Будзьма беларусамі!

Віцебск за адзін дзень: маршрут па горадзе, дзе сустракаюцца Альгерд, Шагал і Малевіч Віцебск — адзін з тых беларускіх гарадоў, якія варта не проста аглядаць, а разгадваць. Тут можна за адзін дзень прайсці ад помніка архітэктуры XII стагоддзя да авангарду XX стагоддзя, убачыць адну з нешматлікіх захаваных беларускіх ратуш, зайсці ў старадаўнюю царкву і адшукаць сляды габрэйскага Віцебска. 🔴Пачаць вандроўку прапануем з Дабравешчанскай царквы, якая стаіць на Замкавай вуліцы. Храм узведзены ў XII стагоддзі і лічыцца адным з найважнейшых помнікаў полацкай школы дойлідства. 🔴Cцены храма маюць таўшчыню да паўтара метра! Яны складзеныя з апрацаваных блокаў мясцовага вапняку, якія чаргуюцца з шэрагамі тонкай старажытнай цэглы — плінфы. Такая муроўка вельмі выразна выглядала звонку і вылучала храм сярод большасці іншых беларускіх цэркваў. ✏️Працяг па спасылцы. 🚗Тут без VPN.

✨ Вітаем, сябры! Цікавыя культурныя мерапрыемствы сёння: 🔸Павел Севярынец у Лодзі. 🔸Багач у Лос-Анджэлесе. 🔸Шоу Спатканняў Усляпую ва Уроцлаве. 🔸Экскурсія па выставе «Птушкі па-за палітыкай?» у Ляйпцыгу. 🔸Выстава «Песня пра зубра» ў Гродне. Яшчэ больш мерапрыемстваў — у нашай афішы.🍒 Падпісвайцеся на нас у сацсетках, калі для вас гэта бяспечна: Facebook, Youtube, Instagram, Threads, Х, Tiktok Будзьма беларусамі і будзьма разам! ❤️ Падтрымаць: https://ko-fi.com/budzma

▶️ Плэйлісты на youtube-канале "Будзьма беларусамі!", на якія варта падпісацца: 🔵«Беларусь 1863» — відэапраект пра гісторыю паўстання Кастуся Каліноўскага. Што гэта было? Навошта? Пра якіх герояў і антыгерояў паўстання мы ніколі не чулі? Незвычайныя, нечаканыя моманты і малавядомыя факты, каб зразумець і адчуць атмасферу паўстання. 🔵«Трызуб і Пагоня» — Кацярына Ваданосава распавядае пра 1000 год супольнай гісторыі беларусаў і ўкраінцаў, а таксама пра самыя важныя, часам спрэчныя старонкі ўласна беларускай гісторыі. Войны, інтрыгі, барацьба за ўладу, грошы, каханне, смерць і нараджэнне дзяржаваў. 🔵«Смаленне вепрука» — факты пра беларускую літаратуру, якія не распавядалі ў школе і якія замоўчвалі крытыкі. Сэнсы, што зашыфравалі аўтары. Вядучая — Наста Суханосік. 🔵«Сармат» — відэапраект пра шляхецкую культуру ў розных яе аспектах: як жылі, за што жылі, пра што думалі і марылі нашы продкі-шляхцічы. 🔵«Хрусь і папалам» — відэапраект, у якім блогер Валера Руселік і Сяргей Мікалаевіч (Міхась Зуй) ламаюць нацыянальныя стэрэатыпы пра беларусаў, абапіраючыся на канкрэтныя факты, хто мы і адкуль. 🔵Гатуем разам з «Будзьма» — кулінарны праект: гатуем смакоцці і цешым душы блізкіх. Рэцэпты традыцыйных і аўтэнтычных страў беларускай кухні.

