Kiber Xavfsizlik

Linux web server: nginx, php, mysql, load-blalancer (2-qism) https://youtu.be/L0XmC6RCA78 @yetimdasturchi

KUN.UZ: Bir qator davlat organlarining saytlariga kiberhujumlardan himoya sifatida tashqi trafik yopib qo‘yilmoqda

Kun.uz'ga ma’lum bo‘lishicha, 11-13 noyabr kunlari oralig‘ida .uz domenidagi bir qancha saytlarga, xususan, quyidagilarga qator kiberhujumlar bo‘lgan:

✅

Oliy Majlis Senatining rasmiy sayti – https://senat.uz/

✅

Iqtisodiyot va moliya vazirligi rasmiy sayti – https://www.imv.uz/

✅

Kiberxavfsizlik markazi DUK rasmiy sayti – https://csec.uz/

✅

Yoshlar siyosati va sport vazirligi rasmiy sayti – https://minsport.uz/

✅

“Olmaliq kon-metallurgiya kombinati “ AK rasmiy sayti – https://agmk.uz/ Kiberhujumlar qanchalik muvaffaqiyatli yoki nima maqsadda amalga oshirilayotgani noma’lum. Hujumdan bir qancha vaqt o‘tgach, saytlar faoliyati qayta tiklangan.

Lekin bu kiberhujumlardan so‘ng yuqorida sanalgan saytlarga O‘zbekistondan tashqaridan turib kirish imkoni yopib qo‘yilgan.

Kun.uz bilan gaplashgan mutaxassislarga ko‘ra, bu – ushbu saytlar administratori va ularning xavfsizligiga javob beruvchi Kiberxavfsizlik markazining kiberhujumlarga tayyor bo‘lmagani oqibati bo‘lishi mumkin. Yuqorida nomlari keltirilgan saytlarga, asosan, chet eldan turib kiberhujumlar qilingan, mas’ullar esa kiberhujumlarga qarshi chora sifatida saytga kiruvchi tashqi trafikni bloklab qo‘yishgan. Tashqi trafik ochilsa, saytlar yana ishlamay qolyapti. Hakerlar nima uchun aynan yuqoridagi saytlarga qayta-qayta hujum qilayotgani sababi noma’lum. Kun.uz muxbiri bilan gaplashgan Kiberxavfsizlik markazi matbuot xizmati rasmiy saytlarga hujumlar bo‘lganini rad etdi. “Siz ko‘rsatgan veb-resurslar hozirda texnik muammolarsiz ishlab turibdi. Hech qanday kiberxavfsizlik hodisasi yuz bermagan”, – dedi markaz xodimi. Shuningdek, mas’ul xodimga ko‘ra, yuqoridagi saytlarda “VPN, anonimayzerlar va shunga o‘xshash shubhali proksi serverlarga qarshi himoya filtrlari o‘rnatilgan bo‘lishi mumkin”. Shuning uchun ba’zi IP manzil uchun veb-resurs ochilmasligi kiberxavfsizlik hodisasiga kirmaydi, deydi u.

Davlat tashkilotlarning rasmiy veb saytlari bilan bog‘liq bunday hodisa 7 noyabr kuni ham sodir bo‘lgan edi. Kun.uz'dagi ma’lumotlarga ko‘ra, o‘sha kuni aksariyat davlat tashkilotlarining rasmiy saytlariga DDoS hujum bo‘lgan. Bu – bitta saytga 1 milliondan ortiq marta kirish so‘rovini atayin yuborish tufayli sayt ishlamay qolgan bo‘lish ehtimoli bor degani.

P.S. Yechimning ajobtovurligini qaranglar, saytga kirishda tashqi trafikni yopishibdi, bira to‘la ichki tarmoqlarni ham yopib faqat Senatdagi lokal tarmoq darajasida ishlatishmaganiga ham shukur. Respublika darajasidagi saytning xavfsizligini taʼminlash borasidagi “yechimlar” uchun “soha mutaxassislarga” tasanno aytish kerak. @tarmoq_tizim

Tarmoq sohasiga yangi kirib kelganlar bu Tekin darslar aynan sizlar uchun. Sohani tezroq o'rganmoqchi bo'lsangiz kiring kursga yoziling va baxra oling ... @cisco_server Sizlar uchun mahsus. Qaysi yo'nalishda postlarimiz ko'proq bo'lsin? Javobingizni kutamiz....

