ادبگاه
ویدیوها، کتابها، دلنوشتهها، مقالات و اشعار خادمالاسلام خلیل الرحمن خباب ❁ وبلاگ Khademulislam.blog.ir ❁ یوتیوب youtube.com/KhabbabID ❁ واتساپ https://whatsapp.com/channel/0029VbBxq0cHgZWjoXSjYV3J نشر مطالب این کانال، بدون ذکر منبع مجاز نمیباشد!
Show more📈 Analytical overview of Telegram channel ادبگاه
Channel ادبگاه (@khademulislam) in the Farsi language segment is an active participant. Currently, the community unites 11 802 subscribers, ranking 7 555 in the Religion & Spirituality category and 26 968 in the Iran region.
📊 Audience metrics and dynamics
Since its creation on невідомо, the project has demonstrated rapid growth, gathering an audience of 11 802 subscribers.
According to the latest data from 07 September, 2026, the channel demonstrates stable activity. Although there has been a change in the number of participants by 788 over the last 30 days and by 0 over the last 24 hours, overall reach remains high.
- Verification status: Not verified
- Engagement rate (ER): The average audience engagement rate is 12.94%. Within the first 24 hours after publication, content typically collects 3.37% reactions from the total number of subscribers.
- Post reach: On average, each post receives 1 528 views. Within the first day, a publication typically gains 398 views.
- Reactions and interaction: The audience actively supports content: the average number of reactions per post is 25.
- Thematic interests: Content is focused on key topics such as کس, درود, #نبشته, جا, وقت.
📝 Description and content policy
The author describes the resource as a platform for expressing subjective opinions:
“ویدیوها، کتابها، دلنوشتهها، مقالات و اشعار خادمالاسلام خلیل الرحمن خباب
❁ وبلاگ
Khademulislam.blog.ir
❁ یوتیوب
youtube.com/KhabbabID
❁ واتساپ
https://whatsapp.com/channel/0029VbBxq0cHgZWjoXSjYV3J
نشر مطالب این کانال، بدون ذکر منبع مجاز نمیباش...”
Thanks to the high frequency of updates (latest data received on 08 September, 2026), the channel maintains relevance and a high level of publication reach. Analytics show that the audience actively interacts with content, making it an important point of influence in the Religion & Spirituality category.
Data loading in progress...
| Date | Subscriber Growth | Mentions | Channels | |
| 08 September | 0 | |||
| 07 September | +1 | |||
| 06 September | 0 | |||
| 05 September | +3 | |||
| 04 September | 0 | |||
| 03 September | +4 | |||
| 02 September | +1 | |||
| 01 September | +1 |
| 2 | شاید یکی از بزرگترین حسرتهای روز قیامت این باشد که انسان بگوید: «ای کاش در دنیا درودهای بیشتری بر رسولالله صلیاللهعلیهوسلم میفرستادم!».
✍ خلیل الرحمن خباب | 835 |
| 3 | من نیکفالی را دوست دارم! | 1 276 |
| 4 | یک سال از شهادتش گذشت؛ اما زخمهای دلمان دوباره تازه شد.
او فقط یک سخنگو نبود؛ بلکه صدای یک امت بود؛ امتی خسته، غافل و پریشان که گاهی هدف و مقصد زندگی را از یاد میبرد و گم میکند.
صدای او پیش از آنکه به گوشها برسد، راهی دلها میشد. هربار با مژدههای پیروزی و استواری مردان و دلاوران فلسـ....ـطین، دلهای ما را آرام میکرد و بر زخمهای جانمان مرهم مینهاد.
آخرینبار نیز با سخنان تکاندهنده و تیرآسای خویش، قلبهای خفتهٔ ما را نشانه گرفت و با واژههای آتشین خود، ما را به غفلتها و مسئولیتهایمان متوجه ساخت.
روح بزرگ و باعظمتش شاد و یادش همواره در دلها زنده و گرامی باد!
✍ خلیل الرحمن خباب | 1 263 |
| 5 | اخلاص، شهرت و خودنمایی در فضای مجازی!
اخلاص، جانمایهٔ اعمال و از بنیادیترین شروط پذیرش طاعت و کار نیک در پیشگاه پروردگار است. در دین مقدس اسلام، ارزش عمل تنها به ظاهر و بزرگی آن نیست؛ بلکه به نیتی بستگی دارد که آن عمل از آن سرچشمه میگیرد. چهبسا عملی در نگاه مردم بزرگ و چشمگیر باشد، اما اگر برای خداوند متعال انجام نشده باشد، بهرهای برای صاحبش نداشته باشد. الله متعال اساس بندگی را چنین بیان میکند:
{وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ} [البینة: ۵].
