دكتر على دارابى

*ثبت ملی آیین بازگشایی مدارس* «آیین بازگشایی مدارس» در فهرست ملی میراث فرهنگی ناملموس کشور امروز اول مهر ۱۴۰۵ با حضور معاون اول رئیس جمهور و وزرای آموزش و پرورش و میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی رونمایی شد. آيينى كه نمونه‌ای روشن از یک سنت زنده، فراگیر و نسل‌ به‌ نسل که در پیوند با آموزش، خانواده، جامعه و هویت فرهنگی ایرانیان تداوم یافته است. «میراث فرهنگی ناملموس، تنها یادگارهای دوردست تاریخ نیست؛ بخشی از میراث ما در زندگی امروز مردم جریان دارد، هر سال بازآفرینی می‌شود و از نسلی به نسل دیگر انتقال می‌یابد. آیین بازگشایی مدارس از همین جنس است؛ سنتی زنده که میلیون‌ها ایرانی، هر سال در نخستین روز مهر، آن را دوباره تجربه می‌کنند». «نخستین روز مدرسه، در حافظه فرهنگی ایرانیان با مجموعه‌ای از رفتارها و نشانه‌ها پیوند خورده است؛ از آماده‌سازی و آراستگی مدرسه و پوشیدن لباس نو گرفته تا بدرقه فرزندان، حضور خانواده‌ها، استقبال از دانش آموزان، نواختن زنگ مدرسه، جشن شکوفه‌ها، آغاز نخستین درس و دیگر آیین‌های همراه آن. این مجموعه، در گذر زمان تغییر و بازآفرینی شده، اما اصل سنت همچنان زنده و پویاست». «آیین آغاز آموزش در ایران، ریشه‌هایی در فرهنگ مکتب‌خانه‌ای دارد و با شکل‌گیری مدارس نوین، در قالب‌های تازه ادامه یافته است. آنچه امروز در اول مهر شاهد آن هستیم، حاصل همین تداوم و بازآفرینی فرهنگی در گذر نسل‌هاست». «این آیین در سراسر استان‌ها، شهرها، روستاها و مناطق عشایری کشور برگزار می‌شود و در عین برخورداری از یک چارچوب مشترک ملی، در هر منطقه با جلوه‌ها و آداب بومی و محلی همراه است. این تنوع، یکی از ارزشمندترین وجوه میراث فرهنگی ناملموس ایران است و می بایست در فرآیند پاسداری از این آیین مورد توجه قرار گیرد». «ثبت ملی، نقطه پایان این مسیر نیست؛ بلکه آغاز توجهی نظام‌مندتر به پاسداری، مستندسازی و انتقال این میراث به نسل‌های آینده است. ضروری است در کنار حفظ روح و کارکرد فرهنگی آیین، از یکسان‌سازی و تشریفاتی شدن آن پرهیز شود و مجال برای تداوم و بازآفرینی جلوه‌های متنوع محلی آن فراهم بماند.» این رویکرد با اقدامات پاسدارانه پیش‌بینی‌شده در پرونده، از جمله مستندسازی آیین‌های بومی، تقویت محتوای تربیتی و هویتی و حفظ تنوع محلی، همخوان است. «مهر، تنها نام یک ماه در تقویم نیست؛ در فرهنگ امروز ایران، نشانه آغاز، آموختن و دوباره با هم بودن است.. ثبت آیین بازگشایی مدارس، پاسداشت سنتی است که هر سال در سراسر ایران تکرار می‌شود، اما هر بار با حضور نسلی تازه، معنایی نو می‌یابد.» امسال جای ۱۶۸ دانش آموز مدرسه شجره طیبه میناب در کلاس های درس در اول مهر ماه خالی است که سند جنایت جنگی آمریکا و رژیم کودک‌کش صهیونیستی است. ۱۶ میلیون دانش آموز، در ۱۲۳ هزار مدرسه وبیش از یک میلیون جامعه بزرگ فرهنگیان و معلمان و همه نهاد خانواده ایرانی در این ثبت ملی سهیم هستند و بر همه ملت ایران مبارک باشد به امید آنکه در آینده نزدیک شاهد ثبت جهانی این اثر میراث ناملموس کشور در فهرست جهانی یونسکو باشیم. https://www.instagram.com/p/Ddo95P-u4lX/?stkn=MWIwYzJoOTNqbXRuMA==