İxtisas seçimi

Bu 895 nəfərin topladığı bal onların dövlət sifarişi əsasında (ödəniş etmədən) digər ixtisaslarda oxumasına imkan versə də, onlar ödənişli əsasda hüquqşünas ixtisasını seçirlər. Yəni bir çox abituriyent var ki, onlar öz vəsaitləri hesabına arzu etdikləri ixtisaslarda oxumağı ödənişsiz (dövlət hesabına) təhsildən daha üstün tuturlar. Dövlət sifarişinin dəyəri mərhələlərlə artırılsa da, bir çox ixtisaslar üzrə vətəndaşın ödədiyi vəsait dövlət sifarişindən daha aşağıdır. Başqa sözlə, Azərbaycanda ali təhsil müəssisələrində kompüter mühəndisi, maliyyə mütəxəssisi və ya inşaat mühəndisi olmaq üçün illik təhsil haqqı 1500-2000 AZN təşkil edir. Mənim arqumentim budur ki, bu məbləğə keyfiyyətli, qlobal rəqabətə davam gətirəcək mütəxəssis hazırlamaq mümkün deyil. Yəni əgər keyfiyyətli İT mütəxəssisinin aylıq əmək haqqısı 2,500-5,000 azn təşkil edirsə, məzun bütün təhsilinə xərclədiyi vəsaiti (2,000 AZN x 4 il = 8,000 azn) 3-4 aya geri qaytarır. Maliyyədən bir az anlayışı olan adamlar başa düşərlər ki, heç bir investisiyadan belə gəlirlilik səviyyəsi mümkün deyil. Başqa sözlə, çox aşağı qiymətə olan təhsilin yekun nəticəsi ən yaxşı halda diplom ola bilər. Bütün bunları deməkdə məqsəd nə idi? Məqsəd heç də ali təhsil müəssisələrində təhsil haqlarını qaldırmaqla bağlı deyil. Niyyət bu reallığı konstruktiv müzakirə etməkdir. Reallıq odur ki, dövlət sifarişi, SABAH qrupları, ikili diplom proqramları, digər ölkələrlə birgə universitet modelləri çərçivəsində təhsil alan tələbələrin təhsil haqları (xərcləri) dövlət tərəfindən qarşılanır. İqtisadiyyat üçün ehtiyac olan saylar bu yol ilə maliyyələşir. Dövlət bu istiqamətdə mərhələlərlə maliyyələşməni artırır. Daha çox insan ali təhsil almaq arzusunda olduğundan bu şəxslərə ödənişli əsaslarla da ali təhsil almaq imkanı yaradılılır. Ödənişli təhsil üzrə təhsil haqqının aşağı olması qısa müddətdə həmin tələbə üçün rahat görünsə də, uzun müddətdə nə onun özü üçün, nə də cəmiyyət üçün faydalı bir şeylə nəticələnmir. Elm və Təhsil Nazirliyi olaraq biz daha çox Azərbaycan vətəndaşının ali təhsil almasının tərəfdarıyıq. Amma saylarla yanaşı keyfiyyəti də düşünmək lazımdır. Keyfiyyət həm kəmiyyətə, həm maliyyəyə, həm ümumi təhsilin keyfiyyətinə, həm də digər amillərə bağlıdır. İnanırıq ki, uzun müddətdə, mərhələlərlə bu amillərin ortaq balansını tapa bilərik – buna zaman lazımdır. Vətəndaşlara isə mesaj ondan ibarətdir ki, bəzi hallarda keyfiyyətsiz ali təhsil diplomu almaq əvəzinə keyfiyyətli peşə təhsili almaq seçimini də düşünsünlər. Bu tip müzakirələrdə yəqin ki, ən asan məsələ sosial mediada əsassız şərh yazmaqdır. Amma şərhlər, mövqelər hansısa faktlara və tutarlı arqumentlərə əsaslanmalıdır. Təhsil siyasəti kifayət qədər mürəkkəb sahədir, qərarların verilməsi həmişə hansısa çətin seçimlərdən keçir. Tələbənin ödədiyi qeydiyyat haqqını təhsil xərci kimi başa düşmək və onu cəmiyyətə xəbər kimi təqdim etmək yanlış və çox dayaz mövqe nümayişidir. Belə mövqe nə vətəndaşımızı, nə də ölkəmizi irəli aparır. Bizim isə məqsədimiz inkişaf və tərəqqidir. Gününüz uğurlu olsun!

