Alioglu_News🇦🇿

🇹🇷🪖 11 ölkədə 133 hərbi məntəqə - Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin hərbi mövcudluğu ölkə sərhədlərini aşıb. ⁣ 🔰 Sərhədlərindən kənarda 133 məntəqədə hərbi mövcudluğa malik Türkiyə xaricdə ən geniş hərbi mövcudluğu olan ölkələr arasında ABŞ-dən sonra ikinci yerdədir. ⁣ ☄️ Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Suriya, İraq, Liviya, Qətər, Somali, Livan, Bosniya və Herseqovina, Kosovo, Albaniya, Azərbaycan və Şimali Kipr Türk Respublikasında hərbi mövcudluğu var. ⁣ #Türkiyə #TSQ #Ordu #HərbiMövcudluq #Təhlükəsizlik

🇺🇸🇺🇦 ABŞ prezidenti Donald Tramp Volodimir Zelenskidən Rusiyanın neft emalı zavodlarına zərbələri dayandırmağı tələb edib. ⁣ ▪️ Axios-un söhbətin məzmunu ilə tanış mənbəyə istinadən verdiyi məlumata görə, ABŞ prezidenti Donald Tramp Volodimir Zelenski ilə telefon danışığı zamanı Ukraynanı Rusiyanın neft emalı zavodlarına zərbələri dayandırmağa dəfələrlə çağırıb. ⁣ ▪️ Tramp bu tələbi dünyada dizel yanacağının qiymətlərinin artması ilə əsaslandırıb. Ağ Ev və Ukrayna tərəfi söhbətin bu hissəsini açıq şəkildə şərh etməyib. ⁣ ▪️ Zelenski sentyabrın 22-də Nyu-Yorkda BMT Baş Assambleyası çərçivəsində Tramp ilə görüşəcəyini bildirib. Tərəflər müharibənin dayandırılmasını və gərginliyin qarşılıqlı şəkildə azaldılması üçün mümkün addımları müzakirə etməyi planlaşdırırlar. ⁣ #ABŞ #Ukrayna #Rusiya #Tramp #Zelenski

🇦🇲🇷🇺 Nikol Paşinyan Ermənistanla Rusiya arasındakı münasibətlərdə “qaçılmaz dəyişikliklərin” baş verəcəyini bildirib. ⁣ Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Boon TV kanalının “Üçüncü müddət” proqramında bildirib ki, Ermənistanla Rusiya arasındakı münasibətlər “qaçılmaz olaraq dəyişəcək” və bu dəyişikliklər konkret şəxs və ya siyasi qüvvə ilə bağlı deyil. ⁣ 💬 “Rusiya ilə münasibətlərimiz qaçılmaz olaraq dəyişəcək. Bu, hər hansı şəxs və ya siyasi qüvvə ilə bağlı deyil. Kim olursa-olsun, Ermənistanla Rusiya arasındakı münasibətlər əvvəlki kimi olmayacaq”, - Paşinyan deyib. ⁣ Onun sözlərinə görə, Moskva ilə münasibətlərin əvvəlki formatı münaqişə şəraitində formalaşıb, indi isə Ermənistan “sülh atmosferindədir”. Paşinyan qarşıdakı transformasiyanı məhz bununla əlaqələndirib. ⁣ Baş nazir vurğulayıb ki, İrəvan Rusiya ilə əlaqələri kəsmək niyyətində deyil. ⁣ 💬 “Biz münasibətlərimizi dərinləşdirmək istəyirik, lakin yeni mühitdə və yeni şəraitdə”, - Paşinyan bildirib. ⁣ Onun sözlərinə görə, Ermənistan Moskva ilə qarşıdurmaya getməyəcək, öz mövqelərini sakit və ardıcıl şəkildə müdafiə etməyə davam edəcək. ⁣ 📌 Avqustun sonunda Paşinyan yeni hökumət proqramında Rusiyanın niyə artıq Ermənistanın strateji müttəfiqi adlandırılmadığını da izah etmişdi. O, 2022-ci ilin sentyabr hadisələrinə istinad edərək Moskva və KTMT-nin İrəvan qarşısında təhlükəsizlik sahəsində öhdəliklərini yerinə yetirmədiyini bildirmişdi. ⁣ Ermənistan formal olaraq təşkilatın üzvü olaraq qalır, lakin 2024-cü ildən üzvlük haqqını ödəmir və KTMT-də iştirakını dondurub. ⁣ #Ermənistan #Rusiya #NikolPaşinyan #İrəvan #KTMT

