ادبیات سئونلر

افسون سلطانی ۱ پنجشنبه‌گونو۱۴۰۵- گولن آیین ۱۷اینجی گونو ائل ائوی‌نین چیچک‌لرله بزنمیش سالنوندا گؤزل بیر آغیرلاما مراسمی کچیریلدی، زکیه خانیم ذوالافقاری نین آغیرلاماسی کیچیک بیر مراسم نظرده آلینسادا بو گؤزل انسانین اوقدر سئونی وار ایدی کی سالن طنطنه ایله دولسون. یازارلار شاعیرلر، رساملار، و بیر باخیشا هنر سئور جماعت تبریز، تهران، اورمو، مرند، ابهر و زنجان شهرلریندن بو مجلسه قاتیلمیشدیلار. زکیه‌خانیم ذوالفقاری ۱۳۴۱اینجی ایلده تبریزین چوستدوزلار محله‌سینده دونیایا گؤز آچیر ۱۳۴۴ اینجی ایلده عایله‌سی ایله بیرلیکده مرنده کؤچورلر. اورتا مکتب ایللرینده فارسجا یازدیغی اؤرک سؤزلرینی ایتیریر. ۱۳۶۳اینجی ایلدن بری حیات یولداشی جناب نصیرپورون تشویقی ایله تورک دیلینده یازماغا اوز گتیریر.۱۳۹۲اینجی ایلده ائل‌بیلیمی ایله تانیش اولوب "حسن کچل" ناغیلی ایله بو درگی‌نین یازارلارینا قوشولور.  درنک‌ ایشلری ایله یاناشی ترجمه و کؤچورمه‌لری ده اولور. زکیه خانیمین ایندیه کیمی دؤرد چئویرمه، دؤرد کؤچورمه و بیر تالیفی اثری ایشیق اوزو گؤرموشدور.                       *     *    * ویدا خانیم حشمتی مختصر مقدمه‌ ایله مراسمی باشلاییب، زکیه‌خانیمین خوش گلدین دئمه‌سیندن سونرا، سؤزو ایلک اولاراق ائل‌بیلیمی درنگینین باشچیسی و ائل ائوی‌نین قوروجوسو جناب مهندس صرافی‌یه وئردی. جناب مهندس بیر ائو صاحبی کیمی هرکسه خوش گلدین ائتدیکدن سونرا فولکویازی ادبی مکتبی‌نین یارادیلیشی حاقدا ایضاحلار وئردی. او بو یازیلارین باشلانیشینی ائل‌بیلیمی درگیسینده‌کی فولکلوریک خاطره‌لر و سوسن خانیم نواده رضی‌نین "اننه‌م‌له من" سیرا یازیلاری‌نین اولدوغونو وورغولادی. اونون دئدیگینه گؤره ایکی ایل سونرا زکیه خانیم‌ دا بو درنگه قاتیلیب بو سبک‌ده یازماغا دوام ائدیر، اوندان علاوه فیسبوک صفحه‌سی‌نین مدیری کیمی ده چالیشیر. جناب صرافی فولکویازیلارین بئش اؤزللیگینی سایاراق دئدی روسدان آلینمیش فیلیتون(Фельетон) آدلی بو سبک یازی‌نین کؤکلری او تای‌دا اییرمی‌اینجی عصرده ملانصرالدین مجله‌سینده کی جلیل محمدقلی‌زاده نین یازیلارینا قاییدیر و سونرادا باشقا یازارلارلا دوام ائدیر. آنجاق بوتای‌ آذربایجاندا دیلین یاساق اولماسیندان دولایی اوقدر ده یایغین اولمامیش،  سونرالار حبیب ساحر و گنجعلی صباحی‌نین بعضی یازیلاری و اسماعیل هادی نین کند اوشاغی امضاسی ایله یازیلمیش اثرلری بو اسلوب‌دا اولور. فارسلاردا ایسه دهخدانین "چرند و پرند" کتابیندا بو سبک گؤرونور. اونون دئدیگینه گؤره زکیه‌خانم ذوالفقاری نین ترجمه و کؤچورمه‌لری‌نی بیرطرفه آلساق، تالیفی یازیلاری‌نین هامیسی بو اسلوبدادیر. و قلمی‌نین ساده و صمیمی اولدوغو اوچون معاصر ادبیات‌دا اؤزونه یئر آچمیشدیر. جناب صرافی انسانلارا ساغلیقلاریندا دگر وئرمه‌نین اؤنمینی وورغولایاراق جابر نوروزدان بو حاقدا بیر شعر اوخودو. سونرا زکیه خانیمی تبریک ائده‌رک سؤزلرینه سون وئردی. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