Elm və təhsil naziri Emin Əmrullayev: Hər bir müsahibədə Elm və Təhsil Nazirliyi olaraq müəyyən məqamlara toxunaraq təhsil sahəsində ictimai müzakirəni canlandırmağa çalışırıq və dövlət qurumu olaraq belə müzakirələri faydalı hesab edirik. Demək olar ki, hər müsahibədən sonra söylənilən fikirlərin bəzilərinin kontekstdən çıxarılaraq yanlış məcraya yönəldilməsinin də şahidi oluruq ki, bu da özü-özlüyündə müzakirənin səmərəliliyinə xələl gətirir. Bunun qəsdən və ya bilməzlikdən baş verməsini bir kənara qoyub keçirəm mətləbə – yəni son müsahibədə ali təhsil xərcləri ilə bağlı söylənilən fikirlərin təkrar şərhinə. Söylədiyim fikir bundan ibarət idi ki, Azərbaycanda 1 tələbəyə düşən təhsil haqqı (oxu: təhsil xərcləri) inkişaf etmiş ölkələrlə müqayisədə aşağıdır. Təhsil haqqının aşağı olması sosial nöqteyi-nəzərdən nə qədər müsbət qarşılansa da, ümumilikdə təhsilin keyfiyyətinə təsir edən amildir. Yəni təhsil də digər sahələrdə olduğu kimi investisiya tələb edir və ya təhsilin keyfiyyətinə təsir edən əsas amillərdən biri də maliyyələşmədir. Çünki ali təhsil sistemində müəllimlərin əməkhaqqısı, maddi-texniki baza, tədqiqatlar və digər məsələlər bu xərclərdən asılıdır. Bu fikirlərə şərh bildirən bəzi vətəndaşlar bir sıra ölkələrdə təhsilin “pulsuz” olduğunu vurğulayaraq söylənilən fikirlərin yumşaq desək, həqiqəti əks etdirmədiyini iddia edirlər. Kimlərsə şərh yazdı, kimlərsə qınadı, kimlərsə də poster düzəldib onu geniş kütləyə yaymağa çalışdı. İşin əsli necədir? Əvvəla, “pulsuz” təhsil dünyanın heç yerində yoxdur. Təhsil həmişə ödənişlidir. Misal kimi göstərilən Avstriya, Almaniya və Fransa kimi ölkələrdə ali təhsilin bakalavr pilləsində illik təhsil xərci 10,000-18,000 avro (alıcılıq qabiliyyəti pariteti nəzərə alınmaqla) təşkil edir. Avstriyada və ya Fransada tələbənin ödədiyi 500-1000 avro məbləğ isə 1 semestr üçün qeydiyyat haqqıdır, yəni təhsil haqqı deyil. Başqa sözlə, bu ölkələrdə təhsil haqqı (və ya xərci) aşağı deyil, bu xərc müəyyən sayda vətəndaş üçün dövlət tərəfindən qarşılanır. Sadəcə, vətəndaşların heç də hamısı ali təhsilli olmaq istəmir. Təxminən 40-60% məzun peşə təhsili alır. Yazdıqlarımın təsdiqi və daha ətraflı məlumat üçün aşağıdakı linkə baxa bilərsiniz. Mənbə: https://www.oecd.org/en/publications/education-at-a-glance-2025_1c0d9c79-en/full-report/how-is-tertiary-education-financed_2845d742.html#section-d1e2880-d22498ead6 Bəs ölkəmizdə bu məsələlər necədir? Azərbaycanda da müəyyən sayda vətəndaş (hər il bakalavr pilləsi üzrə qəbul olunanların yarıdan çoxu, təxminən 30,000 nəfərdən çox tələbə) təhsilini dövlət hesabına alır və ya başqa sözlə "pulsuz" oxuyur. Bu say dövlət sifarişi əsasında maliyyələşdirilir. Başqa sözlə, dövlət iqtisadiyyatın gələcək ehtiyaclarını təhlil edərək zəruri sayda vətəndaşın təhsilini öz üzərinə götürür. Bəzi ixtisaslar (məs: tibb, kənd təsərrüfatı ixtisasları) tamamilə dövlət sifarişi əsasında maliyyələşir, çünki bu ixtisaslara ciddi ehtiyac görünür. Eyni zamanda tədricən keyfiyyət artımına nail olmaq üçün hər il SABAH proqramı çərçivəsində bir sıra ixtisaslar üzrə dövlət sifarişi məbləği qədər vəsait də təhsil xərcinə əlavə olunur. İkili diplom proqramları, digər ölkələrlə birgə universitetlərdə tədris edilən proqramlar da dövlət sifarişi ilə müqayisədə daha yüksək xərclərə başa gəlir. Məlumat üçün qeyd edim ki, bu tip proqramlarda təhsil xərcləri inkişaf etmiş ölkələr ilə müqayisə edilə biləndir. Sual verə bilərsiniz ki, bəs Azərbaycanda niyə ödənişli təhsil də mövcuddur? Bu məqam daha çox ali təhsilə olan tələbatla bağlıdır – ölkədə az qala hamı ali təhsil almaq istəyir və ya hüquqşünas olmaq istəyənlərin sayı əmək bazarında ehtiyac olan hüquqşünasların sayından çoxdur. Dövlət isə yalnız zəruri hesab etdiyi sayda vətəndaşı maliyyələşdirir. Nümunə olaraq hüquqşünaslıq ixtisası ilə davam edək: dövlət sifarişi əsasında hər il 600 nəfər tələbə maliyyələşdirilir və ya “pulsuz” oxuyur. Bununla belə hüquqşünaslıq ixtisasına əlavə olaraq 895 nəfər də ödənişli əsasda qəbul olunur.

