کانال علمی افق رویداد

۷ نکته و اطلاعات عمومی کلیدی زبان‌شناسی و ژنتیک در مورد ایرانیان که هنگام بحث به کارتان می‌آید ۱. فرضیه آلتایی مردود شده است، و این آلتایی را در بحث‌ها استفاده نکنید سال‌ها تصور می‌شد زبان‌های ترکی، مغولی و تونگوزی (و در برخی نسخه‌ها کره‌ای و ژاپنی) اعضای یک خانواده زبانی مشترک به نام «آلتایی» هستند. اما از دهه ۱۹۶۰ به بعد، این فرضیه با نقدهای جدی زبان‌شناسان تاریخی روبه‌رو شد. پژوهشگرانی مانند Gerhard Doerfer و Gerard Clauson نشان دادند که بخش قابل توجهی از شباهت‌های واژگانی این زبان‌ها را می‌توان با وام‌گیری، تماس طولانی‌مدت میان اقوام و همگرایی زبانی توضیح داد، نه با داشتن یک نیای مشترک. در دهه‌های بعد، به‌ویژه از دهه ۱۹۹۰، این دیدگاه در میان متخصصان زبان‌شناسی تاریخی به موضع غالب تبدیل شد و امروزه دیگر همه‌ی دانشگاه‌های معتبر و دانشنامه‌های معتبر، فرضیه آلتایی را به‌عنوان یک خانواده زبانی پذیرفته‌شده تدریس نمی‌کنند. نتیجه: بنابراین امروزه زبان‌های ترکی یک خانواده زبانی مستقل (Turkic language family) محسوب می‌شوند. خانواده‌ای شامل ده‌ها زبان مانند ترکی استانبولی، آذری، ترکمنی، ازبکی، قزاقی، قرقیزی، اویغوری، یاکوتی و بسیاری زبان‌های دیگر. نکته جالب اینجاست که ریشه نهایی این خانواده زبانی هنوز مشخص نشده است. کسی نمی‌داند این خانواده زبانی از کجا آمده است. برخلاف خانواده‌هایی مانند هندواروپایی که زبان نیای آن‌ها تا حد زیادی بازسازی شده، درباره منشا دوردست زبان‌های ترکی هنوز اتفاق نظر وجود ندارد و این موضوع همچنان یکی از زمینه‌های فعال پژوهش در زبان‌شناسی تاریخی است. ۲. شباهت ظاهری زبان‌ها همیشه به معنی خویشاوندی نیست. یکی از رایج‌ترین اشتباهات این است که اگر دو زبان از نظر دستور یا ساختار شبیه باشند، پس حتماً از یک ریشه‌اند. این برداشت نادرست است. برای مثال، زبان‌های ترکی، مغولی و تونگوزی همگی زبان‌هایی پیوندی هستند، هماهنگی واکه دارند و ترتیب جمله در آن‌ها معمولا فاعل ـ مفعول ـ فعل است. اما این ویژگی‌ها به‌تنهایی هیچ‌کدام اثبات‌کننده خویشاوندی نیستند. (چنانکه نوشتیم زبانهای ترکی هم‌خانواده هیچ زبان دیگری نیست. فعلا ریشه‌اش هم نامشخص است و در دست تحقیق است.) زبان‌شناسی تاریخی خویشاوندی را بر اساس واژه‌های هم‌ریشه، تغییرات آوایی منظم و امکان بازسازی زبان نیا تشخیص می‌دهد، نه صرفا شباهت‌های دستوری. ۳. قوم، زبان و ژنتیک سه مفهوم متفاوت‌اند. افرادی که یک زبان صحبت می‌کنند الزاما از یک تبار ژنتیکی نیستند. مثل آذری‌ها، ترکیه‌های مصری‌ها و کشورهای آمریکای جنوبی. آذری‌ها و ترکیه‌ای ترکی صحبت میکنند، اما تبار ترکی ندارند و ادامه همان جمعیت بومی منطقه هستند. مصری‌ها عربی صحبت میکنند اما عرب‌تبار نیستند و ادامه همان جمعیت باستانی مصر هستند. کشورهای امریکای جنوبی نیز همینطور. زبان یک قوم یا منطقه می‌تواند تغییر کند بدون اینکه خود جمعیت جایگزین شود: نمونه مردم آذربایجان، مصر، آرژانتین و غیره. نمونه‌هایی که نشان می‌دهد زبان ≠ تبار ژنتیکی

۱. آذربایجان: ترکی صحبت می‌کند، اما ترک تبار نیستند؛ یعنی جمعیت آن از ترک‌های آسیای مرکزی نیامده و تشکیل نشده است و ادامه همان جمعیت بومی منطقه است. زبان ترکی آذربایجانی در اثر تحولات تاریخی گسترش یافت، اما جمعیت امروز آذربایجان حاصل ترکیب جمعیت‌های بومی قفقاز و فلات ایران با مهاجرت‌های تاریخی است.

۲. ترکیه: ترکی صحبت می‌کند، اما تاریخ جمعیتی آن فقط مهاجران ترک نیست(تنها ده درصد از هر فرد به ترکان آسیای مرکزی می‌رسد). زبان ترکی در آناتولی گسترش یافت، اما جمعیت امروز ترکیه تداوم جمعیت‌های باستانی آناتولی و آمیزش با گروه‌های مهاجر مختلف است.

۳. آرژانتین: اسپانیایی صحبت می‌کند، اما رومی‌تبار نیست. جمعیت آرژانتین عمدتا حاصل ترکیب بومیان آمریکای جنوبی و مهاجران اروپایی، به‌ویژه اسپانیایی‌ها و ایتالیایی‌ها است. ۴. مکزیک: اسپانیایی صحبت می‌کند، اما اسپانیایی‌تبار نیستند. زبان اسپانیایی پس از استعمار اسپانیا گسترش یافت، اما بخش بزرگی از جمعیت مکزیک ریشه در تمدن‌ها و جمعیت‌های بومی مانند آزتک‌ها و مایاها دارد. ۵. پرو: اسپانیایی صحبت می‌کند، اما اسپانیایی نیستند. زبان رسمی اسپانیایی است، اما خود جمعیت پرو پیوند تاریخی عمیقی با تمدن‌های بومی آند، به‌ویژه اینکاها، دارد و حاصل آمیزش تاریخی بومیان و مهاجران اروپایی است. ۶. بولیوی: اسپانیایی صحبت می‌کند، اما اسپانیایی‌تبار نیست. با وجود زبان اسپانیایی، بخش بزرگی از جمعیت بولیوی از اقوام بومی آند مانند کچوا و آیمارا هستند. ۷. برزیل: پرتغالی صحبت می‌کند، اما پرتغالی نیستند. پرتغالی در دورهٔ استعمار وارد برزیل شد، اما جمعیت برزیل ترکیبی از بومیان آمریکای جنوبی، اروپایی‌ها، آفریقایی‌ها و گروه‌های مهاجر دیگر است. ۸. کلمبیا: اسپانیایی صحبت می‌کند، اما فقط اسپانیایی‌تبار نیست. زبان اسپانیایی میراث استعمار است، اما جمعیت کلمبیا ترکیبی از بومیان، اروپایی‌ها و آفریقایی‌تباران است.

۹. مصر: عربی صحبت می‌کند، اما مردم آن عرب تبار نیستند. عربی پس از گسترش اسلام زبان غالب شد، اما جمعیت مصر ادامهٔ تاریخی جمعیت‌های باستانی درهٔ نیل همراه با کمی آمیزش‌های بعدی است.