ویدا حشمتی عاشیق پری مجلسی «ائـل بیـلیمی» مؤسسه‌سی طرفیندن ائل ائوینده «ا-جی عاشیق پری» مجلیسی حاقّیندا ۱۴۰۵-جی ایل، ۳-جو آیین ۱۹-جو گونو، «ائـل بیلیمی» مؤسسه‌سی، ادبیاتیمیزین پارلاق سیمالارینی یاد ائتمک آماج ایله، «ا-جی عاشیق پری» عنوانی آلتیندا تأثیرلی بیر اوتوروما، ائو صاحبلیگی ائتدی. بو مجلس، سؤز و سازین وورغونلارینی بیر آرایا گتیره‌رک، معنوی بیر اتمسفر یارادیب، ادبیات و موسیقی ایله دولو بیر گون کئچیردی. بیرینجی بؤلوم: سحر خانیمین خاطیره‌سینه حصر اولدو. مجلسین باشلانغیجی، ادبیاتیمیزین دگرلی شاعری سحر(حمیده رئیس‌زاده) خانیمین خاطیره‌سینه اختصاص وئریلدی. بو حیصه‌ده مهندس صرافی، علمی و ادبی تحلیل ایله چیخیش ائده‌رک، سحر خانیمین یارادیجیلیغی، شعرلرینده‌کی اینجه‌لیکلره و ادبی دیلیمیزین قورونماسینداکی رولونا توخوندو. خانیملار کبری میرحسینی، حمیده رنجبر و ویدا حشمتی، سحر خانیمین شعرلرینی دویغو دولو ظرافتله سسلندیردیلر. بو ایفالار، خانیم اسما میکائیلی‌نین سازی ایله بیرلشیب، صحنه‌ده ائستتیک بیر وورغونلوق یاراتدی. خاطره خانیم خانلو سازی ایله سحر خانیمین شعرلرینی بسته‌له‌یه‌رک ایفا ائتدی. بو بؤلومون دوامیندا، رامین عباچی، تاریخیمیزین و حیاتیمیزین دؤیونن اورگی اولان آنالارین و قادینلارین توپلومداکی اساسی نقشینه و اونلارین کئچمیشدن بوگونه داشیدیقلاری مدنی فعالیتلرینه اشاره ائتدی. ایکینجی بؤلوم: عاشیق پری‌نین حیات و یارادیجیلیغینا حصر اولوندو. بو بؤلومده، مهندس صرافی، عاشیق پری‌نین مکتبینده‌کی یئرینه، حیاتینا و شعرلرینین استتیک اؤزللیکلرینه توخوندو. قیسا بیر آنتراکتدان سونرا، خاطره خانیمین سؤزله-ساز قوروپو صحنه‌ آلدیلار و ایفا ائتدیکلری قطعه‌لرله قوناقلارین آلقیشینی قازاندیلار. مجلیسن سون حیصه‌سینده، مهندس صرافی، خانیم کبیری و جناب چلبیانی، صحنه‌یه دعوت اولدولار و سایین سرابی‌نین امگی ایله حاضیرلانان «عاشیق پری» لوقولارینی ایفاچیلارا تقدیم ائتدیلر. بو تدبیر، تورک مدنییتی‌ و ادبیاتیمیزین یاشادیلماسی و معنوی بیر اورتاما چئوریلدی. ادبیات سئونلرین اویه‌لرینین بو مجلسده اشتراک ائدنلری: ذکیه خانیم ذوالفقاری، کبری خانیم میرحسینی، احد بگ فرهمندی، ویدا خانیم حشمتی، مرجان خانیم  منافزاده اولدولار. ۱۴۰۵.۳.۱۹ https://t.me/Adabiyyatsevanlar

