دیالکتیک علمی
اگر موضوعی را مدام برای شما تکرار کردند بدانید که به احتمال زیاد یک دروغ است. ✍🏻 نوآم چامسکی
إظهار المزيد📈 نظرة تحليلية على قناة تيليجرام دیالکتیک علمی
تُعد قناة دیالکتیک علمی (@scientificdialectics) في القطاع اللغوي Farsi لاعباً نشطاً. يضم المجتمع حالياً 22 704 مشتركاً، محتلاً المرتبة 8 699 في فئة التعليم والمرتبة 14 804 في منطقة إيران.
📊 مؤشرات الجمهور والحراك
منذ تأسيسه في невідомо، حقق المشروع نمواً سريعاً وجمع 22 704 مشتركاً.
بحسب آخر البيانات بتاريخ 07 يوليو, 2026، تحافظ القناة على نشاط مستقر. خلال آخر 30 يوماً تغيّر عدد الأعضاء بمقدار 950، وفي آخر 24 ساعة بمقدار -7، مع بقاء الوصول العام مرتفعاً.
- حالة التحقق: غير موثّقة
- معدل التفاعل (ER): يبلغ متوسط تفاعل الجمهور 3.11%. وخلال أول 24 ساعة من النشر يحصد المحتوى عادةً 2.13% من ردود الفعل نسبةً إلى إجمالي المشتركين.
- وصول المنشورات: يحصل كل منشور على متوسط 707 مشاهدة. وخلال اليوم الأول يجمع عادةً 483 مشاهدة.
- التفاعلات والاستجابة: يتفاعل الجمهور بانتظام؛ متوسط التفاعلات لكل منشور يبلغ 5.
- الاهتمامات الموضوعية: يركز المحتوى على مواضيع رئيسية مثل مصنوعی, فرد, مانند, پژوهشگر, علم.
📝 الوصف وسياسة المحتوى
يصف المؤلف القناة بأنها مساحة للتعبير عن الآراء الذاتية:
“اگر موضوعی را مدام برای شما تکرار کردند بدانید که به احتمال زیاد یک دروغ است.
✍🏻 نوآم چامسکی”
بفضل وتيرة التحديث المرتفعة (أحدث البيانات بتاريخ 08 يوليو, 2026) تحافظ القناة على حداثتها ومستوى وصول مرتفع. وتُظهر التحليلات تفاعلاً نشطاً من الجمهور، ما يجعلها نقطة تأثير مهمة ضمن فئة التعليم.
جاري تحميل البيانات...
| التاريخ | نمو المشتركين | الإشارات | القنوات | |
| 08 يوليو | 0 | |||
| 07 يوليو | 0 | |||
| 06 يوليو | +4 | |||
| 05 يوليو | +118 | |||
| 04 يوليو | +4 | |||
| 03 يوليو | 0 | |||
| 02 يوليو | +144 | |||
| 01 يوليو | 0 |
| 2 | کشف انگشتر ۲۲۰۰ ساله در روسیه که تاریخ را تغییر میدهد!
کشف یک انگشتر ۲۲۰۰ ساله در روسیه، معمایی عجیب از ارتباط تمدنهای باستانی را دوباره زنده کرده است.
چطور ممکن است اثری از یک ملکه مصر باستان در هزاران کیلومتر دورتر، در سواحل دریای سیاه پیدا شود؟آیا این فقط یک شیء تاریخی است یا نشانهای از نفوذ گستردهتر قدرتهای باستانی در جهان؟
کشف انگشتر ملکه مصر در روسیه
به گزارش مجله باستان شناسی ، باستان شناسان در یکی از جدیدترین اکتشافات خود در سواحل شمالی دریای سیاه، یک انگشتر برنزی نادر کشف کردهاند که تصویر حکاکیشده «آرسینوی سوم» ملکه مصر باستان روی آن دیده میشود.
این کشف در محوطهای به نام Voskresenskoye 6 نزدیک شهر آناپا انجام شده؛ جایی که در گذشته بخشی از یک مرکز تجاری مهم در جهان باستان بوده است.نکته عجیب اینجاست که این انگشتر نه در یک مقبره سلطنتی، بلکه در یک چاله خانگی و در میان زبالهها پیدا شده است!
ارتباط تمدنها؛ مصر تا دریای سیاه
در کنار این انگشتر، بیش از ۱۰۰ قطعه سفال از مناطق مختلف مدیترانه کشف شده که نشاندهنده یک شبکه تجاری گسترده در آن زمان است.این یعنی: مردم این منطقه با تمدنهای بزرگی مثل مصر، یونان و آسیای صغیر در ارتباط بودهاند کالاها، فرهنگ و حتی نمادهای قدرت بین این مناطق جابهجا میشده
آرسینوی سوم که بود؟
آرسینوی سوم یکی از قدرتمندترین ملکههای مصر در دوران بطلمیوسی بود که بین سالهای ۲۲۰ تا ۲۰۴ قبل از میلاد حکومت میکرد.او نهتنها یک ملکه، بلکه یک شخصیت سیاسی فعال بود و حتی در نبرد معروف «رافیا» در کنار ارتش مصر حضور داشت.
جزئیات شگفتانگیز انگشتر
این انگشتر از جنس برنز ساخته شده و دارای یک نگین بیضیشکل است.
روی آن:
نیمرخ یک زن حکاکی شده
موهای مواج و جمعشده با دقت بالا دیده میشود
سبک چهره دقیقاً با تصاویر شناختهشده آرسینوی سوم مطابقت دارد
این سطح از جزئیات در چنین ابعاد کوچکی واقعاً حیرتانگیز است.
تاریخگذاری دقیق و کمنظیر
یکی از جذابترین بخشهای این کشف، دقت بالای تاریخگذاری آن است.از آنجا که تصویر مربوط به آرسینوی سوم است، این انگشتر دقیقاً به بازه ۲۲۰ تا ۲۰۴ قبل از میلاد تعلق دارد؛چیزی که در باستانشناسی بسیار نادر و ارزشمند است.
آیا پای خدایان باستان در میان است؟
برخی نظریهها معتقدند که انتقال نمادهای سلطنتی و قدرت در جهان باستان، فقط به تجارت محدود نبوده است.آیا ممکن است این نشانهها به باورهای عمیقتر درباره خدایان باستان یا حتی موجودات افسانهای مرتبط باشند؟سوالی که هنوز پاسخ قطعی برای آن وجود ندارد، اما کشفهایی از این دست، این فرضیهها را دوباره زنده میکنند.
https://arkeonews.net/rare-2200-year-old-ring-bearing-portrait-of-egyptian-queen-arsinoe-iii-found-in-russia/
🆔@ScientificDialectics | 285 |
| 3 | 💢آخرین شیوع «باکتریهای گوشتخوار»؛ چرا شمار مبتلایان رو به افزایش است؟
در سالهای اخیر، مرگومیر ناشی از باکتری Vibrio vulnificus و استرپتوکوک گروه A در آمریکا، اروپا و آسیا افزایش یافته است. گرمتر شدن آب دریاها باعث شده باکتری ویبریو از دریای بالتیک به بخشهایی از دریای شمال و مدیترانه نیز گسترش پیدا کند.
اصطلاح «باکتری گوشتخوار» از نظر علمی دقیق نیست، اما بهخوبی عملکرد این باکتریها را توصیف میکند؛ آنها بافتهای بدن را با چنان سرعتی تخریب میکنند که گاهی پزشکان ناچار میشوند ظرف چند ساعت برای نجات جان بیمار، عضو آسیبدیده را قطع کنند.
در واقع، این اصطلاح به چند گونه باکتری اطلاق میشود که میتوانند باعث فاشئیت نکروزان شوند؛ عفونتی که به مرگ تدریجی پوست و بافتهای عضلانی منجر میشود. دو گونهای که امروز بیش از همه تحت نظر هستند، Vibrio vulnificus، یک باکتری دریایی، و استرپتوکوک پیوژنز گروه A (Streptococcus pyogenes) هستند که از انسان به انسان منتقل میشود.
در افراد سالم، این عفونت معمولا تنها علائم گوارشی ایجاد میکند. اما مشکل در گروههای آسیبپذیر بروز میکند؛ از جمله بیماران مبتلا به بیماریهای کبدی، افراد دارای نقص سیستم ایمنی، مبتلایان به دیابت و سالمندان. در این افراد، باکتری میتواند ظرف چند ساعت موجب سپسیس و نکروز بافت شود. بر اساس اعلام مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریهای آمریکا (CDC)، از هر پنج بیمار مبتلا به عفونت شدید، یک نفر ظرف چند روز جان خود را از دست میدهد.
استرپتوکوک پیوژنز زیستشناسی متفاوتی دارد. این باکتری از طریق دستگاه تنفسی یا زخمهای پوستی منتقل میشود و ارتباطی با آب دریا ندارد. خطرناکترین شکل عفونت ناشی از آن، سندرم شوک سمی استرپتوکوکی (STSS) است که نرخ مرگومیر آن حدود ۳۰ درصد برآورد میشود.
اگرچه این باکتری دهههاست شناخته شده و به آنتیبیوتیکهایی مانند پنیسیلین و آموکسیسیلین بهخوبی پاسخ میدهد، شمار موارد شدید ابتلا در سالهای اخیر به شکل چشمگیری افزایش یافته است. این دو باکتری با وجود داشتن لقب مشترک «گوشتخوار»، مسیر انتقال و گروههای در معرض خطر کاملا متفاوتی دارند.
با آغاز تابستان ۲۰۲۶، اروپا وارد فصلی شد که مرکز اروپایی پیشگیری و کنترل بیماریها (ECDC) از پیش آن را دورهای «پرخطر» توصیف کرده بود.
گرما؛ متحد اصلی باکتریها
مهمترین پرسش تنها این نیست که چند نفر جان خود را از دست دادهاند، بلکه این است که چرا شمار مبتلایان همچنان رو به افزایش است. پاسخ، تا حد زیادی، به دمای آب دریا مربوط میشود. باکتریهای جنس ویبریو در آبهایی با دمای ۲۰ تا ۳۵ درجه سانتیگراد و شوری متوسط بهترین شرایط رشد را دارند.
آژانس محیطزیست اروپا برآورد میکند که دمای سطح دریا در اروپا چهار تا هفت برابر سریعتر از میانگین جهانی اقیانوسها افزایش یافته است. دریای مدیترانه که جامعه علمی آن را یکی از آسیبپذیرترین مناطق جهان در برابر گرمایش زمین میداند، بهطور ویژه در معرض خطر قرار دارد. علت تنها افزایش دما نیست؛ کاهش حجم آب بر اثر گرما، تراکم باکتریها را در آب باقیمانده افزایش میدهد.
سازمان ایمنی غذای اروپا (EFSA) نیز در ژوئیه ۲۰۲۴ در ارزیابی جامعی هشدار داد که با ادامه تغییرات اقلیمی، فراوانی این باکتریها در آبزیان خوراکی، هم در اروپا و هم در دیگر نقاط جهان، افزایش خواهد یافت.
این پیشبینی همچنین شامل گسترش جغرافیایی باکتری به سواحل جدیدی است که تاکنون حضور آن در آنها بسیار محدود بوده است. در همین حال، مرکز اروپایی پیشگیری و کنترل بیماریها سامانهای مبتنی بر دادههای ماهوارهای درباره دمای آب و میزان شوری دریا طراحی کرده که بهصورت لحظهای نقشههای خطر را برای صدور هشدارهای ملی تولید میکند. بر اساس این سامانه، دریای سیاه، دریای شمال و بهویژه دریای بالتیک مهمترین نقاط پرخطر کنونی به شمار میروند.
پیامدهای این روند تنها به سلامت انسان محدود نمیشود. «حاتم ازناگ»، تحلیلگر اقدام اقلیمی و تابآوری انرژی در اتحادیه برای مدیترانه، میگوید: «باکتریها خودِ داستان نیستند؛ آنها پیامآورند. داستان اصلی، دریایی است که بر اثر گرما و آلودگی از تعادل خارج شده است.»