• همچنین افرادی که از نظر ژنتیکی به هم نزدیک‌اند، ممکن است زبان‌های کاملا متفاوتی داشته باشند. نمونه‌های فراوانی در جهان وجود دارد که یک جمعیت بدون تغییر عمدهٔ ژنتیکی، در طول تاریخ زبان خود را تغییر داده است. بنابراین نباید از روی زبان دربارهٔ ژنتیک یا از روی ژنتیک دربارهٔ زبان نتیجه‌گیری قطعی کرد. ۴. «ایرانی» در زبان‌شناسی و جمعیت شناسی با «ایرانی» در معنای سیاسی یکی نیست. مرز سیاسی را در این بحث ها فراموش کنید. وقتی در کتاب‌های دانشگاهی می‌خوانید: Eastern Iranic people منظور «شهروند ایران» یا «وابسته به دولت ایران» نیست. منظور این است که آن قوم به شاخهٔ ایرانیِ خانوادهٔ هندواروپایی تعلق داشته و به یکی از زبان‌های ایرانی سخن می‌گفته است. فرهنگ سکاها بخشی از سنت گسترده فرهنگ‌های کوچ‌نشین ایرانی‌زبان استپ‌های اوراسیا بود. به همین دلیل است که سکاها، سرمت‌ها، آلان‌ها و بسیاری از اقوام استپ اوراسیا در منابع دانشگاهی «Iranic» نامیده می‌شوند، حتی اگر هرگز در قلمرو دولت‌های ایرانی زندگی نکرده باشند. ۵. سکاها در اجماع علمی امروز مردمانی ایرانی‌ و ایرانی زبان شناخته می‌شوند. در گذشته دیدگاه‌های گوناگونی دربارهٔ زبان سکاها مطرح بود، اما امروزه اجماع غالب زبان‌شناسی، باستان‌شناسی و بخش بزرگی از مطالعات ژنتیک این است که سکاها مردمانی ایرانی‌زبان شرقی (Eastern Iranic) بوده‌اند. این موضوع را می‌توان در منابعی مانند Britannica، Encyclopedia Iranica و بسیاری از کتاب‌های دانشگاهی آکسفورد، کمبریج، پرینستون مشاهده کرد. ۶. مقاله با اجماع علمی تفاوت دارد. گاهی افراد برای اثبات یک ادعا تنها به یک مقاله استناد می‌کنند. اما در علم، یک مقاله لزوما نمایندهٔ اجماع علمی نیست. مقاله‌ها ممکن است فرضیه‌های جدید ارائه دهند، بعداً اصلاح شوند یا حتی رد شوند. برای فهم اینکه جامعهٔ علمی امروز چه دیدگاهی دارد، باید به مجموعهٔ شواهد، مرورهای نظام‌مند، کتاب‌های دانشگاهی، دانشنامه‌های تخصصی و نظر غالب متخصصان نگاه کرد، نه فقط به یک مقالهٔ منفرد. به همین دلیل ممکن است مقاله‌ای دیدگاهی متفاوت مطرح کند، اما هنوز وارد اجماع علمی نشده باشد. ۷. پیتزای ژنتیکی هر انسانی یک پیتزای ژنتیکی است. هر انسان یک ترکیب ژنتیکی منحصربه‌فرد است؛ حتی دو برادر نیز دقیقا ژنوم یکسانی ندارند. در سطح قوم هر قوم نیز یک پیتزای ژنتیکی است، لایه به لایه روی هم سوار شده است. ایران از ۵ بخش تشکیل شده است: ساکنان جزایر خلیج فارس ترکمن‌ها بلوچ‌ها سیستانی‌ها بخش CIC دور این ۵ تا خط میکشیم در یک دایره قرار بدهید به نام «مردمان ایرانی(ایرانی اینجا سیاسی نیست و ارتباطی به مرز ندارد)»؛ یعنی مردمانی که وجه شباهت ژنتیکی بالایی دارند. ۵ دایره در یک دایره. بخش CIC یا خوشه مرکزی ایران چیست؟ اگر پیتزای ژنتیکی آذری، کرد، فارس، لر، گیلکی، مازنی، عرب‌های ایران کنار هم بگذارید تا حداکثر شبیه همدیگر است. به همین دلیل همه اینها که نام بردیم یک دسته به نام خوشه مرکزی ایران صدا زده می‌شوند. یعنی این اقوام به همراه ۴ مورد دیگر یعنی ترکمن و جزایر خلیج فارس و سیستان و بلوچستان، اجداد مشترکی داشته اند ـ تا چند هزار سال پیش. هر کدام درصد کمی ترک، عرب یونانی و غیره دارند، اما غالب همه انها به جمعیت های بومی ایران، زاگرسی و آریایی(مهاجران هندواروپایی زبان) بازمیگردد. در مقیاس ژنتیک جمعیت، این گروه‌ها یعنی آذری، لر، فارس، کردی و غیره، بخش قابل‌توجهی از تاریخ ژنتیکی مشترک خود را از جمعیت‌های قدیمی فلات ایران به ارث برده‌اند. این جمعیت‌ها در طول هزاران سال با گروه‌های دیگر نیز تماس داشته‌اند، تماس‌ها مهاجرت‌ها و هجوم‌ها «تاثیر ناچیزی» داشته است، و بخش بزرگی از ساختار ژنتیکی آن‌ها تداوم تاریخی منطقه را نشان می‌دهد. شما در اکنون، مهم نیست فارسی حرف میزنید یا کردی یا ترکی و غیره اولا : تا حداکثر ادامه همان جمعیت بومی قبلی هستید. جابجایی رخ نداده. ترک و عرب نشده‌اید. ترک زبان هستید. ما برای سادگی و اینکه خودشان دوست دارند در گفت‌گوهای روزانه میگوییم ترک‌ها؛ وگرنه ترک نیستید، ترک‌زبان شده‌اید. و زبان به تنهایی معرف شخص نیست. دوما: وجه شباهت ژنتیکی بالایی با بقیه اقوام ایرانی دارید که به جمعیت های مشترکی در گذشته میرسد: عموزاده هستید سوما : خالص وجود ندارد چهارما: برای برخی اقوام :«زبان تغییر کرده، جمعیت ادامه همان حمعیت قبلی است» 🚀 @ofoghroydad

