فرهاد شفتی
Open in Telegram
اندیشهها، یافتهها و دغدغههایم را در باب دین، اخلاق و معنویت مطرح میکنم. گاهی نیز با نواختن سازی، تنوعطلبی خواهم کرد. از نقد، نظر و پرسشهای شما بهره میبرم: farhad.s.telegram@gmail.com دربارهی من: https://t.me/farhadshafti/13
Show more3 976
Subscribers
+124 hours
+17 days
+1430 days
Data loading in progress...
Similar Channels
Tags Cloud
Incoming and Outgoing Mentions
---
---
---
---
---
---
Attracting Subscribers
September '26
September '26
+12
in 0 channels
August '26
+85
in 1 channels
Get PRO
July '26
+72
in 4 channels
Get PRO
June '26
+79
in 3 channels
Get PRO
May '26
+26
in 1 channels
Get PRO
April '26
+24
in 4 channels
Get PRO
March '26
+19
in 0 channels
Get PRO
February '26
+178
in 12 channels
Get PRO
January '26
+18
in 1 channels
Get PRO
December '25
+34
in 6 channels
Get PRO
November '25
+40
in 5 channels
Get PRO
October '25
+57
in 5 channels
Get PRO
September '25
+38
in 5 channels
Get PRO
August '25
+59
in 9 channels
Get PRO
July '25
+70
in 5 channels
Get PRO
June '25
+69
in 22 channels
Get PRO
May '25
+46
in 10 channels
Get PRO
April '25
+62
in 14 channels
Get PRO
March '25
+138
in 13 channels
Get PRO
February '25
+54
in 10 channels
Get PRO
January '25
+52
in 9 channels
Get PRO
December '24
+43
in 5 channels
Get PRO
November '24
+64
in 5 channels
Get PRO
October '24
+92
in 12 channels
Get PRO
September '24
+56
in 9 channels
Get PRO
August '24
+54
in 5 channels
Get PRO
July '24
+127
in 10 channels
Get PRO
June '24
+69
in 9 channels
Get PRO
May '24
+71
in 4 channels
Get PRO
April '24
+136
in 5 channels
Get PRO
March '24
+295
in 11 channels
Get PRO
February '24
+88
in 4 channels
Get PRO
January '24
+103
in 3 channels
Get PRO
December '23
+161
in 13 channels
Get PRO
November '23
+103
in 11 channels
Get PRO
October '23
+70
in 8 channels
Get PRO
September '23
+87
in 0 channels
Get PRO
August '23
+95
in 0 channels
Get PRO
July '23
+113
in 0 channels
Get PRO
June '23
+88
in 0 channels
Get PRO
May '23
+63
in 0 channels
Get PRO
April '23
+141
in 0 channels
Get PRO
March '23
+138
in 0 channels
Get PRO
February '23
+98
in 0 channels
Get PRO
January '23
+126
in 0 channels
Get PRO
December '22
+87
in 0 channels
Get PRO
November '22
+125
in 0 channels
Get PRO
October '22
+90
in 0 channels
Get PRO
September '22
+141
in 0 channels
Get PRO
August '22
+136
in 0 channels
Get PRO
July '22
+115
in 0 channels
Get PRO
June '22
+40
in 0 channels
Get PRO
May '22
+99
in 0 channels
Get PRO
April '22
+119
in 0 channels
Get PRO
March '22
+65
in 0 channels
Get PRO
February '22
+73
in 0 channels
Get PRO
January '22
+124
in 0 channels
Get PRO
December '21
+250
in 0 channels
Get PRO
November '21
