QANDIL PRESS|قەندیل‌پرێس

🔻 بەپەلە/ دەنگی چەندین تەقینەوی بەهێز لە دوورگەی قشم لە باشووری ئێران بیستراوە 🔹 زانیارییە پشتڕاستنەکراوەکان باس لە بۆردوومانی پێگەیەکەی سەربازی ڕژێمی کۆماری ئیسلامی ئێران لەو دوورگە دەکەن.

🔻 ڕەزا کەعبی، سکرتێری کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان: هەر بانگەوازێک بە ناوی ئینتێگراسیۆن، جۆرێک هاوکاری لەگەڵ داگیرکەرە 🔹 دەقی وتەکانی بەڕێز ڕەزا کەعبی دەربارەی ئینتێگراسیۆن: "لەسەر ئینتێگراسیۆن کە هاوڕێ ئارەزوو پرسیاری کرد، من پێم وابێ ئینتێگراسیۆن هیچ شتێک نییە جگە لەوەی ناوی ڕەمزیی ئاسیمیلاسیۆنە. بە جێی ئەمە دایانناوە. ئێستا هەر بانگەوازێک بە ناوی ئینتێگراسیۆن، جۆرێک هاوکاری لەگەڵ داگیرکەرە. هیچ مەعنایەکی تری نییە بەڕاستی. زۆر سوپاس." - - - - - - - - - - 🔻 رضا کعبی، دبیرکل کوملە زحمتکشان کوردستان: هر فراخوانی با نام انتگراسیون، نوعی همکاری با اشغالگر است 🔹 متن سخنان جناب رضا کعبی دبیرکل کوملە زحمتکشان کوردستان دربارە انتگراسیون: "دربارەی انتگراسیون کە رفیق آرزو سؤال کرد، بە گمان من انتگراسیون هیچ چیزی نیست جز اینکە نام رمزی آسیمیلاسیون است. آن را بە جای این گذاشتەاند. اکنون هر فراخوانی با نام انتگراسیون، نوعی همکاری با اشغالگر است. واقعاً هیچ معنای دیگری ندارد. بسیار سپاسگزارم."

🔻 فەرمانى دەستگیرکردن بۆ محەممەد حاجى مەحمود دەرچوو، وته‌بێژی پارتی سۆسیال: باره‌گاكه‌مان بەخـوێن گرتووه‌و ڕادەستی ناكەین قه‌ندیل پرێس 🔹 دادگای لێکۆڵینەوەی چەمچەماڵ فەرمانی دەستگیرکردنی بۆ محەممەد حاجی مەحمود، سەرۆکی پارتی سۆسیال دیموکراتی کوردستان، دەرکردووە. ئەم بڕیارە لەسەر بنەمای سکاڵایەکی شارەوانیی پەیوەست بە زیادەڕۆیی لەسەر زەوی و موڵکی گشتی دەرچووە، دوای ئەوەی ناوبراو ئامادە نەبووە لە بەردەم دادگادا ئامادە ببێت. 🔹 کێشەکە پەیوەندیی بە دوو بارەگای پارتی سۆسیال دیموکراتی کوردستانەوە هەیە لە شارەدێی تەکیەی سەر بە قەزای چەمچەماڵ، کە لەسەر زەوی شارەوانی دروست کراون و بە زیاده‌ڕۆ هەژمار کراون. چەندین جار بەرپرسانی حیزبەکە لە تەکیە ئاگادار کراونەتەوە کە بارەگاکان لابدەن، بەڵام ئامادە نه‌بوون ئەم کارە بکەن. دوو ساڵ پێش ئێستا، بەرپرسی رێکخستنی حیزبەکە لە تەکیە بەو هۆیەوە دەستگیرکرا و دواتر بە کەفالەت ئازاد کرا. پاش ئەوەی شارەوانیی تەکیە سکاڵای لەسەر محەممەدی حاجی مەحمود تۆمار کرد و چەند جارێک ئاگادارکردنەوەی بۆ چوو، ناوبراو ئامادەی بەردەم دادگا نەبوو. لەبەر ئامادەنەبوونی لەبەردەم دادوەر، دادگای لێکۆڵینەوەی چەمچەماڵ لە ڕێکەوتی ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٦، بەپێی مادەی ١١ لە یاسای ژمارە ٣ی ساڵی ٢٠١٨ تایبەت بە لابردنی زیادەڕۆیی لەسەر موڵک و زەوی، فەرمانی دەستگیرکردنی بۆ دەرکرد. 🔹 ناوی تەواوی تۆمەتبار محەممەد مەحمود ئەحمەد حەسەنە و لە ساڵی ١٩٥٣ لەدایکبووە و تەمەنی ٧٣ ساڵە، نیشتەجێی گوندی گوڵەخانەیە لە پارێزگای هەڵەبجە و سەرۆکی پارتی سۆسیال دیموکراتی کوردستانە. 🔹 سەبارەت بە ئامادەنەبوونی لە دادگا، محەممەدی حاجی مەحمود ڕایگەیاندووە کە بۆیە نەچووە بۆ دادگاییکردنەکە، چونکە ئەو بارەگایەی لە تەکیەیە پێشتر هی حزبی بەعس بووە و دواتر بووە بە بارەگای پارتی سۆسیال دیموکراتی کوردستان، و هەرکەسێک خۆی بە واریسی بەعس دەزانێت با بێت و بارەگاکەی پێشکەش دەکات. هەروەها فەرهاد تۆفیق، وتەبێژی حیزبەکە، لە لێدوانێکدا ڕایگەیاند کە بڕیاری گرتنەکەی محەمەدی حاجی مەحمود بەهۆی داواکردنی بارەگاکانیانە لەلایەن ئیدارەی تەکیە و چەمچەماڵەوە و ئەوان بە خوێن گرتوویانە و ڕادەستی حکومەتی ناکەن، و هەرکات بارەگای حیزبەکانی تریش درایەوە بە حکومەت ئەوا ئەوانیش بارەگاکانیان دەدەنەوە.