مدیترانه پربازدیدترین منطقه گردشگری جهان است و همین موضوع اثر هرگونه هشدار بهداشتی را چند برابر میکند. بر اساس دادههای تجمیعشده، از اوایل دهه ۲۰۰۰ تاکنون، موارد ابتلا به عفونتهای ناشی از ویبریو در جهان بیش از ۸۴ درصد افزایش یافته است. اگر این روند ادامه پیدا کند، آنچه امروز یک خطر فصلی و پراکنده به شمار میرود، در آیندهای نهچندان دور میتواند به یک معضل ساختاری برای بهداشت عمومی تبدیل شود.
https://www.euronews.com/health/2026/06/27/flesh-rotting-bacteria-what-is-vibrio-and-should-you-be-worried
🆔@ScientificDialectics | 301 |
| 4 | 💢ویتامینهای هویج، ماهیهای چرب و تخممرغ به بهبود عملکرد ریه کمک میکنند
سطوح بالاتر ویتامین آ در پلاسما با عملکرد بهتر ریه در کودکان و بزرگسالان مبتلا به آسم همراه است، در عین حال، ویتامین دی در بزرگسالان مزایای مشابهی نشان میدهد، از جمله کندتر شدن روند پیری زیستی
یک مطالعه نشان میدهد ویتامینهای موجود در هویج، ماهیهای چرب و تخممرغ میتوانند عملکرد ریه را در کودکان و بزرگسالان مبتلا به آسم بهبود ببخشند.
طبق اعلام موسسه آسم و ریه بریتانیا، حدود ۷.۲ میلیون نفر در بریتانیا به آسم مبتلا هستند؛ بیماری که میتواند سبب خسخس سینه، دشواری در تنفس، سرفه و احساس فشار در قفسه سینه شود.
آسم درمان قطعی ندارد، اما اسپریهای استنشاقی و سایر داروها میتوانند به کنترل علائمی که احتمالا بر اثر ورزش، مواد آلرژیزا یا حتی تغییرات آبوهوا تحریک میشوند، کمک کنند.
اما پژوهشگران آمریکایی مستقر در بیمارستان «بریگهام و زنان» در بوستون میگویند سطوح بالاتر ویتامین «آ» (A) و ویتامین «دی» (D) در بدن با عملکرد بهتر ریه و حتی سالمندی بهتر مرتبط است.
نویسندگان این مطالعه نتیجهگیری کردند: «سطوح بالاتر ویتامین آ در پلاسما با عملکرد بهتر ریه در کودکان و بزرگسالان مبتلا به آسم همراه است، در عین حال، ویتامین دی در بزرگسالان مزایای مشابهی نشان میدهد، از جمله کندتر شدن روند پیری زیستی.»
پژوهشهای پیشتر منتشرشده نشان میدهند که ویتامینهای آ و دی، بسته به دوز و شرایط، هم میتوانند در برابر آسم نقش محافظتی داشته باشند و هم آن را تشدید کنند و همچنین بر رشد ریه نیز اثر میگذارند.
پژوهشگران در این مقاله که در مجله بیماریهای تنفسی «ثوراکس» (Thorax) منتشر شد، میخواستند نقش این ویتامینها را روشنتر کنند.
پژوهشگران از دو گروه از شرکتکنندگان استفاده کردند: هزار و ۱۶۵ کودک در [برنامه تحقیقاتی] «مطالعه اپیدمیولوژی ژنتیکی آسم در کاستاریکا» (GACRS) و هزار و ۴۱ بزرگسال در مطالعه طولی «عوامل اُمیکسِ موثر بر عملکرد ریه در آسم» (ODOLLFA)
سطح ویتامینهای آ و دی در همه شرکتکنندگان و همچنین ظرفیت ریه اندازهگیری شد.
یافتهها نشان دادند کودکان و بزرگسالان مبتلا به آسم که سطح ویتامین آ در آنها بالاتر بود، نسبت به افرادی که از سطح پایینتری از ان داشتند، عملکرد ریوی بهتری داشتند.
در میان بزرگسالان مبتلا به آسم، کسانی که سطح ویتامین دی در آنها دستکم ۳۰ نانوگرم در میلیلیتر بود، نسبت به کسانی با سطح پایینتر از آن، عملکرد ریوی بهتری داشتند. همچنین شواهد کمتری از پیری اپیژنتیکی در آنها دیده شد که این امر نشان میدهد ویتامین دی ممکن است به کند شدن روند پیری زیستی، بهویژه در افراد مبتلا به آسم، کمک کند.
برای مقایسه، ۳۰ نانوگرم در میلیلیتر سطح مطلوب ویتامین دی برای کمک به حفظ سلامت استخوانها و عضلات در نظر گرفته میشود. طبق اعلام خدمات سلامت ملی بریتانیا، کودکان از یک سالگی و بزرگسالان روزانه به ۱۰ میکروگرم ویتامین دی نیاز دارند.
بزرگسالان روزانه به ۶۰۰ تا ۷۰۰ میکروگرم ویتامین آ هم نیاز دارند که به حفظ سلامت سیستم ایمنی و پوست کمک میکند.
در افراد مبتلا به آسم، کمبود ویتامین دی شایعتر است و با [مواردی نظیر] شدیدتر بودن بیماری، نیاز بیشتر به استروئیدهای استنشاقی و تشدید ناگهانی و مکررتر علائم آسم همراه است.
در سرمقالهای مرتبط، دکتر «سزه من تسه» و دکتر «ژنوویو مایو» از مرکز پژوهشی سنت ژوستین در مونترال و دانشگاه مونترال هشدار دادند: «اگرچه این یافتهها مسیر تازهای از پژوهش را درباره ارتباط میان ویتامین دی، پیری زیستی و سلامت ریه باز میکند، برای روشن شدن رابطه علت و معلولی، به مطالعات بیشتری نیاز است.»
https://www.aol.com/articles/vitamins-could-boost-lung-function-223003000.html
🆔@ScientificDialectics | 329 |
| 5 | 『 زندانی که دیوار ندارد 』
❒آدمی را دیدم که هر بامداد، جامهٔ جان خویش را به دست رهگذران میسپرد تا اندازهاش کنند. یکی گفت: کوتاه است. دیگری گفت: بلند است. سومی رنگی دیگر طلب کرد. و او، هر روز تکهای از خویش را برید تا بر قامتِ پسندِ مردمان راست آید.
چون سالیان بر او گذشت، دیگر جامهای نمانده بود؛ نه از آن رو که بر تن کرده بود، بلکه از آن رو که همه را در بازارِ رضایت فروخته بود.
بدان!
نگاهِ مردمان، باد است؛ امروز از مشرق میوزد و فردا از مغرب.
🍃مردمان، تو را آنگونه که هستی نمیبینند؛ هر کس جهان را از روزنهٔ رنجها، آرزوها و سایههای خویش مینگرد. ستایشِ آنان، گاه بازتابِ نیازهای خویش است و نکوهششان، پژواکِ زخمهای نادیدهشان. چگونه میتوان حقیقتِ خویش را بر داوریِ چشمهایی بنا کرد که هر یک آینهای غبارگرفتهاند؟
پس آنکه عمر خویش را صرفِ خشنود ساختن همگان کند، همچون کسی است که بخواهد دریا را با مشت آرام سازد؛ رنج میبرد، اما دریا به کار خویش مشغول است.
#زندانی_که_دیوار_ندارد #ازخودبیگانگی #تأییدطلبی
╭─ɢʀᴏᴜᴘ ┈┈┈┈┈┈•✧𝑚𝑒𝑙𝑖𝑠𝑠𝑎
🏛➛ @humanismpsychology
╰──┈•™ | 393 |
| 6 | پست موقت :
دقایقی پیش صدای ۷ انفجار در محدوده روستای طاهرویی شهرستان سیریک و ۶ انفجار نیز در روستایی حوالی شهرستان قشم شنیده شد. | 42 |
| 7 | 💢شعردرمانی؛ روشی مکمل برای کاهش استرس و افزایش سلامت روان
ضرباهنگ، استعاره و تصویرسازی شعر میتواند استرس را به حداقل برساند، تابآوری را تقویت کند و باعث بهبود سلامت روان شود.
شعر از دیرباز تسکیندهنده بوده است. ضرباهنگ، استعاره، تصویرسازی شعر میتواند تجربیات جسته و گریخته انسان را به احساسی یکپارچه تبدیل کند که طرز فکر و فیزیولوژی او را دستخوش تغییر میکند؛ بهنحوی که حتی روابط انسانی هم چنین تأثیری ندارند.
شعردرمانی، که با خواندن، نوشتن یا گفتوگو درباره شعر انجام میگیرد، جای درمان بالینی را نمیگیرد. با اینحال، پژوهشها نشان میدهند که شعردرمانی میتواند راهکاری ملایم و غیرتهاجمی باشد که نهتنها به بهبود سلامت روان کمک میکند، بلکه امکان ابراز خلاقانه احساسات و تجربه عمیق و انسانی را فراهم میسازد.
شعردرمانی در محیطهای بالینی باعث بهبود روابط و پردازش احساسات میشود. مطالعهای نشان داد کودکانی که در بیمارستان شعر میخواندند یا شعر مینوشتند، با کاهش قابلتوجه ترس، غم، خشم، نگرانی و خستگی مواجه شدند.
مرکز درمانی فدرال دانشگاه کالیفرنیا در ارواین، شعردرمانی را به فهرست خدمات پزشکی خود اضافه کرده است. براساس مقالهای که در نشریه سالنامه پزشکی خانواده منتشر شده است، «بهاشتراکگذاشتن شعر با بیماران به آنها کمک میکند که احساسات فروخوردهشان را بروز دهند؛ احساساتی که اغلب با روند درمان آنها ارتباط مستقیم دارد.»
فواید شعردرمانی مختص بیماران نیست. پژوهشها نشان دادهاند که شعردرمانی وضعیت روانی بیماران را بهبود میبخشد و از کارکنان بخش خدمات درمانی حمایت میکند.
خواندن شعرهایی که حرف دل بیماران را میزنند، به پزشکان کمک میکند راه همدلی با بیماران را پیدا کنند و بیشتر مراقبشان باشند. در بخشی از مقاله سالنامه پزشکی خانواده آمده است: «بهاشتراکگذاشتن یک شعر یا خواندن شعری که بیمار نوشته است، باعث ایجاد همدلی میشود و به درک بهتر بیماران کمک میکند؛ امری که همیشه سخت و دشوار به نظر میرسد.»
پژوهشگران در مطالعه دیگری گزارش دادند که شعردرمانی تابآوری و سلامت روانی دانشجویان پرستاری را تقویت میکند و باعث میشود که از زاویهای جدید به تجریبات خود بنگرند و استرس و اضطراب کمتری را تجربه کنند. پژوهشگران ۱۰ جلسه شعردرمانی با متد نیکلاس مازا برگزار کردند و از داوطلبان خواستند شعر، ترانه یا نقلقولهای مورد علاقهشان را به اشتراک بگذارند و درباره ارتباط آنها با زندگی شخصیشان صحبت کنند.
مطالعه دیگری نشان داد که شعردرمانی به تقویت حافظه، عملکرد ذهنی و تابآوری کمک میکند و سطح استرس را بهویژه در بین افرادی که از اعضای خانوادهشان مراقبت میکنند به حداقل میرساند که نشان میدهد شعر برای همه مفید است.
پژوهشگران در مطالعات عصبیزیستی از اسکنهای پیشرفته پزشکی استفاده میکنند تا واکنش مغز و بدن را بررسی کنند. مقاله نشریه علوم شناختی و عاطفی اجتماعی در سال ۲۰۱۷ نشان داد که شعر مثل موسیقی عمل میکند و ما را به هیجان میآورد و حتی مو به تنمان سیخ میکند؛ تأثیری که با فعالشدن سامانه پاداش مغز همراه است.
شعر همزمان سازوکارهای مغزی مختلف را درگیر میکند: هیجان، زبان، حافظه و بدن. این امر نشان میدهد که چرا ارتباط جسم و ذهن برای بیماران شفابخش است.
