现已上线！2025 年 Telegram 研究 — 年度关键洞察 
491
订阅者
+224 小时
+307 天
+3230 天
数据加载中...
吸引订阅者
六月 '26
六月 '26
+38
在2个频道中
五月 '26
+33
在3个频道中
Get PRO
四月 '26
+66
在5个频道中
Get PRO
三月 '26
+17
在1个频道中
Get PRO
二月 '260
在0个频道中
Get PRO
一月 '260
在0个频道中
Get PRO
十二月 '250
在0个频道中
Get PRO
十一月 '250
在0个频道中
Get PRO
十月 '250
在0个频道中
Get PRO
九月 '250
在1个频道中
Get PRO
八月 '250
在1个频道中
Get PRO
七月 '250
在4个频道中
Get PRO
六月 '250
在1个频道中
Get PRO
五月 '250
在4个频道中
Get PRO
四月 '250
在0个频道中
Get PRO
三月 '250
在0个频道中
Get PRO
二月 '250
在1个频道中
Get PRO
一月 '25
+32
在0个频道中
Get PRO
十二月 '24
+39
在0个频道中
Get PRO
十一月 '24
+52
在3个频道中
Get PRO
十月 '24
+29
在1个频道中
Get PRO
九月 '24
+15
在1个频道中
Get PRO
八月 '24
+20
在1个频道中
Get PRO
七月 '24
+13
在2个频道中
Get PRO
六月 '24
+4
在0个频道中
Get PRO
五月 '24
+7
在0个频道中
Get PRO
四月 '24
+201
在0个频道中
Get PRO
三月 '240
在0个频道中
Get PRO
二月 '24
+145
在3个频道中
| 日期 | 订阅者增长 | 提及 | 频道 | |
| 12 六月 | +2 | |||
| 11 六月 | +1 | |||
| 10 六月 | +1 | |||
| 09 六月 | +2 | |||
| 08 六月 | +4 | |||
| 07 六月 | +20 | |||
| 06 六月 | +6 | |||
| 05 六月 | +1 | |||
| 04 六月 | 0 | |||
| 03 六月 | 0 | |||
| 02 六月 | 0 | |||
| 01 六月 | +1 |
频道帖子
Bəs biz öz qəflətimizə, hədər olan ömrümüzə nə dərəcədə göz yaşı tökə bilirik? İslamın ucalması uğrunda heç bir fədakarlıq etmədən, rahatlıqla ötüb keçən elə günlərimiz var ki... Onların məhşərdəki hesabını necə verəcəyik? Allah yolunda hansı çətinliklərə sinə gərdiyimizi bir anlıq da olsa təfəkkür etdikmi?
Abid əl-Fəsəvi belə dedi: "Soyuq və yağışlı bir gecədə, İbnulmübarəklə (Allah ondan razı olsun) bir qəzvədə (hərbi səfərdə) idim. Birdən o, ağlamağa başladı. Mən ondan: "Belə bir çətinliyə görəmi ağlayırsan?" deyə soruşdum. O isə belə cavab verdi: "Mən yalnız, savab qazanmağımız üçün içində bu cür məşəqqətlər olmayan və artıq geridə qalmış gecələrimə görə ağlayıram".
Tərtibül-Mədarik
| 2 |  Suriyalı ustadımız Muhəmməd Tariq əl-Müğrəbi belə deyir:
"İllər əvvəl"
- Avropaya və Amerikaya hicrət etmək istəyirik, çünki oralar azadlıq diyarıdır, heç kimə zülm edilmir və ibadətlərimizi sərbəst şəkildə yerinə yetirə bilərik.
- Övladlarınızı bu fitnəyə məruz qoymayın.
- Heç bir fitnə yoxdur!!! Biz onları yaxşı tərbiyə edəcək və düzgün formada böyüdəcəyik.
"İndi"
- Mənə dua edin, oğlum yenidən İslama qayıtsın.
- Mənə dua edin, qızım sevgilisi ilə çıxıb getməsin.