«و فرمان نیافته بودند جز اینکه الله را بپرستند، در حالی که دین خود را برای او خالص گردانیده و حقگرا باشند».
بنابراین، نخستین پرسش در هر عمل نیک این نیست که چقدر دیده میشود؛ بلکه این است که برای چه کسی انجام میگردد؟
فضای مجازی و شبکههای اجتماعی، میدان تازهای را در برابر این آزمون اخلاص گشودهاند. انسان امروز میتواند در مدت کوتاهی سخن، اندیشه، عبادت، کار خیر، دانش، توانایی و سبک زندگی خود را در معرض نگاه شمار زیادی از مردم قرار دهد. در این فضا، «دیدهشدن» به یکی از ارزشهای مهم اجتماعی تبدیل شده و پلتفرمها نیز با لایک، بازدید، دنبالکننده، اشتراکگذاری و دیگر شاخصهای عددی، میزان توجه دیگران را بهشکل آشکاری به انسان نشان میدهند.
این وضعیت را میتوان «اقتصاد توجه» نامید؛ فضایی که در آن توجه مردم به سرمایۀ ارزشمندی تبدیل شده است. انسان میبیند چهچیزی بیشتر دیده میشود، چه سخنی واکنش بیشتری برمیانگیزد و چه نوع محتوایی دنبالکنندگان بیشتری جذب میکند. همینجا یکی از ظریفترین آزمونهای اخلاقی آغاز میشود که آیا ما از فضای مجازی برای رساندن خیر و حقیقت استفاده میکنیم، یا کمکم خود دیدهشدن به بخشی از هدف ما تبدیل میشود؟
خطر اصلی در اینجا، همیشه یک تغییر ناگهانی و آشکار در نیت نیست؛ بلکه گاه انحرافی تدریجی و نامحسوس است. ممکن است انسان کار خود را با نیت دعوت به خیر، آموزش، اصلاح یا خدمت آغاز کند؛ اما به مرور زمان، واکنش مردم بر دل او اثر بگذارد. ابتدا از اینکه محتوایش مفید واقع شده خوشحال میشود؛ سپس به تعداد پسندها و بازدیدها توجه میکند؛ بعد از کاهش آنها ناراحت میگردد؛ و سرانجام ممکن است محتوای خود را نه بر اساس آنچه حق و سودمند است، بلکه بر اساس آنچه بیشتر دیده و پسندیده میشود تنظیم کند.
در این نقطه، نگاه مردم میتواند جایگاهی پیدا کند که باید از آنِ خداوند باشد.
رسولالله صلیاللهعلیهوسلم نسبت به ریا و طلب دیدهشدن هشدار دادهاند؛ چنانکه میفرماید:
«مَنْ سَمَّعَ سَمَّعَ اللَّهُ بِهِ، وَمَنْ يُرَائِي يُرَائِي اللَّهُ بِهِ». صحیح البخاری (۶۴۹۹).
«هرکس [عمل نیک خود را برای جلب توجّه و ستایشِ مردم] به گوش دیگران برساند، خداوند [باطن و هدف پلید او را] به گوش همگان میرساند [و او را رسوا میسازد]؛ و هرکس ریا و خودنمایی کند، خداوند [نیت فاسد و ریاکاریِ] او را در برابر همگان آشکار و برملا میگرداند».
از اینرو، مسئله تنها این نیست که دیگران ما را ببینند؛ بلکه مسئله این است که ما برای دیدهشدن عمل کنیم. ممکن است انسان به سبب علم، خدمت، دعوت یا کار نیک، در میان مردم شناخته شود، بدون آنکه خود در پی شهرت بوده باشد. آنچه خطرناک است، تبدیل شدن شهرت و تحسین مردم به هدف و مطلوب درونی است؛ به گونهای که انسان برای به دست آوردن یا حفظ آن، نیت و رفتار خود را تغییر دهد.
این خطر زمانی جدیتر میشود که انسان ارزش خویش را با اعداد بسنجد؛ اینکه چند نفر مرا دنبال میکنند؟ چند نفر نوشتهام را پسندیدهاند؟ چند نفر ویدیوی مرا دیدهاند؟ چه تعداد دربارهٔ من سخن گفتهاند؟
در حالی که تعداد نگاهها، معیار ارزش انسان نزد خداوند نیست؛ چون ممکن است عملی در چشم مردم بسیار کوچک باشد، اما در نزد خداوند بزرگ و ارزشمند باشد؛ و ممکن است عملی در برابر هزاران نفر دیده شود، اما به سبب نیت نادرست، بهرهای برای صاحبش نداشته باشد.