🌍📈 Afrika qarşıdakı onilliklərdə dünyanın ən böyük inkişaf və istehlak bazarlarından birinə çevrilə bilər. ㅤ Qitənin sürətlə artan əhalisi, urbanizasiya, infrastruktur çatışmazlığı və sənayeləşmə ehtiyacı enerji, ərzaq, səhiyyə, texnologiya və sənaye avadanlığı sahələrində nəhəng tələbat yaradır. ㅤ 🔹 Energetika - yüz milyonlarla insanın hələ də sabit elektrik enerjisinə çıxışı yoxdur. Afrikaya yeni generasiya gücləri, elektrik şəbəkələri, transformatorlar, enerji saxlama sistemləri, sayğaclar və xidmət infrastrukturu lazımdır. ㅤ 🔹 Ərzaq və gübrələr - əhali artır, şəhərlər böyüyür, bir çox ölkənin ərzaq idxalından asılılığı isə yüksək olaraq qalır. Növbəti böyük bazar təkcə taxıl və gübrə deyil, həm də aqrotexnologiyalar, saxlama sistemləri, emal müəssisələri və kənd təsərrüfatı avadanlığı olacaq. ㅤ 🔹 Səhiyyə - Afrika lazım olan tibbi məhsulların böyük hissəsini idxal edir. Dərmanlar, vaksinlər, diaqnostika sistemləri, laboratoriya avadanlığı, telemedisin və yerli istehsal texnologiyalarına tələbatın artacağı gözlənilir. ㅤ 🔹 IT - qitənin ən sürətlə böyüyən sahələrindən biri məhz rəqəmsal texnologiyalardır. Klassik bank və dövlət infrastrukturu tam formalaşmamış bir çox ölkədə mobil ödənişlər, rəqəmsal dövlət xidmətləri, telemedisin və paylanmış rəqəmsal sistemlər sürətlə yayılır. ㅤ Kibertəhlükəsizlik, FinTech, GovTech, EdTech, bulud həlləri və avtomatlaşdırma Afrika bazarında getdikcə daha vacib istiqamətlərə çevrilir. ㅤ 🔹 Maşın və sənaye avadanlığı - Afrika ölkələri xammalı sadəcə ixrac etmək əvəzinə, onu qitə daxilində emal etməyə çalışırlar. Bu isə dəzgahlar, istehsal xətləri, elektrik avadanlığı, sənaye avtomatikası və mühəndis xidmətlərinə tələbatı artıracaq. ㅤ Beləliklə, Afrikada buğda və gübrədən tutmuş vaksinlərə, enerji avadanlığına və proqram təminatına qədər çox böyük bazar formalaşır. ㅤ Ancaq bu bazara daxil olmaq üçün yalnız məhsul kifayət etmir. Logistika, kredit, yerli nümayəndəliklər, xidmət mərkəzləri, hava əlaqələri və uzunmüddətli infrastruktur mövcudluğu da həlledici rol oynayır. ㅤ Çin onilliklər ərzində qitədə yollar, dəmir yolları, limanlar və elektrik stansiyaları tikib. Türkiyə hava marşrutlarını və yerli biznes şəbəkələrini genişləndirib. Hindistan tarixi əlaqələrə və diasporaya söykənib. Körfəz ölkələri isə limanlara, logistika, enerji və ərzaq layihələrinə iri həcmdə sərmayə yatırırlar. ㅤ Əsas mübarizə artıq sadəcə Afrika resursları uğrunda deyil. Söhbət gələcəkdə hansı şirkətlərin avadanlıqlarının zavodlarda işləyəcəyi, hansı proqram təminatının infrastrukturu idarə edəcəyi və hansı standartların milyonlarla yeni istehlakçı üçün normaya çevriləcəyindən gedir. ㅤ Afrikanın əhalisi hazırda təxminən 1,5 milyard nəfərdir. Əsrin ortalarına doğru bu göstəricinin 2,5 milyarda yaxınlaşacağı gözlənilir. ㅤ Bu səbəbdən qitənin ən böyük aktivlərindən biri yalnız mineral ehtiyatları deyil, gələcək istehlak bazarıdır. Bu bazarda uzunmüddətli mövqe tutmaq uğrunda yarış isə artıq başlayıb. ㅤ #Afrika #İqtisadiyyat #İnvestisiya #Texnologiya #İnfrastruktur

🇺🇸🇮🇱 ABŞ-nin İsraildəki səfiri Mayk Hakabinin məxfi məlumatlara çıxış icazəsi olan baş müşaviri Devid Milşteyn İsrail vətəndaşlarından toy üçün pul hədiyyəsi istəyib və ödənişin ABŞ dolları və ya İsrail şekeli ilə edilə biləcəyini bildirib. ⁣ 💬 Sorğu-sualdan sonra Milşteyn bu mesajın səhvən dəvət olunanların hamısına göndərildiyini bildirib və onlara belə deyib: “Xahiş edirəm, bilin ki, biz heç bir növ hədiyyə qəbul edə bilmərik”. ⁣ 🥷 Hadisə əks-kəşfiyyat sahəsində narahatlıq doğurub. Xüsusi xidmət əməkdaşlarından biri Milşteyni “əks-kəşfiyyat riskləri baxımından nəhəng, yeriyən xəbərdarlıq siqnalı” adlandırıb və bu cür pul istənilməsinin “sadəcə heyrətamiz” olduğunu deyib. ⁣ 🕴 Milşteyn hər hansı cinayət törətməkdə və ya məlumatlara qanunsuz çıxış əldə etməkdə ittiham olunmur. ⁣ #ABŞ #İsrail #DevidMilşteyn #ƏksKəşfiyyat #Diplomatiya