🔻 سەنتەری میترۆ: لە هەرێمی کوردستان بکوژی ڕۆژنامەنووسان ئازادن و عەدالەت دەستی کورتە   قەندیل پرێس 🔹 لە جیهانێکدا کە ئازادیی ڕادەربڕین و میدیای ئازاد وەکوو کۆڵەکەی سەرەکیی دیموکراسیی ڕاستەقینە سەیر دەکرێت، هێشتا لە زۆرێک لە ناوچەکانی جیهان و بە تایبەت لە هەرێمی کوردستاندا، قەڵەمەکان ڕووبەڕووی هەڕەشەی مەرگ، ڕاوەدوونان و خامۆشکردنی زۆرەملێ دەبنەوە. لە چوارچێوەی یادکردنەوەی ڕۆژی جیهانیی بۆ کۆتاییهێنان بە دەربازبوون لە سزا لە تاوانەکانی دژی ڕۆژنامەنووسان، سەنتەری میترۆ ڕاگەیەندراوێکی توندی بڵاو کردەوە و تێیدا دۆخی ڕۆژنامەگەری و بێسزایی بکەرانی تاوانەکانی لە هەرێم خستە ڕوو. 🔹 ئامارە جیهانییەکانی یۆنسکۆ: کڵپەسەندنی مەترسییەکان بە پێی ئامارە فەرمییەکانی ڕێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەروەردە و زانست و ڕۆشنبیری یۆنسکۆ، لە نێوان ساڵی 2025 بۆ 2026 ،  166 ڕۆژنامەنووس لە سەرانسەری جیهاندا کوژراون. ئەوەی جێگەی نیگەرانییەکی قووڵە، ڕێژەی بێسزاییە؛ بە جۆرێک کە لە کۆی 7 حاڵەت، 6 كەیسیان بێ ئەنجام بووە و بکوژەکان بە تەواوی لە سزا دەربازیان بووە. یۆنسکۆ هۆشداریی لەوە داوە کە دەربازبوون لە سزا دەرئەنجامی ترسناکی لێدەکەوێتەوە و دەبێتە هۆی کوشتنی زیاتر، چونکە کاتێک بکوژ سزا نەدرێت، ژینگەیەک بۆ توندوتیژیی زیاتر دەڕەخسێت. هاوکات ئەم دیاردەیە نیشانەیەکی مەترسییدارە بۆ پەرەسەندنی ململانێکان و تێکچوونی سیستەمی دادوەری و داڕمانی بنەمای سەروەریی یاسا. لە لایەکی ترەوە، بێسزایی زیان بە تەواوی کۆمەڵگەکان دەگەیەنێت لە ڕێگەی شاردنەوەی پێشێلکارییە جدییەکانی مافەکانی مرۆڤ و گەندەڵی و تاوانەوە. لە ڕوانگەی ئەم مەترسییانەوە، یۆنسکۆ داوا لە حکوومەتەکان، کۆمەڵگەی مەدەنی و میدیاکان دەکات کە بەشدار بن لە هەوڵە جیهانییەکان بۆ بنەبڕکردنی دیاردەی بێسزایی و دابینکردنی پاراستنی یاسایی بۆ ڕۆژنامەنووسان. 🔹 دۆخی هەرێمی کوردستان: دادگای وابەستە و کەیسە داخراوەکان لە هەرێمی کوردستاندا، کێشەی بێسزایی قەبارەیەکی گەورەتر و ئاڵۆزتر بەخۆیەوە دەبینێت. بە گوێرەی هەڵسەنگاندنی سەنتەری میترۆ، بە هۆی وابەستەیی دەسەڵاتی دادوەری بە پارتە سیاسییە دەسەڵاتدارەکانەوە، دەزگا فەرمییەکان نەیانتوانیوە لێکۆڵینەوەیەکی سەربەخۆ، بێلایەن و جدی لەسەر کەیسەکانی تیرۆر و کوشتنی ڕۆژنامەنووسان ئەنجام بدەن. لەبری بەدیهێنانی دادپەروەری، کەیسە هەرە دیار و خوێناویەکانی مێژووی ڕۆژنامەگەریی کوردی داخران، بەبێ ئەوەی بکوژ یان پلان بۆ داڕێژەری تاوانەکان بدۆزرێنەوە و بدرێنە دادگا. لە دیارترین ئەو کەیسانە کە تا ئێستاش برینێکی ساڕێژبوونەوان لە جەستەی میدیای کوریدا بریتین لە سۆرانی مامە حەمە، سەردەشت عوسمان، کاوە گەرمیانی، وەدات حسێن و عەبدولستار تاهیر شەریف. ئەم دۆخە بۆتە هۆی ئەوەی کە متمانە بە دەزگا دادوەرییەکان لە ئاستێکی زۆر نزمدا بێت و کولتووری بێسزایی ببێتە دیاردەیەکی باو لە ناوچەکەدا. 🔹 داواکارییە فەرمییەکانی سەنتەری میترۆ لەو ڕۆژە جیهانییەدا، سەنتەری میترۆ و دەنگە ئازادەکان داوایەکی ڕوون و بێپەردە ئاراستەی کۆمەڵگە و دەسەڵات دەکەن کە بریتییە لە سەرلەنوێ لێکۆڵینەوەکردنەوە و کردنەوەی دۆسیە داخراوەکان لە سەرجەم کەیسەکانی کوشتنی ڕۆژنامەنووسان لە هەرێمی کوردستاندا. بۆ ئەوەی ڕێزداری بۆ مافی مرۆڤ و کەرامەتی قوربانییان بگەڕێتەوە، دەبێت دادپەروەری باڵادەست بێت و تاوانباران بە سزای خۆیان بگەن و ڕێوشوێنی یاسایی توند بگرترێتەبەر بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئەو دۆخەی کە تێیدا بکوژان بە ئازادی دەسووڕێنەوە و عەدالەت دەستی کورتە. پاراستنی ژیانی ڕۆژنامەنووسان مەرجی سەرەکییە بۆ بوونی کۆمەڵگەیەکی کراوە و دیموکرات، و بەردەوامبوونی ئەم دۆخە نالەبارەش تەنها خزمەت بە سەرکوتکردنی دەنگی ئازاد دەکات. سەنتەری میترۆ جەخت دەکاتەوە کە لە هەرێمی کوردستان بکوژی ڕۆژنامەنووسان ئازادن و پێویستە هەنگاوی بەپەلە بنرێت بۆ کۆتاییهێنان بەم دۆخە نەخوازراوە.

🔻 PKK Qereçûxê jî vala kir؛ Pêşmerge û Artêşa Îraqê cihên wan girtin 🔹 PKKê piştî vekişîna ji Kampa Mexmûrê, 10 xalên xwe yên leşkerî yên li jî vala kirine û hêzên Pêşmerge û Artêşa Îraqê li wan cihan bi cih bûne. 🔹 Li gorî agahiyan, hêzên PKKê di sala 2024an de ji Qereçûxê vekişiyane. Piştî vê vekişînê, li gorî peymanekê, pênc xal ji Artêşa Îraqê û pênc xalên din ji hêzên Pêşmerge re hatine terxankirin. 🔹 Her wiha Kampa Mexmûrê, ku zêdetirî 10 hezar kes lê dijîn, niha ji aliyê Polîsên Federal ên Îraqê ve hatiye dorpêçkirin. Li deriyên kampê xalên kontrolê hatine danîn û tevgera nişteciyan hatiye sînordarkirin. 🔹 Çavkaniyek nêzîkî PKKyê gotiye ku niha li sînorê Çiyayê Qereçûxê tu gerîlayên PKKê nemane û kamp tenê ji aliyê hêzên Asayîşa Navxweyî ve tê parastin. 🔹 Kampa Mexmûrê di sala 1998an de ji bo penaberên Kurd ên ji Bakurê Kurdistanê hatibû avakirin.