📚У Вільні пройдзе ІІ частка фестывалю PRADMOVA. Праграма 16–18 кастрычніка Вільня стане другім горадам, які прыме ў сябе фестываль інтэлектуальнай кнігі «Прадмова» (першым сёлета быў Уроцлаў). Асноўныя імпрэзы фестывалю пройдуць у Tautinių bendrijų namai (Дом нацыянальных супольнасцей) па адрасе Raugyklos g. 25. Дзіцячыя імпрэзы адбудуцца на базе праекта «Беларуская школка ў Вільні» (Vilniaus, 20), паведамляе bellit.info. Цягам фестывалю ў Tautinių bendrijų namai (Дом нацыянальных супольнасцей) па адрасе Raugyklos g. 25 будзе працаваць кніжны кірмаш. Уваход на ўсе імпрэзы фестывалю вольны. 🔗Праграма фестывалю PRADMOVA ў Вільні

✨ Вітаем, сябры! Цікавыя культурныя мерапрыемствы сёння: 🔸Дыскусія-выстава ад аўтараў медыя-праектаў «Трызуб і Пагоня» і «Сармат» у Беластоку. 🔸Сустрэча з беларускай пісьменніцай і мастачкай Таццянай Багданавай у Познані. 🔸Майстар-клас па лозапляценні ў Мінску. 🔸Павел Севярынец у Кракаве. 🔸Майстар-клас па гарлячках у Гомелі. 🔸Максім Знак у Франкфурце. 🔸Прэм’ера спектакля «Выбар» у Познані. 🔸«Chaču Mroić» і сябры ў Варшаве. 🔸Юры Стыльскі ў Сан-Францыска. Яшчэ больш мерапрыемстваў — у нашай афішы.🍒 Падпісвайцеся на нас у сацсетках, калі для вас гэта бяспечна: Facebook, Youtube, Instagram, Threads, Х, Tiktok Будзьма беларусамі і будзьма разам! ❤️ Падтрымаць: https://ko-fi.com/budzma

🔴 «Беларусь трэба адкрываць зноў». Павел Севярынец пра сваю кнігу «Соль зямлі», рускамоўных суайчыннікаў і «Карту беларуса» Яшчэ ўвесну палітык, пісьменнік, публіцыст і былы палітвязень Павел Севярынец прэзентаваў сваю напісаную за кратамі кнігу вершаў «Беларусь — гэта святое», а ў кастрычніку справа дайшла да цалкам новага выдання — аўтарскага зборніка квізаў «Соль зямлі». З яе прэзентацыяй Севярынец адправіўся ў літаратурны тур па дзясятку гарадоў Польшчы. Адпраўной кропкай стала сустрэча ў варшаўскім «Моладзевым хабе», дзе пісьменнік не толькі прадставіў свой новы твор, але правёў з гасцямі бадзёрую віктарыну і адказаў на пытанні. 🗣 Журналіст культурна-асветніцкага партала «Будзьма беларусамі!» распавядае пра самае цікавае, што казаў Павел Севярынец падчас прэзентацыі. Працяг па спасылцы.📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

🧐 Як зрабіць капітал на солі? | Любамірскія гербу «Дружына» у відэапраекце «Сармат» Як Любамірскія прыйшлі да поспеху і пры чым тут соль? Як падняць мяцеж супраць караля ды своечасова памірыцца? Як польскі князь стаў яўрэйскім гетманам? Як прайграць замак у карты і забіць мядзведзя пісталетам? Да чаго тут Беларусь, кумыс, гарэлка і «таемныя дзеці» ад Станіслава Аўгуста Панятоўскага? 📺 Любамірскія герба «Дружына» — у нашым відэа: https://youtu.be/igGs-WzC010

#сармат – відэапрект пра шляхецкую культуру ў розных яе аспектах: як жылі, за што жылі, пра што думалі і марылі нашы продкі-шляхцічы. Вядоўца Васіль Калач — акцёр, рэжысёр, выкладчык гістарычнага фехтавання.

❗️Ужо заўтра Таццяна Багданава у Познані 10 кастрычніка прэзентуе кнігу для дзяцей Ужо ў гэтую суботу ў познаньскай прасторы Strefa Do_Wolności (Nowowiejskiego, 15/15а) адбудзецца сустрэча з беларускай пісьменніцай і мастачкай Таццянай Багданавай, піша bellit.info. ✍️ Пісьменніца прывязе ў Познань сваю новую кнігу «Не на сваім месцы», якая нядаўна выйшла ў выдавецкай ініцыятыве «Surma». Для малодшых чытачоў і чытачак Таццяна Багданава правядзе творчы майстар-клас «Робім павучкоў разам!». ❓ Пра што кніга «Аднойчы Алеся з сям’ёй пераязджае. У новай краіне ўсё здаецца ёй дзіўным і непрыветным. Ці атрымаецца ў Алесі знайсці сяброў, палюбіць вялікі горад і адчуць сябе на сваім месцы?» — інтрыгуе анатацыя да кнігі. Гэта кранальная гісторыя пра эміграцыю і пошукі апірышча ў новых абставінах, з якімі сутыкнуліся тысячы беларускіх дзяцей. Дзе і калі? Дата: 10 кастрычніка Час: 12:30 Месца: Strefa Do_Wolności (Познань, Nowowiejskiego, 15/15а). Уваход вольны