🇾🇪🇺🇸 Husilər ABŞ-ni Bab əl-Məndəb boğazında Amerika gəmilərinə hücum etməyəcəklərinə əmin ediblər. ⁣ ▪️ Husilərin siyasi bürosunun üzvü Məhəmməd əl-Buxeyti Associated Press-ə bildirib ki, hərəkat Oman vasitəsilə ABŞ prezidenti Donald Tramp administrasiyasına Amerika gəmilərinə hücum etməmək öhdəliyinə sadiq qaldığını təsdiqləyib. ⁣ ▪️ Onun sözlərinə görə, bu öhdəlik Səudiyyə Ərəbistanı ilə əlaqəli gəmilərə şamil edilmir. Husilər Ər-Riyad hərəkatın nəzarətində olan Yəmən ərazilərinə tətbiq edilən məhdudiyyətləri aradan qaldırana qədər krallığa zərbələri və Səudiyyə Ərəbistanına məxsus gəmilərin hərəkətinin blokadasını davam etdirəcəklər. ⁣ ▪️ Əl-Buxeyti digər dövlətlərə də Səudiyyə Ərəbistanının hərbi əməliyyatlarına qoşulmamaq barədə xəbərdarlıq edib. Husilər Yəmənin qərb sahillərinə və Bab əl-Məndəb boğazı yaxınlığındakı mövqelərə nəzarəti davam etdirirlər. ⁣ #Yəmən #Husilər #ABŞ #SəudiyyəƏrəbistanı #BabƏlMəndəb

🇷🇺🇺🇸 Dmitri Peskov bildirib ki, ABŞ-nin Rusiyaya qarşı tətbiq edəcəyi “cəhənnəm sanksiyaları” Ukrayna münaqişəsinin nizamlanmasına kömək etməyəcək. ⁣ Rusiya prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskovun sözlərinə görə, ABŞ-nin Rusiyaya qarşı “cəhənnəm sanksiyaları” tətbiq etməsi Ukrayna münaqişəsinin nizamlanması istiqamətində daha uğurlu irəliləyişə çətin ki, töhfə versin. ⁣ O bildirib ki, yeni məhdudiyyətlər Rusiya-Amerika münasibətlərinin bərpasına da kömək etmir. Peskovun sözlərinə görə, Moskvanın daimi təmasda olduğu ticarət tərəfdaşları belə siyasəti qəbul etmədiklərini yekdilliklə bildirirlər. ⁣ Peskov əlavə edib ki, Rusiya artıq tətbiq edilmiş 30 mindən çox sanksiyaya böyük ölçüdə uyğunlaşıb və onların təsirini minimuma endirməyi öyrənib. ⁣ Peskovun digər açıqlamaları: ⁣ 🔸 Rusiya Avropanın heç bir dövlətini təhdid etmir və heç bir Avropa ölkəsi ilə mübahisəsi yoxdur. Peskov, həmçinin Marin Le Penin Fransanın siyasətinə təsir göstərə biləcək Rusiya “təhdidləri” barədə açıqlamalarını rədd edib. ⁣ 🔸 Peskovun sözlərinə görə, NATO illər keçsə də mahiyyət etibarilə dəyişməyib. Alyans qarşıdurma aləti kimi yaradılıb və bu funksiyanı yerinə yetirməyə davam edir. O, NATO-nun Baltik dənizində keçirdiyi təlimlərin ticarət gəmilərinin ələ keçirilməsinin məşq edilməsinə yönəldiyini bildirib. ⁣ 🔸 Almaniyada keçirilən seçkilərdə AfD-nin qələbəsini Peskov ölkənin daxili işi adlandırıb və Kremlin bunu ətraflı şərh etmək istəmədiyini deyib. Bununla yanaşı, o, Almaniyanın hazırkı hakimiyyətinin reytinqinin aşağı olduğunu və almanların bir hissəsinin iqtisadi vəziyyəti yaxşılaşdırmaq üçün alternativ axtardığını bildirib. Peskov Almaniya iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətinin azalmasını böyük ölçüdə Berlinin ucuz Rusiya qazından imtina etməsi ilə əlaqələndirib. ⁣ Peskov ayrıca bildirib ki, Xerson vilayətinin Alyoşki şəhərində vəziyyət həqiqətən kritikdir. Əraziyə ərzaq və dərmanların çatdırılmasında problemlər qalmaqdadır. Onun iddiasına görə, Kiyev havada daim uçan dronlardan istifadə etməklə tədarükə mane olmaq üçün əlindən gələni edir. Rusiya hərbçiləri vəziyyətin həlli istiqamətində işi davam etdirirlər. ⁣ Mətbuat katibi həmçinin bildirib ki, Rusiya prezidenti Vladimir Putinin iş qrafikində seçkilərin yekunları ilə bağlı Mərkəzi Seçki Komissiyasının sədri Ella Pamfilova və Dövlət Dumasındakı fraksiyaların liderləri ilə görüş nəzərdə tutulub. ⁣ Peskovun sözlərinə görə, Putin Dövlət Dumasının səkkizinci çağırışının fəaliyyətinin nəticələrini yüksək qiymətləndirir. ⁣ #Rusiya #ABŞ #DmitriPeskov #Sanksiyalar #Ukrayna