📚 آداب حضور در فضای مجازی
✍ نویسنده: خلیل الرحمن خباب | 1 341 |
| 6 | عبدالرحمن بن جوزی رحمهالله میفرماید:
«ای مردان و زنان با ایمان، بر محبوب خود محمد رسولالله صلیاللهعلیهوسلم بسیار درود بفرستید؛ در همهٔ روزها، وقتها، لحظهها و ساعتها؛ باشد که خداوند شما را از هراسها، آفتها، عذابها و کیفرها رهایی بخشد و در روزی که زمین و آسمانها دگرگون میشوند، شما را وارد بهشتهای بلندمرتبه گرداند».
📚 بستان الواعظین وریاض السامعین، ابنجوزی (۲۸۱).
📝 خلیل الرحمن خباب
▪️ برای آگاهی بیشتر از فضایل درود، این رساله را دانلود کنید
https://t.me/Khademulislam/1115 | 1 153 |
| 7 | سبحانالله! پیامبر عزیز و گرامی ما، چه پیامبر بزرگوار، رحمتگستر و پربرکتی هستند؛ ایشان محمد مصطفی هستند، خاتم پیامبران و رحمتی برای جهانیان.
هرکس به رسالت ایشان ایمان بیاورد و ایشان را صادقانه تصدیق کند، در مسیر رضوان الهی و رستگاری گام نهاده است؛ و خداوند برای اهل ایمان، بهشت جاودان را وعده داده است.
هرکس در زمان حیات مبارک ایشان، آنحضرت صلیاللهعلیهوسلم را با ایمان ملاقات کند و بر ایمان خویش تا پایان عمر ثابت بماند، از افتخار عظیم صحابه بودن برخوردار میشود؛ نسلی که خداوند آنان را به سبب ایمان، فداکاری و همراهی با رسول خویش، گرامی داشت.
هرکس پس از ایشان، راه و سنتهایشان را با اخلاص پیروی کند، فرمانهایشان را بزرگ بشمارد و از آنچه ایشان نهی کردهاند دوری گزیند، به راه هدایت و رستگاری نزدیک میشود؛ زیرا محبت حقیقی پیامبر صلیاللهعلیهوسلم، تنها در سخن و ادعا نیست؛ بلکه در پیروی از ایشان و پایبندی به سنتهایشان آشکار میشود.
هرکس آنحضرت صلیاللهعلیهوسلم را از صمیم قلب دوست بدارد، محبت ایشان را بر محبت بسیاری از خواستههای نفسانی مقدم بدارد و سنت و سیرهشان را گرامی بشمارد، در حقیقت راهی بهسوی کمال ایمان پیموده است؛ چون محبت ایشان از نشانههای ایمان و پیوندی عمیق میان دل مؤمن و صاحب رسالت است.
و هرکس بر آنحضرت صلیاللهعلیهوسلم درود و سلام بفرستد، به فضل و رحمت الهی امید بسته است؛ زیرا خداوند خود و فرشتگانش بر پیامبر صلیاللهعلیهوسلم درود میفرستند و مؤمنان را نیز به درود و سلام بر ایشان فراخوانده است. درود بر پیامبر صلیاللهعلیهوسلم ذکر پربرکتی است که دل را با یاد ایشان زنده میکند، محبت ایشان را در قلب میافزاید، انسان را به رحمت و فضل پروردگار امیدوار میسازد، مشکلات و غمهای انسان را برطرف میکند و باعث زدوده شدن گناهان میگردد.
چه سعادتی است که نام محمد رسولالله صلیاللهعلیهوسلم بر زبان باشد، محبت ایشان در دل جای داشته باشد، سنتهای ایشان در زندگی جاری باشد و درود بر ایشان عادت همیشگی یک مسلمان گردد.
خوشا به حال کسی که پیامبر صلیاللهعلیهوسلم را بشناسد، ایشان را دوست بدارد، بر ایشان درود بفرستد و در حد توان، اخلاق و سیرت ایشان را در زندگی خویش زنده کند؛ با مردم مهربان باشد، راستگو و امانتدار بماند، از ظلم و تکبر دوری کند، به ضعیفان رحم نماید و در برابر حق فروتن باشد.
