Botahtaung Scout Channel

အားအလွန်ကောင်းသော အယ်လ်နီညို (Very Strong El Niño) အစပျိုးနေချိန်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ထင်မှတ်မထားသော ရေကြီးရေလျှံမှုများ ဖြစ်ပေါ်နေခြင်းသည် တိုက်ရိုက်နှင့်သွယ်ဝိုက်သော ဆက်စပ်မှုများ အပြည့်အဝရှိနေပါသည်။ 📌💡 ပုံမှန်အားဖြင့် အယ်လ်နီညိုနှစ်များတွင် မုတ်သုံလေအားနည်းပြီး မိုးနည်းပါးလေ့ရှိသော်လည်း၊ စူပါအယ်လ်နီညို အစပျိုးချိန် (Transition/Developing Phase) တွင် လေထုနှင့်သမုဒ္ဒရာတို့၏ ကမောက်ကမဖြစ်မှုများကြောင့် အစွန်းရောက်မိုးရွာသွန်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်။ ၁။ အယ်လ်နီညိုနှင့် ရေကြီးရေလျှံမှုများ၏ ဆက်စပ်မှုဆိုင်ရာ အသေးစိတ် သုံးသပ်ချက် 📌 တောင်တရုတ်ပင်လယ်ဘက်မှ မုန်တိုင်းများ၏ မုန်တိုင်းအကြွင်းအကျန်များ (Remnant Lows) သက်ရောက်မှု - အယ်လ်နီညိုကြောင့် ပစိဖိတ်အနောက်ပိုင်းနှင့် တောင်တရုတ်ပင်လယ်တို့တွင် ရေမျက်နှာပြင်အပူချိန် မြင့်တက်ကာ မုန်တိုင်းဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ (40-60%) အလွန်မြင့်မားနေသည်။ ယင်းတောင်တရုတ်ပင်လယ်မှ မုန်တိုင်းအကြွင်းအကျန် လေဖိအားနည်းဆဲလ်များသည် ဗီယက်နမ်၊ လာအိုနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့ကို ဖြတ်ကျော်ကာ မြန်မာနိုင်ငံအရှေ့ပိုင်း၊ အလယ်ပိုင်းနှင့် တောင်ပိုင်းတို့သို့ မုတ်သုံလေနိမ့်လှိုင်းများသည် (မုတ်သုံမြောင်တန်း - Monsoon Troughs) အဖြစ် ဆက်တိုက်ဝင်ရောက်လာခြင်းကြောင့် ရုတ်တရက် မိုးကြီးရေလျှံမှုများ ဖြစ်ပေါ်ရခြင်းဖြစ်သည်။ 📌 လေထုအတွင်း အစိုဓာတ် ထိန်းသိမ်းနိုင်မှု မြင့်မားလာခြင်း (Warmer Atmosphere Holds More Moisture) - အယ်လ်နီညိုကြောင့် ကမ္ဘာ့အပူချိန်များ စံချိန်တင် မြင့်တက်လာရာ လေထု၏ ရေငွေ့ထိန်းသိမ်းနိုင်စွမ်း (Atmospheric Moisture Capacity) ပိုမိုမြင့်မားလာသည်။ ထို့ကြောင့် မိုးရွာသည့်အခါ ပုံမှန်မိုး မဟုတ်ဘဲ အချိန်တိုအတွင်း မိုးရေချိန် အလွန်များပြားသည့် အစွန်းရောက် မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်း (Short-duration Extreme Precipitation) ဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပေါ်လာရသည်။ 📌 MJO နှင့် El Niño ပေါင်းစပ်မိချိန် (Constructive Interference) - ရာသီအလိုက် အပူပိုင်းမိုးတိမ်စု (MJO) သည် ပစိဖိတ်ဘက်သို့ ကူးပြောင်းချိန်တွင် အယ်လ်နီညို အခြေအနေနှင့် သွားရောက်ပေါင်းစပ်မိပါသည်။ ထိုသို့ ပေါင်းစပ်မိချိန်တွင် အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသအနီးဝန်းကျင်၌ မိုးတိမ်တောင်များ အရှိန်အဟုန်မပြတ် ဖြစ်ထွန်းစေကာ ဒေသကွက်ကျား မိုးကြီးခြင်းများကို ပိုမိုတွန်းအားပေးခဲ့သည်။ ၂။ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုလုံးကို အများနားလည်လွယ်စေရန် ဖန်တီးထားသော TABLE (ပုံတွင် ကြည့်ပါ) ၃။ ရှေ့ဆက်ကြုံတွေ့နိုင်သည့် မိုးလေဝသ အခြေအနေများ 💡 မုတ်သုံဆုတ်ခွာချိန် အပြောင်းအလဲ - စက်တင်ဘာလအတွင်း အယ်လ်နီညို၏ ပုံမှန်ဖိနှိပ်မှုများ (Suppression) စတင်စွမ်းဆောင်လာပါက မုတ်သုံဆုတ်ခွာချိန် စောနိုင်ပြီး မိုးရွာသွန်းမှု လျော့နည်းသွားနိုင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံမှ မုတ်သုံ ပုံမှန်ဆုတ်ခွာချိန်သည် အောက်တိုဘာ လလယ်ပိုင်းခန့်တွင် ဖြစ်သည်။ 💡 ကြိုတင်ပြင်ဆင်ရန် - ရေကြီးရေလျှံမှုများပြီးနောက် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဆောင်းဦး/ဆောင်းရာသီမှစ၍ ၂၀၂၇ နွေရာသီအထိ အပူချိန်စံချိန်တင် မြင့်မားခြင်းနှင့် မိုးခေါင်ရေရှားမှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သဖြင့် ရေထုစီမံခန့်ခွဲမှုများကို ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားရန် လိုအပ်ပါသည်။