تأثیر آرامبخش شعر ممکن است بهدلیل ضرباهنگ آن باشد. مطالعه مجله آمریکایی فیزیولوژی نشان داده که ضرباهنگ شعر روی نفسکشیدن، ضربان قلب و سیستم عصبی اثر میگذارد و آرامش فیزیولوژیکی ایجاد میکند که مشابه تأثیر تنفس کنترلشده است و بدن را از حالت استرس خارج میکند.
شعر برای خیلیها به راهی ساده، در دسترس و مؤثر برای ایجاد ارتباط صادقانه با خویشتن و دیگران تبدیل میشود و همین اغلب آغازگرِ تحول در حوزه سلامت روان است.
🆔@ScientificDialectics | 626 |
| 8 | 💢مطالعه: شیردهی با کاهش علایم ADHD در کودکان خردسال ارتباط دارد
پژوهشگران در نروژ دریافتهاند نوزادانی که فقط با شیر مادر تغذیه میشوند کمتر دچار علایم اختلال کم توجهی بیش فعالی میشوند و این اثر در دختران قوی تر است.
یک پژوهش جدید نشان میدهد کودکانی که در شش ماه نخست زندگی تنها از شیر مادر تغذیه میشوند، کمتر در معرض بروز نشانههای اختلال نقص توجه بیش فعالی (ADHD) قرار دارند.
پژوهشگران دانشگاه برگن در نروژ دریافتند میان مدت زمان شیردهی مادران و احتمال بروز نشانههای ADHD در کودکانشان ارتباطی وجود دارد.
برییت اسکرتینگ سولبرگ، روانپزشک و پژوهشگر در دپارتمان زیستپزشکی دانشگاه برگن و مشاور ارشد بیمارستان بتانین، گفت: «کاملا روشن است که نشانهها و اختلالات روانپزشکی میتوانند تحت تاثیر عوامل ژنتیکی و محیطی قرار بگیرند.»
سولبرگ افزود: «هر چه مدت تغذیه انحصاری کودک با شیر مادر (تا ششماهگی) طولانیتر بود، سطح نشانههای ADHD در سنین سه، پنج و هشت سالگی پایینتر بود.»
پژوهشگران دادههای بیش از ۳۷ هزار کودک متولد نروژ بین سالهای ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۹ را تحلیل کردند، الگوهای شیردهی آنها را ثبت و در سنین سه، پنج و هشت سالگی پیگیری کردند.
آنها دریافتند هر میزان شیردهی با کاهش نشانههای ADHD همراه است، اما این اثر با افزایش مدت و شدت شیردهی بیشتر میشود و در صورت تغذیه انحصاری با شیر مادر تا ششماهگی به بیشترین حد میرسد.
این مطالعه همچنین تفاوتهای قابل توجهی میان دختران و پسران نشان داد و ارتباط در همه سنین در میان دختران قویتر بود.
سولبرگ خاطرنشان کرد که اگرچه وراثت احتمالا قویترین عامل خطر برای ADHD است، اما اختلالات عصبرشدی تحت تاثیر عوامل متعددی شکل میگیرند.
اختلال نقص توجه بیش فعالی (ADHD) یک وضعیت رفتاری و عصبرشدی است که با بیتوجهی، بیشفعالی و تکانشگری مشخص میشود و معمولا در دوران کودکی تشخیص داده میشود.
این اختلال درمان قطعی ندارد، اما روشهای درمانی شامل رفتاردرمانی و مصرف دارو میشود.
اهمیت شیردهی
شیر مادر برای بیشتر کودکان در چند ماه نخست زندگی منبع اصلی تغذیه است. سازمان جهانی بهداشت و یونیسف توصیه میکنند شیردهی در ساعت اول پس از تولد آغاز شود و نوزادان در شش ماه اول زندگی به طور کامل با شیر مادر تغذیه شوند؛ به این معنا که هیچ غذای جامد یا مایعی، حتی آب، به آنها داده نشود.
پژوهشگران میگویند چند سازوکار زیستی میتواند این ارتباط را توضیح دهد. شیر مادر حاوی درشتمغذیها، ویتامینها، پریبیوتیکها و پروبیوتیکها، ترکیبات ایمنی و سایر مواد فعال زیستی است که میتوانند رشد مغز در اوایل زندگی را شکل بدهند.
با وجود این مزایا، بسیاری از زنان به مدت توصیهشده یا اصلا شیردهی نمیکنند. این مطالعه نشان داد شرکتکنندگان به طور متوسط کمتر از چهار ماه به طور کامل به نوزادان خود شیر دادهاند.
دلایل زیادی برای شیردهی نکردن زنان وجود دارد. برخی به دلیل مشکلات سلامت از پیش موجود قادر به شیردهی نیستند و برخی دیگر به خاطر برنامههای کاری و نبود حمایت کافی زودتر از آنچه برنامهریزی کرده بودند شیردهی را متوقف میکنند.
در چنین مواردی، شیر خشک نوزاد که معمولا بر پایه شیر گاو است، تنها جایگزین توصیهشده برای شیر مادر در ۱۲ ماه نخست زندگی به شمار میرود.
همانند هر مطالعه مشاهدهای دیگری، نویسندگان هشدار میدهند برای درک سازوکارهای پشت این ارتباط به پژوهشهای بیشتری نیاز است.
این متن با کمک هوش مصنوعی تهیه شده؛ ترجمه شده از زبان: انگلیسی.
🆔@ScientificDialectics | 505 |
| 9 | 💢از دست دادن بویایی میتواند به اندازه پارکینسون یا سکته، زندگی را مختل کند
میزان افسردگی و کنارهگیری اجتماعی در میان افرادی که دچار از دست دادن بویایی و چشایی هستند، بالا است
یک مطالعه دریافته که از دست دادن حس بویایی ممکن است به همان میزان دیابت، سکته مغزی، پارکینسون و نارسایی کلیه بر کیفیت زندگی تاثیر بگذارد.
افرادی که به اختلال بویایی یا چشایی دچارند، لذت ساده بوییدن قهوه صبحگاهی یا چشیدن یک غذای خانگی را از دست میدهند.
اگرچه این از دست دادن بویایی و چشایی ممکن است صرفا یک گرفتاری جزئی تلقی شود، زندگی ممکن است [به دلیل آن] بهسرعت تیرهوتار شود، به شکلی که بیماران درجاتی از رنج و عذاب را گزارش میکنند که با برخی از جدیترین بیماریهای مزمن قابل مقایسه است.
حدود یک نفر از هر پنج نفر به اختلال بویایی یا چشایی دچار میشود. همهگیری کووید۱۹ باعث شد اهمیت و تاثیر اختلال بویایی (آنوسمی) [یا نابویایی] و از دست دادن چشایی (آگیوزیا) [یا ناچشایی] بیشتر دیده و درک شود؛ نشانه بیماری شایعی که میلیونها نفر از افرادی را که به این ویروس مبتلا شدند، تحت تاثیر قرار داد.
اکنون یک پژوهش جدید از پژوهشگران دانشگاه «ایست آنگلیا» (UEA) آشکار کرده است که از دست دادن این حواس میتواند فرد را زمینگیر و ناتوان کند.
پروفسور کارل فیلپات، پژوهشگر ارشد این مطالعه از دانشکده پزشکی نوریچ دانشگاه ایست آنگلیا، گفت: «ما دریافتیم که اختلالات بویایی و چشایی، به طور پیوسته، رنج عاطفی، اجتماعی و روانی قابل توجهی ایجاد میکنند و اغلب با بیماریهایی برابری میکنند که معمولا بهعنوان بیماریهای زیروروکننده زندگی در نظر گرفته میشوند.»
«شاید نگرانکنندهترین موضوع این بود که بارها مشخص شد میزان افسردگی و کنارهگیری اجتماعی در میان افرادی که دچار از دست دادن بویایی و چشایی هستند، بالا است.»
پژوهشگران برای این پژوهش که در مجله «گوش، حلق و بینی بالینی» (Clinical Otolaryngology) منتشر شد، دهها پژوهش را که امتیازهای کیفیت زندگی افراد مبتلا به اختلالات بویایی و چشایی را با طیف گستردهای از بیماریهای مزمن از جمله دیابت، سکته مغزی، نارسایی قلبی، آسم، بیماریهای قلبیعروقی و بیماریهای تنفسی مقایسه کرده بودند، تحلیل کردند.
پژوهشگران دریافتند که ۴۵۵ بیمار دچار اختلالات بویایی و چشایی بودند و بیشتر آنها از افسردگی رنج میبردند. یک نفر از هر پنج نفر دچار افسردگی متوسط، شدید یا بسیار شدید بود.
این پژوهش همچنین دریافت که برای بسیاری از مبتلایان، غذا خوردن دیگر یکی از لذتهای زندگی به شمار نمیرود و به عملی صرفا کارکردی تبدیل میشود.
پروفسور فیلپات گفت: «بویایی بخش عمده چیزی را تشکیل میدهد که افراد آن را بهعنوان مزه ادراک میکنند. بنابراین وقتی این حس از دست میرود، وعدههای غذایی ممکن است بیمزه، [با طعمی] فلزمانند یا حتی چندشآور به نظر برسند. برخی افراد به دلیل کمبود اشتها وزن کم میکنند، در عین حال، برخی دیگر پس از روی آوردن به طعمهای مزهدارتر یا شیرینتر، وزن اضافه میکنند.»
با وجود این آثار عمیق، اختلالات بویایی و چشایی در طول تاریخ نادیده گرفته شدهاند.
پروفسور فیلپات گفت: «مشکل این است که پزشکان حتی زمانی که علائم به مدت سالها ادامه پیدا میکنند، اغلب به بیماران اطمینان میدهند که این مشکل جزئی یا موقتی است. خدمات تخصصی اندکی وجود دارد و دسترسی به درمان همچنان محدود است.»
https://www.independent.co.uk/news/health/losing-sense-smell-taste-stroke-parkinsons-study-b2997397.html
🆔@ScientificDialectics | 516 |
| 10 | 💢چرا سیب آدم مردان بزرگتر است؟
نشریه فوربس در گزارشی به این سوال پرداخته که چرا سیب آدم مردان بسیار مشهودتر از زنان است. براساس این گزارش اگرچه این ساختار در هر دو جنس وجود دارد، اما پس از بلوغ در مردان بهدلیل افزایش هورمون تستوسترون قابل مشاهده میشود.
سیب آدم، که یکی از ویژگیهای برجسته بدن مردان است، در واقع بخش جلویی غضروف تیروئید است که از حنجره یا جعبه صوتی محافظت میکند. تستوسترون زاویه غضروف را تیزتر میکند و تارهای صوتی را بلندتر میسازد؛ تغییری که باعث بمتر شدن صدا میشود.
زیستشناسان فرگشتی این ویژگی را به انتخاب جنسی نسبت میدهند؛ فرآیندی که در آن صدای بمتر نشانهای از برتری و جثه بزرگتر، بهویژه در نظامهای رقابتی جفتیابی، تلقی میشود. برخی پژوهشگران معتقدند کارکرد اصلی این ساختار صرفا پایین آوردن زیر و بمی صدا نیست، بلکه تغییر «فرمنتهای صوتی» است تا مردان بزرگتر از آنچه واقعا هستند به نظر برسند.
با این حال، در این زمینه اختلافنظر وجود دارد. برخی دانشمندان استدلال میکنند که سیب آدم صرفا محصول جانبی رشد عمومی ناشی از هورمونهای آندروژنی است و نه یک علامت تکاملیافته مستقل برای ارسال پیام.
در نهایت، این برجستگی قابل مشاهده روی گردن، ثبت دائمی یک تغییر هورمونی است؛ تغییری که در اصل برای شنیده شدن طراحی شده، نه دیده شدن، و بازتابی از تلاش بدن در دوران نوجوانی برای القای جثهای بزرگتر است.