زیرا محبت پیامبر صلیاللهعلیهوسلم تنها یک احساس قلبی نیست؛ محبتی است که باید در اخلاق، رفتار، عبادت، معاملات و سبک زندگی انسان جلوه کند. هرچه بنده در پیروی از ایشان صادقتر باشد، محبتش نیز عمیقتر و آثار آن در زندگیاش آشکارتر خواهد شد.
پروردگارا، محبت رسولالله صلیاللهعلیهوسلم را در دلهای ما زنده و استوار بدار؛ ما را از پیروان راستین سنتهای ایشان قرار ده؛ زبان ما را به درود بر ایشان عطرآگین، اخلاق ما را به اخلاق نیکوی ایشان نزدیک، و زندگی ما را در مسیر رضای خویش قرار ده!
خدایا، در دنیا از هدایت و رحمت ایشان محروممان نکن و در آخرت ما را از کسانی قرار ده که در پرتو رحمت تو، در جوار آنحضرت صلیاللهعلیهوسلم و در جمع بندگان صالح تو قرار میگیرند و شفاعت رسولالله صلیاللهعلیهوسلم نصیبشان میگردد.
اللهم صل وسلم وبارك على نبينا محمد، وعلى آله وصحبه أجمعين.
✍ خلیل الرحمن خباب | 1 311 |
| 8 | گفتارهای دانشین، یکی دیگر از کتابهای نغز دکتور ادهم شرقاوی است که با زبان بسیار بلیغ و شیوا نوشته شده است.
اگر صفحه اول کتاب را باز کنی با مخاطب «دوست من، سلام بر تو!» آغاز میشود، یعنی گویی نویسنده از همان ابتدا دستت را میگیرد و تو را به سفری برای اندیشیدن، شناختن و بهتر زیستن دعوت میکند.
از همان اول با کتاب انس میگیری و باشوق مطالعه میکنی، از همان نخست، آدمی را مجزوب خواندن کلماتی میکند که در خطبهخطش نکته، اندرز و پیامی نهفته است.
از آن گذشته، این کتاب تو را به جاهای میبرد که اگر برگردی، تو آن آدم قبل نخواهد بودی، در این کتاب، انسانهای غمگین راهی برای شادی میابند، قلبهای شکسته ترمیم میشوند، برای مصیبتدیدگان مژده بهشت داده میشود، اشتباهات بخشیده میشوند، روزگار میگذرد، همه چیز متغییر میشود، ظالم به جزای عملش میرسد، انسانها از جامی که مینوشند از همان دیگران را سیراب میکنند، دنیا ناچیز پنداشته میشود، رحمت خدا شامل همه میشود. با پیامهای از قرآن، پیامبران، پیامبر و صحابه روبرو میشوی، بارها برای پیامبر درود میفرستی، از احوال قوت و شجاعت مردم غزه به وجد میآیی، از اندرزهای طولانی، از عطوفت و بخشندگی بیبهره نمیمانی، قلبت را با نکتههای کوتاه و طلایی سیراب میکنی، به رضای حق راضی میشوی، عوض و جبران هر ازدست رفته برایت داده میشود، آموختن و دانش را در اولیت قرار میدهی، خدا را اولیتت قرار میدهی، برای همه محبت میورزی...و در اخیر زندگی را با ارزشترین چیز میدانی که باید بهای آن را بهشت بدانی.
در اخیر، سپاس فراوان از «استاد خلیلالرحمن خباب» که این اثر ارزشمند «ادهم شرقاوی» را با ترجمهای روان، زیبا و قابلفهم در اختیار خوانندگان قرار داده است.
ترجمهی ایشان باعث شده مفاهیم و پیامهای عمیق کتاب به زبانی دلنشین و طبع دل به خواننده منتقل شود.
از خداوند متعال برای نویسنده و مترجم گرامی توفیق مزید، برکت در قلم و آثار بیشتر و ماندگارتر مسئلت دارم.
- نجیبه زاهد | 1 629 |
| 9 | No text... | 1 356 |
| 10 | در پاسخ به عزیزانی نوشته شد که میپرسند: «میخواهم نویسنده شوم؛ چه کار باید کنم؟».
باید گفت که این مسیر، راه چندروزه و آسانی نیست و تنها با آرزو کردن یا صرفاً نوشتن چند مطلب، کسی نویسنده نمیشود. نویسندگی نیازمند تلاش پیوسته، سفر، مطالعه، دانشاندوزی، یادگیری از استادان خبره در این فن، بهرهگیری از تجربهها و استفاده از اندوختههای بزرگان است. | 1 482 |
| 11 | در کنار این فعالیتها، شروع به نوشتن رسالههای کوچک کردم که الحمدلله بیش از چهل اثر در فضای مجازی نشر شده و تعداد دیگری هنوز نیمهکاره مانده است.