بیداری نیمه‌شب شاید اختلال نباشد؛ بازگشت به الگوی خواب اجداد ما • در برخی جوامع گذشته، خواب انسان اغلب به شکل دو مرحله‌ای (Segmented Sleep) بود: خواب اول، دوره کوتاهی بیداری در نیمه‌شب و سپس خواب دوم تا صبح. • این الگو در منابع تاریخی، از جمله متون ادبی، پزشکی و حقوقی، در فرهنگ‌های مختلف ثبت شده است. • گسترش نور مصنوعی و تغییر سبک زندگی پس از انقلاب صنعتی احتمالاً باعث رواج بیشتر خواب یکپارچه شبانه شد. • بیدار شدن در حوالی ساعت ۳ صبح لزوماً نشانه اختلال نیست و می‌تواند بخشی از الگوی طبیعی خواب برخی افراد باشد. • خواب انسان در چرخه‌های حدود ۹۰ تا ۱۱۰ دقیقه‌ای شامل مراحل خواب سبک، عمیق و REM انجام می‌شود. • بیشتر افراد هر شب حدود ۴ تا ۶ چرخه خواب را تجربه می‌کنند. • خواب عمیق بیشتر در نیمه اول شب رخ می‌دهد؛ به همین دلیل بیدار شدن در ساعات نزدیک صبح آسان‌تر است. • بیداری‌های کوتاه در طول شب طبیعی هستند و بسیاری از افراد آن‌ها را به یاد نمی‌آورند. • برخی پژوهش‌ها نشان داده‌اند در شرایط بدون نور مصنوعی و محدودیت زمانی، افراد ممکن است دوباره به الگوی خواب دو مرحله‌ای تمایل پیدا کنند. • مطالعه‌ای روی یک جامعه کشاورزی در ماداگاسکار که نور مصنوعی شبانه نداشتند، الگوهای خواب چندبخشی را گزارش کرد. • افزایش طبیعی کورتیزول نزدیک صبح با افزایش هوشیاری مرتبط است، اما پژوهش‌های جدید نشان می‌دهند این افزایش لزوماً نتیجه بیدار شدن نیست. • ارتباط بین کورتیزول و بیداری شبانه میان افراد متفاوت است و هنوز کاملاً روشن نیست. • تغییرات هورمونی دوران یائسگی می‌تواند خواب را مختل کند؛ کاهش استروژن و پروژسترون ممکن است خواب عمیق را کاهش دهد. • افت قند خون شبانه در برخی شرایط، به‌ویژه در افراد مبتلا به دیابت، می‌تواند باعث فعال شدن هورمون‌های استرس و بیداری شود. • کافئین حتی در ساعات بعدازظهر و مصرف الکل می‌توانند کیفیت خواب، به‌ویژه خواب REM، را کاهش دهند. • نگرانی درباره بیدار ماندن و نگاه کردن مکرر به ساعت می‌تواند چرخه بی‌خوابی را تقویت کند. • رعایت بهداشت خواب، مانند کاهش نور شدید پیش از خواب، محدود کردن محرک‌ها و داشتن برنامه منظم، به بهبود خواب کمک می‌کند. • زمان ثابت بیدار شدن می‌تواند به تنظیم ساعت زیستی بدن کمک کند. • اگر پس از حدود ۲۰ دقیقه خواب بازنگشت، انجام فعالیتی آرام خارج از تخت می‌تواند ارتباط تخت با بیداری را کاهش دهد. • درمان شناختی رفتاری برای بی‌خوابی (CBT-I) یکی از مؤثرترین و توصیه‌شده‌ترین روش‌ها برای درمان بی‌خوابی مزمن است. • بیدار شدن ساعت ۳ صبح در بسیاری از موارد می‌تواند بخشی از تنوع طبیعی خواب انسان باشد، اما بیداری‌های مکرر و طولانی ممکن است نیاز به بررسی داشته باشند. 🚀 @ofoghroydadd کلیپ کوتاه: 🎥 تفاوت سحرخیزان و شب زنده‌داران 🎥 چرا خواب می‌بینیم؟ معنی خواب‌هایی که می‌بینیم چیست؟ 🎥 چگونگی عملکرد بیهوشی 🎥 آیا از تاثیر خواب بر اندازه بیضه‌ها و میزان تستوسترون خود آگاهی دارید؟خواب ابرنیروی شماست! 🎥 بی‌خوابی

شواهد DNA در تایید خویشاوند بودن انسان و شامپانزه! رتروویروس‌های درون‌زا، تکه‌های dna باستانی هستند که ویروس‌ها، وارد ژنوم ما و اجدادمان کرده‌اند! بین ۵ تا ۸ درصد ژنوم ما از همین تکه‌های ویروسی تشکیل شده است. این تکه‌های dna ویروسی، می‌توانند مدرکی غیرقابل انکار در تایید خویشاوندی گونه‌ها ارائه دهند! توضیح آن را در ویدئو ببینید! ترجمه و زیرنویس: امیر پارسا 🚀 @Ofoghroydadd

تفکر سیستمی و تفکر خطی چرا مرتبا پیشنهاد کرده‌ایم تفکر سیستمی بهتر است؟ چرا نباید تنها تا نوک بینی خودتان را ببینید و سپس تحلیل کنید؟ چون از دید فلسفه علم و نظریه پیچیدگی، تفکر سیستمی به جهان نزدیک‌تر است؛ چون بسیاری از پدیده‌های واقعی (مثل اقتصاد، اکوسیستم‌ها، جوامع، سیاست، مغز و حتی تکامل زیستی) شبکه‌ای و دارای بازخورد هستند، نه زنجیره‌های ساده علت و معلولی. هرچند، این به آن معنا نیست که تفکر خطی بی‌فایده است. در مسائل محدود و مهندسی‌شده، تفکر خطی اغلب دقیق‌تر، سریع‌تر و کارآمدتر است. خطا زمانی رخ می‌دهد که مسائل پیچیده را با ابزار ذهنی مناسب مسائل ساده تحلیل کنیم. مثلا وقتی میبینید شخصی در حال کتک خوردن است، شما نباید بگویید شاید شاید شاید و شاید، و در کل سیستمی فکر کنید. نه. باید سریع وارد عمل شوید. علت، معلول: ممانعت. چون شرایط و زمان محدود است. ولی زمانی که در بحث فلسفی و علمی(به جز علوم کاربردی مثل غالبا پزشکی و مهندسی) و سیاسی هستید یا قصد تحلیل خبری سیاسی و‌ پستی علمی را دارید باید سیستمی فکر کنید. (من قبلا به جای تفکر سیستمی مینوشته‌ام تفکر چندوجهی یا تفکر شبکه مانند.) من هم می‌بینیم که بیشتر نزدیک به همه‌ی دیدگاه‌ها زیر پست‌های خبری در کانال‌های مختلف، محصول تفکر خطی هستند. شما حق دارید گاهی در ذهن بگویید این چه وضعش است چرا فرد تنها تا نوک بینی خود را می‌بیند، چرا دایره علل و تاثیرات را بزرگتر نمی‌کند؟ مثل اینکه بیشتر مردم عادت دارند چنین نکنند، چون اینگونه مغز انرژی کمتری مصرف می‌کند. لازم است بگویم که اگر یک فرد به طور مداوم مسائل را با دامنه‌ای بسیار گسترده و تعداد زیادی متغیر و ارتباط تحلیل کند، ممکن است بار شناختی افزایش یابد و در طول زمان به خستگی یا فرسودگی ذهنی منجر شود. این یعنی زندگی شما به هم می‌ریزد؛ بنابراین هنر کنترل کردن خود در اینجا مهم است. سام 🚀 @ofoghroydad

Dune Hans Zimmer 🚀 @ofoghroydad

🎧 ریمیکس «ابدیت» از مسانو، ساختهٔ آنیما و کریس آوانتگارد؛ اجرای زنده از رویداد Afterlife در شیلی. تکنولوژی را دریابید 🎧 @ofoghroydad