🌍⛏️ Kritik minerallar uğrunda qlobal rəqabət Afrika üçün tarixi dönüş nöqtəsinə çevrilə bilər - qitə dünya mineral ehtiyatlarının təxminən 30 faizinə sahib olsa da, hasilatdan əldə olunan qlobal gəlirlərin cəmi 10 faizini qazanır. ㅤ Afrika ölkələri bu vəziyyəti dəyişmək və xammalı sadəcə ixrac etmək əvəzinə, onu yerli müəssisələrdə emal etməklə daha çox əlavə dəyər yaratmaq istəyirlər. ㅤ Zimbabve emal olunmamış litiumun ixracını məhdudlaşdırır, Qvineya boksit hasil edən şirkətlərdən ölkə daxilində emal müəssisələri yaratmağı tələb edir. Konqo isə nəhəng mis və kobalt ehtiyatlarından daha çox iqtisadi gəlir əldə etməyə çalışır. ㅤ Qvineya artıq “Glencore” ilə yalnız hasilat deyil, alüminium oksidi istehsalı və enerji infrastrukturu sahəsində də investisiyaları müzakirə edir. ㅤ Afrikanın əsas problemlərindən biri böyük mineral ehtiyatlarının faktiki olaraq infrastruktur çatışmazlığı səbəbindən “bağlı” qalmasıdır. Bir çox yataqlardan xammalın çıxarılması mümkündür, lakin onu limanlara çatdırmaq üçün müasir yollar, dəmir yolları və logistika infrastrukturu kifayət etmir. ㅤ Məhz buna görə qitədə yeni infrastruktur yarışı başlayıb. ABŞ və Avropa Konqo və Zambiyanın mis qurşağını Atlantik okeanı ilə birləşdirən “Lobito dəhlizi”nə sərmayə yatırır. ㅤ Çin isə rəqib istiqamət olan TAZARA dəmir yolunu modernləşdirərək Mərkəzi Afrikanın mineral ehtiyatlarını Hind okeanına çıxarmağa çalışır. Faktiki olaraq böyük güclər Afrika xammalına çıxış üçün dəmir yolları və limanlar uğrunda rəqabət aparırlar. ㅤ Bu prosesin nəticəsi yalnız yeni mədənlər olmayacaq. Enerji şəbəkələri, yollar, körpülər, limanlar, su infrastrukturu və rabitənin inkişafı bütövlükdə Afrika iqtisadiyyatının böyüməsini sürətləndirə bilər. ㅤ Afrikanın ən böyük strateji aktivinin isə yalnız kobalt, mis və ya litium olmadığı bildirilir. Əsas potensial gələcəyin nəhəng istehlak bazarıdır. ㅤ Qitədə sürətli urbanizasiya gedir, eyni zamanda elektrik enerjisi, yollar, su təchizatı, xəstəxanalar, sənaye avadanlığı, kənd təsərrüfatı məhsullarının emalı və rəqəmsal infrastruktura böyük tələbat mövcuddur. ㅤ Bu səbəbdən Çin, ABŞ, Avropa ölkələri, Hindistan, Türkiyə, Körfəz dövlətləri və Rusiya Afrikada mövqelərini gücləndirməyə çalışırlar. Mübarizə artıq təkcə yataqlar uğrunda deyil - hər yeni liman, dəmir yolu, elektrik stansiyası, data-mərkəz və zavod gələcək bazarda uzunmüddətli mövqe deməkdir. ㅤ Afrika İnkişaf Bankının proqnozuna görə, qitə iqtisadiyyatı 2025-ci ildə 4,4 faiz artdıqdan sonra 2026-cı ildə təxminən 4,2 faiz böyüyəcək. Ötən il 22 Afrika ölkəsində iqtisadi artım 5 faizdən yüksək olub. ㅤ Beləliklə, Afrika uğrunda indiki rəqabətin əsas mükafatı bugünkü bir ton kobalt deyil, sabahın yüz milyonlarla yeni istehlakçısıdır. Qitənin infrastrukturu inkişaf etdikcə bu bazara daxil olmaq daha çətin və daha bahalı olacaq. ㅤ #Afrika #Minerallar #İnfrastruktur #İqtisadiyyat #İnvestisiya