این مسیر طولانی من تا اینجا بود.
اگرچه بنده یک سادهنویس هستم و واژگان شکستهای را کنار هم قرار میدهم؛ اما همین نعمت نیز به سادگی به دست نیامده است.
از اول تا آخر، فضل و رحمت پروردگار بود و پس از آن، توفیق او تعالی دستم را گرفت و از همان سالهای ابتدایی مدرسه تا این دم، همواره در پی کتابها و نویسندگان بودهام.
✍ خلیل الرحمن خباب | 1 560 |
| 12 | سالها پیش، هنگامی که تازه وارد مدرسه شده بودم و کتابهای صرف و نحو را میخواندم، با تشویق اساتید و برادرانم، کتاب «سیرت خاتمالانبیا» اثر علامه ندوی رحمهالله را مطالعه میکردم. از همان زمان آرزو داشتم که روزی دست به قلم ببرم، کتابی بنویسم و اثر نیکی از خود بهجا بگذارم.
پس از مدتی شروع به جمعآوری مطالب کردم و آن زمان که فکر میکنم حدوداً ده یا دوازده سال سن داشتم، مجموعهای از آیات، احادیث، اشعار و مطالب مفید را گردآوری نمودم و عنوانش را گذاشتم: «نسخهای از قرآن و حدیث».
خبر به مدرسه پیچید که فلانی کتاب نوشته است؛ برخی خندیدند و مسخره کردند و برخی دیگر تشویق نمودند و ترغیب کردند.
پس از گذشت چند سال، ضعف و انحطاط مسلمانان و وضعیت بغرنجی که آن زمان گریبانگیر کشورهای اسلامی، همچون سوریه، عراق، فلسطین و افغانستان شده بود، و همچنین صدای نالۀ مظلومان که از میانمار و کشمیر به گوش میرسید، همۀ اینها باعث شد تا تصمیم به جمعآوری مطالبی دربارۀ انحطاط مسلمانان بگیرم و رسالهای را تحت عنوان «انحطاط و عقبماندگی مسلمانان» گردآوری کنم.
این رساله پر از مطالب و نوشتههای عجیب و غریب بود و نسخۀ قلمی آن هنوز در خانه موجود است که هرگاه آن را به دست میگیرم و میخوانم، خودم را خنده میگیرد.
به هر حال، فضل پروردگار نصیب حال این فقیر گردید و در سال ۱۳۹۶ رهسپار ولایت هرات شدم و آنجا در دارالعلوم عالی انصار، با استاد پرتلاش و دلسوزم، استاد عتیقالله افندی حفظهالله، آشنا شدم. ایشان عادت داشتند از میان شاگردان دارالعلوم، افراد نخبه، فعال و باانگیزه را برگزینند و در بخش فرهنگی دارالعلوم از آنان کار بگیرند.
روزی بنده را به اتاقشان فرا خواندند و کتابی را به من دادند تا از عربی به فارسی ترجمه کنم. کتاب را با خود بردم و هرچه تلاش کردم، نتوانستم حتی چند سطر اول آن را ترجمه کنم.
با خود گفتم: «من کجا و ترجمه کردن کجا؟!».
چند بار استاد پرسیدند که کار ترجمه به کجا رسید؟
گفتم: نتوانستم!
استاد گفتند: اشکالی ندارد، تلاش کن، میتوانی.
در همین اثنا یاد آن رسالۀ ناچیز و خندهدارم افتادم و به استاد گفتم که بنده چنین چیزی جمعآوری کردهام.
استاد بسیار خوشحال شدند و گفتند: حتماً بیاور تا یکبار ببینم.
وقتی آن را آوردم، باز هم استاد تشویق نمودند و کلید کتابخانۀ دارالعلوم را به من دادند و کتابهایی را در این زمینه معرفی کردند و گفتند: برو، بیشتر تلاش کن و تحقیق نما تا کتاب غنیتر و پربارتر شود.
بنده هر روز میرفتم و تحقیق میکردم و هرگاه مطلب مناسبی به دستم میرسید، آن را اضافه مینمودم تا اینکه استاد کمکم کنارم نشستند و همکاری کردند. به این ترتیب، هم با کامپیوتر آشنا شدم و هم بخشهای زیادی از کتاب اصلاح گردید و مطالب مضحک و سادهاش حذف شد.