🔻 گوێ لەم کچە جوانەی ڕۆژئاوای کوردستان بگرن کە دەڵێت: "زمانی عەرەبییان بەسەرماندا سەپاندووە." 🔹 دەقی وتەکانی: "ئەمڕۆ، دوای دە ساڵ خوێندن بە کوردی، دوای ئەم هەموو ساڵە کە بە زمانی کوردیی خۆمان دەمانخوێند، ئەمڕۆ مامۆستا دێتە لامان بۆ ناو پۆلەکە. مامۆستایەک کە سێ کوڕی شەڕڤانن و کوڕێکیشی شەهیدە؛ دایکی سێ شەڕڤان و شەهیدێک. ​دێتە ناو پۆلەکە و پێمان دەڵێت: «بەشی خوێندنەکەتان گۆڕدرا. ئێوە چیتر بە زمانی کوردی ناخوێنن. تەواوی بەشی خوێندنەکەتان گۆڕدرا بۆ زمانی عەرەبی، دوای ئەم هەموو ساڵە». ​وە ئەو مامۆستا دڵشکاو و دڵبەئێشە، کە چاوەکانی پڕ بوون لە فرمێسک، بە گریانەوە ئەم بڕیارەمان پێ دەڵێت. دەڵێت: «من وەک دایکی سێ شەڕڤان، دایکی قارەمانان، دایکێک کە کوڕەکەم شەهیدە، ئەمڕۆ دێم بڕیارێکی بەم شێوەیە بە خوێندکارەکانم دەڵێم». دەمی ناگەڕێت کە بێت و ئەم بڕیارە بە ئێمە بڵێت. ​بەداخەوە. ئێمە هیچ نین؛ ئێمە هیچ نین لە بەرامبەر ئەو شەهیدانەدا."

🔻 ترکیه در راستای تلاش‌های صلح، اوجالان رهبر شبه‌نظامیان کورد را به بخش جدیدی از زندان جزیره منتقل کرد منبع: آسوشیتدپرس/ ترجمە اختصاصی قندیل پرس 🔹 استانبول (آسوشیتدپرس) — یک مقام ارشد کورد اعلام کرد که ترکیه در چارچوب تلاش‌ها برای پایان دادن به دهه‌ها درگیری، رهبر شبه‌نظامیان کورد این کشور را به بخش نوسازی از زندان جزیره‌ای که از سال ۱۹۹۹ در آن محبوس بوده، منتقل کرده است. 🔹 بهبود شرایط زندان برای عبدالله اوجالان، رهبر حزب کارگران کوردستان (پ‌ک‌ک)، یکی از خواسته‌های اصلی کوردها در روند تلاش برای پایان دادن به درگیری ۴۲ ساله میان این گروه شبه‌نظامی و مقامات ترکیه بوده است. 🔹 اوجالان از زمان دستگیری در سال ۱۹۹۹، در ندامتگاهی در جزیره ایمرالی در دریای مرمره — که دریای سیاه را به دریای اژه متصل می‌کند — زندانی بوده است. 🔹 مدحت سنجار، مقام کورد، روز شنبه در مصاحبه‌ای با تلویزیون «مدیا خبر» جابه‌جایی اوجالان را بدون ارائه جزئیات بیشتر تایید کرد. 🔹 او صراحتاً تایید نکرد که بخش نوساز زندان از امکانات رفاهی بهتری برخوردار است، هرچند اظهاراتش حاکی از این موضوع به نظر می‌رسید. 🔹 سنجار، نماینده پارلمان از «حزب دم» (DEM) که حامی کوردهاست، همچنین خواستار تسریع روند صلح شد و گفت که این روند در دو ماه گذشته در حالت «وقفه» قرار داشته است. 🔹 او گفت که انتقال اوجالان به ساختمان جدید، «تسریع روند (صلح) را ضروری می‌سازد.» 🔹 سنجار از جمله سیاستمداران حزب دم است که از فوریه ۲۰۲۵، زمانی که این رهبر شبه‌نظامی از پ‌ک‌ک خواست تا منحل شده و خلع سلاح شود، به طور منظم با اوجالان دیدار کرده‌اند. اوجالان همچنان چهره‌ای پرنفوذ در میان کوردها محسوب می‌شود و نقشی کلیدی در پیشبرد روند صلح دارد. 🔹 سه ماه بعد، پ‌ک‌ک اعلام کرد که سلاح‌های خود را زمین می‌گذارد و به خصومت‌ها پایان می‌دهد. این اقدام باعث شد پارلمان ترکیه در ماه اوت قانونی را تصویب کند که به هزاران تن از نیروهای پ‌ک‌ک عفو مشروط اعطا می‌کرد؛ قانونی که متعاقباً با امضای رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، لازم‌الاجرا شد.

🔻 یک فروند جت تجاری خصوصی از نوع Learjet 60 روز یکشنبه، اول نوامبر ۲۰۲۶، در منطقه پالم‌بیچ ایالت فلوریدا سقوط کرد و به گلوله‌ای عظیم از آتش تبدیل شد. هر ۹ سرنشین هواپیما جان خود را از دست دادند؛ موضوعی که وزیر حمل‌ونقل آمریکا نیز تأیید کرده است. 🔹 ویدئویی که دوربین خودروهای عبوری ضبط کرده، لحظه سقوط هواپیما را نشان می‌دهد؛ جت پس از شیرجه‌ای شدید به زمین برخورد کرده و در نزدیکی یک جاده منفجر می‌شود. برخورد هواپیما حفره بزرگی در سطح زمین ایجاد کرد و شعله‌های آتش و دود سیاه منطقه را فرا گرفت. هواپیما تنها چند متر با خانه‌های اطراف فاصله داشت و به‌نظر می‌رسید از برخورد مستقیم با برخی منازل به‌سختی عبور کرده است. 🔹 این هواپیما از فرودگاه آستین در ایالت تگزاس برخاسته و مقصد آن باهاما بود. گزارش‌های اولیه حاکی از آن است که خلبان پیش از سقوط از تجمع یخ روی بدنه و بال‌ها و همچنین تلاطم شدید هوا خبر داده و درخواست افزایش ارتفاع کرده بود. هواپیما سپس وارد شیرجه‌ای بسیار شدید شد و خلبان پیام اضطراری صادر کرد.