آیا شبه‌ذرات واقعا وجود دارند؟ وقتی برای اولین بار واژه شبه‌ذره را می‌شنویم، ممکن است این پرسش ایجاد شود که آیا با یک ذره واقعی روبه‌رو هستیم یا فقط با یک مفهوم ریاضی که دانشمندان برای ساده‌تر کردن محاسبات ساخته‌اند؟ پاسخ، ساده نیست؛ زیرا #شبه‌ذرات نه مانند ذرات بنیادی، موجودیت‌هایی مستقل هستند و نه صرفا یک ابزار ذهنی. شبه‌ذره چیست؟ در فیزیک باید میان ذرات بنیادی و شبه‌ذرات تفاوت گذاشت. ذرات بنیادی مانند الکترون، فوتون و کوارک، موجودیت‌هایی هستند که می‌توانند مستقل از ماده و حتی در خلا وجود داشته باشند. اما شبه‌ذرات از جنس دیگری هستند. آن‌ها برانگیختگی‌های جمعی کوانتومی هستند که از رفتار تعداد بسیار زیادی از ذرات درون یک سامانه، مانند یک بلور یا ماده مغناطیسی، به وجود می‌آیند. به بیان ساده، #شبه_ذره یک ذره جدید نیست؛ بلکه الگویی منظم از رفتار ذرات بنیادی است که آن‌قدر ویژگی‌های مشخصی پیدا می‌کند که دانشمندان می‌توانند آن را مانند یک ذره پژوهش کنند. یک مثال ساده: موج در ورزشگاه برای درک ایده رفتار جمعی، می‌توان موجی را تصور کرد که در یک ورزشگاه میان تماشاگران حرکت می‌کند. خود موج یک جسم مستقل نیست؛ از حرکت هماهنگ هزاران نفر ساخته شده است. با این حال، موج ویژگی‌های مشخصی دارد؛ مثلا سرعت دارد، جهت حرکت دارد و می‌توان آن را دنبال کرد. شبه‌ذرات نیز از این نظر شبیه هستند. آن‌ها حاصل رفتار جمعی اجزای یک ماده‌اند، اما این رفتار آن‌قدر منظم است که می‌توان آن را به‌صورت یک موجودیت فیزیکی مستقل در معادلات و آزمایش‌ها بررسی کرد. البته یک تفاوت مهم وجود دارد؛ موج ورزشگاه یک پدیده کلاسیک است، اما بسیاری از شبه‌ذرات در چارچوب فیزیک کوانتومی تعریف می‌شوند. برای مثال، فونون(نه فوتون) در واقع کوانتیده‌شده‌ی ارتعاشات جمعی اتم‌ها در یک شبکه بلوری است. آیا شبه‌ذرات فقط یک ابزار ریاضی هستند؟ خیر. شاید تصور شود که شبه‌ذرات فقط یک روش ساده برای انجام محاسبات هستند، اما آن‌ها آثار فیزیکی قابل اندازه‌گیری دارند. برای مثال، فونون را در نظر بگیرید. فونون یک بسته انرژی از ارتعاشات کوانتومی شبکه بلوری است و نقش مهمی در توضیح انتقال گرما در مواد جامد دارد. همچنین شبه‌ذراتی مانند اکسیتون‌ها در توضیح رفتار نوری و الکتریکی نیمه‌رساناها، مگنون‌ها در توضیح مغناطیس، و آنیون‌ها در توضیح حالت‌های توپولوژیک ماده مانند اثر هال کوانتومی کسری اهمیت دارند. چرا به آن‌ها شبه می‌گوییم؟ زیرا آن‌ها ذرات بنیادی مستقل نیستند. یک الکترون می‌تواند در خلا وجود داشته باشد، اما بیشتر شبه‌ذرات برای شکل‌گیری به یک محیط مادی و برهم‌کنش تعداد زیادی ذره نیاز دارند. اگر آن محیط از بین برود، شبه‌ذره نیز دیگر وجود نخواهد داشت. برای مثال، فونون بدون یک شبکه بلوری معنایی ندارد و مگنون بدون یک سامانه مغناطیسی شکل نمی‌گیرد. آیا شبه‌ذرات واقعی هستند؟ این پرسش به تعریف ما از واقعی بودن بستگی دارد. اگر منظور از واقعی، یک ذره بنیادی مستقل مانند الکترون باشد، پاسخ منفی است. اما اگر منظور چیزی باشد که بتوان آن را اندازه‌گیری کرد، ویژگی‌هایش را پیش‌بینی کرد و اثر فیزیکی آن را مشاهده کرد، پاسخ مثبت است. در فیزیک، بسیاری از پدیده‌ها مانند دما، فشار یا امواج نیز حاصل رفتار جمعی تعداد زیادی ذره هستند، اما به همین دلیل غیرواقعی محسوب نمی‌شوند. شبه‌ذرات نیز در همین دسته قرار می‌گیرند، آن‌ها ذرات بنیادی نیستند، اما پدیده‌هایی واقعی و قابل بررسی هستند. مرز میان واقعیت بنیادی و واقعیت فیزیکی شبه‌ذرات نشان می‌دهند که طبیعت همیشه با تصویر ساده ما از جهان سازگار نیست. گاهی مجموعه‌ای عظیم از ذرات می‌تواند رفتاری چنان منظم ایجاد کند که خود آن رفتار به موضوعی مستقل در فیزیک تبدیل شود. بنابراین پاسخ نهایی این است که شبه‌ذرات ذرات بنیادی جدید نیستند، بلکه برانگیختگی‌های جمعی کوانتومی در ماده هستند که ویژگی‌های قابل اندازه‌گیری دارند و نقشی اساسی در فهم جهان ماده و فناوری‌های مدرن ایفا می‌کنند. سام آریامنش 🚀 @ofoghroydadd #Quasiparticle

آیا در کیهان تنهاییم؟ مرز میان دانش، عدم قطعیت، و باور «هربار یادآوری جایگاهمان، باعث آرامش است.» در این نوشته‌ی پایین، تقریبا هیچ توضیح تخصصی وجود ندارد و این نوشته، ساده و عمومی ولی تا حد زیادی دقیق است. پرسش وجود یا عدم وجود حیات فرازمینی، یکی از معدود پرسش‌هایی است که هم‌زمان علم، فلسفه، و ریاضیات را درگیر می‌کند. پیش از هر نتیجه‌گیری، لازم است سه موضع را از هم تفکیک کنیم که اغلب در گفت‌وگوهای عمومی با هم خلط می‌شوند؛ باور به این‌که تنهاییم و باور به این‌که حیات فرازمینی وجود دارد و نمیدانم. هرکدام بار اثباتی متفاوتی دارند. 🌚 آنچه می‌دانیم تا امروز هیچ شاهد علمیِ تاییدشده‌ای از حیات فرازمینی ـ در هیچ سطحی، از ساده تا هوشمند ـ یافت نشده است. این خود واقعیتی مستند است، نه نشانه‌ی نادانی. هم‌زمان، مقیاس کیهان خیره‌کننده است؛ در جهان قابل‌مشاهده به‌تنهایی، تخمین‌ها عددی در حدود 10²⁵ سیاره‌ی زمین‌سان را نشان می‌دهند. و این سقف ماجرا نیست؛ جهان قابل‌مشاهده، به دلیل محدودیت سرعت نور و انبساط کیهانی، تنها بخشی از کل جهان است؛ کل جهان می‌تواند به‌مراتب بزرگ‌تر یا حتی نامتناهی باشد. 🪐 چرا عدد بزرگ به‌تنهایی کافی نیست؟ استدلال رایج این است که با این همه سیاره، بعید است حیات فقط یک‌بار رخ داده باشد. این استدلال شهودا جذاب است، اما ضعف ریاضی مشخصی دارد. احتمال وقوع یک رویداد در سطح کیهان، حاصل‌ضرب دو عامل است: تعداد فرصت‌ها (N) و احتمال وقوع در هر فرصت (p). در این مورد کلیپ‌های جذاب عمومی فرستاده‌ام. ما N را تقریبا می‌دانیم؛ اما p را نمی‌دانیم ـ چون تنها یک نمونه‌ی مشاهده‌شده از پیدایش حیات در اختیار داریم: زمین. از یک نمونه نمی‌توان نرخ پایه‌ی آماری استخراج کرد. نیک باستروم و اندرس ساندبرگ در مقاله‌ای در سال ۲۰۱۸ با عنوان Dissolving the Fermi Paradox ـ که گمان میکنم گزارشی از آن را پست کرده باشم ـ این عدم قطعیت را با روش بیزی وارد معادله‌ی دریک کردند. نتیجه‌ی جالب توجه بود؛ وقتی عدم قطعیت واقعی در پارامترها لحاظ شود، سناریوی «ما تنهاییم» سهم قابل‌توجهی از توزیع احتمال را به خود اختصاص می‌دهد ـ حتی با عددی به بزرگی 10²⁵. از سوی دیگر، زیست‌شناس پیتر وارد و اخترشناس دونالد براون‌لی در کتاب زمین نادر استدلال کردند که ترکیب شرایط لازم برای حیات پیچیده ـ پایداری مداری، ماه بزرگ، صفحات تکتونیکی فعال، میدان مغناطیسی، موقعیت مناسب در کهکشان ـ می‌تواند به‌قدری نادر باشد که حیات پیچیده استثنایی باشد. این افراد نه از عظمت کیهان بی‌خبرند و نه صلاحیت علمی کمتری دارند؛ برعکس، دقیقا حوزه‌ی تخصصی‌شان همین مقیاس‌هاست. 🪐 مسئله‌ی «یک نمونه» حتی گلوگاه‌های تکاملیِ شناخته‌شده در تاریخ زمین (مانند گذار از سلول ساده به سلول یوکاریوتی، که ظاهرا فقط یک‌بار در حدود دو میلیارد سال رخ داده) نمی‌توانند به‌تنهایی دلیلی بر «سختی عمومی حیات» باشند. این مسیر خاص، وابسته به بیوشیمی کربن‌محور و آب‌محور همین سیاره است. زیست‌شیمی‌های جایگزین می‌توانند مسیرهای کاملا متفاوتی به سمت پیچیدگی داشته باشند که گلوگاه معادلی نداشته باشند. به زبان ساده چون تنها یک بیوشیمی را مشاهده کرده‌ایم، نمی‌توانیم مسیر زمین را قاعده‌ی عمومی تکامل در کیهان بدانیم ـ همان‌طور که نمی‌توانیم آن را استثنا هم بدانیم. 🌕 و فاصله‌ها؟ فاصله‌های عظیم میان‌ستاره‌ای مسئله‌ی دیگری را روشن می‌کنند؛ این پرسش که چرا اگر حیات فراوان است، ممکن است هرگز نشانه‌ای از آن نبینیم. این استدلال به پارادوکس فرمی مربوط است و نبود شاهد را توجیه می‌کند، اما به‌خودی‌خود احتمال وجود حیات را افزایش نمی‌دهد. ☄️ خلاصه با در نظر گرفتن مقیاس واقعی کیهان، این‌که حیات ساده در جای دیگری هم به وقوع پیوسته باشد، شهودا محتمل به نظر می‌رسد. اما درباره‌ی حیات پیچیده و هوشمند، عدم قطعیت به‌مراتب بیشتر است ـ نه به این دلیل که فضا کوچک است، بلکه چون گلوگاه‌های احتمالیِ مسیر تکامل، ماهیتی زیستی دارند، نه صرفا مکانی، و ما هنوز نمی‌دانیم این گلوگاه‌ها چه‌قدر تنگ‌اند. صادقانه‌ترین موضع علمی در این مرحله، نه ادعای قاطع به وجود حیات فرازمینی است و نه انکار قاطع آن، بلکه پذیرفتن این‌که داده‌های موجود برای هیچ‌کدام کافی نیستند. این عدم قطعیت، نشانه‌ی ضعف علم نیست؛ نشانه‌ی صداقت آن با محدودیت‌های شواهد موجود است. سام آریامنش 🚀 @ofoghroydad