- Oğluma dua edin ki, cinsiyyətini dəyişdirməsin. | 46 |
| 3 | Ustadlarımdan biri (Allah ona rəhmət etsin) yeddi il əvvəl mənə belə bir nəsihət etmişdi: "Əsasən tələbəlik illərində nə qədər kasıb olsan da, əsla özünü kimsənin yanında kasıb kimi göstərmə. Ətrafının nəzərində hər zaman qəlbi zəngin və comərd bir insan olaraq qal. Xüsusilə də yanındakı elm tələbələrinə böyük fədakarlıqla xidmət et, çətin anlarında onlara maddi və mənəvi dəstək ol, hətta özünün ehtiyacın olsa belə. Əgər bunu etsən, həyatın boyu heç bir zaman darlıq və sıxıntı görməzsən". | 64 |
| 4 |  "Azərbaycana Lazım Olan Məhəllə"
Hazırda İordaniyanın paytaxtı Ammanda, bəlkə də bu ölkənin ən dindar guşəsi adlandırıla biləcək bir məhəllədə yaşayıram. Bu qənaətə gəlməyim təsadüfi deyil, çünki bu məhəllə əslən amerikalı olan Şeyx Nuh Ha Mim Kellerin və onun müridlərinin məskənidir. 1954-cü ildə ABŞ-ın Vaşinqton ştatında, katolik bir ailədə dünyaya göz açan Şeyx Nuh Gonzaga və Çikaqo universitetlərində fəlsəfə və dinlər tarixi üzrə ali təhsil alıb. Sonradan dərin fəlsəfi axtarışları və dilçiliyə olan böyük marağı onu 1977-ci ildə Qahirədə İslamı qəbul etməyə yönəldib. Beləliklə, o, xristian mühitindən gələrək təsəvvüf şeyxliyinə qədər ucalan heyranedici bir mənəvi yol keçib. Bu gün Amerikadan və dünyanın dörd bir yanından gələn bir çox ailə sırf bu mənəvi mühitdə nəfəs almaq üçün bura köçür. Onların əsas məqsədi övladlarını müasir dünyanın mənəvi aşınmalarından və pozulmuş mühitindən uzaq tutaraq, bu məhəllədə saf bir müsəlman kimi yetişdirməkdir.
Zənnimcə, Azərbaycanda da islami dəvəti genişləndirmək və mənəviyyatı canlandırmaq üçün müsəlmanlar bənzər şəkildə elm xadimlərinin ətrafında sıx birləşməli, elmi mərkəzlər və məhəllələr qurmalıdırlar. Əgər belə mühitlər inşa edə bilsək, bunun cəmiyyətimiz üçün necə böyük mənəvi bərəkətlər və faydalar verəcəyinə tezliklə şahid olarıq. Lakin unuda bilmərik ki, bu hədəfə çatmaq üçün ilk növbədə o cür rəhbər elm adamlarını, arifləri yetişdirməliyik. Bir sözlə, yalnız arzulamaq yetməz, həm də əməli addımlar atmaq lazımdır. Əks halda, hərəkət olmadan real bir nəticə əldə etmək çox çətin olacaq. | 73 |
| 5 |  "Ayaq üstə kiçik bayıra çıxmağın şəri hökmü nədir?"
İmam Şürünbülali "Məraqil-Fəlah" adlı əsərində belə deyir: "Ayaq üstə kiçik bayıra çıxmaq, əksər hallarda (nəcisə) bulaşmağa səbəb olduğu üçün - bel ağrısı kimi bir üzr olmadıqca - məkruhdur".