🔻 قەیرانی کۆڕەک تیلیکۆم دەتەقێتەوە؛ دەستەی ڕاگەیاندن و گەیاندن تۆڕەکەی لە 14 پارێزگا کوژاندەوە   قەندیل پرێس   🔹 قەیرانی نێوان دەستەی ڕاگەیاندن و گەیاندنی عێراق  و کۆمپانیای کۆڕەک تیلیکۆم پێینایه‌ قۆناغێكی نوی و یه‌كلاكه‌ره‌وه‌ ؛ دوای تەواوبوونی مۆڵەتە کۆتاییەکە، دەستەکە بە فەرمی دەستی بە پچڕاندنی هێڵەکان و کوژاندنەوەی بنکە و ئامێرە سەرەکییەکانی کۆمپانیاکە کرد و پەخشی هێڵەکانی لە 14 پارێزگای عێراق ڕاگرت، هاوکات کۆڕەکیش بڕیارەکان بە نادادپەروەر و دەرچوون لە سەروەری یاسا ناودێر دەکات.   🔹 جێبەجێکردنی بڕیارەکە و داخستنی بگۆڕە سەرەکییەکان بەپێی ڕاگەیێندراوێکی فەرمیی دەستەی ڕاگەیاندن و گەیاندنی عێراق کە ڕۆژی یەکشەممە (1ی تشرینی دووەمی 2026) بڵاوکرایەوە، پرۆسەکە بە هاوئاهەنگی لەگەڵ دەزگای ئاسایشی نیشتمانیی عێراق دەستپێکردووە. لەم چوارچێوەیەدا، تیمە تایبەتمەندەکان چوار بگۆڕی سەرەکیی کۆمپانیاکەیان داخستووە (یەکێکیان لە بابل، یەکێك لە بەسرە، و دووانیان لە بەغدا) جگە لە داخستنی ئۆفیسی سەرەکیی کۆمپانیاکە لە شاری کەرکووک، لە کاتێکدا هەوڵەکان بۆ تەواوکردنی ڕێکارەکان لە پارێزگای نەینەواش بەردەوامن. دەستەکە جەختی لەوە کردووەتەوە کە ئەم هەنگاوە دوای کۆتاییهاتنی ئەو مۆڵەتە فراوانکراوە دێت کە لە 6ی تشرینی یەکەمی 2026، بە داوای لێژنەی گواستنەوە و گەیاندن لە پەرلەمانی عێراق تاوەکو 1ی تشرینی دووەم دیاریکرابوو، بە مەبەستی ڕەچاوکردنی بەرژەوەندیی هاووڵاتییان و پاراستنی خزمەتگوزارییە دیجیتاڵییەکانیان. سەرڕای ئەمەش، دەستەکە دڵنیایی داوە کە کوژاندنەوەی تۆڕەکە بە مانای لەناوبردنی سیمکارت یان فڕێدانی هێڵەکان لەلایەن هاووڵاتییانەوە نایەت و مافی بەکارهێنەران پارێزراو دەبێت.و پارێزگاکانی هەرێمی کوردستان لەم بڕیارە بەدەر بوون و خزمەتگوزارییەکانی کۆڕەک تیایاندا بێ کێشە بەردەوامن.   🔹 وەڵامی توندی کۆڕەک تیلیکۆم:بڕیارەکان لەسەرووی دادگاوە نیین لە بەرامبەردا، کۆمپانیای کۆڕەک تیلیکۆم لە ڕاگەیێندراوێکی توونددا وەڵامی ئەم هەنگاوانەی دایەوە و سەرۆکی دەستەی ڕاگەیاندن و گەیاندنی بە سووربوون لەسەر پێشێلکردنی یاسا تۆمەتبار کرد. کۆڕەک ئاماژەی بەوە کرد کە ئەوان بە شێوەیەکی یاسایی داکۆکیان لە مافەکانیان کردووە و ڕووبەڕووی بڕیارێکی ناڕەوا بوونەتەوە بۆ هەڵوەشاندنەوەی گرێبەستی یەکلاکردنەوە (تەسویە)، لە کاتێکدا ئەو گرێبەستە لە بنەڕەتدا بە ڕەزامەندیی سەرۆکوەزیرانی عێراق چوارچێوە بۆ کرابوو. کۆمپانیاکە ڕایگەیاند کە پێشتر توانیویەتی بڕیارێکی بەپەلەی دادوەری بەدەستبهێنێت کە بڕیارەکەی سەرۆکی دەستە هەڵدەوەشێنێتەوە و گرێبەستی یەکلاکردنەوەکە بە کارا دەهێڵێتەوە، لێ بە وتەی کۆڕەک: “سەرمان سووڕماوە لەوەی کە سەرۆکی دەستەکە ملکەچی بڕیاری دادگە نەبووە و پاساوی نوێی بۆ ڕێکارە سەرکوتکەرەکانی دۆزیوەتەوە.” هەروەها کۆڕەک بەڵگەیەکی نوێی خستەڕوو و ئاماژەی بەوە کرد کە ئەو نووسراوەی ئەمڕۆ 1ی تشرینی دووەم بۆ پاساوهێنانەوەی ڕێکارەکانیان ئاراستەکراوە، مێژووی 29ی تشرینی یەکەمی 2026ی پێوەیە، ئەمەش بە “بەڵگەیەک بۆ بوونی هەڵوێستێکی پێشوەختەی دژ بە کۆمپانیاکە” ناودێر کرد. لە کۆتایی ڕاگەیێندراوەکەیدا، کۆڕەک پرسیارێکی ئاراستەی ڕای گشتی کرد و گوتی: “ئایا لایەنی ئەقڵانی دەتوانێت پەسەندی بکات کە بڕیارەکانی بەڕێوەبەرێکی گشتی لە سەرووی بڕیارەکانی دەسەڵاتی دادوەریی عێراقەوە بن؟!” و ڕاشیگەیاند کە مافی خۆیان دەپارێزن بۆ داواکردنی قەرەبووی سەرجەم ئەو زیانانەی لە ئەنجامی ئەم هەنگاوە تاکلایەنانانە بە کۆمپانیاکە کەوتوون.