بهنوشته فوربس برای یک زیستشناس، این موضوع پدیدهای عجیب است که نیاز به توضیح دارد: تقریبا همه اجزای دیگر گلوی انسان شباهت بسیار نزدیکی با سایر نخستیها دارند، اما این ساختار خاص در یک جنس، آن هم عمدتا پس از بلوغ، به شکلی آشکار نمایان میشود. این همان ساختاری است که امروز آن را سیب آدم مینامیم.
خود این برجستگی یک اندام مستقل نیست، بلکه لبه جلویی غضروف تیروئید است؛ غضروفی سپرمانند که دور حنجره یا جعبه صوتی را فرا گرفته و از آن محافظت میکند.
در کودکان، چه دختر و چه پسر، این غضروف زاویهای نسبتا باز دارد و تقریبا دیده نمیشود. اما در دوران بلوغ مردان، افزایش سطح تستوسترون باعث میشود این غضروف به سمت جلو رشد کند و با زاویهای تندتر به هم برسد. همزمان، تارهای صوتی و مجرای صوتی که درست پشت آن قرار دارند نیز بلندتر میشوند. بنابراین، آنچه بهعنوان «سیب آدم» دیده میشود، در واقع محل اتصال همین زاویه تند غضروف است که از زیر پوست برجسته شده است.
پاسخ اصلی که بیشتر دانشمندان ارائه میکنند، به آکوستیک یا ویژگیهای صوتی مربوط میشود.
تارهای صوتی بلندتر و ضخیمتر با سرعت کمتری میلرزند. به همین دلیل است که صدای پسران در دوران بلوغ تقریبا یک اکتاو بمتر میشود، در حالی که صدای دختران تنها اندکی کاهش پیدا میکند.
زیستشناسان فرگشتی که تفاوت صدای زنان و مردان را مطالعه میکنند، معمولا این پدیده را نمونهای از انتخاب جنسی میدانند؛ یعنی خصوصیتی که نه بهدلیل افزایش بقا، بلکه به علت تاثیرش بر جذب جفت و رقابت با رقیبان تکامل یافته است.
مطالعه سال ۲۰۱۶ نشان داد این تفاوت میان صدای نر و ماده در گونههای نخستی، در گونههایی که نظام جفتیابی رقابتیتری دارند، بسیار بیشتر است و انسان بیش از هر میمون دیگری چنین تفاوتی را نشان میدهد.
در فرهنگهای مختلف، صدای بم معمولا متعلق به فردی بزرگتر و مسلطتر تلقی میشود و شنوندگان، صرفنظر از اینکه این برداشت تا چه اندازه با واقعیت منطبق باشد، تنها از روی زیر و بمی صدا درباره سن، اندازه بدن و حتی میزان سلطه اجتماعی افراد قضاوت میکنند.
البته همه زیستشناسان نظریه «بزرگتر جلوه دادن بدن» را بهطور کامل نمیپذیرند. مقالهای که سال ۲۰۱۸ منتشر شد، اشاره میکند که میان بم بودن صدای مردان و اندازه واقعی بدن یا قدرت جسمانی آنها تنها ارتباط ضعیفی وجود دارد.
نویسندگان این مقاله استدلال میکنند که شاید شنوندگان صرفا از یک سوگیری ادراکی قدیمی استفاده میکنند که صدای بم را معادل «بزرگ بودن» تلقی میکند؛ صرفنظر از اینکه این برداشت واقعا شاخص قابل اعتمادی باشد یا نه.
نظریه قدیمی دیگری نیز وجود دارد که با این دیدگاه رقابت میکند. بر اساس آن، بمتر شدن صدا و بزرگتر شدن حنجره صرفا محصول جانبی همان موج هورمونهای آندروژنی است که باعث افزایش حجم عضلات و پهنتر شدن شانهها در دوران بلوغ میشود و این تغییرات هیچ نقش مستقل و ویژهای در ارسال پیامهای تکاملی ندارند.
تستوسترون در دوران بلوغ تقریبا همه بافتهای بدن را دگرگون میکند و گلو نیز صرفا یکی از همان بافتهاست؛ نه اینکه خود بهطور مستقل هدف انتخاب طبیعی یا انتخاب جنسی قرار گرفته باشد.
https://www.forbes.com/sites/scotttravers/2026/07/05/why-do-men-have-an-adams-apple-an-evolutionary-biologist-explains/
🆔@ScientificDialectics | 545 |
| 11 | 💢مطالعه: ناباروری تا ۲۰۳۶ بر ۸۰ میلیون زن اثر میگذارد؛ بیشترین افزایش در بالای ۳۵ سال
یک پژوهش جدید پیشبینی میکند تا دهه آینده شمار ناباروری در میان زنان جهان به نزدیک ۸۰ میلیون مورد برسد؛ رقمی که عمدتا بهتعویقافتادن فرزندآوری عامل آن است و نسبت به سال ۲۰۲۳ تقریبا یک و نیم برابر افزایش نشان میدهد.
نتایج پژوهشی تازه منتشرشده در نشریه لنست (منبع به زبان انگلیسی) نشان میدهد طی چند سال اخیر نرخ ناباروری رو به افزایش بوده و این روند بهویژه در میان زنان ۳۵ تا ۴۹ ساله چشمگیر است.
تعداد موارد ناباروری در میان زنان این گروه سنی تا سال ۲۰۳۶ به حدود ۸۰ میلیون خواهد رسید؛ رقمی که نسبت به حدود ۵۳.۶ میلیون مورد در سال ۲۰۲۳ افزایش شدیدی بهحساب میآید و پیشبینی میشود بیشترین رشد در میان زنان ۳۵ تا ۳۹ ساله رخ دهد.
نویسندگان گزارش تاکید کردهاند که این روند عمدتا ناشی از کاهش ذخیره تخمک و توانایی باروری آنها با افزایش سن است؛ مسالهای که باروری را کاهش میدهد، خطر سقطجنین را بالا میبرد و موفقیت روشهای کمکباروری را پایین میآورد.
نویسندگان این مطالعه نوشتند: «با شتاب گرفتن روند پیر شدن جمعیت و گذارهای اجتماعیاقتصادی، شمار زنانی که در معرض خطر ناباروری در سنین بالا قرار میگیرند در حال افزایش است و این موضوع هر چه بیشتر به یک مساله مهم بهداشت عمومی تبدیل میشود.»
پژوهشگران چینی با تحلیل دادههای مطالعه «بار جهانی بیماریها ۲۰۲۳» که ۲۰۴ کشور و منطقه را در فاصله سالهای ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ پوشش میدهد، دریافتند که بیشترین افزایش ناباروری در کشورهای توسعهیافتهتر رخ دادهاست.
چرا موارد ناباروری رو به افزایش است؟
در بسیاری از کشورهای با درآمد متوسط و در حال توسعه سریع، ناباروری بهتدریج رایجتر میشود، زیرا همزمان چندین تغییر اجتماعی و جمعیتی در حال وقوع است.
زوجها دیرتر ازدواج میکنند و برای فرزندآوری اقدام میکنند؛ شمار بیشتری از زنان در اواخر دهه ۳۰ و ۴۰ زندگی همچنان خواهان بارداریاند؛ و آگاهی بیشتر از مشکلات باروری باعث شده زوجهای بیشتری بهدنبال کمک تخصصی بروند.
با اینهمه در بسیاری از این کشورها، آزمایشها و درمانهای ناباروری همچنان گران، محدود یا دور از دسترس است و در نتیجه تقاضا برای خدمات درمانی بسیار سریعتر از دسترسی به آنها افزایش مییابد.
بهگفته روکیو نونییس کالونخه، زیستشناس و کارشناس ناباروری که در این مطالعه مشارکت نداشته، افزایش ناباروری در میان زنان مسن را نمیتوان تنها با گسترش دامنه گزینههای درمانی کمکباروری پاسخ داد.
نونییس کالونخه گفت: «در کشورهایی مانند اسپانیا باید به عوامل اجتماعیای هم که به تاخیر در مادر شدن منجر میشوند پرداخته شود؛ بهویژه مسائلی که به توازن کار و زندگی، ثبات اقتصادی و حمایت نهادی از مادران در سنین پایین مربوط است.»
ناباروری فقط مشکل زنان نیست. برآورد میشود (منبع به زبان انگلیسی) که حدود یک نفر از هر شش نفر در جهان در مقطعی از زندگی خود با ناباروری روبهرو شود و بین ۸ تا ۱۲ درصد از زوجهای در سن باروری در سطح جهان آن را تجربه کنند.
🆔@ScientificDialectics | 461 |
| 12 | 💢مردی که با اختراع الایدی جهان را تغییر داد به دنبال تولید انرژی پاک و تقریبا بیپایان است
برنده نوبل فیزیک در تلاش برای ساخت نیروگاهی است که با همجوشی هستهای، انرژی پاک و تقریبا بیپایان تولید کند.
کمتر کسی در جهان به اندازه شوجی ناکامورا زندگی روزمره مردم را تغییر داده است. اگر امروز صفحه تلفن همراه، تلویزیون، چراغ راهنمایی، نمایشگرهای شهری و حتی بسیاری از لامپهای خانهها با مصرف برق بسیار کمتر روشن میشوند، بخش بزرگی از آن به اختراع «الایدی آبی» توسط این دانشمند ژاپنی بازمیگردد؛ اختراعی که جایزه نوبل فیزیک سال ۲۰۱۴ را برای او به همراه داشت.
اما ناکامورا میگوید مهمترین دستاورد زندگیاش هنوز از راه نرسیده است. او اکنون تمام تمرکز خود را روی ساخت نیروگاهی گذاشته که با استفاده از همجوشی هستهای بتواند انرژی پاک، بدون کربن و تقریبا بیپایان تولید کند؛ فناوریای که در صورت موفقیت، میتواند آینده صنعت انرژی جهان را متحول کند.
از شکستهای پیاپی تا تغییر جهان
امروز نام شوجی ناکامورا در کنار بزرگترین مخترعان تاریخ قرار گرفته، اما آغاز مسیر حرفهای او چندان امیدوارکننده نبود.
او از سال ۱۹۷۹ در شرکت کوچک ژاپنی «نیشیا» مشغول به کار شد؛ شرکتی که آن زمان کمتر کسی نامش را شنیده بود. پس از حدود ۱۰ سال فعالیت، تنها سه محصول طراحی کرده بود که هیچیک موفقیت تجاری نداشتند.
همکارانش در مسابقات فوتبال و سافتبال شرکت بارها او را دست میانداختند و میگفتند: «چرا هیچ محصولی تولید نکردهای؟ بهتر است استعفا بدهی.»
ناکامورا حتی جمعهشبها به عنوان نگهبان شب در کارخانه کار میکرد و میگوید همان دوران بود که روحیهای در او شکل گرفت که خودش آن را «اختراع از روی خشم» توصیف میکند؛ تلاشی برای اثبات اشتباه بودن همه کسانی که او را دستکم گرفته بودند.
پروژهای که همه آن را شکستخورده میدانستند
در دهه ۱۹۸۰ بسیاری از غولهای فناوری جهان از جمله آیبیام، جنرال الکتریک، سونی، توشیبا و بل لبز میلیونها دلار برای ساخت الایدی آبی هزینه کرده بودند، اما همگی شکست خورده بودند.
چراغهای الایدی قرمز و سبز سالها قبل ساخته شده بودند، اما تولید نور آبی به دلیل ویژگیهای فیزیکی آن بسیار دشوار بود.
در حالی که تقریبا تمام پژوهشگران دنیا روی مادهای به نام «سلنید روی» کار میکردند، ناکامورا تصمیم گرفت مسیر متفاوتی را انتخاب کند و روی «گالیوم نیترید» سرمایهگذاری کند؛ مادهای که بسیاری از دانشمندان آن را بنبست میدانستند.
حتی پس از بازگشت از یک دوره آموزشی در آمریکا، مدیران شرکت به او دستور دادند تحقیقاتش را متوقف کند.
ناکامورا میگوید هر بار که یادداشت دستور توقف روی میزش گذاشته میشد، آن را بدون خواندن داخل سطل زباله میانداخت؛ اقدامی که در فرهنگ کاری ژاپن تقریبا غیرقابل تصور بود.