Таццяна Багданава — беларуская мастачка і аўтарка родам з Гомеля. У 2023 годзе ў выдавецтве «Папуры» выйшла яе дзіцячая кніга «Мацей і чароўная раса». Пераможца Літаратурнага конкурсу «Экслібрыс» (2025). Гэтым летам ілюстрацыі да англамоўнага варыянту кнігі «Не на сваім месцы» («Out of Place») трапілі ў фінал прэстыжнага міжнароднага конкурсу Hiii Brand Illustrators Awards.

❗️🗡 Ужо заўтра адбудзецца дыскусія-выстава ад аўтараў медыя-праектаў «Трызуб і Пагоня» і «Сармат» у Беластоку 10 кастрычніка ў Беластоку адбудзецца дыскусія-выстава ад аўтараў медыя-праектаў «Трызуб і Пагоня» і «Сармат» кампаніі «Будзьма беларусамі». Удзел возьмуць Кацярына Ваданосава, Васіль Калач, Алесь Кіркевіч. 🗣 Гонар і Годнасць! Міфы і Праўды пра шляхту Вялікага Княства Літоўскага. Што такое шляхта? Як і за кім «панове» ваявалі? Дзе жылі? На якой мове размаўлялі? Як выхоўвалі дзяцей? Як зараблялі грошы? 🔴 Раскажуць пра шляхецкія гербы, традыцыі, прозвішчы, прыгон і — спадчыну, якую пакінула па сабе наша шляхта. Дзе гістарычная праўда, а дзе — міф?.. ⏰ Пачатак а 17:00. 📍Kawiarnia A100 Cafe, ul. Sienkiewicza 4, Białystok Уваход вольны.

Мерапрыемства ладзіцца ў межах праграмы @artpower_belarus у сумесным праекце Міжнароднага Саюза беларускіх пісьменнікаў і кампаніі «Будзьма беларусамі».

📚 Беларусаў запрашаюць у Школу адукатараў. Набор да 25 кастрычніка Міжнародны фонд развіцця адукацыі дарослых шукае 16 беларускіх адукатараў/адукатарак, якія ўжо працуюць альбо плануюць працаваць з дарослымі, гатовыя стварыць уласную адукацыйную праграму для людзей 55+, а потым адразу апрабаваць яе са слухачамі і апублікаваць. Навучанне ў школе будзе праходзіць афлайн у Варшаве з 21 па 24 лістапада.

Школа дапаможа ўдзельнікам развіць кампетэнцыі ў распрацоўцы праграм і правядзенні заняткаў для дарослых і сталых людзей.

Працяг па спасылцы.📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

🎬 Дакументальны фільм пра Беларусь намінаваны на нямецкую кінапрэмію ў галіне правоў чалавека Дакументальны фільм Blackbox Belarus: Wenn die Freiheit stirbt («Чорная скрыня: Беларусь. Калі памірае свабода») нямецкай рэжысёркі Ірэне Лангеман увайшоў у шорт-ліст Deutscher Menschenrechts-Filmpreis 2026 — нямецкай прэміі ў галіне правоў чалавека ў кіно, піша БАЖ са спасылкай на афіцыйны сайт прэміі.

Фільм Blackbox Belarus: Wenn die Freiheit stirbt выйшаў у 2025 годзе і расказвае пра Беларусь праз галасы людзей, якія апынуліся ў эміграцыі, і іх асабісты досвед — пра страх, палітычны пераслед, разрыў сямейных сувязяў, страту звыклага жыцця і існаванне ва ўмовах новай рэальнасці.