İmam Təhtavi "Haşiyə"sində belə deyir: "(Ayaq üstə kiçik bayıra çıxmaq məkruhdur) sözünə gəlincə, (Molla Əli əl-Qari) "Şərhül-Mişkat" əsərində belə dedi: "Deyilmişdir ki, (buradakı) nəhy tənzihi (məkruh) xarakter daşıyır, digər bir rəyə görə isə təhrimi (məkruh) xarakter daşıyır." "əl-Binayə" kitabında isə (İmam) ət-Təhavinin belə dediyi nəql olunur: "Ayaq üstə sidiyə getməkdə bir qəbahət (problem) yoxdur". (Sitatın sonu)
Qeyd: Şeyxim Əllamə Nidalın bildirdiyinə görə, mötəməd rəyə əsasən, ayaq üstə kiçik bayıra çıxmaq tənzihən məkruhdur. | 70 |
| 6 |  Hesab edirəm ki, burada sual kökündən yanlış qoyulub. Bu cür xətalı sual, cavab verən şəxsin mövzudan asanlıqla yayınmasına və sualdan qaçmasına xidmət edir. Sual, mahiyyət etibarilə, belə qurulmalıdır: "Təsəvvür edin ki, gələcəkdə Türkiyə ilə həmsərhəd olan bir ölkə sizin istədiyiniz kimi şəriət qanunları ilə idarə olunmağa başlayır. Və Türkiyəyə: "Ya sən də bu qanunları qəbul edib şəriət rejiminə keçməlisən, ya da sənə qarşı müharibə elan edəcəyik" şərtini qoyur. Bu vəziyyətdə siz hansı dövlətin tərəfində savaşarsınız?" Sualın əsl forması budur. Əks halda, sualdan qaçmaq çox asandır. Çünki kafir və ya sekulyar prinsiplərlə idarə olunan yad bir dövlətin hücumuna qarşı hər kəs öz vətənini müdafiə edər. Bəs sual mənim dediyim şəkildə qoyulsaydı, cavab necə olardı? | 73 |
| 7 | Ondan (Allahdan) başqa hər nə varsa, məcazi mənada "vahid" adlandırılır, çünki onlar hissələrdən və parçalardan ibarətdir.
İmamulhüda əl-Maturidi | 76 |
| 8 |  Möminlərin Əmirinin fərmanı ilə:
Herat valisi Mövlana İslamcar Herat vilayətində qadınların şəriət hicabına riayət etməsi qanununu tətbiq etməyə başladı. Yeni qanuna əsasən, şəriət hicabına riayət etmə qaydalarını kobud şəkildə pozanlar həbs və ya digər təzir cəzası ilə cəzalandırılacaqlar. | 75 |
| 9 |  Möminlərin arasında elələri vardır ki, Allaha verdikləri sözə sadiq qalarlar. Onlardan kimisi şəhid olmuş, kimisi də (şəhidliyi) gözləyir. Onlar verdikləri sözü qətiyyən dəyişdirmədilər.
Əhzab surəsi, 23. | 74 |
| 10 |  Иншааллах, сегодня вместе с моим дорогим устазом, Шейхом Аллямой Нидалем, мы начнём чтение "Рисалят ат-Таухид" предводителя нашей школы вероубеждения, Имама аль-Худа Абу Мансура аль-Матуриди. Это будет уже шестое произведение по матуридитской акиде, которое я изучаю вместе со своим шейхом. Хотя вокруг принадлежности этого трактата Имаму Матуриди существуют определённые разногласия, исследователи приводят различные научные доводы в пользу того, что данное произведение действительно принадлежит самому Имаму.
Особое примечание: Прошу не путать этот трактат с фундаментальным трудом Имама Матуриди — Китаб ат-Таухид. | 1 |
| 11 | İnşallah, bu gün qiymətli ustadım Şeyx Əllamə Nidal ilə birlikdə əqidə məktəbimizin öndəri, İmamulhüda Əbu Mənsur əl-Maturidinin "Tövhid Risaləsi"ni oxumağa başlayacağıq. Bu, Maturidi əqidəsi üzrə şeyximlə bərabər oxuyacağım altıncı əsər olacaq. Hərçənd ki, bu risalənin İmam Maturidiyə mənsubiyyəti ətrafında müəyyən ixtilaflar mövcuddur, lakin mühəqqiqlər fərqli elmi dəlillərə əsaslanaraq əsərin məhz İmama aid olduğunu sübut edirlər.
Xüsusi qeyd: Bu risaləni İmam Maturidinin fundamental "Kitabüt-Tövhid" əsəri ilə qarışdırmamağınız xahiş olunur. | 71 |
| 12 |  "Suya böyük və kiçik bayıra çıxmaq məsələsi"
İmam Şürünbülali "Məraqil-Fəlah" adlı əsərində belə deyir: "Suya - axar su olsa belə - həmçinin quyunun, çayın və hovuzun yaxınlığında böyük və kiçik bayıra çıxmaq məkruhdur".
