عبداله باباخانی ، یادداشت های تخصصی انرژی

‏نفت به ۱۱۴ دلار نزدیک شد. ‏۲۴ ساعت سکوت مقام‌های سیاسی ایران، قیمت نفت را به بالاترین سطح خود از آغاز جنگ رساند. ‏این همان روندی بود که از اواسط سپتامبر در حال شکل‌گیری بود، اما با بازی خوردن ایران در ماجرای نشست سران در عمان و دیدار احتمالی ترامپ و پزشکیان در نیویورک، فرصت بهره‌برداری از آن در ماه سپتامبر از دست رفت. ‏اکنون این روند زمانی به اوج خود رسیده است که دیگر فرصتی برای امتیازگیری باقی نمانده است. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیست و دوم اکتبر ۲۰۲۶

‏کسی اردوغان را می‌بیند؟ ‏در حالی که نگاه‌ها به ایران و تحولات پرآشوب خاورمیانه دوخته شده، اردوغان آرام و حساب‌شده در حال گسترش شبکه همکاری‌های دفاعی، نظامی و اقتصادی ترکیه است. ‏از جمهوری آذربایجان و عراق تا قطر، عربستان سعودی، پاکستان هسته‌ای و حتی اندونزی، آنکارا در حال توسعه مناسبات امنیتی و بازار صنایع نظامی خود است. ‏در اوت ۲۰۲۶، ترکیه همراه پاکستان و عربستان سعودی پیمان دفاع مشترک امضا کرد و اکنون با امضای تفاهم‌نامه چهارجانبه «بدر» با قطر، پاکستان و اندونزی، همکاری‌های تولید تسلیحات، انتقال فناوری و توسعه صنایع دفاعی را گسترش می‌دهد. ‏این شبکه همکاری، ظرفیت تبدیل‌شدن به بازاری بزرگ برای صنایع نظامی ترکیه را دارد؛ صنعتی که صادرات دفاعی و هوافضای آن در سال ۲۰۲۵ از ۱۰ میلیارد دلار فراتر رفت. ‏در بخش انرژی نیز، با وجود ممنوعیت تجارت مستقیم آنکارا با اسرائیل، نفت جمهوری آذربایجان همچنان از مسیر بندر جیهان ترکیه به اسرائیل منتقل می‌شود. ‏اردوغان در یک سو شبکه همکاری‌های نظامی و اقتصادی خود را گسترش می‌دهد و در سوی دیگر، به تهران از برادری، حسن هم‌جواری و ثبات منطقه‌ای سخن می‌گوید. ‏پرسش این است: آیا ترکیه در حال تبدیل ناامنی خاورمیانه به قدرت صنعتی، درآمد صادراتی و نفوذ ژئوپلیتیکی است، در حالی که ایران سهم خود را از معماری امنیتی آینده منطقه از دست می‌دهد؟ ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیست و دوم اکتبر ۲۰۲۶

‏ونس باید دعا کند که نتانیاهو پیروز نشود! ‏با توجه به حمایت قاطع ترامپ از نتانیاهو و احتمال بازگشت او به نخست‌وزیری اسرائیل برای یک دوره دیگر، به نظر می‌رسد ونس در رقابت‌های انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا در سال ۲۰۲۸ با مخالفت شماری از چهره‌های بانفوذ و حامیان قدرتمند نتانیاهو روبه‌رو شود. ‏در مقابل، سکوت‌های معنادار مارکو روبیو ممکن است موقعیت او را در آن رقابت تقویت کند.

‏نفت در آستانه ثبت رکوردی تازه است، مگر سیاسیون ایران قیمت را کاهش دهند. ‏قیمت نفت با رسیدن به ۱۱۲٫۵ دلار، تنها حدود دو دلار با بالاترین سطح ثبت‌شده از آغاز جنگ فاصله دارد؛ عبور از این مرز می‌تواند رکورد تازه‌ای را رقم بزند. ‏اکنون پرسش اساسی این است: ایران چه پیام یا اقدام مشخصی برای کاهش تنش و مهار نگرانی‌های بازار نفت به نفع ترامپ خواهد داشت؟ آیا میانجی جدیدی برای مدیریت کاهش قیمت انرژی در ۱۱ روز آینده ظهور خواهد کرد؟ ‏نکته این است که ایران فقط سکوت هم کند، قیمت نفت ادامه خواهد یافت. ‏کانال اختصاصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیست و دوم اکتبر ۲۰۲۶

