе 8 кастрычніка.

У Нямеччыне паводле падазрэньня ў шпіянажы затрымалі былога кіраўніка Фэдэральнай выведнай службы → https://smarturl.click/WGOnpA 6 кастрычніка ў Мюнстэры затрымалі былога кіраўніка Фэдэральнай выведнай службы Нямеччыны Аўгуста Ганінга. Яго падазраюць у шпіянажы, замаху на дзяржаўную здраду і выведнай дзейнасьці на карысьць іншай дзяржавы. DW назвало гэта «найбуйнейшым шпіёнскім скандалам гэтага стагодзьдзя ў Нямеччыне».

Загады Лукашэнкі на палігоне. Ці пагражае беларусам чума. Сьвятара судзяць за «здраду дзяржаве». Відэанавіны 6 кастрычніка 1️⃣ Лукашэнка на палігоне ў Менскай вобласьці запатрабаваў ад навукоўцаў як мага хутчэйшых вынікаў у ваеннай сфэры. 2️⃣ У Менску заўважылі грузавікі, вельмі падобныя да МАЗаў, але зь іншымі шыльдамі. Навошта для экспарту могуць хаваць беларускае паходжаньне тэхнікі? 3️⃣ У Вайскова-марскіх сілах Украіны зьявілася новае беларускае падразьдзяленьне. 4️⃣ У Менску пачаўся суд над ксяндзом Анатолем Парахневічам. Паводле вернікаў, яго абвінавачваюць у «здрадзе дзяржаве».   5️⃣ Сьмерць супрацоўніцы супрацьчумнага інстытуту ў Расеі выклікала занепакоенасьць далёка па-за яе межамі. Ці варта турбавацца беларусам? Пра ўсё гэта ў праграме «Пік Свабоды», дзе мы апавядаем пра навіны 6 кастрычніка і тлумачым, што яны значаць. https://youtu.be/dUeO7zzhqlU

Меркаваная сьмерць ад чумы ў Расеі — ці варта турбавацца? → https://smarturl.click/Rk4QE9 Навіна пра сьмерць ад лёгачнай чумы лябаранткі ў Расеі ўстурбавала людзей ва ўсім сьвеце. Ці лёгка заразіцца гэтай чумой, наколькі яна небясьпечная і чаму гэты вірус увогуле трымаюць у лябараторыях? Пра гэта #rfe_rl пагутарыла з прафэсарам мікрабіялёгіі Лёнданскай школы гігіены і трапічнай мэдыцыны Брэнданам Рэнам, які вывучаў гэтую бактэрыю.

Нобэлеўскую прэмію прысудзілі за нэўтрына ў лёдзе → https://smarturl.click/mqwEJo Ляўрэатам Нобэлеўскай прэміі ў фізыцы стаў Франсіс Галзэн «за вызначальны ўнёсак у абсэрваторыю IceCube і адкрыцьцё высокаэнэргетычных нэўтрына астрафізычнага паходжаньня». Франсіс Галзэн зразумеў, што лёд на Паўднёвым полюсе можна выкарыстоўваць для адсочваньня нэўтрына. Гэтая ідэя ўвасобілася ў лябараторыю IceCube — кубічны кілямэтар лёду з мноствам сэнсараў, якія рэгіструюць слабыя ўспышкі сьвятла ад узаемадзеяньня нэўтрына зь лёдам.

Лукашэнка зноў патрабуе новых сродкаў супраць дронаў: https://smarturl.click/v84RAv

«Вайскоўцам мы задачы ставім сур’ёзныя, якія трэба вырашаць. Іншых задач ня будзе. Нам непатрэбныя навукоўцы, якія ходзяць і казкі распавядаюць. Галоўнае — гэта «абнуліць бесьпілётнікі»

У Менску заўважылі калёны вайсковых грузавікоў пад незвычайным брэндам. Разьбіраемся, што гэта можа быць: https://smarturl.click/gqD312 Выглядам яны падобныя да тэхнікі, якую вырабляе МАЗ, аднак маюць іншую шыльду — HAL. Іх бачаць то на запраўцы, то непадалёк ад заводу МАЗ, то на трасе.