İmam Təhtavi "Haşiyə"sində belə deyir: "(Axar su olsa belə) (qövlünə gəlincə), durğun suda (bu əməlin) təhrimən məkruh olması gərəkdir. Çünki "Heç biriniz durğun suya kiçik bayıra çıxmasın" hədisindən anlaşılan son nəticə budur. Axar suda isə, ikisi arasındakı fərqi göstərmək üçün (bu əməl) tənzihən məkruhdur . Bunu "əl-Bəhr" əsərinin sular bəhsində müəllif qeyd etmişdir. Bəzi hüzzaq (mahir) alimlər belə demişlər: "Açıq-aşkar görünən odur ki, durğun su barəsində təfsilata gedilməlidir: Az miqdardakı durğun suda bu əməl haramdır, çünki suyu nəcis edir. Təmiz olan bir şeyi nəcis etmək isə haramdır. Çox miqdardakı (durğun) suda isə təhrimən məkruhdur. Suya böyük bayıra çıxmaq kiçik bayıra çıxmaq kimidir, hətta ondan daha çirkin bir əməldir." İbn Həcər əş-Şafeidən nəql olunduğuna görə, gecə vaxtı suya böyük və kiçik bayıra çıxmaq mütləq şəkildə məkruhdur. Bu, cinlərin insana zərər verməsindən qorxulduğu üçündür, çünki gecə vaxtı suyun onların sığınacağı (məskəni) olduğu deyilmişdir." (Mühəqqiq belə deyir: "(Bu nəss) Şafei kitablarında "deyildi" (qilə) ifadəsi ilə qeyd olunmuşdur. Eyni şəkildə mən buna Sünnə (hədis) kitablarında rast gəlmədim".) | 72 |
| 13 | Şəxsi mesajlarda tez-tez belə bir sualla müraciət edirlər: "Paylaşdığınız nəqlləri mənbə göstərmədən (isnad etmədən) paylaşa bilərikmi?"
Cavab: Kanalımda yerləşdirdiyim bütün qeydləri və nəqlləri heç bir isnad gətirmədən sərbəst şəkildə paylaşa bilərsiniz, hər birinizə halallıq verirəm. Hətta diləsəniz, bu yazıları öz adınızdan da təqdim edə bilərsiniz, mənim üçün heç bir problem yoxdur.
| 83 |
| 14 | "Diqqətli olun!"
"Müctəhidlərin fətvaları sıravi insanlar (avam) üçün, şəriət dəlillərinin müctəhidlər üçün olduğu kimidir!"
فتاوى المجتهدينَ بالنسبة إلى العوام كالأدلة الشرعية بالنسبة إلى المجتهدين!
Dünən İmam Şatibidən yuxarıdakı sitatı paylaşmışdım. Bu gün isə həmin nəqlin davamını sizə təqdim edirəm. Görün, İmam Şatibi nə buyurur:
والدليل عليه أنّ وجود الأدلة بالنسبة إلى المقلدين وعدمها سواء إذ كانوا لا يستفيدون منها شيئا فليس النظر في الأدلة والاستنباط من شأنهم و لا يجوز ذلك لهم البتة.
"Bunun dəlili odur ki, müqəllidlər üçün dəlillərin varlığı ilə yoxluğu birdir (eynidir). Çünki onlar o dəlillərdən heç bir fayda əldə etmirlər. Dəlilləri araşdırmaq və (hökmləri) istinbat etmək onların işi (səlahiyyəti) deyildir və bu, onlara qətiyyən icazəli deyildir". | 85 |
| 15 | Tələbə yoldaşlıq etmək üçün öz görüşündə özünə bənzəyən, məqsəd və istəklərində isə onunla həmfikir olan birini seçməlidir.
الجامع لأخلاق الراوي وآداب السامع
Bu, həqiqətən də çox mühüm bir məsələdir. Zamanında belə bir yoldaşlığın bəhrəsini dadmış biri kimi deyə bilərəm ki, həmfikir bir dost insana elm yolunda böyük bir dayaq olur. İnsan tək qaldıqda isə ən sadə addımlar belə onun üçün ağır bir yükə çevrilir. Təəssüf ki, bu gün bərabər şəkildə elm cığırına böyük ümidlərlə qədəm qoyan tələbələrin bir çoxu, zamanla fikir ayrılıqlarının girdabına yuvarlanır və eyni mənzilə varmadan yollarını ayırmalı olurlar. | 89 |
| 16 |  Dəstəmazın ədəbləri isə çoxdur.