در یادداشتی به تاریخ ۲۹ مه، پیش‌بینی کرده بودم که تفاهم‌نامه اسلام‌آباد در ماه ژوئن شکل خواهد گرفت، اما به آن پایبندی نخواهد شد و سرانجام، جنگ سوم در ماه نوامبر رخ خواهد داد. ایران فرصت‌های بسیاری را، به‌ویژه در ماه سپتامبر، از دست داد؛ فرصت‌هایی که به باور من، بهای سنگین از دست دادن آن‌ها را در ماه نوامبر خواهد پرداخت. https://t.me/Kourp/2983

‏چراغ ایران به همت شما روشن است. ‏در این شب‌های پراضطراب، که هم‌وطنان عزیزمان با دل‌هایی نگران، چشم به تحولات و بیمِ آغاز دور تازه‌ای از تنش و رویارویی میان ایران و آمریکا دوخته‌اند، همکاران ارجمندم در صنعت انرژی کشور، بی‌هیاهو و استوار، در گوشه‌وکنار پالایشگاه‌ها و نیروگاه‌ها، همچنان چراغ خدمت را روشن نگاه داشته‌اند. ‏آنان در دل شب، با دستانی خسته اما اراده‌ای استوار، می‌کوشند تا پیکر رنج‌دیده صنعتی را که سال‌ها زیر بار تحریم فرسوده و از زخم جنگ آزرده است، همچنان پابرجا نگاه دارند؛ تا چراغ خانه‌ها روشن بماند، چرخ زندگی از حرکت بازنایستد و آفتاب صبحی دیگر بر این سرزمین بتابد. ‏در برابر همت بلند این عزیزان و شکیبایی خانواده‌هایشان، سر تعظیم فرود می‌آوریم. ‏درود بر آنان که در تاریکیِ شب، پاسداران روشنایی فردای ایران‌اند. ‏کانال تحصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیست و یکم اکتبر ۲۰۲۶

‏تناقض در سیاست تحریمی آمریکا علیه نفتکش‌ها ‏در حالی که گزارش‌ها از تهیه فهرستی از نفتکش‌ها برای رفع تحریم‌ها از سوی آمریکا، با هدف کاهش محدودیت‌ها بر حمل‌ونقل نفت و فرآورده‌های نفتی حکایت دارد، واشنگتن هم‌زمان امروز ۹ نفتکش دیگر را به دلیل ارتباط با ایران به فهرست تحریم‌های خود اضافه کرد. ‏این دو اقدام هم‌زمان، پرسش‌هایی را درباره انسجام و اهداف سیاست تحریمی آمریکا در بازار جهانی نفت ایجاد می‌کند. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیست و یکم اکتبر ۲۰۲۶

‏طرح مهار دلار با کمک بالشت شکست خورد. ‏«دلارها داخل بالش» بار دیگر به کنایه‌ای از بی‌اعتمادی و نگرانی در بازار ارز تبدیل شده‌اند؛ موضوعی که پرسش‌هایی درباره اثربخشی سیاست‌های ارزی همتی مطرح می‌کند. ‏هم‌زمان، گزارش‌هایی از عبور دوباره دلار آزاد از مرز ۲۷۰ هزار تومان حکایت دارد؛ رقمی که از شکست طرح کنترل دلار توسط بالشت خبر میدهد.