🇺🇸📉 ABŞ maliyyə bazarlarında gərginlik artır - 10 illik dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi 5 faiz həddinə çatıb, Federal Ehtiyat Sistemi isə inflyasiya təzyiqi fonunda faiz dərəcəsini 3,75-4,00 faiz diapazonuna qaldırıb. ㅤ ABŞ-ın 10 illik xəzinə istiqrazlarının gəlirliliyi sentyabrda 5 faiz psixoloji həddini keçərək son illərin ən yüksək səviyyələrindən birinə yüksəlib. Sentyabrın 16-da göstərici 5,01 faizə çatıb, sonrakı gün isə 4,94 faiz səviyyəsində olub. ㅤ İstiqraz gəlirliliyinin yüksəlməsinə bir neçə amil təsir göstərir - davamlı inflyasiya, enerji qiymətlərinin bahalaşması, federal büdcə kəsiri və dövlət borcunun artması, eləcə də bazarın faizlərin uzun müddət yüksək qalacağı ilə bağlı gözləntiləri. ㅤ Federal Ehtiyat Sistemi sentyabrın 16-da uçot dərəcəsini 0,25 faiz bəndi artıraraq 3,75-4,00 faiz diapazonuna çatdırıb. FED rəsmiləri inflyasiyanın hələ də 2 faizlik hədəfdən xeyli yüksək olduğunu və qiymət artımının yalnız enerji sektoru ilə məhdudlaşmadığını bildirirlər. ㅤ Enerji bazarındakı vəziyyət isə FED üçün ayrıca problem yaradır. Mərkəzi bank neft və dizel təklifinə birbaşa təsir göstərə bilməsə də, bahalaşmanın iqtisadiyyatın digər sahələrinə yayılması halında pul siyasətini sərtləşdirmək məcburiyyətində qala bilər. ㅤ 10 illik ABŞ istiqrazlarının 5 faizlik gəlirliliyi fond bazarı üçün mühüm hədd hesab olunur. Dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi yüksəldikcə investorlar daha riskli səhmlər əvəzinə yüksək gəlir gətirən istiqrazlara yönələ bilər. ㅤ Eyni zamanda şirkətlərin borclanma xərcləri artır. Bu, kredit hesabına səhmlərin geri alınmasını, yeni investisiyaları və biznesin genişləndirilməsini daha bahalı edir. İpoteka, avtomobil kreditləri və digər uzunmüddətli borclanma növləri də yüksək Treasury gəlirliliyinə həssasdır. ㅤ ABŞ istehlakçılarının maliyyə yükünün artdığına dair başqa bir ciddi siqnal özəl kredit bazarından gəlir. ㅤ “Fitch Ratings”in məlumatına görə, ABŞ-da özəl kredit bazarında defolt göstəricisi avqustun sonuna olan 12 aylıq dövrdə rekord 6,3 faizə yüksəlib. İyulda bu göstərici 6,1 faiz idi. ㅤ Burada mühüm fərq var - 6,3 faiz göstəricisi bütün amerikalıların istehlak, kredit kartı və ya ipoteka borcları üzrə gecikmələrini deyil, “Fitch”in izlədiyi təxminən 1300 özəl kredit borcalanını əhatə edir. ㅤ Ən yüksək defolt səviyyəsi səhiyyə, sənaye və istehsal sektorlarında qeydə alınıb - bəzi kateqoriyalarda göstərici 9,9 faizə çatıb. ㅤ Hazırda əsas risk yüksək faizlərin eyni vaxtda bir neçə istiqamətdən maliyyə sisteminə təzyiq göstərməsidir: dövlət və korporativ istiqrazların ucuzlaşması, kredit defoltlarının artması, kommersiya daşınmaz əmlakının dəyərinin zəifləməsi və bank balanslarında potensial itkilərin böyüməsi. ㅤ Bununla belə, yüksək istiqraz gəlirliliyinin avtomatik olaraq ABŞ fond bazarının çökməsi və ya bank sektorunda kütləvi böhran yaradacağı barədə qəti nəticə çıxarmaq olmaz. Hazırda bazarın əsas diqqəti inflyasiyanın növbəti aylarda hansı istiqamətdə dəyişəcəyinə və FED-in faizləri yenidən artırıb-artırmayacağına yönəlib. ㅤ #ABŞ #FED #İnflyasiya #İstiqrazlar #MaliyyəBazarı

🇮🇷🇺🇸 İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (SEPAH) bu gün Hörmüz boğazı üzərində vurulan ABŞ-yə məxsus MQ-1C Gray Eagle kəşfiyyat-zərbə pilotsuz uçuş aparatının görüntülərini yayımlayıb. #İran #ABŞ #SEPAH #Hörmüz #MQ1C

🇺🇸🇺🇦 Cey Di Vens bildirib ki, ABŞ prezidenti Donald Tramp sentyabrın 22-si və ya 23-də Volodimir Zelenski ilə görüşəcək. ⁣ ABŞ vitse-prezidenti görüşün yekununda Ukrayna münaqişəsinin nizamlanması məsələsində “müəyyən irəliləyiş” əldə olunacağına əminliyini ifadə edib və münaqişənin başa çatmasını “zaman məsələsi” adlandırıb. ⁣ 💬 “Əminəm ki, müəyyən irəliləyiş əldə olunacaq. Amma baxın, bu məsələni həll etmək, şübhəsiz ki, çətin olub. Bununla belə, mən bu problemi həll etmək üçün fəal şəkildə çalışan prezidentlə işləməyə üstünlük verərdim. Biz onu həll etməyə çalışmağa davam edəcəyik. Düşünürəmmi ki, sonda bunu həll etmək mümkün olacaq? Bəli, sadəcə, bu, zaman məsələsidir”, - Vens deyib. ⁣ #ABŞ #Ukrayna #DonaldTramp #VolodimirZelenski #CeyDiVens

🇮🇷🛡 İran Hörmüz boğazı üzərində kəşfiyyat pilotsuz uçuş aparatını məhv etdiyini açıqlayıb. ⁣ ▪️ İran Ordusunun məlumatına görə, sentyabrın 20-si axşam saatlarında hava hücumundan müdafiə vasitələri Hörmüz boğazı üzərində “Orbiter” ailəsinə aid kəşfiyyat pilotsuz uçuş aparatını vurub. ⁣ ▪️ İranın dövlət agentliyi IRNA pilotsuz uçuş aparatının ABŞ-yə məxsus olduğunu bildirib. ABŞ pilotsuz uçuş aparatının itirildiyini təsdiqləməyib. Aparatın hansı ölkəyə məxsus olduğu müstəqil şəkildə müəyyən edilməyib. ⁣ #İran #Hörmüz #PUA #HavaHücumundanMüdafiə #ABŞ

