Uzb_Meteo

Сўнгги уч соатликда ерликлар қизил хавф даражасидаги 5 баллик магнит бўрони таъсирида қолишмоқда. Олдинроқ бу ҳақида ёзгандик.

Газетада ҳафталик об-ҳаво прогнози шархи. Видео: https://youtu.be/CJhw3OzxDQY?si=A-KTpzA1LVxbxvb-

9 ва 11 сенятбрь кунлари Қорақалпоғистоннинг кўплаб туманларида ёмғирли ҳаво. Бу ҳақида Кун.ўзнинг об-ҳаво ва қишлоқ хўжалиги рукн кўрсатувида гапириб ўтдим. Кўринг: https://youtu.be/2wrU_E14ZDg?si=Sb5blrwoITifrMCQ

Бир иссиқ, бир салқин. "Республика фермерлари" каналида Атлантика океани устидаги ва бизга нам ҳаво оқимларини улашувчи вазият "манфий" фазага ўтгани ва бу биз учун сентябрь иккинчи ярми ва эҳтимол октябрь бошларида нам ҳаво оқимлари "ташриф буюриши" мумкинлиги янада ойдинлашган. Шу каби кутилмалар билан сиз қуйидаги ҳавола остидаги видеоматериалда танишасиз. https://youtu.be/mRLOUlAmwjs

Ҳозир магнит бўронининг қизил ёки сарқи хавф даражасидаги қўзғалишлари кузатилмаяпти. Аммо, 7-8 сентябрь кунлари сайёрамизда сариқ ва қизил хавф даражасидаги магнит бўрони қўзғалашилари кузатилиши мумкинлиги тахмин қилинган. Кишилардаги ҳозирги холсизланишлар бу об-ҳаво омилидан.

Жорий тунги салқин ва кундузги иссиқ ҳарорат қийматлар кишилар саломатлигига қандай таъсир қилади? Газета шархининг ҳафталик об-ҳаво ўзгаришларининг кишлар саломатлигига таъсири рукнида бу ҳақида фикрлар кетган. Ҳафта давомида ҳароратнинг бир кўтарилиб, бир пасайиши инсон физиологиясига таъсир қилиши мумкин. Айниқса, болалар, кексалар ва сурункали касалликлари бор кишиларда сезиларли таъсир этиш кучига эга бўлади. Бундай кескин ўзгариш организмнинг терморегуляция тизимига қўшимча юклама беради: тунда организм иссиқликни сақлайди, кундузи эса тана совиши учун қон томирларини кенгайтиради ва терлаш кучаяди. Суткалик ҳароратдаги катта фарқ юрак-қон томир ва нафас тизимига салбий таъсир кўрсатиши тадқиқотларда кўрсатилган. Сентябрь кунларидаги кескин ҳарорат фарқида организмга тушадиган юкламани камайтириш учун кундузги иссиқ муддатларда узоқ қолмаслик, оғир жисмоний меҳнатни эрталаб ёки кечқурун бажариш ва етарли миқдорда сув ичиш тавсия этилади. Кундузи енгил ва ҳаво ўтказувчи кийим кийиш, қуёшдан ҳимояланиш, кечаси эса салқин ҳавога мос кийиниш муҳим. Кондиционердан фойдаланганда, жуда совуқ режимдан сақланиш лозим. #медицина_метеорологияси

Кўплаб вилоятларда ҳафтанинг иш кунлари, дам олиш кунлари эса сезиларли салқин бўлиши ойдинлашган. Ўзбекистонда ҳарорат яна кўтарилади. Ҳафта ўртасида шимолий ва тоғли жойлардан ташқари бошқа ҳудудларда ҳаво кундузи +36…+39 даражагача исиб, жазирама кучаяди. Бироқ бу иссиқ узоқ давом этмайди: шимолда пайшанбадан, республикада эса дам олиш кунларидан ҳарорат сезиларли пасаяди. Газета шархи: https://www.gazeta.uz/uz/2026/09/07/meteo/