‏پروژه ۵۰۰ میلیون دلاری قطر برای اتصال اینترنت خلیج فارس به اروپا از مسیر عراق ‏شرکت قطری Ooredoo در ۷ اکتبر ۲۰۲۶ از امضای قراردادی با شرکت عراقی iQ Networks برای ایجاد مسیر انتقال داده از خلیج فارس به ترکیه و اروپا خبر داد. ‏این مسیر بخشی از پروژه بزرگ کابل زیردریایی Fibre in Gulf (FIG) است. ‏- سرمایه‌گذاری: بیش از ۵۰۰ میلیون دلار برای پروژه FIG، طبق گزارش Fortune؛ ارزش قرارداد جدید عراق اعلام نشده است. ‏- طول کابل دریایی: حدود ۱٬۹۰۰ کیلومتر ‏- ظرفیت طراحی: ۷۲۰ ترابیت بر ثانیه ‏- کشورهای متصل: ۷ کشور حوزه خلیج فارس و عراق ‏- زمان هدف بهره‌برداری: سه‌ماهه پایانی سال ۲۰۲۷ ‏اهمیت راهبردی: این پروژه وابستگی ارتباطات آسیا و اروپا به مسیر دریای سرخ را کاهش می‌دهد؛ اما چون بخشی از شبکه از تنگه هرمز عبور می‌کند، خطر آسیب به کابل‌های این تنگه را هنوز کاملاً برطرف نمی‌کند اما کاهش میدهد. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏نفت در آستانه جهش تازه قیمت‌ها ‏با تشدید تنش‌های خاورمیانه و پایان ناموفق میانجی ها، نفت احتمال جهش دوباره قیمت‌ها در معاملات فردا وجود دارد. ‏نفت برنت روز سه‌شنبه تا نزدیکی ۱۱۲ دلار در هر بشکه پیش رفت و در صورت تداوم تنش‌ها، ممکن است بار دیگر سقف قیمتی یک ساله را عبور کند. ‏بازار نفت اکنون بیش از هر زمان دیگری به تحولات امنیتی خلیج فارس حساس است. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏دلم می‌خواهد بدانم همین روز در ماه آینده، وضعیت انرژی کشورم چگونه خواهد بود؟ شاید واقعاً هیچ‌کس نداند! ‏و چه تلخ است زیستن در روزگاری که حتی نمی‌توان یک ماه آینده را پیش‌بینی کرد؛ روزگاری که ندانستنِ فردا، به تلخ‌ترین بخش زندگی تبدیل شده است. ‏دلنوشته- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏دیپلماسی دو رنگ؛ وقتی کت و شلوار هم به توافق نمی‌رسند! ‏عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، در دیدار با مسعود پزشکیان با ترکیبی از کت و شلوار دو رنگ ظاهر شد؛ انتخابی که بیشتر به یک جلسه دوستانه می‌خورد تا دیداری در عالی‌ترین سطح سیاسی. ‏البته از کسی انتظار نداریم برای میانجیگری حتماً از مجله مد و لباس مشورت بگیرد، اما در دنیای دیپلماسی که حتی محل نشستن، ترتیب پرچم‌ها و نحوه دست دادن حساب‌وکتاب دارد، کمی هماهنگی میان کت و شلوار هم انتظار زیادی نیست! ‏شاید آقای منیر آن‌قدر سرگرم نزدیک کردن مواضع تهران و واشنگتن بوده که فرصتی برای نزدیک کردن رنگ کت و شلوار خودش پیدا نکرده است! ‏به‌هرحال، کت و شلوار دو رنگ نه لزوماً توهین دیپلماتیک است و نه نقض پروتکل؛ اما از یک فیلدمارشال باتجربه انتظار می‌رود دست‌کم پیش از تلاش برای توافق میان دو کشور، میان کت و شلوار خودش آتش‌بس برقرار کند! ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏همه میانجی‌ها امروز دست‌به‌دست هم دادند تا به ترامپ در کنترل قیمت نفت کمک کنند. اما منیر بهتر بود، شاید لازم است همه ۱۲ روز در ماموریت تهران بماند !! ‏لاوروف نتوانست کاری از پیش ببرد، اما منیر، همراه با خبرهای العربیه و تحرکات قطری‌ها، توانستند برای چند ساعت قیمت نفت را حدود ۵ دلار پایین بیاورند. ‏بااین‌حال، بازار ظاهراً این فضاسازی‌ها را هم باور نکرد و پس از پایان مراسم عکس‌گرفتن، قیمت نفت دوباره به محدوده ۱۰۹ دلار بازگشت. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏نفت در آستانه شکستن رکورد قیمتی از آغاز تنش‌ها ‏قیمت نفت با رسیدن به ۱۱۱٫۴۵ دلار، در بالاترین سطح پنج ماه اخیر قرار گرفته و تنها حدود ۳ دلار تا شکستن رکورد قیمتی خود از زمان آغاز تنش‌ها فاصله دارد. ‏اکنون باید دید آیا سفرهای لاوروف و منیر، در کنار تلاش‌های دیپلماتیک قطر و عمان، می‌تواند ایران را به ارسال سیگنال‌های مثبت برای ازسرگیری مذاکرات ترغیب کند و زمینه‌ساز کاهش قیمت نفت شود، یا اینکه تنش‌ها ادامه خواهد یافت و رکورد قیمتی جدیدی به ثبت خواهد رسید. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏نفت از مرز ۱۱۰ دلار عبور کرد. ‏گویا بازار نفت نه حرف‌های لاوروف و منیر را باور دارد و نه منتظر آن‌ها می‌ماند؛ بلکه مسیر خودش را می‌رود. ‏چراکه درست در همان زمانی که لاوروف از وجود کلید حل بحران در طرح‌های روسیه سخن می‌گوید، ترامپ از فاصله گرفتن پوتین از ایران خبر می‌دهد. ‏شاید هم همه طرف‌ها تقسیم کار کرده‌اند تا انتخابات اسرائیل و آمریکا طی ۱۳ روز آینده پشت سر گذاشته شود. ‏دست‌کم آنچه فعلاً از رفتار بازار نفت برمی‌آید، این است که بازار همین سناریو را جدی گرفته است. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏بیستم اکتبر ۲۰۲۶