🇮🇷🛸 Tehran səmasında görünən müəmmalı işıqların videosu sosial şəbəkələrdə sürətlə yayılıb. Telefonla çəkilmiş və Tehranın gecə səmasında parlaq, müxtəlif rəngli işıqların göründüyü video sosial şəbəkələrdə geniş yayılaraq bunun dron, təyyarə və ya başqa bir obyekt olması ilə bağlı mübahisələrə səbəb olub. ⁣ Nə çəkilişin aparıldığı yer, nə də obyektin mahiyyəti müstəqil şəkildə təsdiqlənib. Kadrlarda qaranlıq səmada hərəkət edən bir neçə işıq görünür, lakin obyektin ölçüsünü, hündürlüyünü, ona qədər olan məsafəni və ya sürətini müəyyən etməyə imkan verən etibarlı orientirlər yoxdur. ⁣ X istifadəçilərinin bir qismi görüntülərin bir gün əvvəl - sentyabrın 19-da İran paytaxtının Azadeqan rayonunda çəkildiyini iddia edib. İranın aviasiya və ya hərbi qurumlarından obyektin nə olduğuna dair rəsmi açıqlama verilməyib. ⁣ Sosial şəbəkələrdə müxtəlif versiyalar irəli sürülüb - dron və ya dron qrupundan adi təyyarəyə, hətta LED işıqları ilə təchiz edilmiş uçurtmaya qədər. Viral paylaşımlardan birində isə görünən obyekt “kosmik gəmi” adlandırılıb. ⁣ Hadisənin tarixi də əlavə diqqət çəkib. Video 1976-cı ildə baş vermiş məşhur Tehran hadisəsindən təxminən düz 50 il sonra yayılıb. ⁣ Həmin vaxt şəhər sakinləri və hərbçilər də səmada parlaq, naməlum obyekt gördüklərini bildirmişdilər. Məlumatlara görə, İran Hərbi Hava Qüvvələrinin iki qırıcı təyyarəsi obyektə yaxınlaşarkən onların cihazları və rabitə sistemləri müvəqqəti olaraq sıradan çıxmışdı. ⁣ #İran #Tehran #NaməlumObyekt #Səma #SosialŞəbəkələr

🇪🇺⏸️ Avropa İttifaqının bir neçə ölkəsi yeni qanunların qəbuluna bir illik “fasilə” verilməsini təklif edib. ⁣ Politico qəzetinin 11 Aİ ölkəsinin nümayəndələri tərəfindən imzalanmış müraciətə istinadən yazdığına görə, Avstriya, Almaniya, İtaliya, Polşa, Danimarka, Çexiya, Slovakiya, Sloveniya, Litva, Portuqaliya və Macarıstan “sadələşdirmə naminə” bir il ərzində yeni qanunvericilik normalarının qəbul edilməməsini təklif edir. ⁣ 💬 “Mövcud qaydalar tam şəkildə həyata keçirilmədiyi halda, yeni qanunvericilik təklifləri irəli sürməyə davam edə bilmərik”, - Avstriyanın Avropa məsələləri üzrə naziri Klaudiya Bauer bildirib. ⁣ Sənəddə həmçinin bütün yeni normativ aktların hər beş ildən bir yoxlanılması təklif olunur. ⁣ Məktub müəlliflərinin fikrincə, qarşıdakı bir il “qanunvericiliyin bir növ əsaslı təmizlənməsinə” - qüvvədə olan qanunların inventarlaşdırılmasına və artıq qəbul edilmiş normaların həyata keçirilməsinə həsr olunmalıdır. ⁣ #Avropaİttifaqı #Avropa #Qanunvericilik #Siyasət #İslahat

🇵🇸📚 Qəzzada təxminən üç ildən sonra ilk dəfə əyani təhsil bərpa olunub. ⁣ ▪️ Yeni tədris ilində təxminən 540 min uşaq müvəqqəti məktəblərdə, çadırlarda və salamat qalmış binalarda əyani dərslərə qatılmalıdır. Şagirdlərin bir qismi isə təhsilini distant formada davam etdirəcək. Müharibə başlayandan bəri ümumilikdə təxminən 660 min məktəbli müntəzəm əyani təhsildən məhrum olub. ⁣ ▪️ UNICEF-in qiymətləndirməsinə görə, Qəzza sektorundakı məktəblərin 98 faizi dağıdılıb və ya zədələnib. Fələstinin təhsil qurumları təxminən 22 min şagirdin və təhsil sisteminin 770-dən çox əməkdaşının, o cümlədən 532 müəllimin həlak olduğunu bildirir. ⁣ ▪️ Bir çox sinif otağında yalnız döşəkçələr və yazı lövhəsi var. Dəftərxana ləvazimatlarının qiyməti bir neçə dəfə artıb: müharibədən əvvəl 3 şekelə satılan dəftərin qiyməti indi təxminən 15 şekeldir. Satıcılar qıtlığı İsrailin idxala tətbiq etdiyi məhdudiyyətlərlə əlaqələndirirlər. COGAT qurumu isə Reuters-in bu məhdudiyyətlərlə bağlı sorğusuna cavab verməyib. ⁣ #Qəzza #Fələstin #Təhsil #Məktəb #Uşaqlar

⚡️Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafına dair Dövlət Proqramına həsr olunmuş müşavirə keçirilib