Beləliklə l-ci cəhd imtahanları başa çatdı. Əziz abituriyyentlər başa düşürəm çətindir artıq kitab-dəftər üzü görmək istəmirsiniz. Heçnə qalmayıb demək olar ki heç olmasa bu günləri dəyərləndirib təkrarlara ciddi yanaşın ki balınızı artıra biləsiniz. Sonra nə qədər istəsıniz istirahət edərsiniz. Az bir səbr! Blok imtahanlarının ll-ci mərhələsinin imtahan tarixləri: ll və lll-cü qruplar üçün imtahan tarixi: 5 iyul l və lV-cü qruplar üçün imtahan tarixi: 12 iyul Coğrafiya fənni üzrə əlavə imtahan: 12 iyul

Bu imtahanda IV ixtisas qrupu üzrə ən yüksək nəticəni (400 bal) 2 nəfər – Sumqayıt şəhər Təbiət Elmləri Təmayüllü Gimnaziyanın məzunu Əliyeva Aysu Rauf qızı və Bakı şəhəri Nizami rayonu 220 saylı məktəb-liseyin məzunu Hümbətova Ayan Xəqani qızı göstərib. Əliyeva Aysu Rauf qızı hər iki mərhələnin cəminə görə IV ixtisas qrupu üzrə ən yüksək nəticəni (693.6 bal) göstərən abituriyentdir. O, imtahanın birinci mərhələsində 293.6 bal toplayıb.