نخستین جراحی موفق ربات انسان‌نما روی حیوان زنده! تیمی از مهندسان و جراحان دانشگاه کالیفرنیا، سن‌دیگو برای نخستین‌بار موفق شد با استفاده از یک ربات انسان‌نما که از راه دور توسط جراح کنترل می‌شد، عمل لاپاراسکوپی برداشتن کیسه صفرا را روی خوک‌های بیهوش انجام دهد. این پژوهش که در مجله علمی Nature منتشر شده، نشان می‌دهد ربات‌های انسان‌نما می‌توانند در آینده به‌عنوان دستیار جراحان برای انجام عمل‌های پیچیده از راه دور به کار گرفته شوند. در آزمایش، جراح از طریق کنسول ربات را کنترل می‌کرد و یک پزشک در کنار حیوان به‌عنوان دستیار حضور داشت. دو عمل با موفقیت انجام شد و تنها یک مورد خونریزی جزئی رخ داد که سریع کنترل شد. پژوهشگران اعلام کردند فناوری هنوز محدودیت‌هایی مانند تأخیر سیگنال، نیاز به کالیبراسیون و تنظیم مداوم دارد، اما سرعت پیشرفت آن نسبت به نسل‌های نخست جراحی رباتیک بسیار بیشتر است. مزیت اصلی ربات‌های انسان‌نما نسبت به سامانه‌های فعلی، اندازه کوچک‌تر، قابلیت انتقال آسان‌تر و امکان استفاده در مناطق محروم، محیط‌های خطرناک و حتی مأموریت‌های فضایی است. این دستاورد به معنی جایگزینی جراحان با ربات‌ها نیست، بلکه گامی مهم برای گسترش جراحی از راه دور و افزایش دسترسی به خدمات پزشکی تخصصی محسوب می‌شود. 🚀 @ofoghroydadd

سلام!

یک کانال علمی ساختم از طریق NotebookLM  کتابا رو به ویدئوهای آموزشی تبدیل می‌کنم. ممنون می‌شم اگه تمایل داشتین تو گروه معرفی کنین تا همه استفاده کنند.

⚫️لیست کتاب‌های علمی کانال Higgs Mind 🔸مغز داستان شما 🔸زندگی 3.0: انسان بودن در عصر هوش مصنوعی 🔸روانشناسی باور 🔸انسان خداگونه 🔸رفتار بررسی زیست‌شناسی بهترین و بدترین رفتارهای انسان 🔸مغز هیجانی کاوشی در علم احساسات 🔸10 اصل برای زوج‌‌درمانی موثر 🔸منشأ آگاهی در فروپاشی ذهن دوجایگاهی 🔸درست حسابی دعوا کن 🔸تفکر انتقادی تدابیری برای آگاهانه زیستن و خوب آموختن 🔸ژن خود‌خواه 🔸اخلاق و مغز مشاور علم اعصاب در مورد اخلاق چه می‌گوید 🔸مغز پویا ماجرای مغزی که هر لحظه تغییر می‌کند 🔸محتوم نگاه علم به زندگی بدون اراده‌ی آزاد 🔸علم اعتماد: هماهنگی عاطفی برا زوج‌ها 🔸چرا به علم اعتماد کنیم؟ 🔸کتاب ژنتیک مردگان 🔸تکینگی نزدیک‌تر است 🔸نویز: نقصی در قضاوت انسان 🔸ماده تاریک و دایناسورها 🔸طول عمر: چرا پیر می‌شویم و چگونه آن‌ را به تاخیر بیندازیم 🔸همان‌گونه که هستی: دانش نوین جنسی 🔸دومین انقلاب کوانتومی 🔸ملت دوپامین 🔸نکسوس (همبستگی) 🔸عقلانیت چیست، چرا به نظر کمیاب است، چرا مهم است؟ 🔸تصویر بزرگ درباره خاستگاه‌های حیات، معنی داشتن ک خود جهان 🔸کتاب‌های صوتی کانال مدرسه زندگی 🔸رایانش کوانتومی: یک رویکرد کاربردی Updating...