🇶🇦🌊 Qətər xəbərdarlıq edib ki, Hörmüz boğazından sonra Bab əl-Məndəbdə də gəmiçiliyin pozulması dünya iqtisadiyyatı üçün ağır nəticələrə səbəb ola bilər. ㅤ Qətər Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsi İbrahim əl-Haşimi bildirib ki, dünya Hörmüz boğazındakı böhrandan artıq kifayət qədər zərər görüb və Bab əl-Məndəbin də bağlanmasına yol vermək olmaz. Onun sözlərinə görə, iki mühüm dəniz arteriyasında eyni vaxtda hərəkətin dayanması bütün dünya üçün “fəlakətli” nəticələr yarada bilər. euronews ㅤ Bab əl-Məndəbin strateji əhəmiyyəti onun coğrafi mövqeyi ilə bağlıdır. Boğaz Ədən körfəzini Qırmızı dənizlə birləşdirir və Süveyş kanalı vasitəsilə Asiya ilə Avropa arasındakı ən qısa dəniz marşrutunun əsas hissəsidir. Reuters ㅤ Sentyabrda husilərin Yəmənin Qırmızı dəniz sahillərində irəliləməsi vəziyyəti daha da gərginləşdirib. “Ənsar Allah” qüvvələri Moha limanını və boğazın girişində yerləşən strateji Perim - Mayyun adasını nəzarətə götürüblər. Daha sonra Haniş adaları üzərində də nəzarətin genişləndirildiyi bildirilib. euronews ㅤ Bab əl-Məndəbin Afrika sahilində yerləşən Cibuti isə dünyanın ən sıx hərbi mövcudluğa malik ərazilərindən biridir. ㅤ Burada ABŞ-ın Afrikadakı əsas daimi bazası olan “Camp Lemonnier”, Fransa hərbi qüvvələri, Çinin 2017-ci ildə açdığı ilk xarici hərbi bazası, eləcə də Yaponiya və İtaliyanın hərbi obyektləri yerləşir. Avropa İttifaqı da Qırmızı dənizdə kommersiya gəmiçiliyinin qorunması məqsədilə “ASPIDES” əməliyyatını həyata keçirir. ㅤ Bununla belə, regiondakı böyük hərbi mövcudluq kommersiya gəmiləri üçün bütün riskləri aradan qaldırmır. Ayrı-ayrı gəmilərin müşayiəti mümkün olsa da, geniş ərazidən raket və PUA hücumlarının tam qarşısını almaq daha mürəkkəb məsələdir. ㅤ Bab əl-Məndəbdə təhlükənin artması sığorta şirkətlərini tarifləri yüksəltməyə, gəmi sahiblərini isə Süveyş marşrutundan imtina edərək Afrikanın cənubundan keçməyə sövq edə bilər. ㅤ Belə marşrut minlərlə əlavə kilometr, daha çox yanacaq sərfiyyatı, yükün çatdırılma müddətinin uzanması, fraxt və sığorta xərclərinin artması deməkdir. ㅤ Hazırda risk xüsusilə böyükdür, çünki Hörmüz boğazında da gəmi hərəkəti kəskin azalıb. Son həftəsonu Hörmüzdən cəmi 17 əmtəə daşıyan gəminin keçdiyi, müharibədən əvvəl isə gündəlik orta göstəricinin təxminən 125 gəmi olduğu bildirilir. Bab əl-Məndəbdə də gəmi axınında azalma müşahidə olunur. Reuters ㅤ Beləliklə, Hörmüz və Bab əl-Məndəbdə eyni vaxtda yaranan problemlər artıq yalnız iki regional böhran deyil. Hər iki boğazda uzunmüddətli fasilələr enerji daşımalarından konteyner ticarətinə qədər qlobal logistikanın əsas marşrutlarını yenidən qurmağa məcbur edə bilər. ㅤ #Qətər #BabƏlMəndəb #Hörmüz #Yəmən #Husilər

🇺🇸📺 Amerikanın Newsmax kanalı Ağ Evdən sürreal mənzərə yayımlayır: ABŞ prezidenti Donald Tramp tədbirdə çıxış edir, nəsə deyir, var gücü ilə danışır, amma televiziya tamaşaçıları onun səsini eşitmirlər. ⁣ Səbəb odur ki, Ağ Ev üzrə media puluna daxil olan telekanallar Trampın CNN, Politico və MS NOW-dan olan həmkarlarını tədbirdən uzaqlaşdırmasına cavab olaraq prezidentə boykot elan ediblər. ⁣ Məhz media puluna daxil olan telekanallar əvvəllər prezidenti öz kameraları ilə çəkir və görüntünü Newsmax kimi digər kanallara ötürürdülər. ⁣ İndi isə CBS News, ABC News, CNN, Fox News və NBC News birgə bəyanatla çıxış ediblər: “İctimaiyyət öz hökumətinin fəaliyyəti haqqında dəqiq və müstəqil məlumat almaqda son dərəcə maraqlıdır. Hökumət isə medianın gördüyü işi bəyənmədiyi üçün onun öz vəzifəsini yerinə yetirməsinə mane olmamalıdır”. ⁣ Tramp çox tezliklə geri addım atmalı olacaq, çünki “dördüncü hakimiyyət” onu faktiki olaraq xalqla birbaşa əlaqədən məhrum edib. Mikrofonsuz Tramp isə Tramp deyil. ⁣ #ABŞ #Tramp #AğEv #Media #Newsmax