الحمدلله سرانجام آن کتاب توسط انتشارات دارالعلوم عالی انصار، تحت عنوان «اسلام به ذات خود ندارد عیبی!» چاپ گردید و تمام هزار نسخۀ آن در روز جمعه، در دروازۀ مسجد جامع گازرگاه به فروش رسید.
کار نویسندگی بنده از اینجا آغاز شد و بعدها، به فضل پروردگار و با همکاریهای دوستانه و پدرانۀ استاد افندی حفظهالله، روی کتابهای دیگری چون «فرار شیاطین از فاروق حماسهآفرین»، «عثمان مظلومتر از حسین»، «از حیدر کرار تا منافقان تبهکار»، «عایشه صدیقه مادر مؤمنان، نه منافقان» و «ترجمۀ مختصر کتاب اظهار الحق» کار کردم و در کنار اینها به جمعآوری کتاب «خواهرم دیگر تو کودک نیستی» پرداختم.
کتابهای بالا بیشترشان خلاصۀ کتابهای دکتر علی محمد صلابی است، پس بهنوعی بنده هم روی نویسندگی کار کردم و هم روی ترجمۀ کتابها.
پس از آن، در سال ۱۳۹۹ رهسپار کشور ایران شدم و در آنجا در حوزۀ علمیۀ عینالعلوم گُشت، با اساتید دلسوز و بزرگواری چون مولانا عبدالستار حسینبر و مولانا زبیر حسینپور آشنا شدم. الحمدلله با تشویق و همکاری این بزرگواران و برادر گرامیام، استاد ابوزید فاریابی، کتاب «خواهرم دیگر تو کودک نیستی» کامل و آمادۀ چاپ گردید.
بعدها به دارالعلوم مکی زاهدان رفتم و آنجا نیز از اساتید و بزرگان دارالعلوم چون استاد یعقوب شهبخش، استاد امین الله سالارزهی، مولانا نظرالله قلندرزهی و برادران مهاجر افغانستانیام چون مولوی امانالله مخدومی، شیخ عبدالمجید دوستی، مولوی اهلالله فائز و مولوی صنعتالله توحیدی، در لابلای کارگاههای نویسندگی، کارهای پایاننامۀ تحصیلیام، مسابقات نویسندگی و مقالهنویسی، جمعآوری مجلۀ مهاجرین و دوهفتهنامههای ارزشمند آنجا، استفاده کردم و کسب فیض نمودم. | 1 453 |
| 13 | نوشتهها و نظراتتان را در مورد کتابها و رسالهها به آیدی زیر بفرستید، انشاءالله در کانال نشر میشود.
@MyQasedak | 1 386 |
| 14 | جهان در طول تاریخ خود، هیچ نعمتی بزرگتر، باعظمتتر و باارزشتر از محمد رسولالله صلیاللهعلیهوسلم را ندیده است!
✍ خلیل الرحمن خباب | 1 606 |
| 15 | حسن بن رشیق رحمهالله را پس از وفاتش در حالی به خواب دیدند که در وضعیت نیکویی بهسر میبرد.
از او پرسیدند: «چهچیزی باعث شد که به این مقام و این حال نیکو برسی؟».
گفت: «درود فرستادن زیادم بر پیامبر صلیاللهعلیهوسلم».
📚 منبع: القول البدیع في الصلاة علي الحبیب الشفیع، سخاوی (۲۵۲)
📝 ترجمه: خلیل الرحمن خباب
▪️ برای آگاهی بیشتر از فضایل درود، این رساله را دانلود کنید
https://t.me/Khademulislam/1115 | 1 421 |
| 16 | نیاز شما به فقیران، بیشتر از نیاز آنان به شماست؛ آنها برای زندگی دنیایشان به شما نیاز دارند، اما شما برای آبادانی آخرتتان نیازمند آنها هستید.