+182
in 0 channels
Get PRO
October '21
+52
in 0 channels
Get PRO
September '21
+39
in 0 channels
Get PRO
August '21
+197
in 0 channels
Get PRO
July '21
+37
in 0 channels
Get PRO
June '21
+24
in 0 channels
Get PRO
May '21
+84
in 0 channels
Get PRO
April '21
+249
in 0 channels
Get PRO
March '21
+125
in 0 channels
Get PRO
February '21
+34
in 0 channels
Get PRO
January '21
+641
in 0 channels
Get PRO
December '20
+924
in 0 channels
| Date | Subscriber Growth | Mentions | Channels | |
| 09 September | 0 | |||
| 08 September | +1 | |||
| 07 September | 0 | |||
| 06 September | +1 | |||
| 05 September | +1 | |||
| 04 September | +1 | |||
| 03 September | +2 | |||
| 02 September | +1 | |||
| 01 September | +5 |
Channel Posts
سلسله گفتارها
🍃 فهرست نشستهای هماندیشی (فصل دوم): تذکرة الاولیاء
مقصود از تمرکز بر تذکرةالاولیاء در این فصل نه مباحث عرفان نظری و اصطلاحات تصوف بود، و نه دانستن زندگینامۀ مشایخ، و نه بار کردن مفاهیم مدرن زمانه بر سنت عرفان و تصوف. از نگاهی «متصل» به هستی شکافی میان زندگی روزمره در این زمانه و حکایات رهروان طریقت در این کتاب نیست. بر این مبنا مقصود در فصل دوم، (نه حتی یافتن کاربرد که) یافتن خود در این حکایات بود، که آب دریا را اگر نتوان کشید هم به قدر تشنگی باید چشید:
1. خراب بادۀ لعل
ذکر جعفر صادق
خاکساری اصیل و غیراصیل
2. حجابِ چهرۀ جان
ذکر اویس قرنی
«دنیا» و «ابدیت»، دوگانه یا یگانه؟
3. طریقِ رندی و عشق
ذکر حسن بصری
نفاق با دیگران، نفاق با خود، قلب سلیم
4. صفیرِ کنگرۀ عرش
ذکر مالک دینار
از سبکباری اخلاقمدار و غنی
5. هماندیشی و همدلی در ایام جنگ
6. درسِ نظر
ذکر حبیبِ عجمی
نفاق با خدا
7. طبیبِ عشق
ذکر رابعه عدویه
نقدی به دوگانۀ عشق مجازی و عشق حقیقی، غوطه در خود، ارزش لذتهای خُرد
8. خوابت هست؟
ذکر فضیل عیاض
توبه، خودآینهگی و خودتازهگی
9. هیچ مگویش، مبویش
ذکر ابراهیم ادهم
از توهم معنویت تا ترنم معنویت، ظرافتهای دینورزی
10. قال ومقال عالم
ذکر بشر حافی
مفهوم قلب (دل) و رهزنهای آن در دنیای مدرن
11. همدلی، به کجای این شب تیره بیاویزم قبای ژندهٔ خود را؟
12. همدلی: مصیبتنامه
13. گوهر مخزن اسرار
ذکر بایزید بسطامی (1)
▫️همسانی با خداوند
▫️همسویی با هستی
▫️همگنی در خود
۱۴. تختهبندِ تن
ذکر بایزید بسطام (2)
قوام انسان به خداوند، دردِ وجودیِ انسان
15. آنچه آغاز ندارد
خلاصۀ فصل دوم، دیدگاه «متصل» در برابر دیدگاه «منفصل» به هستی، و کلام آخر
🍃 دیگر سلسله گفتارهای گذشته:
▫️پارکستهای نرسیده به درخت (27 قسمت در دو فصل)
▫️قرآن و سه پرسش اساسی (در 5 قسمت)
▫️هماندیشی، فصل اول (در 13 قسمت)
🍃 سلسلهگفتارهای پیشِ رو، اگر فرصت و رخصتی باشد:
▫️سلسلهگفتارهای کثرتانگاری دینی
▫️نشست هماندیشی، فصل سوم: مناجاتهای پانزدهگانه
▫️نشست هماندیشی، فصل چهارم: در آستانهٔ قرآن
@farhadshafti
| 2 | 🍃در آخرین نشست هماندیشی حکایتهایی از ابوالحسن خرقانی، جنید بغدادی، و ابوسعید ابوالخیر خواندیم و از دشواری مجاهدۀ اهل سلوک گفتیم.