Bu imtahanda I ixtisas qrupu üzrə ən yüksək nəticəni (400 bal) 5 nəfər – Mingəçevir şəhər Təbiət-Riyaziyyat və Humanitar Elmlər Təmayüllü liseyin məzunu Məcidli Burlaxatun Bəhruz qızı, Bakı şəhəri Nizami rayonu 238 saylı məktəbin məzunu Hüseynli Leyla Samir qızı, Gəncə şəhər Fizika, Riyaziyyat və İnformatika Təmayüllü liseyin məzunu Mehdiyev Əli Eldar oğlu, Tovuz rayonu S.Kazımov adına Qovlar şəhər orta məktəbinin məzunu Qənbərov İsrafil Ramil oğlu və Bakı şəhər Yasamal rayonu Fizika, Riyaziyyat və İnformatika Təmayüllü liseyin məzunu Zeynalova Nargilə İlkin qızı göstərib. Məcidli Burlaxatun Bəhruz qızı  hər iki mərhələnin cəminə görə I ixtisas qrupu üzrə maksimum nəticəni (700 bal) göstərən abituriyentdir. O, imtahanın birinci mərhələsində 300 bal toplayıb.

I və IV ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanının, həmçinin coğrafiya fənni üzrə əlavə imtahanın nəticələri elam olundu❗️

Musiqi sənəti istiqaməti üzrə qabiliyyət imtahanlarında iştirak edəcək abituriyentlərin (subbakalvrların) nəzərinə! Musiqi sənəti istiqamətinin 20, 21, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 36, 73 və 75-ci qabiliyyət imtahanı komissiyaları üzrə qeydiyyatdan keçən abituriyentlər (subbakalvrlar) buraxılış vərəqlərini buradan çap edə bilərlər.  İmtahanlar 1 - 11 iyul tarixlərində Bakı şəhəri, Bülbül adına orta ixtisas musiqi məktəbində keçiriləcək. Faktiki yaşayış yerlərini şəxsi kabinetlərində Naxçıvan Muxtar Respublikasının ərazisini qeyd edən 20, 21, 25, 28, 73 və 75-ci komissiyalar üzrə qeydiyyatdan keçmiş abituriyentlərin (subbakalavrların) qabiliyyət imtahanları 13-14 iyul tarixlərində Naxçıvan şəhəri Naxçıvan Dövlət Universitetində keçiriləcək. Musiqi müəllimliyi (32 və 33-cü komissiya) ixtisası üzrə qeydiyyatdan keçən abituriyentlərin qabiliyyət imtahanları 16-17 iyul tarixlərində keçiriləcək. Bu komissiya üzrə qeydiyyatdan keçən abituriyentlər(subbakalavrlar) buraxılış vərəqələrini imtahana 5 gün qalmış çap edə biləcəklər. Abituriyentlər imtahana gələrkən aşağıdakı sənədləri özləri ilə gətirməlidirlər: Şəxsiyyəti təsdiq edən sənədin əsli; Qabiliyyət imtahanına buraxılış vərəqəsini; Təsdiq olunmuş proqramı (30 komissiya-Musiqişünaslıq ixtisası istisna olmaqla). Proqramda qeyd olunan əsərlərin imtahan zamanı dəyişdirilməsinə icazə verilmir. İmtahanda dəyişdirilən əsərə görə abituriyentin(subbakalavrın) nəticəsi həmin əsər üzrə 0 balla qiymətləndiriləcək Abituriyentləri müşayiət edəcək konsertmeysterlər https://eservices.dim.gov.az/wpfqab/ linkə daxil olaraq qeydiyyatdan keçməli və buraxılış vərəqini çap etməlidir. Buraxılış vərəqi olmayan konsertmeysterlər imahan binasına buraxılmayacaq. Qabiliyyət imtahanlarının qrafiki haqqında məlumatla buradan tanış ola bilərsiniz. Qeyd: Qrafik mütəmadi olaraq yenilənir və digər imtahanların tarixləri də bəlli olduqca cədvələ əlavə ediləcək.