✍ د. ادهم شرقاوی
📝 خلیل الرحمن خباب | 1 773 |
| 17 | در شبستان حرا خلوت گزید
قوم و آئین و حکومت آفرید
بوریا ممنون خواب راحتش
تاج کسری زیر پای امتش
ماند شبها چشم او محروم نوم
تا به تخت خسروی خوابیده قوم | 1 738 |
| 18 | الحمدلله بخشهایی از این کتاب، تحقیق و نگاشته شده، دعا فرمایید که با موفقیت به اتمام برسانم! | 1 786 |
| 19 | نشر عیوب و لغزشهای دیگران:
یکی از خطرناکترین استفادههای نادرست از فضای مجازی، تبدیل کردن لغزشها و اشتباهات دیگران به وسیلهای برای سرگرمی، جلب توجه یا افزایش بازدید است. گاهی یک تصویر، یک سخن، یک اشتباه لفظی یا یک رفتار نادرست از کسی منتشر میشود و هزاران نفر آن را میبینند؛ در حالی که شاید اگر همان شخص در محیط واقعی حضور میداشت، هیچکس اجازه نمیداد آبروی او اینگونه در معرض دید مردم قرار گیرد.
اسلام برای آبروی مسلمان ارزش بزرگی قایل شده است. همانگونه که انسان حق ندارد مال دیگری را بدون اجازه تصرف کند، حق ندارد آبروی او را نیز بدون دلیل شرعی و نیاز معتبر مورد تعرض قرار دهد. فضای مجازی نباید سبب شود که حدود اخلاقی و شرعی فراموش گردد.
الله متعال میفرماید:
{وَيْلٌ لِّكُلِّ هُمَزَةٍ لُّمَزَةٍ} [الهمزة: ۱].
«وای بر هر عیبجوی طعنهزن».
«همزه» و «لمزه» در سخن مفسران به کسی گفته میشود که با زبان، اشاره یا رفتار خود دیگران را عیبجویی و تحقیر میکند. این عیبجویی در زمان ما تنها با زبان انجام نمیشود؛ بلکه میتواند با انتشار یک تصویر، ساختن یک کلیپ تمسخرآمیز، نوشتن یک توضیح تحقیرکننده یا بازنشر یک لغزش نیز انجام شود.
همچنین الله متعال میفرماید:
{إِنَّ الَّذِينَ يُحِبُّونَ أَن تَشِيعَ الْفَاحِشَةُ فِي الَّذِينَ آمَنُوا لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ} [النور: ۱۹].
«همانا کسانی که دوست دارند زشتیها در میان مؤمنان گسترش یابد، برای آنان در دنیا و آخرت عذابی دردناک است؛ و الله میداند و شما نمیدانید».
این آیه تنها دربارۀ انجام گناه نیست؛ بلکه دربارۀ دوست داشتن انتشار زشتیها و گسترش آنها در جامعۀ مؤمنان نیز هشدار میدهد. در فضای مجازی، گاهی یک انسان مرتکب اشتباهی میشود و دیگران به جای اصلاح و نصیحت، آن اشتباه را منتشر میکنند و باعث میشوند افراد بیشتری آن را ببینند.
از ابوهریره رضیاللهعنه روایت شده که رسولالله صلیاللهعلیهوسلم فرمودند:
«مَنْ سَتَرَ مُسْلِمًا سَتَرَهُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ». صحیح مسلم (۲۶۹۹).
«هرکس عیب مسلمانی را بپوشاند، الله در دنیا و آخرت عیب او را میپوشاند».
این حدیث یک اصل بزرگ اخلاقی را بیان میکند؛ اینکه اصل در برخورد با لغزش دیگران، پردهپوشی و اصلاح است؛ نه آشکار کردن و رسوا ساختن. البته این به معنای سکوت در برابر هر خطا نیست؛ گاهی هشدار دادن برای جلوگیری از ضرر عمومی یا بیان حقیقت در جایگاه مناسب لازم است، اما تفاوت بزرگی میان نصیحت خیرخواهانه و انتشار عیب برای رسوا کردن وجود دارد.
امام نووی رحمهالله در شرح این حدیث بیان میکند که پوشاندن عیب مسلمان، در مواردی که مفسدهای بر آن مترتب نباشد، از فضایل بزرگ اخلاقی است؛ زیرا هدف شریعت اصلاح انسانهاست، نه شکستن شخصیت آنان.
از ابنعمر رضیاللهعنهما روایت شده که رسولالله صلیاللهعلیهوسلم فرمودند:
«يَا مَعْشَرَ مَنْ آمَنَ بِلِسَانِهِ وَلَمْ يَدْخُلِ الإِيمَانُ قَلْبَهُ، لا تَغْتَابُوا الْمُسْلِمِينَ، وَلا تَتَّبِعُوا عَوْرَاتِهِمْ، فَإِنَّهُ مَنِ اتَّبَعَ عَوْرَاتِهِمْ يَتَّبِعِ اللَّهُ عَوْرَتَهُ، وَمَنْ يَتَّبِعِ اللَّهُ عَوْرَتَهُ يَفْضَحْهُ فِي بَيْتِهِ». سنن أبي داود (۴۸۸۰).