فصل دوم هماندیشی را مرور کردیم. توضیح دادم که به گمانم تمام این فصل در این آیات قرآن خلاصه شدهاند:
يَوْمَ لَا يَنفَعُ مَالٌۭ وَلَا بَنُونَ
إِلَّا مَنْ أَتَى ٱللَّهَ بِقَلْبٍۢ سَلِيمٍۢ
(شعراء: 88، 89)
در توضیح قلب سلیم به سه منش اشاره کردم که در نشست سیزدهم توضیح دادم:
▫️همسانی با حقیقت مطلق (خداوند)
▫️همسویی با هستی
▫️همگنی در خود
🍃 همچنین یادآوری کردم که مقصود از تمرکز بر تذکرةالاولیاء در این فصل نه مباحث عرفان نظری و اصطلاحات تصوف بود، و نه دانستن زندگینامۀ مشایخ، و نه بار کردن مفاهیم مدرن زمانه بر سنت عرفان و تصوف. از دیدگاه «متصل» در برابر دیدگاه «منفصل» به هستی یاد کردم (که خود بحث جدایی را میطلبد) و توضیح دادم که بر مبنای دیدگاه متصل شکافی میان زندگی روزمره در این زمانه و آنچه از بزرگان طریق میخوانیم نمیبینم. بر این مبنا مقصود در فصل دوم (نه حتی یافتن کاربرد این حکایات) که یافتن خود در این حکایات بود.
#هماندیشی
@farhadshafti | 1 916 |
| 3 | تا نیمساعت دیگر، ۲۱:۰۰. | 204 |
| 4 | متن برگزیده برای آخرین نشستِ فصل دوم هماندیشی (امشب) | 1 147 |
| 5 | 👆
ورود از طریق گزینهٔ مهمان:
https://www.skyroom.online/ch/12ht/yade-ostad | 1 328 |
| 6 | نشست آخر هم اندیشی: آنچه آغاز ندارد
در آخرین نشست فصل دوم هماندیشی بحثهای گذشته را بهصورت نظاممند در کنار هم مینشانیم و مفاهیم کلیدی این فصل را مرور میکنیم.
در این نشست بر شخصیت خاصی متمرکز نخواهیم بود؛ اما به مناسبت، بر در خانهٔ گزیدهای از ایشان درنگ خواهیم کرد تا پرتوی از گوهر وجودشان برگیریم و از حکایتشان بهرهای ببریم.
سخن را با هماندیشی برای گشودن راهی میان جهان اینگونه حکایتها و تجربهٔ زیستهٔ امروز به انجام میرسانیم.
اگر فرصتی باقی ماند و موافقِ حال بود، آخرین نشست و فصل دوم را با نوای تنبور به پایان خواهیم برد. | 1 097 |
| 7 | درنگ (۴) - مردم؟!
▫️مردم ایران ...
🍃 هر عبارتی پس از دو کلمهٔ بالا بیاید نادرست است، مگر عبارات بسیار کلی و بدیهی، مثلا «مردم ایران، ایرانیاند».
چرا؟ چون مردم ایران مانند مردم کشورهای دیگر، متکثراند، گوناگوناند، و شاید حتی بیش از بسیاری از ایشان.
حتی اگر جملهای دربارهٔ مردم ایران با «ما» آغاز شود نیز شامل همین است.
این نکتهٔ ساده را تا حکومت نفهمد، تا «مردم» نفهمند، تا من و تو نفهمیم، گامی دیگر از واقعیت به سوی پندار برداشتهایم و به جای اینکه بخشی از راه حل شویم، بخشی از مشکل شدهایم.
#درنگ
@farhadshafti | 1 438 |
| 8 | 🍃 درود خداوند بر تو ای پیامبر مهربانی:
🔍خاطر عاطف
🔍 تو کی بودی ای مسافر ...