Назва Blackbox Belarus адсылае да ўсё большай закрытасці Беларусі для знешняга свету і цяжкасцяў з атрыманнем інфармацыі пра тое, што адбываецца ўнутры краіны. Падрабязней. 📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

❓ Эксперымент ад «Будзьма беларусамі!»: у Варшаве і Вільні — заўтра, у Мінску — не раней чым праз 1,5 месяца. Чаму ў Нацыянальным гістарычным архіве Беларусі такая чарга? На гэтым тыдні ў Беларусі адзначаецца свята супрацоўнікаў беларускіх архіваў — Дзень архівіста. Звычайна да прафесійнага свята згадваюць кіламетры паліц, старажытныя граматы і мільёны дакументаў, якія архівісты штодзень старанна захоўваюць для наступных пакаленняў. Шануючы складаную працу кожнага беларускага архівіста, мы вырашылі паглядзець на архіўную сістэму Беларусі з іншага боку — вачыма звычайнага даследчыка, якому трэба зрабіць самае простае: апынуцца ў чытальнай зале і замовіць патрэбную справу. 🧐 Мы вырашылі правесці эксперымент і паспрабавалі запісацца ў тры гістарычныя архівы цэнтральнага ўзроўню — у Мінску (НГАБ), Вільні (LVIA) і Варшаве (AGAD). Расказваем, куды прасцей трапіць даследчыку, і разбіраемся, ці сапраўды даўжыня чаргі вынікае толькі з недахопу месцаў. Працяг па спасылцы.📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

❌ У Чырвоным касцёле ў Мінску НЕ адновяць страчаныя роспісы Уласна іх аднаўленне і не планавалася ў гэтай чарзе рэстаўрацыі, піша тэлеграм-канал «Спадчына».

«Сайт, імя якога ведае Бог і якое нельга называць» даў гучны загаловак «У Чырвоным касцёле ў Мінску адновяць страчаныя роспісы», коратка без дэталяў пераказаў матэрыялы тэндарнай каштарыснай дакументацыі, не прыводзячы фактуры.

Падрабязней. 📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

🔍 У Гарадоцкім раёне выкапалі каменны крыж са старажытнай касмалагічнай сімволікай Сімвалы, высечаныя на паднятым з зямлі падчас земляных прац каменным артэфакце, маюць дахрысціянскае паходжанне і адлюстроўваюць архаічныя ўяўленні пра душу і будову сусвету, піша «Наша Ніва».

Знаходку з Гарадоцкага раёна паказаў у сваім фэйсбуку паказаў гісторык і галоўны спецыяліст упраўлення культуры Віцебскага аблвыканкама Дзяніс Юрчак. Мяркуючы па фота, крыж паднялі з зямлі падчас пракладкі камунікацый да Спаса-Ушэсцеўскай царквы ў вёсцы Хвошна. На пярэднім баку каменны крыж мае геаметрычныя знакі. Уверсе крыжа высечаны роўнабаковы крыж, упісаны ў круг, а ў яго цэнтры, на сяродкрыжжы размешчана вялікая васьміканцовая зорка, якая таксама абмежаваная колам.

Падрабязней. 📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

Вітаем, сябры! Кожны дзень на сайце budzma.org мы пішам пра самае цікавае і важнае, што адбываецца ў свеце беларускай культуры. Мы распавядаем пра значныя падзеі беларускай гісторыі, культурніцкія мерапрыемствы ў Беларусі і за мяжой, знаёмім з адметнасцямі беларускай традыцыйнай культуры і дзейнасцю сучасных беларускіх творцаў. 🔗Падпісвайцеся на нас у сацсетках, калі для вас гэта бяспечна: Facebook, Youtube, Instagram, Threads, Х, Tiktok Будзьма беларусамі і будзьма разам! ❤️ Падтрымаць: https://ko-fi.com/budzma

🔴 Ганна Златкоўская: «Ад такіх «кірылаў» адны праблемы змагарам на радасць сілавікам» Нядаўна ў СМІ з’явіўся артыкул пра чалавека, які, атрымаўшы міжнародную абарону ў Польшчы, працягвае ездзіць у Беларусь. Якія пачуцці гэта выклікае ў тых, хто ў Беларусь ездзіць не можа і гадамі не бачыць сваіх блізкіх? Разважае Ганна Златкоўская.