🔻 بۆ یەکەم جارپارتی کەسایەتییەکی ئێزدی دەکاتە بەرپرسی لقی شنگال/ ئایا پارتی دەتوانێت متمانەی شنگال بەدەستبهێنێتەوە؟   قەندیل پرێس- ڕاپۆرتی شیكاری   🔹 لە هەنگاوێکی چاوەڕواننەکراو و لە هەستیارترین قۆناغی سیاسی و ئەمنیی ناوچەکەدا، مەکتەبی سیاسیی پارتی دیموکراتی کوردستان و به‌ بریاری مه‌سعود بارزانی سه‌رۆكی ئه‌و حزبه‌ بڕیاریدا بە دەستنیشانکردنی محما خەلیل وەک بەرپرسی لقی ١٧ی شنگال و زومار، لە شوێنی نازم هەركی کە بۆ ماوەی زیاتر لە دوو سال ئەو پۆستەی بەڕێوەبردووە. ئەم بڕیارە وەک وەرچەرخانێکی گرنگ لە مێژووی حزبیی پارتیدا دەبینرێت، چونکە بۆ یەکەمجارە کە کەسایەتییەکی کوردی ئێزدی بەرپرسیاریەتی لقی شنگال وەردەگرێت، ئەوەش لە کاتێکدایە کە پرسی شنگال و داهاتووی پێگەی ئێزدییەکان لە ناوەندە سیاسی و حزبییەکاندا گەیشتووەتە بنبەستێکی قووڵ و پێویستی بە گۆڕانکاریی ڕیشەیی هەبووە.   🔹 ئایا بڕیاری پارتی لەم کاتەدا ترسی لەدەستدانی جەماوەری ئێزدی بوو؟ لە دوای کارەساتی شنگال و ڕووداوەکانی هاوینی ٢٠١٤، پەیوەندیی نێوان پارتی دیموکراتی کوردستان و به‌شێكی زۆری کۆمەڵگەی ئێزدی تووشی درزێکی قووڵ و بێمتمانییەکی لەبننەهاتووی مێژوویی بوو. زۆرینەی خەڵکی شنگال و ناوچە ئێزدیەکان تا ئێستاش پارتی بەوە تۆمەتبار دەکەن کە لەو کاتە هەستیارەدا پشتی تێکردوون و پارێزگاریی لێ نەکردوون، ئەمەش وای کرد کە پارتی لە ڕووی جەماوەری، سیاسی و ئیدارییەوە لەو دەڤەرە ستراتیژییەدا تووشی پاشەکشەیەکی بێوێنە ببێت و مەیدانی بۆ هێزە رکابەرەکان چۆڵ بکات. ئێستا و لەم قۆناغە هەستیارەدا، پارتی ئەم بڕیارە دەدات چونکە بەته‌واوی هەستی بە مەترسیی لەدەستدانی یەکجاری و هەمیشەیی پێگەی خۆی لە شنگال کردووە. لە کاتێکدا کە هێزەکانی نزیک لە پەکەکە، وەک یەبەشە و ئەنجوومەنە خۆسەرەکان، شانبەشانی گوشار و جووڵەکانی حکومەتی عێراق، توانیویانە بۆشاییەکان پڕ بکەنەوە و بەشێکی زۆری شەقام و کۆمەڵگەی ئێزدی بۆ لای خۆیان ڕابکێشەن، پارتی دەیویست بە ناچار دەست بۆ کارتێکی دیکە بەرێت بۆ ئەوەی ڕێگری لە داڕمانی تەواوەتیی پێگەی خۆی بگرێت لەم دەڤەرە پڕ لە کێبڕکێیەدا.   🔹 چالاکوانانی ئێزدی؛  ئه‌مه‌ دوا فیشەکی پارتیه‌ چاودێرانی سیاسی و بەتایبەت چالاکوانانی کۆمەڵگەی ئێزدی، ئەم گۆڕانکارییە و دەستنیشانکردنی محما خەلیل بە "دوا فیشەک" و کۆتا کارتی پارتی ناودەبرێن بۆ گەڕانەوە و خۆڕێکخستنەوە لە شنگالدا. بە باوەڕی ئەم چاودێرانە، پارتی هەموو کارتەکانی تری تاقی کردووەتەوە و شکستی هێناوە، بۆیە پەنای بردووەتە بەر دانانی کەسایەتییەکی ئێزدی لە پۆستی حزبیی باڵادا تاوەکو لە ڕێگەیەوە پەیامێکی دەروونی بنێرێت. بەڵام ئەگەر ئەم هەنگاوە نەتوانێت لەسەر زەمینەی واقع گۆڕانکاریی ڕیشەیی دروست بکات و کێشە بنەڕەتییەکانی خەڵکی شنگال چارەسەر بکات، ئەوا پارتی بۆ هەمیشە دەبێت ماڵئاوایی لە نفوزی جەماوەریی خۆی لە شنگال بکات، بەتایبەت کە پەکەکە و بەغدا ئێستا ڕەگ و ڕیشەی خۆیان لە ناوچەکەدا قایمتر کردووە.   🔹 بۆچی چالاکوانانی ئێزدی ڕەخنە لە سیاسەتەکانی پارتی ده‌گرن؟ لە بەرامبەر ئەم هەنگاوەی پارتیدا، دەنگی ناڕەزایەتی و رەخنەی توند لەناو شەقامی ئێزدیدا بەرز دەبێتەوە.  ئیبراهیم بەرەکات، چالاکوانی ئێزدی، لە لێدوانێکدا بۆ "قەندیل پریس" ڕەخنەی توند لە سیاسەتەکانی پارتی دەگرێت بەڕابردوو و ئێستاوە و دەڵێت: "ئەو بڕیارانەی پارتی زۆر درەنگ کەوتوون و تەنها بۆ چاوبەستنەوە و هەوڵێکی شکستخواردوون بۆ ڕکابەرایەتیکردن. ڕاستە محما خلیل کەسایەتییەکی ئێزدییە، بەڵام کێشەکە قەت لە کەسەکەدا نەبووە، بەڵکو کێشەکە لەو سیستمە حزبییەدایە کە لە ٢٠١٤ـدا شنگال و خەڵکەکەی بە تەنها بەجێهێشت. ئەمڕۆ کۆمەڵگەی ئێزدی بە قووڵی و لە بنەڕەتەوە متمانەی بە پارتی نەماوە و هیچ هیوایەکی لەسەر هەڵناچن. ئیبراهیم بەرەکات زیاتر لە لێدوانەکەیدا بۆ قەندیل پریس دەخاتە ڕوو و دەڵێت: ئێستا لە هەموو شنگال و ناوچەکانی ئێزدیخاندا، پارتی هیچ بنکەیەکی جەماوەریی بەهێزی نەماوە و تەنها میری ئێزدییەکان و ئەنجومەنی روحانی  لە دەستدا ماوە و پێیانەوە گرێدراوە، کە ئەوانیش بەداخەوە لە ئێستادا لەناو بەشێکی زۆری کۆمەڵگەی ئێزدیدا هیچ جۆرە جێگە و پێگەیەکی ئیعتیبار و باوەڕپێکراوییان نەماوە و لەلای خەڵک وەک دامەزراوەیەکی فەرمی یان حزبیی بێکاریگەیر سەیریان دەکرێت. بۆیە دانانی هیچ بەرپرسێکی حزبی، تەنانەت ئەگەر کەسێکی ئێزدییش بێت، هەرگیز ناتوانێت ئەو هەڵوەشاوەییە بنەڕەتییەی نێوان پارتی و ئێزدییەکان پینە و پەرۆ بکاتەوە، چونکە برینی ٢٠١٤ زۆر لەوە قووڵتر و فراوانترە کە بە گۆڕینی بەرپرسی لق و بڕیاری لەو شێوەیە چارەسەر بێت.