🔍 مردی که رنگ خدا بود
🔍 کدام محمد پیامبر ماست؟
🔍 قرآن به منزلهٔ منازلالسائرین محمد (ص)
#پیامبر
@farhadshafti | 1 463 |
| 9 | تأمل (۵)
🍃 «آیا دین خاصی از جهت صدق و امکان رسیدن به رستگاری اعلی نسبت به دیگر ادیان برتری دارد؟»
مطالب مربوط:
- کثرتگرایی یا انحصارگرایی محققانه؟
- قرآن، انحصارگرا یا کثرتگرا؟
- تقریری از جلسات قرآن و سه پرسش اساسی، بخش دوم: قرآن انحصارگراست یا کثرتانگار؟
- گفتوگویی در باب قرآن و کثرتانگاری دینی
#تآمل
@farhadshafti | 1 704 |
| 10 | تأمل (۵)
🍃 «آیا دین خاصی از جهت صدق و امکان رسیدن به رستگاری اعلی نسبت به دیگر ادیان برتری دارد؟»
بیان صوتی بر مبنای نقدها، پرسشها، نظرات و مناظرههای دریافت شده تا حدود سه روز دیگر همرسان میشود. برای آشنایی با روال سلسله پیامهای «تأمل» و نقشی که میتوانید داشته باشید به اینجا نگاه کنید.
#تأمل
@farhadshafti | 1 703 |
| 11 | ادامهٔ «تأمل»
پیش از اینکه طوفان حوادث دل و ذهنمان را به جای دیگری ببرد سلسله فرستههایی را با نام «تأمل» آغاز کرده بودم. در هر تأمل گزارهای را دربارهٔ دین و معنویت مطرح و از دوستان دعوت میکردم که در بخش نظرات دیدگاه یا پاسخ خود به آن گزاره را بنویسند. سپس در یک فایل صوتی کوتاه به نکات مطرح شده میپرداختم و نظر خود را نیز همرسان میکردم.
اکنون پس از رهآورد سفر عمره، با شما از وادی دل به وادی عقل میروم و تأملها را ادامه میدهم. چون زمانی گذشته است و این تأملها ترتیبی منطقی دارند، چهار تأمل پیشین را برای یادآوری دوستان علاقهمند در اینجا میآورم و تأمل (۵) را اگر مجالی باشد به زودی همرسان میکنم.
تأمل (۱) «دین اخلاق است و دیگر هیچ»
تأمل (۲) «مخاطب آیات قرآن و مصداق بدون نیاز به تاویل و تطبیق این آیات تنها ساکنان زمان و مکان وحی بودهاند، مگر اینکه به قرینه خلافش ثابت شود.»
تأمل (۳)«قوانین شریعت در قرآن تا چه حدّی فرازمان و فرامکاناند؟»
تأمل (۴) «معنا و لفظ وحی تا چه اندازه از نفس وحیگیرنده تأثیر میپذیرد؟»،
به عبارت دیگر: «دریافتهای انسان متعالی از حقیقت مطلق تا چه اندازه از نفس او تأثیر میپذیرد؟»
#تأمل
@farhadshafti | 1 582 |
| 12 | مجموعۀ رهآورد سفر
از دوستانی که در این یک ماه گذشته با کلمات مهرآمیز و پرمحبت خود من را در ادامۀ فرستادن عکسها و یادداشتهای سفر عمره تشویق و همراهی کردند بسیار سپاسگزارم. نوشتههای شما در بخش نظرات حال و هوای آن سفر را تازه کرد و نیز از شما آموختم.
تمام تصاویر و یادداشتها و فیلمها و پیوندها را در یک فایل پی دی اف جمع کرده و به اینجا پیوست کردهام. امیدوارم قابل استفاده باشد.
همانطور که در صفحۀ اول نوشتهام، این مجموعه را که «میعادگاهِ آینهها» نام نهادهام به دوست عزیز، صدّیق قطبی پیشکش میکنم. | 1 400 |
| 13 | تصویر
میعادگاه آینهها
🍃 هر سفری را پایانی است غیر از سفری که در آن در جستجوی ناپیدا باشی. چنین سفری آغازی هم ندارد.