مهارت‌های هندسیِ دیگر میمون‌ها ممکن است تنها با آموزش رسمی از مهارت‌های ما جدا شود پژوهش جدیدی از دانشگاه کارنگی ملون نشان می‌دهد توانایی درک برخی مفاهیم پایه هندسی فقط مختص انسان‌ها نیست و میمون‌ها نیز می‌توانند اشکال هندسی مشابه را حتی زمانی که چرخیده یا در اندازه‌های متفاوت نمایش داده شده‌اند، تشخیص دهند. در زندگی روزمره، انسان‌ها معمولا بدون فکر کردن می‌توانند تشخیص دهند که دو شکل هندسی، با وجود تغییر جهت، همچنان یکسان هستند. برای مثال، دو مثلث که یکی به سمت راست و دیگری به سمت چپ قرار گرفته است، از نظر هندسی همان شکل هستند و فقط برای نشان دادن جهت متفاوت چرخیده‌اند. دانشمندان دانشگاه کارنگی ملون برای بررسی تفاوت توانایی هندسی انسان و دیگر نخستی‌ها، آزمایش‌هایی روی سه گروه انجام دادند: ۸ میمون بالغ شامل ۴ ماکاک رزوس و ۴ بابون زیتونی ۵۵ کودک پیش‌دبستانی آمریکایی بین ۳ تا ۶ سال ۷۷ بزرگسال از قوم بومی تسیمانه که آموزش رسمی بسیار محدودی داشتند همچنین داده‌هایی از یک پژوهش قبلی شامل بابون‌ها، کودکان پیش‌دبستانی و کلاس اول فرانسوی، و بزرگسالان فرانسوی و بومی هیمبا  نیز بررسی شد. در آزمایش، شرکت‌کنندگان باید با استفاده از یک صفحه لمسی، جفت‌هایی از اشکال دارای هندسه یکسان را پیدا می‌کردند. این اشکال ممکن بود: چرخیده باشند، اندازه متفاوتی داشته باشند، یا در میان تعداد زیادی شکل دیگر پنهان شده باشند. برای مثال، باید دو مثلث قائم‌الزاویه مشابه را که در جهت‌های مختلف قرار گرفته بودند، شناسایی می‌کردند. شرکت‌کنندگان آموزش کمی درباره روش انجام آزمایش دریافت کردند و باید با آزمون و خطا یاد می‌گرفتند. پاسخ درست با یک صدای مثبت همراه بود و به کودکان برچسب و به میمون‌ها تکه‌ای غذا داده می‌شد. نتیجه شگفت‌انگیز این بود که عملکرد میمون‌ها تقریباً با کودکان کم‌سن پیش از دریافت آموزش رسمی ریاضی قابل مقایسه بود. جسیکا کانتلون، عصب‌شناس رشد و سرپرست پژوهش، گفت: «با بررسی بزرگسالانی که آموزش هندسی رسمی نداشتند در کنار افرادی که آموزش رسمی دیده‌اند، همچنین کودکان و میمون‌ها، می‌توانیم بفهمیم کدام جنبه‌های استدلال هندسی به‌طور طبیعی پدیدار می‌شوند و کدام جنبه‌ها به‌طور خاص توسط آموزش تقویت می‌شوند.» البته دیگر میمون‌ها مانند انسان‌ها درک نمادین از هندسه ندارند. انسان‌ها می‌توانند درباره مفاهیمی مانند تقارن، طول ضلع‌ها، خطوط موازی و اندازه زاویه‌ها به شکل انتزاعی فکر کنند؛ قابلیتی که بیشتر با آموزش و فرهنگ تقویت می‌شود. پژوهش نشان داد کودکان و میمون‌ها بیشتر به پردازش شهودی تکیه می‌کنند، در حالی که بزرگسالان از روش نمادین‌تر استفاده می‌کنند و قوانین هندسی پنهان پشت اشکال را به‌صورت ناخودآگاه استخراج می‌کنند. جیلین لی ، پژوهشگر روان‌شناسی و یکی از نویسندگان اصلی مقاله، گفت: «شگفت‌انگیزترین یافته این بود که کودکان خردسال، پیش از دریافت آموزش رسمی ریاضی، در این کار تقریباً مانند میمون‌ها عمل می‌کنند.» این یافته نشان می‌دهد تفکر انتزاعی یک ویژگی کاملاً صفر و یکی نیست که ناگهان در انسان ظاهر شده باشد. بلکه برخی پایه‌های شناختی ریاضیات، مانند توانایی تشخیص روابط هندسی، در میان نخستی‌ها مشترک است و آموزش انسانی روی این توانایی‌های زیستی قدیمی ساخته می‌شود. به گفته پژوهشگران، آموزش رسمی احتمالاً تفکر ریاضی را از ابتدا ایجاد نمی‌کند؛ بلکه توانایی‌های شناختی موجود را که طی میلیون‌ها سال تکامل یافته‌اند، تقویت و گسترش می‌دهد. این پژوهش در مجله Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) منتشر شده است. 🚀 @ofoghroydad

برای اولین، گفت‌وگوی زنده و مستقیم با برنده جایزه نوبل 🏆 📣 رویداد ویژه گفت‌وگوی زنده با پروفسور کاتالین کاریکو (Katalin Karikó)، برنده جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۳ ✨ فرصتی بی‌نظیر برای شنیدن روایتی دست‌اول از زندگی پروفسور کاتالین کاریکو و آشنایی با نوآوری بزرگ ایشان در فناوری mRNA؛ دستاوردی که نقش مهمی در نجات جان میلیون‌ها انسان داشت و جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۳ را برای ایشان به ارمغان آورد. ✅ به صورت کاملا رایگان (آنلاین) 🗓️ زمان برگزاری: ۱۰ مرداد | ساعت ۱۸ به وقت ایران

💢 اطلاعات مربوط به ثبت‌نام بخش حضوری، به‌زودی اعلام خواهد شد.

🔗 لینک ثبت‌نام مستقیم 🌱 توصیه می‌کنیم این فرصت کم‌نظیر را که شاید هر چند دهه یک‌بار برای جامعه علمی کشور فراهم شود، از دست ندهید. با توجه به شرایط کشور، برای اطلاع‌رسانی هرچه گسترده‌تر و حضور هرچه بیشتر علاقه‌مندان در این رویداد، ممنون می‌شویم با اشتراک‌گذاری این پست در گروه‌های دانشجویی و بین دوستان خود، ما را همراهی کنید. 🤍 اینستاگرام | تلگرام | لینکدین | بله | درباره ما ┏━━━━━━      🆔 @UIBiologists🔬🧬 ┗━━━━━━