کەچی حەق وابوو، ئەو تیۆریسیەنەی پ‌ک‌ک کە دەبێ تەمەنێکی درێژی لە کایەی سیاسی و خوێندنەوەی مێژووییان هەبێ، تێبگەن کە ناتوانرێت وەک کۆلارەیەکی سووک بە ئاسمانی دروشمە خەیاڵییەکاندا بفرن و بلەرێنەوە، بەڵکوو دەبێ بە ئاوەزمەندی و قورساییەکی مێژووییەوە بیر لە واقعی بەرژەوەندییەکانی کورد و کوردستان بکەنەوە. قاسملوو و بزووتنەوەی ڕۆژهەڵاتی کوردستان بە خوێندنەوەی وردی مێژوو، قورسایی خۆیان لەسەر ڕەوشی ڕاستەقینەی نیشتمان جێگیر کردبوو؛ کاتێک باسی خودموختاری یان فیدراڵیزمیان دەکرد، لە ناو چوارچێوەی قەوارەیەکی یاسایی و جوگرافیی ڕووندا دەدوان، نەک لە ناو دروشم‌گەلێکی بڵقاوی کە کێشەی خاک و حاکمیەتی نەتەوەیی کورد نەک هەر چارەسەر ناکات بەڵکوو لاواز و کەم دەکاتەوە بۆ ئاستی ئاوێتەبوون دەگەڵ دەوڵەتە تۆتالیترەکاندا کە دەیان ساڵە بە تێچووی پارەیەکی زۆر هەوڵی سەپاندنی ئەم سیاسەتە دەدەن. مۆدێلی ئەنتیگراسیۆن لە ڕاستیدا تەسلیمبوونە بەو "با" سیاسییە نوێیەی کە دەیەوێت بە ناوی جیهانگیری و دێموکراسیی شوراییەوە، ڕەسەنایەتی و قورسایی مێژوویی داخوازییە ڕەواکانی کورد بسڕێتەوە. ئەو لایەنانەی کە مێژووی دەیان ساڵەی خەباتی نەتەوایەتی و قوربانیدانی گەلەکەیان لەسەر سینگی خۆیان نەنووسیوەتەوە، بە ئاسانی وەک کۆلارەیەکی بێ‌ئیرادە لەگەڵ با-ی ئایدۆلۆژیای دەشەکێنەوە و لە ڕاستییەکان لادەدەن و دەیانەوێت تێکۆشەرێکی مێژوویی و ئاوەزمەندی وەک د.قاسملوو، کە هێمای قورسایی و خۆڕاگریی فیکری بوو لە بەرامبەر دوژمن‌دا، وەک شەریک و هاوبیری فڕینە خەیاڵییەکانی خۆیان نیشان بدەن، ئەمەش نەک هەر نیشانەی کاڵ‌فامی ئەدەبی و فکرییە، بەڵکوو هێمای مایەپووچییەکی گەورەی سیاسییە کە دەیەوێت بە ساختەکردنی ڕابردوو، ڕاکردنی ستراتیژیی خۆی لە پرسی نەتەوایەتی بشارێتەوە. 🔹 سێ: لەم قۆناغە هەستیارە مێژوویی و ژیۆپۆلیتیکییەدا کە ناوچەکە بە گشتی و ئێران و کوردستان بە تایبەتی پێیدا تێدەپەڕن، هێنانەئارای چەمکە ناشیاو و ئاڵۆزەکان، تەنیا دەبنە هۆی پەرتبوونی ماتەوزەی خەباتگێڕانە و بەفیڕۆدانی وزەی تێکۆشەرانی کورد. ئەم چەمکە لێڵ و داتاشراوانە کە لە مێژووی هاوچەرخدا وەک بڵقی سەرئاو لە دروشمی سۆزداری "کوردستانی مەزن و چوارپارچەی کوردستان"ـەوە دەستیان پێکرد و ئینجا بە پاشەکشەیەکی قووڵی ستراتیژی گەیشتنە پێشنیارکردنی ئاوێتەبوون لە ناو دەوڵەتە ناوەندییەکاندا، ناتوانن لە بەرامبەر تاقیکردنەوەی سەختی مێژوودا خۆ ڕاگرن و مێژوویەک دەنووسنەوە کە تێیدا بێ بڕستی تیۆریی خۆیان دەسەلمێنن. لە کاتێکدا کە بەستێنی زێڕینی ڕووداوەکان پێویستی مێژوویی بە یەک گوتاری، یەکێتیی ڕێکخراوەیی و هاوپەیمانیی ستراتیژیی نێوان هێزەکانی کوردستان دەخوازێت هەتا هیوا مێژووییەکانی گەلەکەمان بپێکن، خاپاندنی فەزای سیاسی بە چەمکی نامۆ تەنیا دەبێتە هۆی دابەشبوونی وزەکان، داگژانی هێزەکان بەسەر یەکتردا و، گۆڕینی هاوکێشەی ململانێ لە بەگژداچوونەوەی داگیرکەرانەوە بۆ ناوخۆ؛ ئەمەش گەورەترین پاشەکشەی عەقڵانییە کە دەکرێت ڕەوتێکی سیاسی لە ساتەوەختی وەرچەرخانە مێژووییەکاندا تێی بکەوێت. ئەرکی ئەخلاقی و زانستیی ئەمڕۆی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازیی کوردستان، گەڕانەوەیەکی ئاوەزمەندانە و پێداگرییەکی پۆڵایینە لەسەر بنەما نەگۆڕەکانی مافی نەتەوایەتی، کە خۆی لە خاک، حاکمیەت و قەوارەیەکی سیاسی لۆژیکیدا دەبینێتەوە. ئەوجۆرە تیۆرییانە هەرچەندە بە ناوی نوێکاری و مۆدێرنیتەوە ڕەنگ بکرێن، دواجار دەپووکێنەوە و لەناو دەچن، بەڵام ئەوەی وەک ڕەسەنایەتی دەمێنێتەوە، وشیاریی نەتەوەیی و پاڵپشتیی هاوبەشی هێزە کوردستانییەکانە لە ناو بازنەی هاوپەیمانییەکی نیشتمانی یەکگرتوودا. ڕزگاریی کوردستان نە لە ڕێگەی چەمکە سەیروسەمەرەکانی بێ کەلک و ناو دەقەکان بەدەست دێت و، نە لە ڕێگەی کڕینی شەرعیەتی ساختە لە سیمبۆلە مێژووییەکانی وەک شەهید د.قاسملوو، بەڵکوو تەنیا لە ڕێگەی گەڕانەوە بۆ پێوەرە زانستییەکانی هاوسەنگیی نێوان شوناسی نەتەوەیی، دادپەروەریی کۆمەڵایەتی و مەیدانی ڕاستەقینەی خەبات و تێکۆشان وەدی دێت کە تێیدا یەکگرتوویی نیشتمانی دەبێتە قەڵغانی پاراستنی ئامانجە باڵاکان لە ناو زریانی گۆڕانکارییە ژیۆپۆلیتیکییەکان دا؛ ڕێک وەک ئەو سەنگەرە مێژووییەی کە هێزەکانی گەریلا و شەرڤان بە خوێنی ئاڵی خۆیان، بە فیداکاریی و تێکۆشانی بێوچان لە باکوور و ڕۆژاوای کوردستان، سەلماندوویانە کە مەیدانی ڕاستەقینەی کار و چالاکی و دابینکردنی مافە نەتەوایەتییەکانی ئەوان ڕێک ئەو جوگرافیایانەیە کە تێدا قارەمانانە گیان بازیان کردووە؛ لە کاتێکدا ئەرکی سەرەکیی پارچەکانی تری وەک ڕۆژهەڵاتیش، پاراستنی هەڤاڵەتی و هاوپشتیی نیشتمانییە لە پاڵ ڕاگرتنی قورسایی و ئیرادەی سەربەخۆی خەباتی تایبەت بە مەیدانی خۆی.