اکنون در آخرین شب در مدینه روبروی این بقعۀ سبز ایستادهای و به رسم وفا، جاری این سبزینه را بر جانت پذیرا میشوی و درتمام تجربۀ این سفر سیری دوباره میکنی تا به یاد صبغة الله رنگی از خدا را در خود بیابی و یا خود را تعمید یافتۀ دستانِ پر مهرِ او ببینی.
اینجاست که خواهی یافت که تو هیچگاه آغاز این سفر را رقم نزدی که اکنون به پایانش بری. این سفر آغازش به دست اولالاولین بود و پایانش به دست آخرالاخرین. آمدن به مکه و مدینه آغاز سفر نبود و بازگشت از اینجا نیز پایانش نیست. این نیز منزلی دیگر از «سفر حجمی در خط زمان» بود. میتوانی «تولدی دوباره» بینگاریش یا خود را انسانی دیگر بخوانی. من اما گمان میکنم که در این لحظه که پایان نیست، همانم که بودم، رهروی در خیل رهروان، در نیمهراهِ لبریز شدن وجود از پیمانۀ تنگِ تَن، در کارزاری بیامان و بیانتها میان کاستی و فزونی، پلشتی و پاکی، آشفتگی و بسامانی. اینک اما با رهتوشهای برای چالاکی و هوشیاری.
آن «برو به سلامت» را که در وداع با کعبه شنیدی، اینجا نیز میشنوی و با خود میاندیشی که آری میروم و میدانم که آن لحظۀ نابی که پروایی از آسودگیم بازمیدارد، یا دردی قرار از من میرباید، و در آن حال خوشی که تابشی آشنا زیر همین ابرهای انبوه جان را گرما میدهد، انگار که در برابر همین گنبد سبز ایستادهام و در طواف همان خانۀ جامه کبودم.
🍂 آری درست میاندیشی، یار در خانه است و به قول مولانا معشوق همسایهٔ دیوار به دیوار است. پس به قصد رفتن چند گام دور میشوی، اما میایستی، و روی برمیگردانی، ... نظاره میکنی. گنبد سبز را میبینی که از همیشه دلرباتر مینماید و در خاطرت کعبه را مییابی . چرخش پروانهوار سپیدپوشان را. در مقابلت مردی همچنان سر فروهشته برابر مسجد نشسته است، و زنی که انگار جامهاش را از گنبد سبز مسجد بافته میان باد خوشی که قرار ندارد، روبروی گنبد در سکوت ایستاده است.
و تو به یاد میآوری که بله خداوند در همهجا هست، اما من به اینجا آمدم تا بهترین خود را بازیابم و نزد او برم تا شاید آینهای برابر آینهای قرار گیرد و ابدیتی رقم خورد.
ای کاش که این آخرین دیدار نباشد، ای کاش که شوق ابدیت، تو را و مرا بار دیگر به این میعادگاه آینهها بیاورد، آنجا که بهترینِ تو در انتظار دیدارت نشسته است.
#عمره
@farhadshafti | 1 444 |
| 14 | رهآورد سفر (آخرین تصویر)
یادداشت در فرستۀ بعدی 👇 | 1 277 |
| 15 | رهآورد سفر عمره
زبانِ محرمی
🍃 عکسِ مرد افغان را با اجازۀ خودش در بخش اصلی و وسیعِ مسجد، در پسِ روضۀ پیامبر، گرفتم؛ جایی که میشد بهآسانی وارد شد و ساعتها نشست .
به خصوص در مکانهای عبادی سرم به کار خودم است و سعی میکنم نه مزاحم کسی شوم و نه به کسی اجازه دهم که مزاحم من شود. یک ساعتی کنار یکدیگر نشسته بودیم و هر یک در خلوت خود، نمازی، قرآنی، مناجاتی، تفکری، سکوتی. به نحو قریبی با او احساس پیوندی کردم و به نظرم میآید که او نیز، چون در یک لحظۀ فراغت هر دو همزمان به یکدیگر نگاه کردیم.