«ای گروه کسانی که با زبان ایمان آوردهاید ولی ایمان در دلهایشان وارد نشده است! غیبت مسلمانان را نکنید و در پی یافتن عیبهای آنان نباشید؛ زیرا هرکس در پی عیبهای آنان باشد، الله عیب او را دنبال میکند و هرکس را الله دنبال کند، او را حتی در خانهاش رسوا میسازد».
این حدیث، خطر دنبال کردن لغزشهای مردم را بیان میکند. در فضای مجازی، گاهی افراد به دنبال یافتن اشتباهات دیگران هستند تا آن را منتشر کنند، دربارهاش شوخی بسازند یا دیگران را علیه صاحب آن تحریک کنند. این رفتار با اخلاق اسلامی سازگار نیست.
البته باید میان چند مسئله تفاوت گذاشت:
اگر یک شخص عادی اشتباهی شخصی کرده است و اصلاح او ممکن است با نصیحت خصوصی انجام شود، انتشار آن اشتباه جایز نیست.
اما اگر شخصی به صورت علنی گمراهی یا فسادی را تبلیغ میکند و بیان حقیقت برای جلوگیری از فریب مردم لازم است، این موضوع حکم دیگری دارد و باید با ضوابط شرعی، عدالت و بدون تجاوز از حد ضرورت انجام شود.
هدف مسلمان از برخورد با خطاها باید اصلاح باشد، نه انتقام، تحقیر یا جمع کردن بازدید.
📚 آداب حضور در فضای مجازی
✍ نویسنده: خلیل الرحمن خباب | 2 062 |
| 20 | کارهایی که بر اثر تکرار، به عادت تبدیل میشوند، کمکم جزئی از طبیعت و رفتار معمول انسان میگردند؛ بهگونهای که گاهی فرد حتی به آنها افتخار میکند، اگرچه که در حقیقت زشت و ناپسند باشند.
اگر شما میتوانستید با جفری اپستین همصحبت شوید، قطعاً متوجه میشدید که او نیز برای اعمال چندشآور و ناپاک خود توجیهاتی داشت و حتی تا اندازهای به آنها افتخار میکرد.
این عادت ذاتی بشر است که کارهای خود را زیبا و کارهای دیگران زشت و مشوه میبیند؛ چنانکه الله متعال میفرماید:
{قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُم بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمَالًا (۱۰۳) الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَهُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعًا (۱۰۴)} [الکهف: ۱۰۳ - ۱۰۴].
«بگو که آیا میخواهید شما را بر زیانکارترین مردم آگاه سازیم؟ [آنها] کسانی هستند که تلاش و کوشششان در زندگی دنیا تباه و ضایع شده، و با این حال گمان می کنند که کار نیک انجام میدهند».
این زیبایی، نه در عالم حقیقی تجسم دارد و نه کسی آن را تأیید میکند؛ بلکه پوستۀ نازکی از توهم و فریب است که شیطان با دسیسههای خویش جلوهنمایی میکند؛ چنانکه الله متعال میفرماید:
{وَلَٰكِنْ قَسَتْ قُلُوبُهُمْ وَزَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطَانُ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ} [الأنعام: ۴۳].
«بلکه دلهایشان سخت شد و شیطان کردار زشت آنان را در نظرشان زیبا نمود».
از همینجاست که انسان باید در قضاوت دربارهٔ خویش محتاط باشد؛ زیرا نفس آدمی گاهی چنان توانایی توجیه و زیبا جلوهدادن کارها را دارد که زشتی را نیکی و خطا را درست میپندارد.
خطر بزرگ آن نیست که انسان اشتباه کند؛ بلکه آن است که دیگر زشتی اشتباه خود را نبیند و برای آن دلیل و توجیه بتراشد. آنگاه انسان نهتنها از اصلاح خویش بازمیماند، بلکه ممکن است به چیزی افتخار کند که شایستهٔ پشیمانی است.
بزرگترین نعمت این نیست که انسان همیشه خود را درست بداند؛ بلکه آن است که توان دیدن خطاهای خویش را داشته باشد. چه بسیار انسانهایی که از گناه دور نشدند، نه به این دلیل که حقیقت را نمیشناختند، بلکه به این دلیل که زشتی کار خویش را در پشت پردهٔ توجیهات پنهان کردند.
✍ خلیل الرحمن خباب | 2 107 |