🔻 لەسەر ئینتگراسیۆن بە سێ ڕۆچنە! ✍ شاڕوخ حەسەن‌زادە 🔹 یەک: تێڕوانین و جیهانبینی سیاسیی سەرکەوتوو بۆ کۆمەڵگەی کوردستان دەبێ لەسەر بنەمای مۆدێلێکی هاوسەنگ و زانستی دابڕێژرێت کە تێیدا سێ‌کوچکەی مافی نەتەوایەتی، دادپەروەریی کۆمەڵایەتی و پرسی دێموکراسی بە شێوازێکی هاوتەریب و لێک دانەبڕاو چارەسەر بکرێن. بە جۆرێک کە چەمکە سیاسی و ئابوورییەکان لە قالبی دروشمی هاوردەکراو و دۆگمات ڕزگار بکرێن و بە تەواوی دەگەڵ پێکهاتەی فەرهەنگی، ئۆلی و واقیعی کۆمەڵایەتیی خەڵکی کوردستان بگونجێندرێن هەتا بۆ جەماوەر شیاوی تێگەیشتن و هەزمکردن بێت. هەر چەمکێکی سیاسی کە بۆ کۆمەڵگەی کوردستان پێشنیار دەکرێت، پێویستە ڕێک وەک ئەو ئەزموونە مێژووییەی نەمر د.قاسملوو لە هێنان و گونجاندنی سۆسیالیزمی دێموکراتیکدا کردی، دەگەڵ پێوەرە ڕەسەنەکانی فەرهەنگ، نەریت و داخوازییە نەتەوایەتییەکاندا یەک بگرێتەوە. ئەم فۆرموولە سیاسییە، پێویستە لە لایەکەوە سنووربەندی دەگەڵ ئەو چەپڕەوییە ڕادیکاڵ و دۆگماتەدا بکات کە بە ناوی دادپەروەرییەوە حاشا لە پرسی نەتەوایەتی دەکات و، لە لایەکی دیکەشەوە، سنووربەندی دەگەڵ ئەو ناسیونالیزمە بەرچاوتەنگە بکات کە کێشە ناوخۆییەکان و مافی چینە هەژار و بێ‌بەشەکان لەبیر دەکات. ئەم شێوازە کوردییە، بە پێچەوانەی ناسیونالیزمی ڕادیکاڵ کە کێشە ناوخۆییەکان و مافی چینی هەژار و ژنان لەبەرچاو ناگرێ و، بە پێچەوانەی چەپیی وشکی ئینتەرناسیونالیستی کە مافی دەوڵەت-نەتەوە بە داگیرکار دەدا بەڵام بۆ نەتەوەکەی خۆی بە ڕەوا نازانێ، ڕێگەیەکی سێهەم و هاوسەنگ پێشکەش دەکات کە مرۆڤ و دادپەروەری دەکاتە چەقی سەرەکی بەبێ ئەوەی ناسنامەی نەتەوەیی بکاتە قوربانی، بەمەش فەزایەک بۆ جیابیری، پێداچوونەوە و ڕەخنەگرتنی ئازاد لە نێو سیستەمی سیاسی و حیزبیدا دەستەبەر دەکات. لە ڕوانگەیەکی زانستی و مێژووییەوە، ئەزموونی وڵاتانی جیهان سەلماندوویەتی کە ڕەوتە تاک ڕەهەندەکان مەحکووم بە شکستن؛ وەک چۆن یەکێتیی سۆڤیەت بەهۆی پشتگوێخستنی مافی نەتەوەکان و نەبوونی دێموکراسی لە ناوەوە هەرەسی هێنا و ڕژێمی ئاپارتایدی ئەفریقای باشووریش بەهۆی ناسیونالیزمی نادادپەروەرانە و پێشێلکردنی مافی کۆمەڵایەتی زۆرینەی خەڵک تووشی داڕمان بوو، لە بەرامبەردا، مۆدێلە پێشکەوتووەکانی وەک سۆسیال-دێموکراسیی سکاندیناڤیا و سۆسیال-لیبرالیزمی ڕۆژاوایی وەک نموونەیەک نیشان دەدەن کە چۆن دەکرێت پاراستنی شوناسی نەتەوەیی، ئازادییەکانی تاک و گەشەی ئابووری، دەگەڵ بەرزترین ئاستی دادپەروەریی کۆمەڵایەتی یەک بخرێن. کەواتە هێنانەدی ئەم هاوسەنگییە نیشتمانی و چینایەتییە لە ڕێگەی دێموکراسییەوە، تەنیا بژاردەی لۆژیکی و زانستییە کە دەتوانێت بزووتنەوەی ڕزگاریخوازیی کورد لە گۆشەگیری و فرەکوێخایی ڕزگار بکات و مۆدێلێکی پایەدار و گشتگیر بۆ بەڕێوەبردنی کۆمەڵگە بخاتە ڕوو. لێرەشەوەیە کە پارادۆکسی مۆدێلی "ئەنتیگراسیۆن"ی پ‌ک‌ک دەردەکەوێت؛ چوونکە لە لایەکەوە بە زمانێکی ئاڵۆز و نامۆ بۆ کۆمەڵگە داڕێژاوە کە دەگەڵ خواستە مێژووییەکانی کورد بۆ قەوارەیەکی نەتەوەیی سەربەخۆ یان فیدراڵ و خودموختار نایەتەوە و، لە لایەکی دیکەشەوە لە ژێر دروشمی ئەنتیگراسیۆنی دێموکراتیکدا،ناتوانێت سنووربەندییەکی ڕوون دەگەڵ دەوڵەتە ناوەندییە تۆتالیترەکان بکات و لە ناوخۆی خۆشی دا بەهۆی پێکهاتە دۆگم و کاریزماتیكە ستالینیستییەکەیەوە، فەزای جیابیری و ڕەخنەگرتن کە بنەمای سەرەکیی مۆدێلە دێموکراتی و پێشکەوتنخوازەکانە، بە تەواوی دەخزێنێتە پەراوێزەوە. 