Bilaman ichingizda Cybersecurity ga qiziquvchilar talaygina. Unda bu imkoniyat sizlar uchun Cisco dan Free Cybersecurity kursi. P/s Sizlar uchun har doim, eng yaxshilarini, birinchilardan taklif etamiz. @cisco_server Postlarimiz manfaatli bo'layaptimi?

Cisco dan siz uchun mahsus taklif. Cisco tarmoqni o'rganishni boshlaganlar uchun 70 soatlik bepul darslarni boshladi. Ishonamanki siz bunday imkoniyatlarni yo'qga chiqarmaysiz. PDCenter studentlarimiz diqqatiga!!! Bu kursni o'qib chiqib o'z karyerangizga birinchi qadamni tashlang. @cisco_server Biz sizlarga eng yaxshilarini ilinamiz.

Ko‘pchilik "hozirgi xorlikdan chiqish yechimi - ilm olish" deb aytyapti. Qisman to‘g‘ri gap. Nega qisman? Chunki, hozirgi o‘qituvchi va professorlardan qoniqarli ilm olib bo‘lmaydi. Buning uchun ularning sharoitini yaxshilash, malakasini oshirish va katta oylik berish kerak. Buning uchun davlat g‘aznasida ko‘p pul bo‘lish kerak. Ko‘p pul bo‘lishi uchun xalqqa soliqlarni ko‘paytirish emas, soliq to‘laydigan zavod va fabrikalarni ko‘paytirish kerak. Zavod va fabrikalar ko‘payishi uchun investisiya kirishi kerak. Investisiya kirishi uchun to‘g‘ri siyosiy boshqaruv, haqiqiy muxolifat va so‘z erkinligi bo‘lishi kerak. Bular amalga oshishi uchun sud hokimiyati erkin, mutlaqo mustaqil, adolatli bo‘lishi kerak. Sud hokimiyati mustaqil bo‘lishi uchun Prezident tubdan va haqiqiy islohot qilishi kerak. Prezident tubdan va haqiqiy islohot qilishi uchun esa xalq davomli talab qilishi kerak. Xalq esa davomli, aql-idrok bilan, oqilona talab qilishi uchun bilim saviyasi yuqori bo‘lishi kerak. Xalqning bilim saviyasi yuqori bo‘lishi uchun ilm olish kerak. Ilm olishi uchun o‘qituvchi va professorlarni... Anaqa... Birinchi tuxum yaratilganmi yoki tovuq? 😉 @sanjar_xoja

Qanaqa kurslar kerak

Tarmoq qurilmalari mutaxassisi (Network engineering) https://youtube.com/playlist?list=PLGoQ9zp-TXAHFs4NepaM05mGaBUclu390&si=THlkyPjkxOjNy-VU © Suxrobjon Salimov @master_hakker

Cisco kurslari https://youtube.com/@sherzodabdumavlonov7698?si=lgnRpbH-83t8sQc1 © Sherzod Abdumavlonov @master_hakker

Cisco Packet Tracer ● Cisco Packet Tracer dasturida LAN tarmoq qurish ● Cisco Packet Tracer dasturida VLAN tarmoq qurish ● Cisco Packet Tracer dasturida WAN tarmoq qurish ● Cisco Packet Tracer dasturida Statik va dinamik marshrutlash ● Cisco Packet Tracer dasturida TelNet va SSH protokollari bilan ishlash ● Cisco Packet Tracer dasturida korporativ tarmog’ini loyihalash © G'iyos Po'latov @master_hakker

Linux veb server: Negenexe (nginx) haqida chuqurroq mavzularda so’zlashamiz https://youtu.be/rO68HyV1gFk

Steve Jobs - Official Trailer @hacker_films

Qanaqadir foydali takliflar yo'qmi?

🙏 Kim onasini yaxshi ko’rsa ♥️ yurakchani bosib izoh yozib qoldiradi! 😃 Izohga “Alhamdullilah” deb yozib mani rekga chiqarvorila loxla. 👇 Kanalga ulanish 👇 📱 @teacherazam