در همان لحظه سخن آغاز شد. سلامی به یکدیگر کردیم و مدتی گفتگو کردیم، من به فارسی و او به پشتو. من که غیر از چند کلمۀ آشنا یک کلمه از حرفهایش نفهمیدم و گمان نمیکنم او نیز چندان متوجه حرفهای من بود، اما یکی از دلنشینترین گفتگوهایی بود که با کسی داشتهام و به گمانم برای او نیز.
در بازگشت با خود زمزمه میکردم:
همزبانی خویشی و پیوندی است
مَرد با نامحرمان چون بندی است
ای بسا هندو و تُرکِ همزبان
ای بسا دو تُرک چون بیگانگان
پس زبانِ محرمی خود دیگراست
همدلی از همزبانی خوشتراست
#عمره
@farhadshafti | 1 217 |
| 16 | تصویر
رهآورد سفر عمره
سرمستی و فغان
🍃 در یکی از اولین یادداشتهای این رهآورد سفر نوشتم که «این نیاز روانی انسان به داشتن چیزی ملموس در مسیر عبادت و معنویت حس غریبی است.» اکنون اضافه میکنم که «این نیاز روانی انسان برای داشتن حکایتهای جانافزا در آن مسلک معنوی که بر آن است نیز بسیار جالب است.»
این مکان، مسجدالنبیِ نخستین، برای یافتن انباشت چنین حکایتهایی گنجینه است. چندان هم مهم نیست که تمام این حکایتها دقیقاً عین واقع باشند، مهم این است که این مکان آبستن چنین حکایتهایی بوده است. به هر سو که مینگری، به هر گوشهای، یکی از این حکایتها در برابر چشم خیالت قرار میگیرد. در این مکان کوچک آنقدر سررشتۀ اینگونه حکایتها فراوان است که آسانتر است فهرستوار به آنها اشاره کنم:
▫️خانۀ پیامبر
▫️ مرقد پیامبر
▫️خانۀ علی و فاطمه
▫️ محراب پیامبر
▫️ منبر پیامبر
▫️ ستون مصحف
▫️ ستون توبه
▫️ ستون وفود
▫️ستون سریر
▫️ستون مخلّفه
▫️ محلّ ستون حنّانه
▫️ مابین مرقد و منبر پیامبر
هر یک از اینها حکایت و حکایتهای خود را دارند.
🍃 در یادداشت دیگری نوشتم که نگاه مشهور این است که ایام و مکانهایی هستند که بالذات مقدساند و اینکه گمان من این است که این انسانها هستند که با عبادت و توجه خود مکانها و ایام را برای خود مقدس میکنند.
اگر حقیقتی در این دعوی باشد آنگاه میگویم که در این مکان انباشتِ روزافزونِ معنویت را میبینی. تصور کن چه انسانهایی در این مکان زندگی کردند، نماز خواندند، قرآن خواندند، شبها را زنده داشتند و به مناجات گذراندند، از آغاز این بنا تا امروز. تصور کن، اگر دعوی من درست باشد، پیامبر میان مرقد و منبرش چهها کرده که آن را باغی از باغهای بهشت خوانده است. به یادآور علی را و فاطمه را و یاران صدیق پیامبر را که در همین مکان به او اقتدا کردند و پبشانی بر زمین گذاشتند. همچنین اینجا جایی است که شاهد مهربانی پیامبر بر پیروانش بود و نیز شاهد آخرین صلای او بر ایشان.
🍃 اینجا نیز مانند مسجدالحرام بسیار مشکل است که حضور داشته باشی و از معنویتش بهرهای نبری (حتی اگر خودت هم نفهمی که بهرهای بُردهای). من در همان یادداشت تجربۀ مسجدالحرام را به ریزش باران تشبیه کردم و اینکه هرجا که باشی قطرههای زلال این باران جانت را طراوت میدهند. واقعاً نمیتوانم توضیح دهم و توجیهی برایش بیاورم اما تجربۀ این مکان (مسجدالنبی نخستین) برای من مانند قدم زدن در چشمهساری بود ، باز هم آب و باز هم قطرههای آب که هر جا که باشی باز هم بر جانت مینشیند، اما این بار انگار که با قدمهایت آن را درمییابی.