🇸🇦🇺🇸 Səudiyyə Ərəbistanı neft marşrutlarına zərbələr fonunda ABŞ dəstəyinin məhdudluğu ilə üzləşib. ⁣ ▪️ Səudiyyə Ərəbistanı eyni vaxtda iki istiqamətdən təzyiqlə üzləşib. The Washington Post-un məlumatına görə, İranla əlaqəli qruplaşmalar krallığın neft infrastrukturuna hücum edib, husilər isə Bab əl-Məndəb boğazının şərq sahilini ələ keçiriblər. Müharibədən əvvəl dünya üzrə neft daşımalarının təxminən 10 faizi, konteyner daşımalarının isə 25 faizi bu boğazdan keçirdi. Hörmüz boğazında yaranan fasilələr fonunda Səudiyyə Ərəbistanının Qırmızı dəniz vasitəsilə həyata keçirdiyi alternativ ixrac marşrutu da təhlükə altına düşüb. ⁣ ▪️ Hörmüzdən yan keçərək nefti Qırmızı dəniz limanlarına çatdıran “Şərq-Qərb” neft kəməri zərbədən sonra böyük ölçüdə istismardan kənarda qalır. Ər-Riyad həmin hücuma görə İraqdakı İranmeylli qruplaşmaları məsul tutub. Husilər həmçinin Səudiyyə Ərəbistanının hərbi bazalarına və enerji obyektlərinə hücum edirlər. Səudiyyə hakimiyyəti Məkkəyə yaxınlaşan pilotsuz uçuş aparatının zərərsizləşdirildiyini bildirib. Husilər isə şəhərin onların hədəfi olduğunu inkar edirlər. ⁣ ▪️ Vaşinqton krallığa dəstək məqsədilə yeni hərbi əməliyyata başlamayıb. Səudiyyə Ərəbistanının dəstəklədiyi Yəmən hökumətinin iki nümayəndəsi qəzetə bildiriblər ki, ABŞ-dən yardım istəkləri cavabsız qalıb. ABŞ-nin Ər-Riyaddakı keçmiş səfiri Maykl Ratni qeyd edib ki, səudiyyəlilər məhz bu cür təhdidlərə qarşı onilliklər ərzində Vaşinqtonla hərbi tərəfdaşlığa sərmayə yatırıblar. ABŞ prezidenti Donald Tramp administrasiyası regional tərəfdaşlardan böhranların həllində aparıcı rol gözlədiyini bildirir. ⁣ ▪️ Bununla yanaşı, iqtisadi və müdafiə əlaqələri geniş miqyasda qalır. 2017-ci ildə Donald Tramp Səudiyyə Ərəbistanına 110 milyard dollardan çox dəyərində ABŞ silahlarının satışı üzrə sövdələşmələri açıqlamışdı. 2025-ci ildə imzalanmış strateji müdafiə əməkdaşlığı sazişi isə hücum halında ABŞ-ni krallığı müdafiə etməyə məcbur etmir. Məhəmməd bin Salman Səudiyyə Ərəbistanının ABŞ-yə yatırdığı investisiyaları təxminən 1 trilyon dollar qiymətləndirib. Bundan əlavə, krallığın suveren sərvət fondu Trampın kürəkəni Cared Kuşnerin Affinity Partners şirkətinə 2 milyard dollar sərmayə yatırıb. ⁣ ▪️ Bu həftə ABŞ administrasiyası Ər-Riyada 48 ədəd F-35 qırıcısının satılması niyyəti barədə Konqresi məlumatlandırıb. Mülki nüvə energetikası sahəsində əməkdaşlıq da müzakirə olunur. Bəzi amerikalı qanunvericilər, o cümlədən İsrailin hərbi üstünlüyünə mümkün təsirlərlə bağlı narahatlıqlara görə bu razılaşmalara etiraz edirlər. Satış təsdiqlənsə belə, təyyarələrin çatdırılması illər çəkəcək. ⁣ ▪️ Təchizatdakı fasilələr artıq qiymətlərə təsir göstərir. Qəzetin istinad etdiyi AAA məlumatına görə, sentyabrın 19-da ABŞ-də dizel yanacağının orta qiyməti bir qallon üçün 6,49 dollara çatıb - bu, bir ay əvvəllə müqayisədə təxminən 1 dollar çoxdur. Miçiqanda isə benzinin qiyməti bir həftə ərzində 62 sent artaraq bir qallon üçün 4,93 dollara yüksəlib. ⁣ #SəudiyyəƏrəbistanı #ABŞ #Neft #QırmızıDəniz #Hörmüz

🇺🇸🇬🇱 ABŞ Qrenlandiyada iki yeni hərbi baza açmağa hazırlaşır. ㅤ Bazalardan biri Qrenlandiyanın cənubunda yerləşən və Soyuq müharibə dövründə istifadə olunan Narsarsuaq bazasının ərazisində yaradılacaq. ㅤ İkinci baza isə adanın şərq sahilindəki Mestersviqdə yerləşəcək. Hazırda burada xizək və it qoşqularından istifadə edən Danimarkanın “Sirius” patrul xidməti fəaliyyət göstərir. ㅤ Razılaşmanın çərşənbə axşamı Nyu-Yorkda imzalanacağı gözlənilir. ㅤ Bu addım ABŞ prezidenti Donald Tramp administrasiyasının Qrenlandiya üzərində nəzarəti gücləndirmək istəyi fonunda aylardır davam edən gərginlikdən sonra gündəmə gəlib. ㅤ Vaxtilə Qrenlandiyada ABŞ-ın 17 hərbi obyekti fəaliyyət göstərib. Hazırda onlardan yalnız Pituffik Kosmik Bazası qalır. ㅤ #ABŞ #Qrenlandiya #HərbiBaza #Danimarka #DonaldTramp