1601, 1602 (yalnız bir komissiya üzrə qeydiyyatdan keçmiş) və 1701-ci komissiya üzrə Bakı şəhərində  qabiliyyət imtahanı verəcək  abituriyentlər qabiliyyət imtahanına  buraxılış vərəqlərini  buradan çap edə bilərlər.  1602-ci komissiya üzrə regionlarda imtahan verəcək abituriyentlərin buraxılış vərəqələri tezliklə qeydiyyatdan keçdikləri səhifədə yerləşdiriləcəkdir. Buraxılış vərəqəsində  imtahanın keçiriləcəyi tarix, yer və saat  göstərilir. 1701-ci komissiya üzrə rəsm fənnindən keçirilmiş qabiliyyət imtahanlarında müvəffəq qiymət almış abituriyentlər ikinci imtahanda (yapma fənni üzrə) iştirak etmək hüququ qazanırlar. İkinci imtahanda iştirak etməyən abituriyentlərin yekun nəticəsi qeyri-məqbul hesab olunacaq. Abituriyentlər imtahana aşağıdakı sənədləri gətirməlidirlər:  - Şəxsiyyəti təsdiq edən sənədin əsli; - Qabiliyyət imtahanına  buraxılış vərəqəsi. Qabiliyyət imtahanlarının məzmunu ,qiymətləndirmə meyarları və qəbul proqramları haqqında məlumatlar “Abituriyent” jurnalının 2026-cı ildə çap olunan xüsusi buraxılışlarında verilib. Qabiliyyət imtahanlarının qrafiki haqqında məlumatla buradan tanış ola bilərsiniz.  Qeyd: Qrafik mütəmadi olaraq yenilənir və digər imtahanların tarixləri də müəyyən olduqca cədvələ əlavə ediləcək.

Qabiliyyət imtahanlarında iştirak etmək istəyən konsertmeysterlərin nəzərinə! 2026/2027-ci tədris ili üçün Musiqi sənəti istiqaməti üzrə xüsusi qabiliyyət imtahanlarında fərdi konsertmeyster kimi iştirak edən musiqiçilər https://eservices.dim.gov.az/wpfqab/ linki vasitəsilə qeydiyyatdan keçib konsertmeysterin buraxılış vərəqəsini çap edib imtahan binasına gələ bilərlər. Konsertmeysterlərin nəzərinə çatdırırıq ki, müşayiət edəcəyi abituriyentin imtahana buraxılış vərəqəsi çıxdıqdan sonra onlar özləri üçün buraxılış vərəqəsi çap edə bilərlər. Bir konsertmeyster bir növbə ərzində maksimum üç abituriyenti müşayiət edə bilər. Konsertmeysterlər əvvəlcə https://ekabinet.dim.gov.az// linkinə daxil olub şəxsi kabinet açmalıdırlar. Şəxsi kabinet açdıqdan sonra https://eservices.dim.gov.az/wpfqab/ daxil olub şəxsi kabinetin istifadəçi adı və parolu daxil etməklə konsertmeysterlərin qeydiyyat sisteminə daxil olmalıdırlar. Sistemə daxil olduqdan sonra "əlavə et" düyməsinə basmaqla açılan pəncərədə konsertmeysteri olduğu abituriyentin iş nömrəsini daxil edib "Axtar" düyməsini basmaq lazımdır.

👩‍🎓"Bu il Azərbaycan universitetlərini 63.000 tələbə bitirərək məzun olur". - Elm və təhsil nazirinin müavini İdris İsayev

📌Musiqi sənəti istiqamətinin 20, 21, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 36, 73 və 75-ci qabiliyyət imtahanı komissiyaları üzrə qeydiyyatdan keçən abituriyentlər (subbakalavrlar) buraxılış vərəqlərini buradan çap edə bilərlər. Ətraflı: https://muallim.edu.az/musiqi-uzre-qabiliyyet-imtahanlarinda-istirak-edecek-abituriyentlerinnezerine

