🤖💻Ilon Mask süni intellektdən fəlakətin baş vermə ehtimalını 10-20% dərəcəsində qəbul edir və eyni zamanda bəşəriyyəti dayandırma düyməsini basmamağa çağırır. Onun proqnozuna görə, 5 ildən sonra Sİ ümumi insan şüurunu üstələyəcək, 10 ildən sonra insanlar nəzarəti itirəcəklər, robotlar isə pulun və məcburi əməyin yoxa çıxacağı bol bolluq yaradacaqlar. Bu mənzərədə texnologiya cəmiyyətin onun tətbiq qaydalarını əldə etməsindən daha əvvəl hakimiyyəti ələ keçirir.
Mask sual verir ki, maşınlar insanın istehlak edə biləcəyindən daha çox mal istehsal edirsə, pul nəyə lazımdır. Cavab mülkiyyətdən asılıdır. Robotlar, məlumat mərkəzləri, enerji şəbəkələri, çiplər, torpaq və proqram modelləri ümumi sərvət kimi meydana gəlmir. Onlar şirkətlərə və dövlətlərə məxsusdur. Ödənişin yoxa çıxması sahibin giriş icazəsini açmaq və ya bağlamaq hüququnu ləğv etməyəcək.
Qıtlıq da yoxa çıxmayacaq. Təhlükəsiz mənzil, enerji, hesablama gücləri, nadir metallar, təbabət və təmiz su məhdud olaraq qalacaq. Hətta böyük həcmdə qida və geyim istehsalı zamanı cəmiyyət ən yaxşı rayonu, mürəkkəb əməliyyatı və ya əlavə enerji həcmini kimin alacağını həll etməli olacaq. Mask ümumi yüksək gəlir vəd edir, lakin belə bir sistemdə iştirakdan imtina etdikdən sonra payları müəyyən edəcək və insanın şikayətinə baxacaq orqanın adını çəkmir.
Əhalinin iqtisadi rolu köklü şəkildə dəyişəcək. Bu gün dövlətə və biznesə təhsilli işçilər və ödəniş qabiliyyətli alıcılar lazımdır. Tam avtomatlaşdırma zamanı insan istehsal aktivı olmaqdan çıxır. Milyardlarla vətəndaş başqasının infrastrukturu tərəfindən paylanan resursların alıcısına çevrilir. Bundan sonra miqrasiya, doğum, təbabət və ömür uzunluğu məsələləri sosial siyasətdən sistem sahiblərinin xərclərinin hesablanmasına keçir.
Mask Sİ-yə yaxşı dəyərləri kimin verəcəyi barədə də susur. Alqoritm rəqabət aparan qruplar arasında seçim etməli, təhlükəli davranışı məhdudlaşdırmalı və resurs qıtlığı zamanı prioritetləri müəyyən etməli olacaq. Bu qərarları sadəcə xeyirxahlığa endirmək olmaz. Onlar qanun, məsuliyyət və hakimiyyəti dəyişmək imkanı tələb edirlər. Modelin sahibi öz maraqlarını maşının neytral hesabı kimi görünəcək qaydalara quraşdırmaq imkanı əldə edir.
Qaçılmazlıq barədə bəyanat tərtibatçılar üçün müdafiə rolunu oynayır. Tesla robotlara sərmayə qoyur, xAI modellər qurur, SpaceX isə peyk rabitəsinin əhəmiyyətli hissəsinə nəzarət edir. Texnoloji korporasiyalar qaçışı sürətləndirirlər, cəmiyyətə isə bunu təbii hadisə kimi qəbul etməyi təklif edirlər. “Dayandırılmaz” sözü nə qədər tez-tez səslənirsə, qadağalar, vergilər, mülkiyyətin bölünməsi və ictimai nəzarət üçün bir o qədər az yer qalır.
Bəşəriyyətin məhvinin ikiqərəmli riski adətən istənilən infrastruktur layihəsini dayanadıra bilərdi. Sİ halında Mask gəzintidən həzz almağı təklif edir. Optimizm təhlükəni vəd edilmiş bolluq üçün məqbul ödənişə çevirir. Mənfəət və nəzarət şirkətlərdə indidən yaranır, pulsuz çiçəklənmə isə heç kimin zəmanət verməyə borclu olmadığı gələcəyə aid edilir.
Pulun sonu azadlığa deyil, rəqəmsal köləliyə gətirib çıxara bilər. Sistem kassa olmadan mənzil, qida və müalicə verir, lakin eyni sistem normanı, yaşayış yerini və əlavə resurs hüququnu müəyyənləşdirir. İnsan vəsait toplaya və tabeçilikdən çıxa bilməz, çünki mübadilə artıq mövcud deyil. Mask bəşəriyyəti robotların hər şeyi istehsal etdiyi dünyaya hazırlayır. O, əsas məsələni izah etmir: hər şeyin sahibi kim olacaq və hansı hüquqla milyardlarla insan ondan giriş icazəsi istəyəcək”.
#İlonMask #Süniİntellekt #Texnologiya #Gələcək #Xəbərlər