چند ماه بعد مشخص شد او درست فکر میکرد. وقتی نخستین الایدی آبی در آزمایشگاه روشن شد، ابتدا نور بسیار ضعیفی داشت. ناکامورا آن شب آزمایشگاه را ترک کرد و صبح روز بعد با نگرانی برگشت. چراغ هنوز روشن بود. او میگوید: «آن لحظه بزرگترین لحظه زندگی من بود.»
در سال ۱۹۹۳ شرکت نیشیا رسما از تولید الایدی آبی خبر داد؛ موفقیتی که صنعت الکترونیک جهان را دگرگون کرد.
اختراعی که میلیاردها دلار صرفهجویی داشت
بر اساس گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی، اگر جهان هنوز از لامپهای قدیمی استفاده میکرد، مصرف برق برای روشنایی ساختمانها حدود ۷۰ درصد بیشتر از امروز بود.
میزان برقی که تنها به لطف استفاده از الایدی در جهان صرفهجویی میشود، تقریبا معادل کل مصرف برق کشور کره جنوبی است.
همین دستاورد باعث شد ناکامورا در سال ۲۰۱۴ همراه با ایسامو آکاساکی و هیروشی آمانو جایزه نوبل فیزیک را دریافت کند.
هدف بعدی: انرژی بیپایان
اکنون این دانشمند ۷۱ ساله پروژهای را دنبال میکند که به گفته خودش حتی از اختراع الایدی آبی نیز مهمتر است.
او شرکتی به نام «بلو لیزر فیوژن» تأسیس کرده که تلاش میکند با استفاده از لیزرهای بسیار قدرتمند، واکنش همجوشی هستهای را به روشی جدید کنترل کند.
روشی متفاوت از همه دنیا
به گفته ناکامورا، حدود ۹۹.۵ درصد تحقیقات همجوشی هستهای جهان بر استفاده از میدانهای مغناطیسی متمرکز بوده است، اما او معتقد است پاسخ در همان نیم درصد باقیمانده نهفته است.
ناکامورا میگوید هنوز راه زیادی تا تجاری شدن این فناوری باقی مانده، اما شرکتش قصد دارد تا سال ۲۰۳۲ نخستین نیروگاه آزمایشی یک گیگاواتی را در نزدیکی سانتا باربارا در ایالت کالیفرنیا بسازد.
چنین نیروگاهی در صورت موفقیت میتواند برق ۷۵۰ هزار تا یک میلیون خانه را تامین کند.
https://www.cnn.com/science/shuji-nakamura-lit-up-the-world-and-now-wants-to-power-it-spc
🆔@ScientificDialectics | 646 |
| 13 | 💢سنجابی با دمای بدن زیر صفر؛ امید تازه محققان برای درمان سکته، کنترل اشتها و مقابله با چاقی
پژوهشهای علمی همواره نشان دادهاند که طبیعت منبعی ارزشمند برای الهام گرفتن در حل پیچیدهترین مشکلات پزشکی است. یکی از شگفتانگیزترین نمونههای این موضوع، سنجاب زمینی قطبی است.
سنجاب زمینی قطبی، جانور کوچکی است که در مناطق سردسیر آلاسکا، کانادا و سیبری زندگی میکند و توانایی خارقالعادهای در تحمل سرمای شدید و کاهش فعالیتهای حیاتی بدن دارد. دانشمندان معتقدند مطالعه این جانور میتواند راه را برای درمانهای نوین در حوزه پزشکی و حتی سفرهای فضایی هموار کند.
سنجاب زمینی قطبی هر سال با نزدیک شدن به فصل سرما، با مصرف فراوان غذا ذخایر انرژی بدن خود را افزایش میدهد و سپس وارد خواب زمستانی میشود. این حیوان حدود هشت ماه بدون خوردن غذا و نوشیدن آب در لانهای زیرزمینی باقی میماند. در این مدت، تعداد تنفس و ضربان قلب او به حداقل میرسد و بدنش وارد حالتی میشود که از بیرون، تقریبا شبیه مرگ به نظر میرسد.
وجه تمایز این جانور با سایر پستانداران، توانایی کاهش بیسابقه دمای بدن است. دمای مغز آن به صفر درجه سانتیگراد، دمای شکم به منفی دو درجه و دمای اندامهای عقبی حتی به حدود منفی ۲.۹ درجه سانتیگراد میرسد. این ویژگی، سنجاب زمینی قطبی را به تنها پستانداری تبدیل کرده است که میتواند در چنین دمای پایینی همچنان زنده بماند و پس از پایان زمستان بدون آسیب به فعالیت طبیعی خود بازگردد.
دانشمندان دانشگاه آلاسکا بیش از پنج دهه است که رفتار و فیزیولوژی این جانور را مطالعه میکنند. هدف اصلی این تحقیقات، شناخت سازوکارهای زیستی کاهش متابولیسم و کنترل دمای بدن است؛ فرآیندی که اگر بتوان آن را در انسان نیز بهصورت ایمن ایجاد کرد، میتواند تحولی بزرگ در پزشکی ایجاد کند.
یکی از مهمترین کاربردهای این تحقیقات، درمان بیماران مبتلا به سکته قلبی، سکته مغزی و آسیبهای شدید مغزی است. در چنین شرایطی، هر دقیقه اهمیت حیاتی دارد و کاهش کنترلشده متابولیسم بدن میتواند نیاز سلولها به اکسیژن را کاهش داده و زمان بیشتری برای انتقال بیمار به مراکز درمانی و آغاز درمان در اختیار پزشکان قرار دهد. برخلاف روشهای فعلی که تنها با سرد کردن بدن انجام میشوند و معمولا واکنش دفاعی بدن را برمیانگیزند، کاهش متابولیسم میتواند بدون مقاومت طبیعی بدن، دمای آن را پایین بیاورد.
در جریان این پژوهشها، دانشمندان به نقش مادهای طبیعی به نام «آدنوزین» پی بردهاند. آزمایشها نشان داده است که این مولکول میتواند در سنجابهای زمینی و حتی موشهایی که بهطور طبیعی خواب زمستانی ندارند، حالتی مشابه خواب زمستانی ایجاد کند. این یافته نشان میدهد که شاید بسیاری از پستانداران، از جمله انسان، هنوز بخشی از سازوکارهای زیستی لازم برای ورود به چنین حالتی را در بدن خود حفظ کرده باشند؛ هرچند استفاده از این روش در انسان هنوز با چالشهای فراوانی روبهرو است.
دانشمندان همچنین ماده دیگری به نام «یدید» را شناسایی کردهاند که در دوران خواب زمستانی، غلظت آن در خون سنجابهای زمینی تا سه برابر افزایش مییابد. این ماده میتواند از آسیب بافتها هنگام بازگشت جریان خون پس از سکته قلبی یا مغزی جلوگیری کند. نتایج اولیه آزمایشهای بالینی روی انسان نیز نشان داده است که داروهای حاوی یدید میتوانند میزان آسیب عضله قلب را کاهش دهند، هرچند اثبات قطعی اثربخشی آن به مطالعات گستردهتری نیاز دارد.
دامنه کاربردهای این تحقیقات تنها به درمان سکته محدود نمیشود. پژوهشگران امیدوارند شناخت سازوکارهای خواب زمستانی بتواند به افزایش مدت نگهداری اندامهای پیوندی، کاهش تحلیل عضلات در بیماران بستری، محافظت بهتر از بیماران در برابر آسیبهای ناشی از پرتوهای درمانی و حتی کنترل اشتها و درمان چاقی نیز کمک کند. بررسی نحوه حفظ توده عضلانی و تنظیم اشتها در این جانور، افقهای تازهای را پیش روی پزشکی قرار داده است.
یکی دیگر از اهداف بلندمدت این پژوهشها، استفاده از فناوری الهامگرفته از خواب زمستانی در سفرهای فضایی است. ناسا نیز بخشی از این تحقیقات را حمایت مالی کرده است، زیرا قرار دادن فضانوردان در حالتی شبیه خواب زمستانی میتواند مصرف غذا و آب را کاهش دهد، از تحلیل عضلات جلوگیری کند، مقاومت بدن در برابر تشعشعات فضایی را افزایش دهد و فشارهای روانی ناشی از سفرهای طولانی را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
اگرچه دانشمندان تاکید میکنند که تبدیل این یافتهها به درمانهای رایج انسانی هنوز به سالها تحقیق نیاز دارد، اما نتایج بهدستآمده تاکنون بسیار امیدوارکننده است. سنجاب زمینی قطبی نشان داده است که گاهی پاسخ بزرگترین چالشهای پزشکی در دل طبیعت نهفته است.
https://www.dongascience.com/en/news/78781
🆔@ScientificDialectics | 455 |
| 14 | 💢شش خوراکی که بیش از آنچه تصور میشود نمک دارند
تن ماهی و برخی انواع آبمیوه و آب سبزیجات مقدار زیادی سدیم دارند
وقتی صحبت از غذاهای پرنمک میشود، اغلب ذهن به سمت سیبزمینی سرخکرده، چیپس یا ذرتبوداده میرود، در حالی که بسیاری از مواد غذایی دیگری که روزانه مصرف میکنیم، از پیتزا و کنسرو تن ماهی گرفته تا آب سبزیجات و حتی برخی نانها نیز مقدار قابلتوجهی سدیم پنهان دارند، بدون اینکه طعمشان چندان شور باشد.
نمک یکی از اقلام ضروری در آشپزخانه است و مزایای زیادی دارد. از جمله اینکه طعم غذا را بهتر میکند و تقریبا هیچگاه فاسد نمیشود. نمک میتواند به حفظ یخزدگی بستنی در یخدان کمک کند و حتی راز پنهان تهیه شیرینیهای بینقص باشد، اما نکته اینجا است که تمام سدیم موجود در غذاها از نمک طعام موجود در آن نیست (هرچند این دو اصطلاح اغلب به جای یکدیگر به کار میروند) و فرایند فراوری مواد غذایی نیز منبع مهم دیگری برای آن است.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که بر اساس گزارش انجمن قلب آمریکا، یک فرد آمریکایی به طور متوسط روزانه حدود سه هزار و ۱۰۰ میلیگرم سدیم دریافت میکند که بهمراتب بالاتر از سقف توصیهشده دو هزار و ۱۰۰ میلیگرم برای افراد سالم است. متخصصان توصیه میکنند بیشتر افراد مصرف سدیم خود را به حدود هزار و ۵۰۰ میلیگرم در روز محدود کنند و افراد مبتلا به فشار خون بالا حتی کمتر از این مقدار سدیم دریافت کنند.
بنابراین اگر قصد دارید مصرف سدیم خود را کاهش دهید یا صرفا از آنچه میخورید آگاهی بیشتری داشته باشید، بهتر است به این منابع پنهان سدیم هم توجه کنید.
تن ماهی
بسیاری از افراد سالاد تن ماهی را غذایی سالم میدانند، اما کنسرو ماهی تن میتواند سدیم نسبتا زیادی هم داشته باشد. حدود ۱۴۰ گرم تن ممکن است نزدیک به ۳۰۰ میلیگرم سدیم داشته باشد و این پیش از افزودن سس مایونز یا سایر چاشنیها است.
برای کاهش دریافت سدیم، بهتر است برچسب محصولات را مقایسه و از انواع «بدون نمک افزوده» یا کمسدیم استفاده کنید.
آب سبزیجات
آب سبزیجات اغلب بهعنوان گزینهای سالم شناخته میشود، اما برخی از انواع صنعتی آن سدیم بسیار بالایی دارند. برای مثال، یک لیوان ۲۴۰ میلیلیتری از برخی مارکهای معروف آب سبزیجات میتواند حدود ۶۴۰ میلیگرم سدیم داشته باشد.
انتخاب نسخههای کمسدیم، تهیه آب سبزیجات در خانه یا مصرف خود سبزیجات بهجای آب آنها، گزینههای سالمتریاند.