این همانجایی است که نوشتم باید برایش از روی اَپ وقت بگیری و وقتی که میدهد تنها 20 الی 30 دقیقه است و پس از آن تا یک سال نمیتوانی نوبت بگیری مگر اینکه در حج تمتع باشی. همین نیز به حس و حال و این تجربه رنگ دیگری میداد.
به عمری یک نفَس با ما چو بنشینند، برخیزند
نهالِ شوق در خاطر چو برخیزند، بنشانند
نگهبانی که ایستاده بود اینبار با زبان انگلیسی از من پرسید «تمام شد؟»، گفتم «نه»، پرسید «کی تمام میشود؟»، گفتم «هیچوقت». لبخندی زد و اجازه داد که لَختی دیگر بمانم.
🍂 از ستون حنانه گفتم، دوستان حکایتش را میدانند. به تأسی از مولانا میگویم چوب هم که باشی اینجا با کمی سرمستی فغان درونت را خواهی شنید:
سرمستِ چنان خوبی کی کم بوَد از چوبی
برخواست فغان آخر از اُستنِ حنّانه
#عمره
@farhadshafti | 1 064 |
| 17 | تصویر
رهآورد سفر عمره
سرمستی و فغان
🍃 در یکی از اولین یادداشتهای این رهآورد سفر نوشتم که «این نیاز روانی انسان به داشتن چیزی ملموس در مسیر عبادت و معنویت حس غریبی است.» اکنون اضافه میکنم که «این نیاز روانی انسان برای داشتن حکایتهای جانافزا در آن مسلک معنوی که بر آن است نیز بسیار جالب است.»
این مکان، مسجدالنبیِ نخستین، برای یافتن انباشت چنین حکایتهایی گنجینه است. چندان هم مهم نیست که تمام این حکایتها دقیقاً عین واقع باشند، مهم این است که این مکان آبستن چنین حکایتهایی بوده است. به هر سو که مینگری، به هر گوشهای، یکی از این حکایتها در برابر چشم خیالت قرار میگیرد. در این مکان کوچک آنقدر سررشتۀ اینگونه حکایتها فراوان است که آسانتر است فهرستوار به آنها اشاره کنم:
▫️خانۀ پیامبر
▫️ مرقد پیامبر
▫️خانۀ علی و فاطمه
▫️ محراب پیامبر
▫️ منبر پیامبر
▫️ ستون مصحف
▫️ ستون توبه
▫️ ستون وفود
▫️ستون سریر
▫️ستون مخلّفه
▫️ محلّ ستون حنّانه ▫️ مابین مرقد و منبر پیامبر
هر یک از اینها حکایت و حکایتهای خود را دارند.
در یکی از یادداشتها نوشتم که نگاه مشهور این است که ایام و مکانهایی هستند که بالذات مقدساند و اینکه گمان من این است که این انسانها هستند که با عبادت و توجه خود مکانها و ایام را برای خود مقدس میکنند.
اگر حقیقتی در این دعوی باشد آنگاه میگویم که در این مکان انباشتِ روزافزونِ معنویت را میبینی. تصور کن چه انسانهایی در این مکان زندگی کردند، نماز خواندند، قرآن خواندند، شبها را زنده داشتند و به مناجات گذراندند، از آغاز این بنا تا امروز. تصور کن، اگر دعوی من درست باشد، پیامبر میان مرقد و منبرش چهها کرده که آن را باغی از باغهای بهشت خوانده است. به یادآور علی را و فاطمه را و یاران صدیق پیامبر را که در همین مکان به او اقتدا کردند و پبشانی بر زمین گذاشتند. همچنین اینجا جایی است که شاهد مهربانی پیامبر بر پیروانش بود و نیز شاهد آخرین صلای او بر ایشان.