Водийнинг кўплаб ҳудудларида ёмғир ёғиб ўтмоқда.🌧️

Дунё океанларидаги сув ҳароратининг ўзгариши ҳамда турли ҳудудлардаги атмосфера жараён ҳодисалари фактик ва прогноз ҳолатларидан келиб чиқиб, куз ойлар прогнозини жҳтимолий айтиб ўтдик. https://youtu.be/wf0NFpxGF8A?si=AMshieSJHqdqyPef

Ҳафталик об-ҳаво прогноз шархи. https://www.gazeta.uz/uz/2026/09/02/meteo/

Сентябрь ойи прогноз шархи. Матн

Қозоғистондан ўтаётган совуқ антициклонни олдиндан "сезган" турналар Жиззах, Самарқанд ва Қашқадарё вилояти осмонларидан жанубга учиб ўтаётгани айтилмоқда.

2 сентябрь тонгги муддатларда пойтахт, Самарқанд, Жиззах, Сирдарё, Бухоро ва Навоий вилоятлари ҳамда водийнинг кўплаб ҳудудларида ҳаво ҳарорати +15 даражагача, шимолда +10 даражагача пасайиб кетиши мумкин экан.

🕗 08.00 Қозоғистон ғарбидан марказида атмосфера босими 1025 гПа гача кўтарилувчи совуқ антицилоннинг жанубий чеккаси Ўзбекистонда тонгда кўплаб ҳудудларда ҳаво ҳароратини сезиларли пасайтирди. Пойтахтда тонгда ҳарорат +18 даражагача пасайган бўлса, Устюрт томонларда ҳаво ҳарорати +11 даражагача пасайиши қайд этилди.

Кечлари салқин, кундузи иссиқ. Бугун тонгда респубдмкада истиқомад қилувчи кўплаб аҳоди минтақага ҳақиқий куз келганини тунги ва тонги салқин ҳаводан ҳис этди. Аммо, кузнинг сўнгги кунларида кундузги ноодатий иссиқлар республиканинг 5 га яқин шаҳарларида (Самарқанд, Бухоро, Навоий, Термиз ва ҳк) айни шу кунлар учун кузатувлар бошлангандан буён қайд этилмаган иссиқликларни қайд этиб кетди. Ва шу кун учун рекордларни янгилагани бор гап. Бу ҳақида Ўзгидромет хабар қолдирди (1, 2.) Аммо, тунги ва тонгги салқинлик ортидан кундузги жазирама кишилар организмига турли юкламаларни тақдим этиги мумкин. Хуллас, кузнинг биринчи куни ва қолаверса мустақиллигимизнинг 35 йиллиги билан ҳаммани табриклайман. Шу кунларга етказганига шукр!

Сентябрь ойи прогнози. Газета.ўз жамоаси билан жорий сентябрда кутилаётган ойлик об-ҳаво прогноз шархини тайёрладик. https://youtu.be/ODdSDmw-xWA