‏کارت های ترامپ تا انتخابات ‏به نظر می‌رسد ترامپ در آستانه انتخابات پارلمانی اسرائیل و انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، به دنبال مدیریت تنش‌های منطقه‌ای و تقویت مسیرهای دیپلماتیک است. در این چارچوب، تحرکات چهره‌هایی از سرگئی لاوروف در روسیه تا عاصم منیر در پاکستان را می‌توان بخشی از تلاش‌های گسترده‌تر برای کاهش تنش‌ها در این روزهای باقی مانده ارزیابی کرد؛ هرچند هماهنگی مستقیم تمامی این اقدامات با واشنگتن قطعی نیست. ‏این تحرکات ممکن است با هدف جلوگیری از تشدید بحران در روزهای حساس پیش‌رو، حفظ ثبات نسبی فضای انتخاباتی اسرائیل و آمریکا و فراهم‌کردن زمینه‌ای برای تحرک بیشتر جریان‌های متمایل به مذاکره و توافق در داخل ایران صورت گرفته باشد.

‏بعضی‌ها سر پرست نیستند، اما عاشق سرپرستی‌اند! ‏این‌همه جنب‌وجوش و فعالیت سرپرست وزارت نفت، از جنوب تا شمال کشور و حتی کشورهای همسایه، واقعاً ستودنی است! ‏فقط یک سؤال کوچک باقی می‌ماند: اگر همین انرژی و تحرک را طی دو سال گذشته، در دوران وزیر برکنارشده، زمانی که خودشان بر صندلی نفر دوم وزارت نفت تکیه زده بودند، به نمایش می‌گذاشتند، احتمالاً امروز ده‌ها خبرنگار از بیکاری نجات پیدا کرده بودند و رسانه‌ها شب و روز از شدت خبر و گزارش فرصت سر خاراندن نداشتند! ‏ظاهراً در وزارت نفت، بعضی موتورها نه با حکم معاونت، بلکه فقط با حکم سرپرستی روشن می‌شوند! ‏کاش این همه انرژی، محصول احساس مسئولیت بود، نه تغییر موقعیت! ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏نوزدهم اکتبر ۲۰۲۶