سوسیس و کالباس
ژامبون، پاسترامی، بولونیا و بسیاری از فراوردههای گوشتی مشابه سرشار از سدیماند. نمک موجود در این محصولات تنها برای بهبود طعم نیست، بلکه بخشی از آن به مواد نگهدارنده مورداستفاده در فرایند تولید مربوط میشود.
البته میزان سدیم بسته به محصول متفاوت است، اما تنها یک برش از برخی از این گوشتها میتواند چند صد میلیگرم سدیم داشته باشد. گوشتهای عملآوریشده معمولا شورترند. نیتراتهای موجود در این محصولات هم با افزایش خطر سرطان روده بزرگ ارتباط دارند. بنابراین بهتر است از انواع کمسدیم یا گزینههای غیرعملاوریشده مانند بوقلمون و مرغ استفاده شود.
پیتزا
یکی از واقعیتهای کمتر خوشایند درباره پیتزا میزان بالای سدیم آن است. وقتی به مواد تشکیلدهنده آن فکر کنیم، این موضوع چندان عجیب نیست. پنیر، سس گوجهفرنگی و خمیر نان همگی حاوی مقدار زیادی نمکاند.
افزودن موادی مانند پپرونی یا سوسیس نیز میزان سدیم را بیشتر میکند. حتی پیتزای سبزیجات یا پنیر ساده هم سدیم بالایی دارد. برای کاهش این مقدار میتوان از خمیر نازکتر، پنیر کمتر و سبزیجات بیشتر استفاده کرد.
تاکو و محصولات تهیهشده با تورتیلا
نانهای تورتیلا، مانند بسیاری از نانهای صنعتی، میتوانند منبع پنهان سدیم باشند. یک تورتیلای آردی ۴۴ گرمی ممکن است بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیگرم سدیم داشته باشد، هرچند این مقدار بسته به مارک و اندازه محصول متفاوت است.
غذای رستورانی
آیا تا به حال فکر کردهاید چرا همبرگر رستوران معمولا خوشمزهتر از نمونه خانگی است؟ یکی از رازهای اصلی استفاده بیشتر از نمک و کره نمکی است.
غذاهای رستورانی تقریبا در همه موارد، نسبت به معادل خانگی خود، سدیم بیشتری دارند. علاوه بر این، حجم وعدهها نیز معمولا بزرگتر است و احتمال پرخوری را افزایش میدهد.
برای کاهش مصرف سدیم در رستورانها میتوانید سسها و چاشنیها را جداگانه درخواست کنید، غذاهای بخارپز، گریلشده یا تنوری را انتخاب کنید و از مصرف زیاد غذاهای سرخکرده و فراوریشده بپرهیزید.
https://health.yahoo.com/wellness/nutrition/healthy-eating/articles/6-foods-more-sodium-may-161100463.html
🆔@ScientificDialectics | 493 |
| 15 | اوزمپیک فقط داروی لاغری نیست
پژوهشگران میگویند این داروها را دیگر نباید صرفا «داروهای کاهش وزن» دانست.
شواهد فزاینده نشان میدهد داروهای خانواده جیالپیــ۱ در واقع داروهای قلبیــمتابولیکاند که علاوه بر کاهش وزن، میتوانند خطر بروز بیماریهای قلبیعروقی را نیز کاهش دهند، حتی در شرایطی که میزان کاهش وزن، عامل اصلی این اثر نباشد.
با این حال، برخی پزشکان همچنان این داروها را بیشتر بهعنوان داروهای دیابت میشناسند تا داروهای قلبیــمتابولیک. از سوی دیگر، در بسیاری از کشورها شرکتهای بیمه پرداخت هزینه این داروها را به داشتن شاخص توده بدنی (BMI) مشخص محدود کردهاند. هزینه بالای دارو و تمرکز افکار عمومی بر جنبه لاغری این داروها نیز از دیگر عواملی است که باعث شده است سایر مزایای درمانی آنها کمتر موردتوجه قرار گیرد.
اگر مصرف اوزمپیک متوقف شود، چه اتفاقی میافتد؟
یکی از مهمترین چالشهای این داروها، بازگشت وزن پس از قطع درمان است. مطالعات نشان میدهد در بیشتر افراد، این داروها تغییر دائمی در سوختوساز بدن ایجاد نمیکنند و در نتیجه، احتمال بازگشت وزن بالا است و افراد بهطور معمول، طی یک سال پس از قطع دارو، حدود ۷۵ درصد وزن ازدسترفته را دوباره به دست میآورند.
البته این یک قاعده همگانی نیست. افرادی که تغییرات پایداری در سبک زندگی خود ایجاد میکنند یا درمان را در مراحل اولیه اختلالات متابولیک، مانند پیشدیابت، آغاز کردهاند، ممکن است نتایج بهتری داشته باشند.
پژوهشگران امیدوارند در آینده بتوان با ترکیب اطلاعات مربوط به ژنتیک، میکروبیوم روده، هورمونها و ویژگیهای رفتاری و روانشناختی هر فرد، میزان پاسخ او به این داروها را پیشبینی کرد. با این حال، براوردها نشان میدهد چنین آزمایش جامعی هنوز پنج تا ۱۰ سال با ورود به کاربرد روزمره پزشکی فاصله دارد.
تا آن زمان، مهمترین توصیه این است که درمان بر اساس شرایط هر فرد، از جمله الگوی تغذیه، وضعیت سلامت و بیماریهای همراه انتخاب شود و سپس روند پاسخ بیمار در سه ماه نخست بهدقت تحت نظر قرار گیرد.
متخصصان تاکید میکنند فعلا بهترین پیشبینیکننده موفقیت درمان واکنش واقعی بدن در ۹۰ روز نخست مصرف دارو است که در حال حاضر از هر آزمایش ژنتیکی شناختهشده، اطلاعات قابلاعتمادتر و کاربردیتری در اختیار پزشکان قرار میدهد.
https://creators.yahoo.com/lifestyle/story/some-people-lose-over-20-of-their-body-weight-on-ozempic-others-lose-almost-nothing-a-doctor-explains-why-014240061.html
🆔@ScientificDialectics | 802 |
| 16 | آیا میزان جیالپیــ۱ طبیعی که بدن تولید میکند، بر پاسخ به دارو اثر دارد؟
پژوهشهای تازه نشان دادهاند که سلولهای آلفای لوزالمعده نیز مقدار قابلتوجهی جیالپیــ۱ تولید میکنند؛ موضوعی که این فرضیه را مطرح کرد که شاید برخی افراد به دلیل تولید بیشتر این هورمون، با دوزهای پایین دارو نیز نتایج چشمگیری بگیرند.
با این حال پژوهشگران معتقدند در حال حاضر، اندازهگیری سطح پایه جیالپیــ۱ طبیعی بدن ابزار قابلاعتمادی برای پیشبینی پاسخ به داروهایی مانند سماگلوتاید یا تیرزپاتاید نیست، زیرا به نظر میرسد تفاوت پاسخ افراد بیشتر به عواملی مانند ژنتیک گیرندههای جیالپیــ۱، حساسیت مغز به این هورمون و الگوهای رفتاری مرتبط با غذا خوردن مربوط باشد، نه صرفا مقدار جیالپیــ۱ طبیعی موجود در بدن.
آیا میکروبیوم روده در عملکرد اوزمپیک نقش دارد؟
پژوهشها نشان میدهد رابطه میان داروهای خانواده جیالپیــ۱ و میکروبیوم روده (مجموعه باکتریها و سایر میکروارگانیسمهای ساکن روده) یک رابطه دوطرفه است. یعنی از یک سو، ترکیب میکروبیوم میتواند بر نحوه عملکرد این داروها اثر بگذارد و از سوی دیگر، خود داروها نیز ترکیب میکروبیوم روده را تغییر میدهند.
برخی مطالعات اولیه نشان دادهاند که ترکیب باکتریهای روده پیش از آغاز درمان ممکن است با میزان بهبود قند خون در ارتباط باشد، اما هنوز شواهد کافی وجود ندارد که نشان دهد این موضوع درباره کاهش وزن نیز صدق میکند.
در سالهای اخیر، محصولات و رژیمهای مختلفی با هدف «بهبود میکروبیوم روده» معرفی شدهاند، اما تاکنون هیچ مدرک علمی معتبری نشان نداده است که بهینهسازی میکروبیوم پیش از آغاز درمان با داروهای جیالپیــ۱ باعث افزایش کاهش وزن شود. بنابراین، در حال حاضر چنین اقدامی بخشی از توصیههای درمانی استاندارد نیست.
کاهش چربی یا از دست دادن عضله؛ اوزمپیک دقیقا چه چیزی کم میکند؟
یکی از نگرانیهای مهم درباره این داروها آن است که بخشی از وزن از دسترفته توده بدون چربی بدن است. یعنی فقط چربی کاهش پیدا نمیکند، بلکه بخشی از عضلات، آب بدن و سایر بافتهای غیرچربی نیز از دست میروند. حتی برخی بررسیها نشان میدهد حدود یکسوم وزن کاهشیافته ممکن است مربوط به توده بدون چربی باشد.
احتمال تحلیل عضلات در سالمندان، مردان و افرادی که در مدت کوتاهی وزن زیادی کم میکنند، بیشتر است. به همین دلیل هنگام استفاده از این داروها دو اقدام بیش از همه اهمیت دارد: دریافت پروتئین کافی در رژیم غذایی و انجام دادن تمرینهای مقاومتی مانند تمرین با وزنه یا کشهای ورزشی. این دو اقدام موثرترین راهکارهای شناختهشده برای حفظ توده عضلانی در طول کاهش وزناند.
باید یادآوری کنیم نتایج یک مطالعه درباره داروی تیرزپاتاید نشان داد که اگرچه حجم عضلات ممکن است کاهش یابد، کیفیت عملکرد آنها میتواند بهتر شود. پژوهشگران معتقدند دلیل این موضوع کاهش چربی نفوذکرده در بافت عضله است که در نتیجه آن، عضلهای که باقی میماند ممکن است کارآمدتر از قبل باشد. لذا صرف اندازهگیری توده عضلانی تصویر کاملی از وضعیت واقعی عضلات ارائه نمیدهد.
آیا قرص ویگووی به اندازه نوع تزریقی موثر است؟
از نظر اثر دارویی، شکل خوراکی و تزریقی سماگلوتاید معادل یکدیگرند، اما اثربخشی قرص به این بستگی دارد که بیمار دستور مصرف آن را کاملا رعایت کند. این قرص باید با معده خالی و مطابق دستورالعملهای مشخص مصرف شود. در غیر این صورت، میزان جذب و اثربخشی آن کاهش مییابد. در مقابل، نوع تزریقی از دستگاه گوارش عبور نمیکند و معمولا نتایج قابلپیشبینیتری دارد، بهویژه برای افرادی که رعایت دقیق شرایط مصرف قرص برایشان دشوار است.
آیا اثر داروهای جیالپیــ۱ فقط به کاهش اشتها محدود میشود؟
پژوهشهای جدید نشان میدهد این داروها تنها بر اشتها اثر نمیگذارند، بلکه بر مراکز پاداش و انگیزه در مغز نیز تاثیر دارند. به همین دلیل، برخی مصرفکنندگان علاوه بر کاهش اشتها، از کاهش میل به نوشیدن الکل، سیگار کشیدن، خریدهای اجباری و برخی رفتارهای وسواسی نیز خبر دادهاند. البته درباره برخی از این آثار هنوز تحقیقات ادامه دارد و شواهد موجود در مراحل اولیه است.