Асалари ва биз Асалари – фақат асал берувчи ҳашарот эмас. У гулли ўсимликларнинг кўпайиши, мева ва уруғ ҳосил қилиши, генетик хилма-хилликнинг сақланишини таъминлайдиган асосий экологик бўғинлардан биридир. Инсон истеъмоли учун ишлатиладиган экин турларининг қарийб 75 фоизи маълум даражада асаларига боғлиқ. Асалари – озуқа занжирининг биринчи ҳалқаси! Асаларисиз беш ва ўн йилдан кейин нима бўлишини эҳтимолини кўриб чиқамиз. Беш йилдан кейин олма, ўрик, бодом, гилос, шафтоли, қовун-тарвуз, сабзавот, дуккакли ва мойли экинларда чангланиши кескин камаяди. Айрим экинларда қўлда ёки сунъий усулда чанглатишга эҳтиёж пайдо бўлиб, маҳсулот таннархи ва бозор нархи ошади. Буғдой, шоли ва маккажўхори каби шамол ёрдамида чангланадиган экинлар дастлаб камроқ зарар кўради. Бироқ аҳолини витаминлар, антиоксидантлар, ўсимлик мойлари ва микроэлементлар билан таъминлайдиган мева-сабзавот маҳсулотлари қисқаради. Илк беш йилликда озиқ-овқат сифатининг пасаяди ва табиий бирикмалар камаяди. Ўн йилдан кейин таъсир қишлоқ хўжалигидан табиий экотизимларга ўтади. Асалари орқали чангланадиган ёввойи гулли ўсимликлар камаяди. Уларнинг ўрнини шамолда чангланадиган, қурғоқчилик ва инсон босимига чидамли бир неча тур эгаллайди. Натижада ўсимлик дунёси турларга бой, мураккаб тизимдан бир хиллашган ва заиф тизимга айланади. Мева, уруғ ва нектарнинг камайиши капалаклар, бошқа ҳашаротлар, қушлар ва майда сутэмизувчиларнинг озуқа базасини қисқартиради. Улар камайгач, йиртқич қушлар ва бошқа ҳайвонлар ҳам озуқасиз қолади. Шундай қилиб, асаларининг йўқолиши бутун озуқа занжири бўйлаб юқорига тарқалади. Яна бир оғир оқибат – маҳаллий ўсимлик популяцияларининг бир-биридан узилиб қолишидир. Асалари турли ўсимликлар ўртасида чанг ташиб, генлар алмашинувини таъминлайди. Бу жараён сусайса, яқин қариндош ўсимликлар ўртасида кўпайиш кучаяди, генетик хилма-хиллик камаяди. Натижада ўсимликларнинг қурғоқчилик, шўрланиш, юқори ҳарорат ва янги касалликларга мослашиш имконияти заифлашади. Бундан ёмони тупроқ ва ҳаводаги намликнинг камайишидир. Ўсимлик қоплами сийраклашган сари тупроқ очилиб, шамол ва сув эрозияси кучаяди. Чўл ва саҳролар майдони ошади. "Заҳарли ҳаёт" бошланади... Асаларилар камайганини қоплаш мақсадида кўпроқ агрокимёвий воситалар қўлланса, пестицид қолдиқларининг тупроқ ва сувга тушиш хавфи янада ортади. Бу эса қолган асалариларни ҳам қирадиган ёпиқ экологик ҳалқани ҳосил қилади. Ўсимлик қопламининг сийраклашуви натижасида ер юзаси кўпроқ қизийди. Ҳаво қуруқроқ ва чанглироқ бўлади, агрозаҳар аэрозоллари таъсири кучаяди. Инсон оддий ҳаводан нафас ололмайди. Чунки, ҳаво таркибида агрозаҳарлар – инсектицидлар, пестицидлар ва гербицидларнинг аэрозоллари миқдори ошиб кетади. Эслатиб ўтиш лозим, агрозаҳарларнинг айримлари саратон келтириб чиқаради. Одамлар кўчаларда махсус ҳимоя ниқоблари билан юришга мажбур бўлади. Агрозаҳарларга тўйинган ҳавони тозалаб бўлмайди. Одамлар кўчишга мажбур бўлади – ички ёки ташқи миграция авж олади. Бир вақтлар ҳаёт қайнаган мегаполислар бўшаб қолади. Буларнинг ҳаммаси асаларисиз ҳаёт ҳақида илк тасаввурлардир. Муҳим эслатма: икки йилдан бери Ўзбекистонда асаларилар оммавий қирилмоқда! Бу энг юмшоқ сценарий. Агар энг ёмон сценарийлар ҳақидаги фикрим қизиқ бўлса 👍 ишорасини беринг. Давом этаман.

Непалдаги сув тошқин сабаблари. Тармоқларда турли хил консприологик хабарлар урчиб бошламоқда. Уни олдини олиш учун бу каби материал қилишни жоиз деб билдим. Чунки, бизда ҳам баланд тоғларда ёриб чиқиш хавфи юқори бўлган тоғ кўллар мавжуд. Уларда сигнализация тизимларини кучайтириш, аҳоли хонадонлари ва турли корхонларда табиий офат юз берганда тўғри ҳаракатланиш тадбирларига эътибор бериб қўйиш зарар қилмайди.

Бухоро, Навоий ва Самарқанд вилоятларида бугун шамол тезлиги кучайганда сониясига 20 метрдан кучлироқ эсиши мумкин. Ўзгидромет