Bu il plan yerləri təxminən keçən ilin səviyyəsində olacaq. Dövlət İmtahan Mərkəzinin sədri Məleykə Abbaszadə

VOICE OF ENGLISH Bizim əsas məqsədimiz ingilis dilini sadəcə öyrətmək deyil, onu istifadə etməyi öyrətməkdir. Dərslərimizdə aylarla yalnız qrammatika əzbərlənmir. Qrammatika real cümlələr və danışıq fəaliyyəti vasitəsilə öyrədilir ki, tələbə dili daha sürətli və rahat mənimsəsin. Tələbə danışdıqca: • söz ehtiyatı artır • cümlə qurmaq daha asan olur • qrammatika qaydaları təbii şəkildə formalaşır • özünəinam inkişaf edir Məhz buna görə dərslərimizdə danışıq praktikası əsas yer tutur. Metodikamızla tanış olmaq və dərs sistemimizi yaxından görmək üçün sizi ödənişsiz sınaq dərsinə dəvət edirik. 📞 Əlaqə: +994 50 299 22 93 📩 Yerinizi ayırmaq üçün bizə yazın.

I və IV ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanının, həmçinin coğrafiya fənni üzrə əlavə imtahanın nəticələrinin bu həftə ərzində (iş günləri) elan olunması nəzərdə tutulur.

Ümumi (9 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə iyunun 21-də keçirilən imtahanlarda istifadə edilən test tapşırıqlarının doğru cavab etalonları ilə https://shorturl.at/AekyS, Azərbaycan dili (dövlət dili) fənni üzrə imtahanda istifadə edilən test tapşırıqlarının doğru cavab etalonları ilə https://shorturl.at/Wc3TM linkində tanış ola bilərsiniz.

Canlı yayındayıq!

Saat 22:00-da burada canlı yayında olacayıq sizlərlər. Suallarınızı səsli və ya bu postun altına yaza bilərsiniz.

Liseylərin göstəriciləri: ✅️ Məzunları arasında ölkə üzrə ali təhsil müəssisəsinə qəbul olunan olmayıb 🏢 Bakı Türk Anadolu liseyi 🏢 Azerbaijan British College təhsil kompleksi 🏢 Zaqatala şəhər İnteqrasiya təlimli internat tipli gimnaziya 🏢 Qərbi Kaspi Universitetinin nəzdində tam orta məktəb ✅️ Heç bir məzunu ölkə üzrə ali təhsil müəssisələrinə qəbul üçün sənəd təqdim etməyib 🏢 Avropa Azərbaycan məktəbi 🏢 BSB tam orta innovasiyalar məktəbi 🏢 SABIS SUN Beynəlxalq məktəbi ✅️ Respublika üzrə ən yaxşı nəticə göstərən liseylər 🏢 Kimya-biologiya təmayüllü lisey 🏢 Bakı Türk liseyi 🏢 Gəncə şəhər Fizika-riyaziyyat və informatika təmayüllü liseyi 🏢 Akademik Zərifə Əliyeva adına lisey 🏢 BDU-nun nəzdində “Gənc istedadlar” liseyi 🏢 Bakı Avropa liseyi 🏢 Sumqayıt şəhər “İdrak” liseyi 🏢 “Kaspi” liseyinin Xətai filialı

Qəbul aparılan ixtisasların siyahısı, qəbul planı, qəbul qaydaları və s. məlumatlarla şərhdə tanış ola bilərsiniz. M.V.Lomonosov adına MDU-nun Bakı filialının bakalavr səviyyəsinə qəbul olunmaq haqqında ərizə qəbulu elektron qaydada 16 iyuladək aparılacaq. Ərizə göstərilən tarixədək filialın msu.az saytında və yaxud dim.gov.az saytında verilən keçid vasitəsilə doldurula bilər. Ətraflı məlumat üçün əlaqə vasitələri: E-mail: pk@msu.edu.az Əlaqə nömrələri: (+994 12) 593 93 19, (+994 10) 215 75 15 (mob)