بر اساس یافتههای پژوهشگران، این داروها احساس لذت را از بین نمیبرند، بلکه شدت میل و کشش فرد برای رسیدن به پاداش را کاهش میدهند. به بیان دیگر، این داروها بیشتر بر حس «خواستن» اثر میگذارند تا حس «لذت بردن». همین موضوع میتواند توضیح دهد که چرا برخی افراد پس از مصرف این داروها نهتنها کمتر غذا میخورند، بلکه به برخی رفتارهای اعتیادگونه یا اجباری نیز تمایل کمتری پیدا میکنند. | 711 |
| 17 | 💢چرا اوزمپیک برای بعضیها «معجزه» میکند و روی برخی اثر ندارد؟
افرادی که بیشتر تحت تاثیر محرکهای بیرونی غذا قرار میخورند، معمولا با داروهای جیالپیــ۱ کاهش وزن بیشتری دارند، اما افرادی که مشکل پرخوری احساسی و عصبی دارند، معمولا به این داروها پاسخ ضعیفتری میدهند
برخی افراد با مصرف داروهای کاهش وزن مانند اوزمپیک و ویگووی وزن زیادی از دست میدهند، در حالی که برخی دیگر با وجود مصرف همان دارو و همان دوز، کاهش وزن بسیار اندکی دارند یا حتی وزنشان کمی افزایش مییابد. پژوهشهای جدید نشان میدهد عواملی مانند نوع پرخوری، ژنتیک، جنسیت، ابتلا به دیابت، سرعت کاهش وزن در ماههای نخست و حتی عملکرد مغز و میکروبیوم روده میتوانند در میزان پاسخ افراد به این داروها نقش داشته باشند.
یاهو در مقالهای، با جمعآوری نظر متخصصان، به مهمترین یافتههای علمی درباره علت این تفاوتها، روشهای پیشبینی اثربخشی دارو و آنچه باید پیش از شروع یا قطع درمان دانست، پرداخته است.
پاسخ افراد به داروهای خانواده جیالپیــ۱ میتواند بسیار متفاوت باشد. ممکن است دو نفر درمان را با یک داروی یکسان، دوز یکسان و در یک زمان آغاز کنند، اما در پایان سال نتایج کاملا متفاوتی بگیرند. مطالعات نشان دادهاند که برخی افراد کمتر از ۵ درصد وزن بدنشان را از دست میدهند یا حتی هنگام مصرف دارو دچار افزایش وزن میشوند، در حالی که برخی دیگر بیش از ۲۰ درصد از وزنشان را از دست میدهند. همین اختلاف زیاد باعث شده است پژوهشگران به دنبال عواملی باشند که پاسخ هر فرد به این داروها را تعیین میکند.
بررسیها نشان میدهد نوع پرخوری فرد بر میزان اثربخشی اوزمپیک اثر دارد. افراد به دلایل متفاوتی پرخوری میکنند. برخی به دلیل جذاب بودن ظاهر، بو یا طعم غذا بیش از اندازه غذا میخورند، اما برخی دیگر هنگام استرس، اضطراب یا ناراحتیهای روحی به غذا پناه میبرند.
مطالعات نشان دادهاند افرادی که بیشتر تحت تاثیر محرکهای بیرونی غذا قرار میخورند، معمولا با داروهای جیالپیــ۱ کاهش وزن بیشتری دارند، اما افرادی که مشکل پرخوری احساسی و عصبی دارند، معمولا به این داروها پاسخ ضعیفتری میدهند.
با این حال پرخوری احساسی و عصبی مانعی برای مصرف این داروها نیست، تنها نشان میدهد که بیمار احتمالا علاوه بر دارو، به حمایت بیشتری نیاز دارد. این حمایت میتواند به صورت درمان شناختیــرفتاری (CBT)، آموزش کنترل استرس یا در برخی موارد استفاده از داروهای کمکی باشد.
با استفاده از پرسشنامههای سادهای که در چند دقیقه تکمیل میشوند، میتوان الگوی پرخوری افراد را شناسایی و درمان مناسبتری برای آنان انتخاب کرد.
آیا آزمایش ژنتیک میتواند پیشبینی کند اوزمپیک برای چه کسانی موثر است؟
پژوهشهای جدید نشان دادهاند برخی تغییرات یا واریانتهای ژنتیکی (تفاوتها یا تغییرات طبیعی در ژنهای افراد) میتوانند پاسخ بدن به داروهای جیالپیــ۱ را کاهش دهند.
نکته جالب این است افرادی که این تغییرات ژنتیکی را در ژنهایشان دارند، با وجود آنکه ممکن است به طور طبیعی مقدار بیشتری از هورمون جیالپیــ۱ تولید کنند، همچنان پاسخ ضعیفتری به این داروها نشان میدهند.
براورد میشود حدود یک نفر از هر ۱۰ نفر این تغییرات ژنتیکی را داشته باشد.
یافتههای ژنتیکی اخیر اگرچه بسیار امیدوارکنندهاند، پژوهشگران تاکید میکنند که هنوز هیچ آزمایش ژنتیکی وجود ندارد که بتوان از آن بهعنوان یک ابزار قابلاعتماد در تصمیمگیری بالینی استفاده کرد. دلیل آن این است که هر یک از این تغییرات ژنتیکی شناساییشده تنها بخش کوچکی از تفاوت میان افراد را توضیح میدهد و تاثیر آنها بهتنهایی برای پیشبینی نتیجه درمان کافی نیست.
در حال حاضر بهترین شاخص برای پیشبینی موفقیت درمان، نه ژنتیک بلکه واکنش اولیه بدن به دارو است. مطالعات نشان میدهد اگر فرد در سه ماه نخست درمان دستکم حدود ۲.۳ کیلو وزن کم کند، این موضوع بسیار بهتر از هر آزمایش ژنتیکی شناختهشده میتواند موفقیت درمان در ادامه مسیر را پیشبینی کند. به عبارت دیگر، واکنش بدن در ۹۰ روز نخست، قابلاعتمادترین شاخص برای ارزیابی اثربخشی دارو است.
غیر از ژنتیک، چه عواملی بر میزان کاهش وزن تاثیر میگذارند؟
چند ویژگی بالینی نیز میتوانند تا حد زیادی میزان پاسخ افراد به این داروها را پیشبینی کنند. مطالعات نشان میدهد زنان نسبت به مردان، به طور متوسط کاهش وزن بیشتری دارند. افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ هم معمولا کمتر از افراد فاقد دیابت وزن کم میکنند. افراد داری مشکل پرخوری عصبی نیز معمولا در مقایسه با سایر افراد کاهش وزن کمتری دارند. ضمنا افرادی که از همان هفتهها و ماههای نخست درمان کاهش وزن سریعی دارند، معمولا در پایان درمان نیز کاهش وزن بیشتری خواهند داشت. | 648 |
| 18 | 💢فرآوری مواد غذایی چه تأثیری روی غذاهای ما میگذارد؟
پژوهشگران میگویند شیوه تولید غذا به اندازه مواد تشکیلدهنده آن حائز اهمیت است.
اینکه غذاهای فوقفرآوریشده صرفاً بهدلیل مواد تشکیلدهندهشان مضر هستند یا فرایند فرآوری هم در بروز مشکلات سلامتی نقش دارد، همچنان مورد بحث است. یک مطالعه جدید نشان داده که فرآوری نقش بسزایی در این مورد ایفا میکند.
این مطالعه که در مجله آمریکایی سلامت عمومی انتشار یافته است، توسط پژوهشگران دانشگاه تافتس انجام گرفته و نشان میدهد که مصرف غذاهای فوقفرآوریشده حتی بعد از در نظر گرفتن میزان نمک، شکر و چربی اشباعشده با افزایش خطر ابتلا به بیماریهای حاد و مرگ زودرس همراه است.
بهازای هر ۱۰ درصد افزایش مصرف غذاهای فوقفرآوریشده، خطر سندرم متابولیک ۷ درصد، احتمال دیابت ۳ درصد، خطر سرطان ۵ درصد و خطر کلی مرگومیر ۴ درصد افزایش یافت.
این مطالعه با تکیه به دادههای پیمایش ملی سلامت و تغذیه انجام گرفته که در فاصله سالهای ۱۹۹۹ تا ۲۰۱۸ گردآوری شدهاند.
یافتهها نشان میدهند که جدا از مواد مغذی عواملی مانند تغییر ساختار غذا، از بین رفتن ترکیبات مفید، افزودنیها و مواد شیمیایی موجود در بستهبندیها میتوانند سلامت مصرفکننده را به خطر بیاندازند.
از بین رفتن ساختار طبیعی غذا در طول فرآوری و کاهش ترکیبات مفید مانند فیبر، پلیفنلها و سایر ترکیبات زیستفعال هم میتواند باعث بروز مشکلات سلامتی شود.
دکتر داریوش مظفریان، متخصص قلب و مدیر مؤسسه غذا بهعنوان دارو در دانشکده سیاست و علوم تغذیه فریدمن در دانشگاه تافتس و از نویسندگان مطالعه حاضر، معتقد است که فرآوری طعم غذا را بهبود میدهد و باعث افزایش سرعت غذاخوردن و پرخوری میشود. از این گذشته، فرآوری باعث میشود که ترکیبات صنعتی، افزودنیها، فرآوردههای شیمیایی جانبی مانند آکریلآمید و آمینهای هتروسیکلیک (که هردو با سرطان ارتباط دارند) و آلایندههای ناشی از بستهبندی به غذای ما راه پیدا کنند.
او می گوید: «شواهد نشان میدهند که چند سازوکار مختلف اما بههمپیوسته در این آسیبها دخیل هستند.»
مظفریان افزود: «برای درک ارتباط متقابل این عوامل به تحقیقات بیشتری نیاز داریم، اما بدیهی است که پیامدهای منفی فرآوری در یک علت واحد خلاصه نمیشوند.»
مشکل فرآوری
غذاهای فوقفرآوریشده از جمله نان بستهبندیشده، نوشابه، غلات صبحانه، چیپس و غذاهای آماده براساس مواد تشکیلدهنده و براساس فرایند تولید در دستههای مختلف قرار میگیرند.
فرآوری صنعتی ساختار سلولی غذا را از بین میبرد، سطح فیبر و ترکیبات مفید و ویتامینهای ارزشمند را به حداقل میرساند و موادی را به غذای ما اضافه میکند که جایی در آشپزی خانگی ندارند. برای نمونه، میتوان به نگهدارندههای شیمیایی، روغنهای هیدروژنه، شربت ذرت با فروکتوز بالا و رنگها و طعمدهندههای مصنوعی اشاره کرد.
لیندسی مالون، متخصص تغذیه و مدرس رشته تغذیه در دانشکده پزشکی دانشگاه کیس وسترن رزرو، که نقشی در این مطالعه نداشت، می گوید: «غذاهای فوقفرآوریشده غذاهایی هستند که ترکیبات اولیه خود را در طول فرآوری از دست دادهاند و حاوی ترکیبات تصفیهشده و افزودنیهایی هستند که برای بهبود طعم، بافت، ظاهر و ماندگاری به آنها اضافه میشوند.»
این تغییر ساختاری ممکن است مهمتر از آن چیزی باشد که فکرش را میکنید. وقتی ساختار سلولی غذا در طول فرآوری تغییر میکند، نرخ جذب آن هم دستخوش تغییر میشود. برای نمونه، غذا سریعتر هضم میشود، احساس سیری کمتری به ما میدهد و مواد مغذی کمتری در اختیار بدن میگذارد.
دیانا کوزا، متخصص تغذیه بالینی در بیمارستان پلینویو در نیویورک، می گوید: «حذف فیبر میتواند سد مخاطی روده را مختل کند و شرایط را برای ورود باکتریها به جریان خون و ایجاد التهاب هموار کند. امولسیفایرها و افزودنیهای مصنوعی به این مشکل دامن میزنند.»
کوزا میگوید این مطالعه نشان میدهد فرایند فرآوری میتواند بیش از مواد اولیه مضر باشد.
حتی وقتی ارزش مواد غذایی از جمله چربی اشباع، شکر افزوده و سدیم مورد توجه قرار گرفت، خطرات سلامتی همچنان پابرجا بودند.
برچسب محصولات را بخوانید و سعی کنید اقلامی را انتخاب کنید که کمتر از پنج ماده تشکیلدهنده دارند. نام ترکیبات اولیه باید خوانا و قابل تشخیص باشد.»
بهجای چیپس از پاپکورن یا مغزهای خام استفاده کنید.
بهجای نوشابه از آب یا چای ساده استفاده کنید.
بهجای گوشتهای فرآوریشده فروشگاهی از مرغ یا بوقلمون خانگیِ پخته یا کبابی استفاده کنید.