نخستین کشف جَو در یک سیاره سنگیِ بالقوه قابل‌سکونت خارج از منظومه شمسی برای نخستین بار، اخترشناسان موفق شدند وجود جوّ را در یک سیاره سنگی خارج از منظومه شمسی که در منطقه قابل‌سکونت ستاره خود قرار دارد، شناسایی کنند. این سیاره که LHS 1140 b نام دارد، یکی از مهم‌ترین اهداف جست‌وجوی جهان‌های شبیه زمین محسوب می‌شود. تا پیش از این، دانشمندان بیش از ۲۰ سال توانسته بودند جوّ سیارات فراخورشیدی را بررسی کنند، اما این موفقیت عمدتاً محدود به سیارات بزرگ گازی و بسیار متفاوت از زمین، مانند مشتری‌های داغ، بود. اکنون برای نخستین بار نشانه‌هایی از جوّ در یک سیاره سنگی و بالقوه مناسب برای وجود آب مایع مشاهده شده است. کالین چروبیم، دانشمند علوم سیاره‌ای در دانشگاه هاروارد و نویسنده اصلی پژوهش منتشرشده در مجله Science، می‌گوید: «این نخستین بار است که کسی جوّ یک سیاره سنگی در منطقه قابل‌سکونت یک ستاره دیگر را پیدا کرده است.» ویژگی‌های سیاره LHS 1140 b این سیاره حدود ۵ برابر جرم زمین و حدود ۱٫۷ برابر شعاع زمین دارد. این ویژگی‌ها نشان می‌دهد که احتمالا یک سیاره سنگی با ترکیبی شبیه زمین است، اما ممکن است دارای لایه‌ای نازک از جوّ و شاید مقداری آب باشد. سیاره LHS 1140 b در فاصله حدود ۵۰ سال نوری از زمین قرار دارد و به دور یک کوتوله سرخ می‌چرخد. این ستاره تقریبا یک‌پنجم جرم و اندازه خورشید را دارد و بسیار سردتر از آن است. اهمیت این یافته حدود ۲۰ سال پیش، دانشمندان حتی نمی‌دانستند آیا سیارات سنگی مشابه زمین در اطراف ستارگان دیگر رایج هستند یا نه. سپس مشخص شد که این سیارات فراوان‌اند و برخی از آن‌ها در منطقه قابل‌سکونت ستاره خود قرار دارند. اما پرسش بزرگ‌تر این بود: آیا این سیارات توانسته‌اند جوّ خود را حفظ کنند؟ اکنون دانشمندان می‌دانند که دست‌کم یکی از آن‌ها چنین قابلیتی داشته است. کشف جوّ هلیومی پژوهشگران پیش از این با استفاده از مدل‌های رایانه‌ای پیش‌بینی کرده بودند که LHS 1140 b ممکن است دارای جوّی عمدتاً متشکل از هلیوم باشد. این مدل نشان می‌داد برخی سیارات می‌توانند هیدروژن سبک خود را از دست بدهند، اما هلیوم را حفظ کنند؛ فرآیندی که ممکن است دسته‌ای جدید از سیارات موسوم به جهان‌های هلیومی ایجاد کند. خروج هلیوم از جوّ سیاره نتایج نشان داد سیاره LHS 1140 b نشانه‌هایی از وجود جوّ هلیومی دارد؛ هلیومی که با سرعت صدها هزار کیلوگرم در ثانیه در حال فرار به فضاست. این جریان گازی به دلیل تابش ستاره تا دمای بیش از ۴۷۰۰ درجه سانتی‌گراد گرم شده و احتمالا تحت تاثیر بادهای ستاره‌ای یا تعامل میدان مغناطیسی سیاره و ستاره قرار دارد. با این حال، این خروج گاز دائمی و ثابت نیست؛ زیرا زمانی که دانشمندان در سال ۲۰۲۵ دوباره سیاره را بررسی کردند، این پدیده مشاهده نشد. مقاومت شگفت‌انگیز در برابر تابش ستاره ستاره‌های کوتوله سرخ معمولاً فعالیت‌های شدید پرتو ایکس و فرابنفش دارند که می‌تواند جوّ سیارات نزدیک را از بین ببرد. با این وجود، سیاره LHS 1140 b توانسته است بیش از ۳ میلیارد سال بخشی از جوّ خود را حفظ کند. این سیاره حدود ۴۲ درصد انرژی‌ای را دریافت می‌کند که زمین از خورشید دریافت می‌کند. بنابراین اگرچه در گذشته در معرض تابش‌های شدیدتر قرار داشته، فاصله مناسب آن از ستاره باعث شده احتمالاً مقدار زیادی از هلیوم اولیه خود را حفظ کند. آیا این سیاره میزبان حیات است؟ این کشف به معنای یافتن حیات فرازمینی نیست. وجود جوّ، حتی در منطقه قابل‌سکونت، تنها یکی از شرایط لازم برای امکان حیات است. دانشمندان اکنون باید بررسی کنند که آیا LHS 1140 b دارای ویژگی‌های دیگری مانند: اقیانوس‌های پایدار، ترکیبات شیمیایی مناسب، منابع انرژی قابل استفاده برای زیست‌کره، است یا نه. این پژوهش در مجله علمی Science منتشر شده است. 🚀 @ofoghroydad

چرا بدن انسان این‌ همه «نقص» دارد؟ پاسخ را باید در تکامل جست‌وجو کرد نکته: واژه نقص، کامل و طراحی، انسان‌محورانه است؛ اما برای پیشبرد بحث چاره‌ای هم جز استفاده از این واژه‌ها نیست؛ تلاش کرده‌ایم تا جای ممکن جایگزین بهتری پیدا کنیم. بدن انسان اغلب به‌عنوان نمونه‌ای از یک ساختار «کامل» توصیف می‌شود، اما از دیدگاه زیست‌شناسی تکاملی، بدن انسان نه محصول یک طراحی از پیش تعیین‌شده، بلکه نتیجه میلیاردها سال تغییرات تدریجی و انباشته‌شدن سازگاری‌های زیستی است. تکامل مانند یک مهندس که سامانه‌ای را از صفر و بر اساس یک نقشه کامل طراحی می‌کند عمل نمی‌کند؛ بلکه بر پایه ساختارهای موجود تغییر ایجاد می‌کند. به همین دلیل، بدن انسان مجموعه‌ای از سازگاری‌ها و مصالحه‌های تکاملی است؛ ویژگی‌هایی که در شرایط گذشته برای بقا و تولیدمثل کافی بوده‌اند، اما همچنان محدودیت‌هایی را به ارث گذاشته‌اند که بر سلامت و عملکرد انسان امروزی اثر می‌گذارند. یکی از نمونه‌های روشن این موضوع ستون فقرات انسان است. ستون فقرات از نیاکان چهارپای ما به ارث رسیده است؛ ساختاری که در اصل برای حرکت افقی و محافظت از نخاع در جانوران چهارپا شکل گرفته بود. با تکامل راه رفتن روی دو پا، همین ساختار باید وظایف جدیدی مانند تحمل وزن بدن در وضعیت عمودی، حفظ تعادل و فراهم کردن انعطاف‌پذیری را بر عهده می‌گرفت. این تغییر تدریجی(چند میلیون‌ ساله) باعث شد ستون فقرات انسان در برابر برخی فشارها حساس‌تر باشد و زمینه برای مشکلاتی مانند کمردرد، فتق دیسک و فرسایش مهره‌ها فراهم شود. نمونه مشهور دیگر، عصب حنجره است. این عصب به‌جای طی کردن یک مسیر مستقیم از مغز به حنجره، مسیری طولانی‌تر را طی می‌کند؛ ابتدا به سمت قفسه سینه پایین می‌رود، دور یکی از سرخرگ‌های بزرگ حلقه می‌زند و سپس به سمت حنجره بازمی‌گردد. دلیل این مسیر به تاریخ تکاملی مهره‌داران بازمی‌گردد؛ زمانی که ساختارهای مرتبط با آبشش‌ها چنین آرایشی داشتند. با تغییرات بعدی در بدن مهره‌داران و افزایش طول گردن، این مسیر همچنان باقی ماند، زیرا تغییر آن از نظر تکاملی ضروری یا آسان نبود.(واژه ضرروی هم بار انسان‌محورانه دارد) چشم انسان نیز نمونه‌ای از اثر تاریخ تکاملی است. در مهره‌داران، شبکیه به شکلی سازمان یافته که سلول‌های گیرنده نور پشت لایه‌های عصبی قرار گرفته‌اند؛ بنابراین نور پیش از رسیدن به گیرنده‌ها باید از میان این لایه‌ها عبور کند. همچنین محل خروج عصب بینایی از شبکیه باعث ایجاد ناحیه‌ای بدون گیرنده نوری می‌شود که به آن نقطه کور گفته می‌شود.مغز انسان معمولا این ناحیه را به‌صورت خودکار پر می‌کند و ما متوجه آن نمی‌شویم. دندان‌های انسان نیز بازتابی از مسیر تکاملی ما هستند. انسان تنها دو مجموعه دندان، شیری و دائمی، تولید می‌کند و برخلاف برخی جانوران مانند کوسه‌ها توانایی جایگزینی مداوم دندان‌ها را ندارد. همچنین دندان‌های عقل زمانی برای آرواره‌های بزرگ‌تر و رژیم غذایی سخت‌تر نیاکان انسان مفید بودند، اما با تغییرات تدریجی در اندازه فک و شیوه تغذیه، در بسیاری از انسان‌های امروزی فضای کافی برای رویش طبیعی آن‌ها وجود ندارد و ممکن است باعث نهفتگی یا ازدحام دندان‌ها شوند. لگن انسان نیز نمونه‌ای از یک سازگاری همراه با مصالحه است. از یک سو، ساختار لگن باید برای راه رفتن کارآمد روی دو پا مناسب باشد و از سوی دیگر باید امکان تولد نوزادی با مغز بزرگ را فراهم کند. نتیجه این تعادل پیچیده، فرایند زایمان دشوارتر در انسان نسبت به بسیاری از پستانداران دیگر است؛ موضوعی که در طول تاریخ باعث اهمیت همکاری اجتماعی و مراقبت جمعی هنگام تولد شده است. وستیجیتال برخی ساختارهای بدن نیز باقی مانده‌اند، زیرا وجود آن‌ها به اندازه‌ای زیان‌بار نبوده که انتخاب طبیعی باعث حذف کاملشان شود. یعنی کارکرد اجدادی خودشان را از دست داده‌اند. برای مثال، آپاندیس دیگر مانند گذشته اندامی کاملا بی‌کارکرد در نظر گرفته نمی‌شود و احتمالا در عملکرد ایمنی و حفظ برخی باکتری‌های مفید روده نقش محدودی دارد، هرچند می‌تواند دچار التهاب شود. سینوس‌های اطراف بینی نیز احتمالاً در ویژگی‌هایی مانند سبک‌تر شدن جمجمه و تغییر کیفیت صدا نقش دارند، اما ساختار آن‌ها می‌تواند انسان را مستعد گرفتگی و برخی عفونت‌ها کند. همچنین عضلات کوچک اطراف گوش که در بسیاری از پستانداران برای حرکت دادن گوش‌ها و جهت‌یابی بهتر صدا کاربرد دارند، در انسان معمولا نقش بسیار محدودی دارند. این نمونه‌ها نشان می‌دهند که بدن انسان حاصل یک مسیر طولانی تاریخی است؛ مسیری که در آن تغییرات جدید بر پایه ساختارهای قدیمی شکل گرفته‌اند. تکامل تلاش نمی‌کند موجودات زنده را به یک وضعیت نهایی یا کامل برساند، بلکه ویژگی‌هایی را حفظ می‌کند که در شرایط مشخص، برای بقا و تولیدمثل سودمند هستند. از این دیدگاه، ویژگی‌هایی مانند کمردرد، دشواری زایمان، مشکلات دندان عقل یا برخی مشکلات سینوسی صرفا اتفاقاتی رندوم نیستند؛ بلکه پیامدهای طبیعی تاریخ تکاملی انسان و سازگاری‌های تدریجی‌ای هستند که طی میلیون‌ها سال شکل گرفته‌اند. 🚀 @ofoghroydadd 🔗theconversation