✍:پابلو نرودا دشمنانمان می‌توانند ؛ همه‌ی گل‌ها را بچینند ولی هرگز نخواهند توانست بر بهار چیره شوند... ✍️: چئویرن :  علی آغ گونئیلی - ابرازی دوشمانلاریمیز  بوتون چیچکلری یولا بیلللر ؛ آنجاق باهارا قالیب گلمه یی ، هئچ واقت باجارا بیلمه یجک لر... https://t.me/Adabiyyatsevanlar

✍️ :سوسن_نواده‌رضی بویودوم یاشامی واراقلایا – واراقلایا ییخیلیب قالخماغی دا باشاریرام آرتیق آغریـیا – آجیـیا قاتلانماغی دا. بویودوم آرزیلاری آیاقلایا – آیاقلایا دیره‌نیب دایانماغی دا اوگـرندیم آرتیـق حسرتلرده آلوو – آلوو یانماغی دا. بویودوم، بویومز اولایدیم!.. باشا گلن نه تهر چکیلیر، اوْنو بیلیرم ایندی. آرتیـق حزنلرله ده تانیـشدیم، آیریـلیغا دا آلیشدیم. هئی، سن!... گؤزلریمده دنیزه سوسامیش یاغمورون رنگینی اگـنیمده ایسه، دونولمز یووللارین قاراسینی گورورسنسه، اووتماغا قالخیشما، هئچ دیندیریب، دیله ده توتما منی... باشیم اوزرینده کوکره‌شیر عصیانکار یئللر دلیجه‌سینه. بوراخ دا خلوتلریمله خلوتلشیم بیر آز! https://t.me/Adabiyyatsevanlar

صیاد_زیادپور اؤزۆنه یاخشی باخ! منیم ایشیم آغیردیر من سنسیزلییه باخیرام. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

صیاد_زیادپور هردن گئریچیلدیر هردن ده اؤنجۆل هر یؤنه هر یانا گئدیر خیالیم سۆرۆیۆب منی ده هئی منزیل-منزیل هم تنتیدیر هم ده دیدیر خیالیم ائله‌کی یوْلچودور  یوْل اۆستۆنده‌دیر بیر گؤزۆ آرخادا بیری اؤنده‌دیر نه گؤرسه ائتگیسی یالنیز منده‌دیر نه ائتسه بیر باشا ائدیر خیالیم! آتلانیب یوْللانیر گۆنده مین کره دؤنۆک قیزی صنم ساندیغیم یئره تئز-تئز دؤنسۆن دئیه سیندیغیم یئره ایشاره‌نی هیمی گۆدۆر خیالیم یوْرسا دا صیادی مرام کانی‌دیر هارا چکسه شاعیر کیمی تانیدیر فداکارلیق ائدیب اؤزۆن اونودور بیلینمیر نه‌چی‌دیر نه‌دیر خیالیم https://t.me/Adabiyyatsevanlar

دوستاق شه‌هر ع. ن. چاپار بورا، گئجه‌نین باغری چاتلایان یئر…! بوردا، قارانلیقدا بوغولور ظولمت…! بوردا، دؤیونتودن دوشور گئجه نفه‌سی، بوردا بوغولور هر نه …!. بوردان، ان اوجقارلارا اوزانان – گؤرونوش ده یوخ…! بوردا، دوشگون دوشور – دوشگونلوک اؤزو…! بوردا ایشیقمی سوزاریر سوزقون؟! آخینیرمی نفه‌س؟! آخینیرمی قارا قان کیمی؟! قارا لکه‌لر؟! قارا توران‌لار …!؟ بوردا، تؤره‌نتی‌لر ده قارا، گؤرونتولرده …!. بورا – گونش دوستاقلانان شه‌هر …!!!. ۱۸/ ۱۱/ ۱۴۰۴ https://t.me/Adabiyyatsevanlar