🔹 دوو: گه‌وره‌ترین پارادۆكس و هه‌ڵه‌ی مێتۆدۆلۆژی لە هه‌وڵه‌ ئه‌دەبی و سیاسییەکانی  پ‌ک‌ک-دا (بۆ میناک لە نووسینی "قاسملو در قامشلو" لە لایەن شاهۆ ناوێک)، لە کەم‌فامکردن و شێواندنی فەلسەفەی ڕۆمانی "جەمشید خانی مامم کە هەمیشە با لەگەڵ خۆیدا دەیبرد"(بەرهەمی بەختیار عەلی) دەردەکەوێت. شاهۆ، کە پێدەچێت سەرکردەیەک لە ژێر کارتێکەریی قورسی ئایدۆلۆژیای ئاپۆییدا بێت، بە پێچەوانەی ئێمە کە بە ناسنامەی ڕاستەقینە و بە ئاشکرا دەنووسین؛ تەنیا بە مەبەستی چەواشەکردنی مێژوو و دۆزینەوەی شەرعیەت بۆ ئایدیای "ئەنتیگراسیۆن" کەرەستەی ئەدەبی دەقۆزێتەوە و، تێناگات کە کارەکتەری جەمشید خان لە چەمکە فەلسەفییەکەیدا، تەنیا باس لە کەسێکی کێش‌سووک ناکات، بەڵکو خوازەیەکە لە تاک یان ڕەوتێکی بێ‌ئەزموون و بێ‌ئاوەز کە لە مێژووی هاوچەرخدا (لە نێوان گۆڕانکارییەکانی شۆڕشی ١٩٧٩، شەڕی وێرانکاری ئێران و عێراق و کارەساتەکانی تردا) بەبێ ئیرادەی خۆی بە با-ی ڕووداوەکان وەک کۆلارە لە ئاسمانا دەلەرێتەوە؛ بەڵام شێوازی گەشەکردنی جەمشید خان نیشان دەدات کە چۆن تێپەڕبوون بە ناو شەڕ و ڕووداوەکان و مێژوودا، جەستە و هۆشی مرۆڤ قورس دەکات و کاتێک مێژووەکە لەسەر سینگی دەنووسرێتەوە، چیتر هیچ بایەک ناتوانێت بێ‌ئیرادەی بکا و دەهەوای بکات.

🔻 ئیسرائیل بە ئاسمانی عێراق و سووریادا مانۆڕی لێدانی ئێران ئەنجام دەدات؛ بڕیاری کۆتایی لای ترەمپە 🔹 ​میدیاکانی ئیسرائیل ئاشکرایان کرد، سوپای وڵاتەکەیان بە هەماهەنگی لەگەڵ ئەمریکا سەرجەم ئامادەکارییە سەربازییەکانی بۆ ئەگەری هێرشکردنە سەر ئێران تەواو کردووە و چەندین مانۆڕی ئاسمانیی بەسەر عێراق و سووریادا ئەنجام داوە، بەڵام بڕیاری کۆتایی هەڵگیرسانەوەی جەنگ لە دەستی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکادایە. 🔹 ​قەندیل پرێس: بەگوێرەی زانیارییەکانی ڕۆژنامەی "یەدیعۆت ئەحرۆنۆت" و کەناڵەکانی ١٢ و ١٣ی ئیسرائیل، تەلئەڤیڤ و واشنتن لە هەماهەنگیی مەیدانیی چڕدان بۆ دیاریکردنی ئامانجەکانی هەر ئۆپەراسیۆنێکی نوێ کە لە ڕووی قەبارە و جۆرەوە لە هێرشەکانی پێشوو جیاواز دەبێت. دیارترین پێشهاتە سەربازی و سیاسییەکان بریتین لە: 🔹 ​مانۆڕی ئاسمانی و پردی سەربازی: دەیان فڕۆکەی جەنگی و سووتەمەنی هەڵگری ئیسرائیل چەندین گەشتی مەشق و تاقیکردنەوەی ڕێڕەوی هێرشیان بە ئاسمانی سووریا و عێراقدا تا نزیک سنوورەکانی ئێران ئەنجام داوە. هاوکات لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا ١٠ فڕۆکەی بارهەڵگری سەربازیی ئەمریکا بۆ گواستنەوەی کەلوپەلی سەربازی گەیشتوونەتە بنکە ئاسمانییەکانی ئیسرائیل. 🔹 ​بژاردەکانی بەردەم ترەمپ و فشاری نەتەنیاهۆ: ئەدمیراڵ براد کوپەر، فەرماندەی سێنتکۆم، بە ئامادەبوونی پیت هێگسێت، وەزیری بەرگری و دان کەین، سەرۆکی ئەرکانی هاوبەش، چەند بژاردەیەکی سەربازیی بۆ لێدانی ئێران خستووەتە بەردەم ترەمپ. بنیامین نەتەنیاهۆ فشار دەکات دوای هەڵبژاردنەکانی نیوەی خولی کۆنگرێس هێرشەکان دەست پێ بکەنەوە، لە کاتێکدا وڵاتانی نێوەندگیر هەوڵی گەیشتن بە ڕێککەوتنێکی سیاسی لە نێوان واشنتن و تاران دەدەن. 🔹 ​ناکۆکیی ناوخۆیی و ستراتیژی: لە ناوخۆی ئیسرائیل، گادی ئایزنکۆت، سەرۆکی پارتی "یەشار" دژی هەر جووڵەیەکی سەربازییە پێش پێکهێنانی حکومەتی نوێ، مەگەر مەترسییەکی دەستبەجێ هەبێت. لەسەر ئاستی ستراتیژیش، واشنتن هەڕەشەی سەربازی زیاتر وەک کارتی فشار بۆ سەپاندنی ڕێککەوتنێکی قورستر بەکاردەهێنێت، بەڵام تەلئەڤیڤ پێی وایە بەبێ لەناوبردنی توانای ئەتۆمی و مووشەکیی ئێران، هیچ ڕێککەوتنێک کۆتایی بە مەترسییەکان ناهێنێت. 🔹 ​مەترسیی فراوانبوونی جەنگ: ناوەندە سەربازییەکان هۆشداری دەدەن لە هاتنەناوەوەی حیزبوڵڵای لوبنان بۆ ناو هەر شەڕێکی نوێ، کە دەبێتە هۆی درێژەکێشانی جەنگەکە و دروستکردنی بارگرانیی توند لەسەر سیستەمی بەرگریی ئاسمانی و کۆگای مووشەکەکانی ئیسرائیل.