بهجای سسهای آماده از سسهای خانگی استفاده کنید که حاوی روغن زیتون، سرکه، آبلیموی تازه و ادویههای خشک هستند. بهجای ماست طعمدار هم از ماست ساده استفاده کنید و به آن میوههای تازه اضافه کنید.
🆔@ScientificDialectics | 443 |
| 19 | 💢موج گرما در اروپا؛ چگونه در زمان حساس خنک بمانیم
متخصصان هشدار میدهند موجهای گرما میتوانند خطرناک باشند، اما با چند اقدام ساده میتوان خطر بیماریهای ناشی از گرما را به طور چشمگیری کاهش داد.
در روزهای آینده پیشبینی میشود شهرهای سراسر اروپا با دماهای بیسابقه تابستانی روبهرو شوند و در برخی مناطق دما به حدود ۴۰ درجه سانتیگراد برسد.
در دورههای طولانی گرما، توانایی بدن برای تنظیم دمای داخلی و دفع حرارت اضافه کاهش پیدا میکند و این امر خطر خستگی ناشی از گرما و گرمازدگی را افزایش میدهد.
تلاشی که بدن برای خنک شدن انجام میدهد همچنین فشار بیشتری بر قلب و کلیهها وارد میکند، به این معنا که گرمای شدید میتواند بیماریهای زمینهای را بدتر کند.
در حالی که اروپا خود را برای موج گرمای دیگری آماده میکند، در ادامه چند توصیه برای خنک و ایمن ماندن آمده است.
خنک ماندن در گرمترین ساعات روز
پیشبینی میشود این تابستان در بخش بزرگی از اروپا دما از ۳۰ درجه سانتیگراد فراتر برود و بسیاری مناطق نیز شبهای موسوم به «شبهای استوایی» را تجربه کنند.
شب استوایی زمانی رخ میدهد که دما به زیر ۲۰ درجه سانتیگراد نمیرسد و در نتیجه بدن فرصت بازیابی از گرمای روز را پیدا نمیکند.
کمبود خنک شدن هوا در طول شب میتواند فشار شدیدی بر دستگاه قلبیعروقی وارد کند، خواب ترمیمی را برهم بزند و آمار مرگومیر را افزایش دهد.
در طول روز، کارشناسان توصیه میکنند در گرمترین ساعات در خانه بمانید، پنجرهها و پردهها را برای جلوگیری از ورود آفتاب بسته نگه دارید و در ساعات خنکتر صبح و شب خانه را تهویه کنید.
سازمان جهانی بهداشت توصیه میکند از پنکه برقی فقط زمانی استفاده شود که دما زیر ۴۰ درجه سانتیگراد است؛ بالاتر از این حد، پنکه تنها هوای داغ را جابهجا میکند و بدن را بیشتر گرم میکند.
تا حد ممکن در گرمترین ساعات روز از بیرون رفتن خودداری کنید. اگر ناچار به بیرون رفتن هستید، پوشیدن لباسهای گشاد و روشن از پارچههای خنک مانند پنبه یا کتان توصیه میشود. این مواد برای ملحفه و روکش تخت هم مناسباند و به خنک ماندن بدن در شبهای گرم کمک میکنند.
علاوه بر خنک نگه داشتن بدن، لباس از پوست در برابر پرتوهای مضر فرابنفش محافظت میکند.
از خود در برابر آفتاب محافظت کنید
از قرار گرفتن مستقیم در معرض آفتاب، بهویژه در میانه روز، خودداری کنید و هر دو ساعت یک بار ضدآفتاب بزنید.
اگر قصد دارید در ساعات میانی روز زیر آفتاب باشید، برای جلوگیری از برخورد مستقیم نور خورشید، حتما سرتان را با کلاه لبهدار یا کلاه کپ بپوشانید.
چشمها و پلکها نیز نسبت به پرتوهای فرابنفش حساساند. برای جلوگیری از تماس خطرناک با این پرتوها و کاهش خطر آسیب چشمی، عینک آفتابی بزنید.
بدن خود را هیدراته نگه دارید
نوشیدن منظم آب و دیگر مایعات در روزهای بسیار گرم برای حفظ آب بدن ضروری است. سازمان جهانی بهداشت توصیه میکند روزانه دستکم دو تا سه لیتر آب بنوشید.
به علائم هشداردهنده توجه کنید
کارشناسان توصیه میکنند مراقب علائم هشداردهنده اولیه باشید که میتواند نشاندهنده خستگی ناشی از گرما یا شروع گرمازدگی باشد.
این علائم شامل سرگیجه، تهوع، خستگی، ضعف و گیجی است.
اگر کسی چنین علائمی دارد، زمان آن است که خنک شود؛ دوش یا حمام بگیرد، روی پوستش آب اسپری کند، مایعات بنوشد و اگر علائم بدتر شد، با پزشک مشورت کند.
چه کسانی بیشتر در معرض خطرند؟
همه افراد به یک اندازه در برابر دماهای بسیار بالا آسیبپذیر نیستند.
ویلانووا میگوید: «افراد در معرض خطر بیشتر شامل سالمندان، بهویژه بالای ۶۵ سال، افراد مبتلا به بیماریهای مزمن، نوزادان و کودکان خردسال، افراد منزوی از نظر اجتماعی، کارگران فضای باز و افراد بیخانمان میشوند.»
کودکان به ازای هر کیلوگرم وزن بدن کمتر عرق میکنند و سوختوساز بالاتری دارند؛ موضوعی که باعث میشود در دورههای دمای بسیار بالا خیلی سریع تر گرم شوند.
افرادی که دارو مصرف میکنند نیز بیشتر در معرض خطر قرار دارند. برخی داروهای نسخهای یا بدون نسخه میتواند در توانایی بدن برای تنظیم دما، عرق کردن یا حفظ آب بدن اختلال ایجاد کند.
این متن با کمک هوش مصنوعی تهیه شده؛ ترجمه شده از زبان: انگلیسی.
🆔@ScientificDialectics | 691 |
| 20 | 💢موج تبلیغ ژلاتین در شبکههای اجتماعی؛ واقعا در کاهش وزن موثر است؟
سازوکار ژلاتین به این ترتیب است که پس از مصرف، حجم آن افزایش مییابد و بخشی از معده را پر میکند و باعث احساس سیری زودهنگام میشود
اگر در شبکههای اجتماعی گشتی زده باشید، احتمالا با این توصیه روبرو شدهاید که پیش از غذا یک لیوان محلول ژلاتین بنوشید و کم شدن وزنتان را به چشم ببینید: «نه به تزریقهای دردناک نیاز است، نه داروهای گرانقیمت، فقط یک ترفند ساده و کمهزینه». با این حال این ادعا انگار بیش از آن خوب است که واقعی باشد و دقیقا به همین دلیل، بسیاری میپرسند آیا ترفند ژلاتین برای کاهش وزن واقعا موثر است؟
نشریه کیتی کوریک مدیا برای روشن شدن واقعیت، با تیلور دیانا، متخصص تغذیه و رژیمدرمانگر، گفتگو کرده است. او توضیح میدهد که چرا این ترفند اینطور فراگیر شده است و اینکه ژلاتین واقعا چه تاثیری بر بدن دارد و چه کارهایی را نمیتواند انجام دهد.
ترفند ژلاتین چیست؟
اساس این ترفند ساده است: پیش از غذا، مخلوطی از ژلاتین و آب گرم بنوشید تا سریعتر احساس سیری کنید و کمتر غذا بخورید. هدف این روش افزایش سیری یعنی ایجاد احساس پری شکم، بهگونهای است که بدون احساس گرسنگی زیاد، حجم غذای مصرفی کاهش یابد.
تیلور توضیح میدهد:«سازوکار ژلاتین به این صورت است که در معده منبسط میشود و بخشی از فضای معده را پر میکند. علاوه بر این، چون ژلاتین نوعی پروتئین است، فرد زودتر احساس سیری میکند.»
به لحاظ نظری، این موضوع میتواند به این معنا باشد که زودتر احساس سیری میکنید، غذای کمتری میخورید و در نتیجه کالری کمتری دریافت میکنید، اما نکته اینجا است که احساس سیری لزوما به این معنا نیست که بدن تمام مواد مغذی موردنیازش برای حفظ سلامتی را دریافت کرده است.
تیلور میگوید ترفند ژلاتین ممکن است در کوتاهمدت باعث شود کمتر غذا بخورید، اما یک راهحل معجزهآسا نیست و تنها میتواند یکی از ابزارها باشد، اما درباره آن سوءبرداشتهای زیادی وجود دارد.
او توضیح میدهد که این ترفند چربی نمیسوزاند، عضلات را فرم نمیدهد یا تقویت نمیکند و سوختوساز بدن را هم بالا نمیبرد: «ژلاتین هیچ ویژگی ندارد که مستقیم باعث چربیسوزی شود، تنها شما را سیر میکند و باعث میشود کمتر غذا بخورید.» بنابراین، اگر به دلیل ایجاد نقصان کالری مقداری وزن کم کنید، این به معنای چربیسوزی یا تغییر متابولیسم بدن نیست، در حالی که این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا کاهش وزن اصولی نتیجه مجموعهای از عادتهای سالم زندگی است، نه مصرف یک ماده غذایی خاص.
آیا ترفند ژلاتین بیخطر است؟
اگرچه استفاده از ژلاتین برای کاهش وزن لزوما خطرناک نیست، باید به شکل صحیح از آن استفاده شود. تیلور به چند نگرانی احتمالی اشاره میکند:
ــ کمبود مواد مغذی
ژلاتین یک پروتئین کامل نیست، بنابراین اگر از آن بهعنوان جایگزین وعده غذایی استفاده شود، ممکن است بدن از دریافت ویتامینها و مواد مغذی ضروری محروم بماند.
ــ مشکلات گوارشی
مصرف بیشازحد ژلاتین میتواند موجب بروز برخی مشکلات دستگاه گوارش، از جمله ناراحتی یا تحریک معده شود.
ــ اختلال در پیامهای طبیعی گرسنگی و سیری
وقتی از ژلاتین برای کاهش وزن استفاده میکنید، به بدن اجازه نمیدهید نشانههای طبیعی گرسنگی و سیری خود را بهدرستی تنظیم و ارسال کند.
مواد افزودنی پنهان
برخی دستورهای تهیه این ترفند که در شبکههای اجتماعی منتشر شدهاند، حاوی شکر افزوده یا مواد اسیدی مانند سرکه سیباند که میتوانند هم کالری بیشتری وارد رژیم غذایی کنند و هم معده را بیشتر تحریک کنند.
آیا باید ترفند ژلاتین را امتحان کنید؟
تیلور میگوید: «ما همیشه توصیه میکنیم پیش از شروع هر روش کاهش وزن، ، با پزشک مشورت کنید.» به گفته او، امتحان کردن این روش احتمالا برای بسیاری از افراد مشکلی ایجاد نمیکند، اما نباید انتظار داشت که ژلاتین نتایجی پایدار و بلندمدت در کاهش وزن ایجاد کند.
اگر به دنبال کاهش وزنی هستید که واقعا ماندگار باشد، او توصیه میکند بهجای میانبرها، روی تغییرات پایدار سبک زندگی تمرکز کنید. او میگوید: «متخصصان تغذیه بهترین منبعیاند که میتوانند به شما کمک کنند تغییرات واقعبینانه، پایدار و قابلاجرا در سبک زندگی خود ایجاد کنید.»
او توصیه میکند به جای تکیه بر روندهای زودگذر، این موارد را در اولویت قرار دهید:
- وعدههای غذایی متعادل و سرشار از مواد مغذی واقعی
- فعالیت بدنی منظم
-خواب باکیفیت
- ایجاد تغییرات کوچک اما مستمر در عادتهای روزانه
https://health.yahoo.com/your-body/weight-management/weight-loss/articles/does-gelatin-trick-weight-loss-191939923.html
🆔@ScientificDialectics | 505 |
متاح الآن! بحث تيليغرام 2025 — أهم رؤى العام 