اینجا نیز مانند مسجدالحرام بسیار مشکل است که حضور داشته باشی و از معنویتش بهرهای نبری (حتی اگر خودت هم نفهمی که بهرهای بُردهای). من تجربۀ مسجدالحرام را به ریزش باران تشبیه کردم و اینکه هرجا که باشی قطرههای زلال این باران جانت را طراوت میدهند. واقعاً نمیتوانم توضیح دهم و توجیهی برایش بیاورم اما تجربۀ این مکان (مسجدالنبی نخستین) برای من مانند قدم زدن در چشمهساری بود ، باز هم آب و باز هم قطرههای آب که هر جا که باشی باز هم بر جانت مینشیند، اما این بار انگار که با قدمهایت آن را درمییابی.
این همانجایی است که نوشتم باید برایش از روی اَپ وقت بگیری و وقتی که میدهد تنها 20 الی 30 دقیقه است و پس از آن تا یک سال نمیتوانی نوبت بگیری مگر اینکه در حج تمتع باشی. همین نیز به حس و حال و این تجربه رنگ دیگری میداد.
به عمری یک نفَس با ما چو بنشینند، برخیزند
نهالِ شوق در خاطر چو برخیزند، بنشانند
نگهبانی که ایستاده بود اینبار با زبان انگلیسی از من پرسید «تمام شد؟»، گفتم «نه»، پرسید «کی تمام میشود؟»، گفتم «هیچوقت». لبخندی زد و اجازه داد که لَختی دیگر بمانم.
از ستون حنانه گفتم، دوستان حکایتش را میدانند. به تأسی از مولانا میگویم چوب هم که باشی اینجا با کمی سرمستی فغان درونت را خواهی شندید:
سرمستِ چنان خوبی کی کم بوَد از چوبی
برخواست فغان آخر از اُستنِ حنّانه | 4 |
| 18 | رهآورد سفرِ عمره
یادداشت در فرستۀ بعدی 👇 | 1 144 |
| 19 | سوءتفاهمی دربارۀ منظور از «ایمان به خداوند» در قرآن
🍃 در کلام امروزی هنگامی که میگوییم «ایمان به خدا» در بسیاری موارد منظورمان «باور به وجود خداوند» است. شاید همین باعث شده است که عبارتهای قرآنی که دستور به ایمان آوردن میدهند، به آن توصیه میکنند، یا آن را از شرطهای رستگاری میدانند غالبا در ذهن ما به دستور و توصیه و شرط «باور به وجود خدا» ترجمه میشوند.
🍃 این در حالی است که تمام مخاطبان مستقیم قرآن به وجود خدا باور داشتند، یا بگذارید برای اینکه درگیر بحثهای تاریخی نشویم اینگونه بگویم که گفتمان قرآن با مخاطب باورمند است. «الذین آمنوا» آنها هستند که به پیامبر خدایی که به آن باور دارند ایمان آوردند. «الذین اشرکوا» آنها هستند که به خدایی که به او باور دارند شرک آورده بودند. تکلیف «اهل الکتاب» نیز معلوم است.
🍃 توصیه و دستور قرآن به ایمان به خداوند انتظار از مخاطب برای باور نیست، بلکه انتظار ملزم بودن به پیآمدهای باوری است که حاصل بوده، چه پیآمدهای نظری (توحید) و چه پیآمدهای عملی (عمل صالح).
🍂 تاکید قرآن بر ایمان به عنوان یکی از شرطهای رستگاری انتظار بیجا و تحمیلی برای قبول یک باور نیست، بلکه انتظار عمل به باور است. از این منظر شرط «ایمان» برای رستگاری، در ساحت عمل و اخلاق است و نه نظر و باور.
@farhadshafti | 1 502 |
| 20 | https://www.kojaro.com/news/309920-chobak-alamut-castle-heritage/ | 1 353 |