▫️آنا دیلیم حسن ریاضی ( ایلدیریم ) سؤزومون دادی،دوزو اوره یمین ایچ اوزو بایاتی لی ،قوشمالی آنا نفس لی دیلیم   ایستکلرین شفقی آرزولارین اوفوقو سئوگی تاملی ،یازاوزلو «نسیمی»- سسلی دیلیم   آنام عؤمورشیره سین وطنیمین نغمه سین آخیدیب لا یلا لارلا گئجه- گوندوز جانیما قیزیل گول بئشیینده میشیل- میشیل یاتمیشام اوخشامالار اوخشاییب نازلامالار نازلاییب آرزولارقانادلانیب دیلکلریم اوچوشوب آنادیللی دونیامدا، دیرچلیب بوی آتمیشام   هر دیلین اوز آدی وار هر دیلین اوز دادی وار باشقا دیللر شکر سه آنامین دیلی بال دیر   شکرلردن دادیرام دادلانیر سوزوم ، نغمه م بالمین دادی قاچسا شکر بال دادی وئرمز ایتر کؤنلومون اودو ایتر سوزومو دادی ایتر آرزومون آدی سؤزومون دادی دوزو اوره ییمن  ایچ اوزو «قورقود» آرزولو دیلیم «فضولی» سؤزلو دیلیم «نسیمی»- سسلی دیلیم آنا نفس لی دیلیم https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اکبر بزرگ امین"عاشیق جنون" سئویملی قلمداش آد گونون قوتلو اولسون. آرتیق ۶۲ یاشینا آیاق باسدیم💐 دوغوم گونومه:                            ناچارام ایندی! نه یازیق دوغولدوم فانی دونیایا، اونونلا چالماغا، ناچارام ایندی! قورتولسام بو ظالیم چارخین الیندن، اوزایلار قوینونا قاچارام ایندی!                                     گلرکن دونیایا، درد منی بوغدو، سانکی آنام منی دردلره دوغدو، قورو یارپاغ کیمی، اوجوندا اوغدو، بیر عومور ظن ائتدیم آچارام ایندی!                                    کورپه ایکن یاخدیلار، کسدیلر منی، جهالت کولونه   ،   باسدیلار منی، سالیب دار قفسه،  آسدیلار منی ، سیندیرسام گویلره اوچارام ایندی!                                     یوللار باش یوخاری، نه داشلی اولدو، گوزلر کی گولمه دی، نه یاشلی اولدو، جانیم چورومه ده، نه یاشلی اولدو، سانکی گئتمه لی یم، کوچه رم ایندی!                                     سازیم شن هاوایا کوکله نمدی هئچ، آغاجیم بار- بره،  یوکله نمدی هئچ، الیم دوست الینه، اکله نمدی هئچ، نه دیر بئله دونیا، کئچه رم ایندی!                                     یاردان یاریمادیق، یاریلدی یوره ک، هیجرانین یوکوندن، کاماندی کورک، الیمه بیر کئچسه، اوراخجا گئرچک، عشقین گولزارینی بیچه رم ایندی!!                               داریخدیم زامانین، قال ماقالیندان، دوزدو یورولموشام قیل و قالیندان، "جنونام" اجلین  بو  ماجالیندان ، اولوم یوخ! حایاتی سئچه رم ایندی!                    https://t.me/Adabiyyatsevanlar