Sünnə ilə ədəb arasındakı fərq belədir:
Sünnə, Allah Rəsulunun (Allahın salatı və salamı onun üzərinə olsun!) hər hansı bir səbəbə görə yalnız bir və ya iki dəfə tərk etdiyi, digər vaxtlarda isə davamlı olaraq icra etdiyi əməllərdir.
Ədəb, Allah Rəsulunun (Allahın salatı və salamı onun üzərinə olsun!) üzərində davamlılıq göstərməyib, bir və ya iki dəfə etdiyi əməllərdir.
İmam Əlaüddin əs-Səmərqəndi, Töhfətül-Füqəha, səh. 1/64. | 86 |
| 17 |  İmam ən-Nəsəfi əl-Hənəfi əl-Maturidi məşhur təfsirinin müqəddiməsində belə deyir: "Xahişini və istəyini rədd etməyim mümkün olmayan bir şəxs məndən təfsirə dair orta həcmli bir kitab yazmağımı istədi. Elə bir kitab ki, qrammatik təhlilləri və fərqli qiraətləri özündə cəm etsin, bəlağət və işarət elmlərinin incəliklərini ehtiva etsin, Əhli-Sünnə görüşləri ilə bəzədilmiş, bidət və zəlalət əhlinin batil inanclarından uzaq olsun, nə insanı yoracaq dərəcədə uzun, nə də mənanı nöqsanlı qoyacaq dərəcədə qısa olsun.İnsan gücünün bu böyük hədəfə və məqsədə çatmaqda aciz olduğunu bildiyim üçün və təhlükəli bir yola girməkdən ehtiyat edərək, bu işdə bir addım irəli, bir addım geri atırdım. Nəhayət, qarşıda maneələr çox olsa da, Allahın tövfiqi ilə bu işə başladım və onu qısa bir müddətdə tamamladım. Ona "Mədariküt-Tənzil və Həqaiqüt-Təvil" adını verdim. Hər çətinliyi asanlaşdıran Odur (Allahdır). O, dilədiyi hər şeyə qadirdir və duaları qəbul etməyə layiqdir". | 91 |
| 18 |  "Qadının kəfən xərci"
Qadın vəfat etdikdə və kəfəni olmadıqda, İmam Əbu Yusifə görə, sağlığındakı geyim təminatı nəzərə alınaraq kəfən xərci ərinin üzərinə düşür. İmam Muhəmməd isə belə demişdir: "(Kəfən xərci ərin üzərinə) Vacib deyil, çünki geyim təminatı (nəfəqə) nikahın gətirdiyi mükəlləfiyyətlərdəndir və nikah da (ölümlə) sona çatmışdır".
əl-İxtiyar | 82 |
| 19 | Müctəhidlərin fətvaları sıravi insanlar (avam) üçün, şəriət dəlillərinin müctəhidlər üçün olduğu kimidir!
فتاوى المجتهدينَ بالنسبة إلى العوام كالأدلة الشرعية بالنسبة إلى المجتهدين!
İmam Şatibi | 85 |
| 20 |  "Videonu sona qədər izləyin"
Azərbaycanda "müasir sələfi" (mücəssimə) cərəyanının ən tanınmış simalarından olan Abdurrəhim Muradlı və bu cərəyanın tarixçisi Elnur Nəsirov şiəliyin Azərbaycana Şah İsmayıl Xətai tərəfindən gətirildiyini iddia edirlər. Onlar öz iddialarını əsaslandırmaq üçün vaxtilə Azərbaycan şəhərlərinin Hənəfi və Şafei məzhəblərinə mənsub olduğunu dəlil gətirirlər. Bununla da Azərbaycan xalqına bu torpaqların keçmişdə şiə deyil, Əhli-Sünnə olduğunu sübut etməyə çalışırlar. Allaha həmd olsun ki, normalda Əşəri və Maturidiləri Əhli-Sünnədən saymayan bu firqənin öndə gedənləri, fərqində olmadan öz dilləri ilə bu insanların Əhli-Sünnə olduğunu etiraf edirlər. Çünki vaxtilə Azərbaycanda fəaliyyət göstərmiş Hənəfi və Şafei alimləri məhz bu etiqadi məktəblərə bağlı idilər. | 92 |