‏پیامدهای احتمالی دور سوم تنش‌ها بر گاز، برق و صنعت ایران در طول ۹۰ روز زمستان ۱۴۰۵ ‏در صورت وقوع دور سوم تنش‌های نظامی در منطقه خلیج فارس و آسیب احتمالی به زیرساخت‌های تولید و انتقال گاز ایران، تداوم بحران برای یک دوره ۹۰ روزه در زمستان می‌تواند ساختار تأمین انرژی کشور را با اختلالی عمیق مواجه کند. اهمیت این موضوع زمانی آشکار می‌شود که بدانیم اقتصاد ایران، از گرمایش منازل تا تولید برق و فعالیت صنایع بزرگ، وابستگی گسترده‌ای به گاز طبیعی دارد. ‏برای ارزیابی ابعاد بحران، سه سناریوی کاهش مجموع تزریق روزانه گاز به شبکه سراسری به سطوح ۵۰۰، ۴۰۰ و ۳۰۰ میلیون مترمکعب در نظر گرفته شده است. فرض اصلی این تحلیل، استمرار هر یک از این سطوح تزریق به مدت ۹۰ روز، بدون بازیابی قابل‌توجه ظرفیت آسیب‌دیده است. در صورتی که تنش سوم رخ ندهد احتمالا در میانگین زمستان حدود ۶۵۰ میلیون متر مکعب گاز به شبکه تزریق خواهد شد. (زمستان گذشته این عدد حدود ۸۰۰ میلیون متر مکعب بوده است). ‏در وبلاگ تخصصی انرژی میتوانید میزان قطعی گاز بخش مسکونی، تجاری، صنعتی و نیروگاهی را بر حسب هر سناریو مطالعه نمائید. https://abdolahbabakhani.substack.com/p/bbd?r=8m4lc0&utm_medium=ios ‏⁦

‏نفت در سردرگمی بر سر زمان احتمالی دور سوم تنش‌ها در خلیج فارس ‏بازار نفت در برآورد زمان احتمالی دور سوم تنش‌ها در منطقه خلیج فارس با سیگنال‌های متناقضی مواجه شده است. ‏کاهش حدود ۲٫۵ دلاری قیمت نفت در معاملات صبح امروز، از محدوده ۱۱۰ دلار، می‌تواند نشانه‌ای از کاهش انتظارات بازار نسبت به تشدید قریب‌الوقوع تنش‌ها و احتمال به‌تعویق‌افتادن آن تا پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۳ نوامبر باشد. ‏در حالی که، افزایش نزدیک به ۵ دلاری قیمت نفت در معاملات روز جمعه، از تشدید نگرانی‌ها درباره احتمال وقوع دور جدیدی از تنش‌های منطقه‌ای پیش از انتخابات ۲۷ اکتبر اسرائیل حکایت داشت. ‏این رفتار متناقض قیمت‌ها نشان می‌دهد که بازار نفت همچنان در حال بازنگری در احتمال و زمان‌بندی تشدید تنش‌های ژئوپلیتیکی است و هنوز به ارزیابی مشخصی نرسیده است. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏نوزدهم اکتبر ۲۰۲۶

‏ضرورت آمادگی زمستانی در برابر اختلال احتمالی زیرساخت‌های انرژی در جنگ سوم ‏با توجه به احتمال وقوع دور جدیدی از درگیری‌های نظامی و افزایش مخاطرات احتمالی برای زیرساخت‌های حیاتی، به‌ویژه در بخش انرژی، ضروری است مسئولان از هم‌اکنون برای مدیریت شرایط اضطراری در فصل زمستان برنامه‌ریزی کنند. ‏در سناریویی که بخشی از زیرساخت‌های موجود انرژی با آسیب یا اختلال جدی مواجه شود، پیش‌بینی منابع جایگزین برای تأمین گرمایش و برق اضطراری اهمیت ویژه‌ای خواهد داشت. ‏ازاین‌رو، پیشنهاد می‌شود امکان تأمین و استفاده مدیریت‌شده از نفت سفید و گازوئیل، با بهره‌گیری از تجهیزات استاندارد و رعایت کامل الزامات ایمنی، برای گرمایش و تأمین برق اضطراری مراکز ضروری از هم‌اکنون بررسی و مقدمات اجرایی آن فراهم شود. ‏آمادگی پیشگیرانه برای شرایط بحرانی، نه به معنای پیش‌بینی قطعی وقوع جنگ، بلکه بخشی از مسئولیت مدیریت ریسک و حفظ پایداری خدمات حیاتی کشور است. ‏تغییرات وزارت نفت در بدترین زمان ممکن تصمیم گیری شد و میتواند به فاجعه زمستانی منجر شود. ‏کانال تخصصی انرژی- عبداله باباخانی ‏هیجده ام اکتبر ۲۰۲۶