Сярод маіх знаёмых ёсць людзі, якія ездзяць з-за мяжы ў Беларусь. Пра кагосьці я ведаю, што яны супраць дыктатуры, проста не бралі ўдзелу ў пратэстах, таму што не жылі ў Беларусі на той момант (але шчыра кажучы, такіх вельмі і вельмі мала). Ёсць і тыя, хто жыў у Беларусі, але не прымаў удзелу ў пратэстах, пра іх думкі наконт палітыкі Беларусі я не надта ведаю, таму што яны і не гавораць пра гэта нават у асабістых размовах. І вось яшчэ адна навіна пра чалавека, які атрымаў міжнародную абарону ў Польшчы, але ўсё ж такі наведвае родны край, толькі акружнымі шляхамі, на ўсялякі выпадак. І ведаеце, другі і трэці варыянты выклікаюць розныя пачуцці. Шмат чаго раздражняе. Падаецца, што трэба ўжо змірыцца з тым, што мара пра беларусаў, якія аб’яднаныя аднымі каштоўнасцямі, даўно знікла.

Працяг па спасылцы.📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

🤔 Загадка ваяра з Бодзі: як дружыннік тураўскага князя Святаполка апынуўся ў сэрцы сярэднявечнай Польскай дзяржавы? У 2007 годзе польскія археолагі праводзілі раскопкі ў невялічкай вёсцы Бодзя ў Куяўска-Паморскім ваяводстве. На адкрытых сярэднявечных могілках у адной з магіл быў адшуканы артэфакт, які ўказвае на сувязь яго гаспадара з тураўскім князем Святаполкам. ❓ Як і калі магчымы выхадзец з Тураўскага княства трапіў у Польшчу? Расказваем у артыкуле па спасылцы.📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

🧐 У Музэі Вольнай Беларусі пачынаецца міжнародная канфэрэнцыя. Прыехалі ўдзельнікі з 15 краін У Музэі Вольнай Беларусі ў Варшаве 8 і 9 кастрычніка адбудзецца першая Міжнародная навукова-практычная канфэрэнцыя «Пасьля татарытарызму: музэй, памяць і беларуская пэрспэктыва». Падрабязьней для «Радыё Свабода» пра яе расказвае дырэктарка музэю Натальля Задзяркоўская.

Музэй Вольнай Беларусі працуе ў Варшаве з 17 ліпеня 2022 году. Мэта яго стварэньня — захаваньне памяці аб падзеях 2020 году ў Беларусі, падтрымка беларускай культуры і супраціў дыктатуры, збор артэфактаў барацьбы за свабоду. «Разам захоўваем тое, што не павінна зьнікнуць» — пад такім дэвізам працуе ўстанова.

За 4 гады працы праведзена некалькі дзясяткаў выставаў, у запасьніках музэю сабраныя каля 800 артэфактаў. А цяпер яго супрацоўнікі вырашылі паслухаць калегаў з розных краінаў сьвету. Падрабязней. 📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.

Нобелеўскую прэмію па літаратуры атрымала канадская пісьменніца Эн Карсан Пісьменніца атрымала прэмію "за яе смелую і вынаходлівую творчасць, якая ў гульнявым дыялогу з класічнай традыцыяй стварыла новыя формы для сучаснай літаратуры". Эн Карсан — канадская пісьменніца і паэтка, эсэістка, перакладчыца, аўтарка больш чым 18 кніг. Яе творы перакладзены на французскую, іспанскую, каталанскую, італьянскую, польскую, рускую мовы. На беларускую мову пакуль перакладаў няма.

🔍 У Інстытуце гісторыі сьцьвярджаюць, што на раскопках у Крэўскім замку знайшлі старажытны мост У Інстытуце гісторыі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі заявілі, што рыхтуюць новыя этапы аднаўленьня Крэўскага замку, у тым ліку знойдзенага нядаўна старажытнага мосту, піша «Радыё Свабода».

«Мы знайшлі падмосткі мосту, мы іх вывучаем. І што вельмі важна, у нас ёсьць разьметка трасы. Калі мы будзем аднаўляць мост, мы будзем разумець, як ён ішоў ад брамы. Для рэстаўрацыі гэта вельмі важнае адкрыцьцё», — сказаў вядучы навуковы супрацоўнік Інстытуту гісторыі Алег Дзярновіч.

Падрабязней. 📌Па гэтай спасылцы адкрыецца без VPN.