همت شهبازی دیل ملتین حیاتی دیر دیل یالنیز «سؤز» دئییل؛ ایلگی و مناسبت واسطه‌سی دئییل؛ او، هم ده ملّتین وارلیق اساسینی تشکیل ائد‌ن بیر عنصردور. ملّتین «حیاتی‌دیر». دیلین تاریخی و مدنی ایشله‌یی اونو بیر «وارلیق» کیمی ائدیر. ملّت، ساده‌جه بیر جغرافی و یا سیاسی سیستئم دئییل؛ عینی زاماندا اورتاق مدنی یادداش، اورتاق دوشونجه و اورتاق دیل اوزرینده قورولور. دیل، ملّتین «داخیلی بیرلیینی» تأمین ائد‌ن ان اؤنملی واسطه‌دیر. او، اولمادان ملّت یالنیز سیاسی بیر قورولوش اولا بیلر، آنجاق مدنی و تاریخی وارلیق کیمی داوام ائده بیلمز. بو باخیمدان، آنا دیلینه قارشی لاقئیدلیک، ملّت اوچون «اؤزونو تانیماما»یا گتیریب چیخارار. چونکی دیل، بیر ملّتین دوشونجه سیستئمینی فورمالاشدیریر، تاریخی تجروبه‌لرینی ساخلاییر، مدنی یادداشینی اؤتورور. دیل ایکینجی درجه‌لی ساییلارسا، بو گؤره‌ولر یئرینه یئتیریلمز و ملّت «تاریخ‌سیز» بیر کوتله‌یه چئوریلر. عینی ایله بیزیم کیمی. اگر تاریخ بویو آذربایجان چرچیوه‌سینده قورولان سیاسی سیستئملر، بیر ده بو محیطده یاشاییب یازان صنعت آداملاری آنا دیللرینه «ایکینجی درجه‌لی، اؤنم‌سیز» بیر دیل کیمی یاناشماسایدیلار، اونو کوتله‌ دیلینده اوزون عؤمورلو یاشادیغی کیمی یازی دیلینده ده یاشاتسایدیلار، اوندا بیزیم ملت‌چیلییمیز ده اؤز یئرینده اولاردی. دیله اولان لاقئیدلیک، ملت اولماغا لایق اولمایان بیر توپلوما چئویر‌ر. اونا «ایکینجی درجه‌لی» یاناشما، بیر نوع آسیمیلیاسییا و یا کولونیال تأثیر دئمکدیر. آنا دیلین ایکینجی درجه‌لی ساییلماسی، ملّتین «اؤزونو درک ائتمه» قابیلیتینی ضعیفله‌دیر. اونون تاریخی یادداشینین یوخ اولماسینا، مدنی کیملییی‌نین داغیلماسینا و نتیجه‌ده ملّت‌چیلیک دوشونجه‌سینین ضعیفله‌مه‌سینه گتیریب چیخاریر. ملّت اؤز دیلینی قورویوب گلیشدیرمه‌دن، اؤز مدنیتینی ده قورویوب انکشاف ائتدیره بیلمز. بو باخیمدان، دیلین قورونماسی و انکشافی یالنیز ادبی بیر مسئله دئییل؛ او، ملّی وارلیغین قورونماسی‌دیر. بیر خالقین دیلی ایکینجی درجه‌لی حساب ائدیلنده، همین خالقین دوشونجه دونیاسی «باشقا دیله» باغلانیر، اونون تاریخی و مدنی یادداشی ضعیفله‌ییر، اؤزونو تانیماق قابیلیتی آزالیر. بئله حالدا خالق اؤز کیملیینی ایتیرمه‌یه باشلاییر. چونکی دیل، ملّی کیملیین اساس سوتونلاریندان بیری‌دیر. عینی حالدا، دیلین یازی دیلینده یاشاماسی اونون مدنی دَیرینی آرتیریر، دیلین ادبی و علمی دیلده یاشاماسی اونو ملّی اینتئللئکتوال ثروته چئویریر. اگر بیر خالق یالنیز دانیشیق دیلینی ساخلاییب، یازی دیلینده باشقا دیله کئچیرسه، او زامان همین خالقین مدنی ارثی چوخ ضعیفله‌ییر. ۱۴۰۴/۱۲/۱ . موغان قایناق:ایشیق سایتی https://t.me/Adabiyyatsevanlar