کنه های پوستی که در شب روی صورت ما جفت‌گیری می‌کنند به تدریج با انسان‌ها ترکیب می شوند خواندن: https://t.me/ofoghroydadd/11537

دیشب یک گزارشی از پژوهش‌هایی خواندم جالب بود؛ و البته تاییدی بر هرچه پیش‌تر نوشته‌‌ایم. چون خیلی طولانی هست، از هوش مصنوعی خواستم نکات مهم آن گزارش را لیست کند: وقتی هوش مصنوعی به‌جای ما فکر می‌کند، چه چیزی از دست می‌دهیم؟ مقاله حول یک نگرانی اصلی می‌چرخد: هوش مصنوعی می‌تواند زندگی و کار انسان را آسان‌تر کند، اما اگر جایگزین فرآیند فکر کردن شود، ممکن است بخشی از توانایی‌های شناختی ما را تضعیف کند. ⬅️دانشگاه شیکاگو برای دانشجویان سال اول حقوق محدودیت‌هایی برای استفاده از لپ‌تاپ، گوشی و هوش مصنوعی گذاشته است. هدف این تصمیم جلوگیری از تقلب نیست، بلکه حفظ توانایی دانشجویان در فکر کردن مستقل، ساختن استدلال و حل مسئله بدون کمک ماشین است. دیدگاه دانشگاه این است که دانشجویان ابتدا باید یاد بگیرند چگونه خودشان فکر کنند و بعد بیاموزند چگونه از AI به شکل حرفه‌ای استفاده کنند. ⬅️نگرانی اصلی مقاله، از بین رفتن چیزی است که در علوم شناختی «کلنجار سازنده» نامیده می‌شود؛ یعنی همان فرآیند دشوارِ تلاش، اشتباه، اصلاح، بازنگری و درگیری ذهنی که باعث یادگیری عمیق می‌شود. وقتی هوش مصنوعی بلافاصله پاسخ آماده ارائه می‌دهد، انسان ممکن است این مرحله ضروری رشد ذهنی را دور بزند. ⬅️پژوهش‌هایی که مقاله به آن‌ها اشاره می‌کند نشان می‌دهند استفاده سریع و بدون تأمل از AI می‌تواند باعث توهم شایستگی و توهم دانایی شود؛ یعنی فرد احساس کند موضوعی را یاد گرفته، در حالی که فقط خروجی یک سیستم را دریافت کرده است. ممکن است کار سریع‌تر و زیباتر انجام شود، اما دانش و مهارت واقعی در ذهن فرد شکل نگرفته باشد. ⬅️این مسئله به تنبلی فراشناختی مربوط می‌شود؛ یعنی کاهش درگیری ذهن با فرآیندهایی مثل ارزیابی ایده‌ها، پیدا کردن خطاها، ساختن استدلال و پرسشگری. در این حالت انسان به جای اینکه تولیدکننده فکر باشد، به مصرف‌کننده و اصلاح‌کننده خروجی ماشین تبدیل می‌شود. ⬅️با این حال، مقاله نمی‌گوید هوش مصنوعی ذاتاً مضر است. تفاوت اصلی در نحوه استفاده است. اگر AI پاسخ نهایی را جایگزین فکر انسان کند، می‌تواند مهارت‌ها را تضعیف کند؛ اما اگر مانند یک مربی عمل کند، با پرسیدن سؤال، ارائه سرنخ و نقد ایده‌ها، می‌تواند یادگیری را تقویت کند. ⬅️در حوزه خلاقیت نیز اثر دوگانه وجود دارد. از یک طرف، هوش مصنوعی می‌تواند به انسان‌ها کمک کند ایده‌های جدید پیدا کنند، بین حوزه‌های مختلف ارتباط برقرار کنند و برای افراد کم‌تجربه توانایی ایده‌پردازی ایجاد کند. از طرف دیگر، استفاده گسترده از خروجی‌های مشابه الگوریتمی ممکن است باعث شود آثار هنری و فکری به سمت یک‌شکل شدن حرکت کنند و تنوع خلاقیت کاهش یابد. ⬅️نگرانی عمیق‌تر این است که در آینده انسان‌ها به جای خالق و متفکر، تبدیل به ناظر و تأییدکننده خروجی ماشین‌ها شوند. برخی پژوهش‌ها نشان داده‌اند هرچه اعتماد افراد به پیشنهادهای AI بیشتر شود، احتمال کاهش بررسی انتقادی پاسخ‌ها نیز افزایش می‌یابد. در نهایت، مقاله آینده را میان دو مسیر می‌بیند: گروه وابسته که هوش مصنوعی را جایگزین فکر کردن خود می‌کند و به تدریج استقلال شناختی‌اش کاهش می‌یابد؛ و گروه توانمندشده که از AI به‌عنوان ابزار استفاده می‌کند، اما فرآیند اصلی تحلیل، قضاوت و خلاقیت را نزد خود نگه می‌دارد. نتیجه اصلی مقاله: مسئله این نیست که انسان از هوش مصنوعی استفاده کند یا نکند؛ مسئله این است که آیا AI به یک «تقویت‌کننده ذهن» تبدیل می‌شود یا به «جانشین ذهن». بهترین استفاده زمانی است که انسان ابتدا خودش فکر کند، سپس از هوش مصنوعی برای نقد، گسترش، آزمایش و بهبود ایده‌هایش کمک بگیرد. ترجمه و گردآوری: پویش پورمحمد 🚀 @ofoghroydadd

تکامل چطور عمل می کند؟ ™️کاری از گروه تکامل➕ملاشاهی 🎙دوبله فارسی 🚀 @ofoghroydadd