Шу зайлда икки йил яшадим. У билан ажрашганимга бошида аламим келиб юрди. Минг қилсада кўз очиб кўрган хотиним эди-да. Кейин аста-секин кўнглим совий бошлади. Ҳаётим яна изига туша бошлади, фақат болаларимнинг икки ўртада сарсон бўлишаётганидан қийналардим. Бир куни фарзандларимни соғиниб ўтирсам хотиним уларни етаклаганча кириб келди.
- Остонада қол, харом оёқларинг билан ҳовлига қадам босма! – дедим.
- Ҳалиям хосиятсиз уйингга кираман деб ўлиб турган жойим йўқ. Мен икки кунга кетяпман. Болаларни ўзингга ташлаб кетяпман, ойимнинг тоби йўқ, қаролмайди, – дедида болаларни ташлаб кетди.
Орадан икки кун ўтди, уч-тўрт кун ўтди, қайтавермади. Тўртинчи куни укаси меникига излаб келди. Хотиним ўша кетганича уйига қайтмаган экан, укасига раҳмим келиб у билан бирга милицияга бориб, йўқолгани ҳақида ариза топширдим. Кўп ўтмай хотинимнинг ўйнаши билан довонда кетишаётганида аварияга учраб, машинаси жарликка қулаб тушгани, ҳар иккиси ўша ернинг ўзида вафот этгани ҳақида хабар келди. Хотиним ўз қилмишига яраша жазосини олди. Лекин унга ҳамон ачинаман, бу дунёдан тавба-тазарру қилмай ўтиб кетганига ачинаман. Шундай қилиб болалар ўзим билан бирга қолишди.
Султоннинг узундан узоқ ҳикоясини ҳайрат билан эшитиб ўтирган Ироданинг қалбида унга нисбатан ачиниш, меҳр туйғулари пайдо бўлди. Шундай бўлсада кўнглининг бир четида ўша кундан қолган ваҳима сақланиб қолганди.
- Бошингиздан шунча қийинчиликлар ўтган экан, нега ўшанда менга ёмонлик қилмоқчи бўлдингиз?
Султон яна маъюслик билан ҳикоясини давом эттирди.
- Унинг ўлимидан кейин анчагача қариндошларим менга хотин излашди. Рози бўлмай юравердим. Бир куни машинага кўҳликкина бир аёл чиқди. Манзили узоқроқ бўлгани учун суҳбатлашиб кетдик. У менга ўзининг қисмати ҳақида гапириб берди. У билан дўстлашдим, кўнгил қўйдим. Тўйимизга озгина қолганида орқаваротдан унинг енгилтак аёллиги ҳақида маълумот олдим. Ишонмадим, лекин бир марта оғзи куйган қатиқни ҳам пуфлаб ичади деганларидек, эшитганларим ростми-ёлғонми текшириб кўрмоқчи бўлдим. Миш-мишлар ҳақиқат экан, уни тунги барда, ярим яланғоч ҳолда рақс тушаётганида ўз кўзим билан кўрдим. Кундузи муниса аёл қиёфасида юриб, кечқурунлари ҳаёсини сотиб пул ишлар экан. Унинг асл башарасини кўрганимдан кейин дунёдаги барча аёллар хиёнаткор, ҳаммаси номуссиз деган фикр миямга ўрнашиб қолди. Охирги вақтларда аламимдан тез-тез ичадиган бўлиб қолгандим. Кечқурунлари йўлда якка ўзи кетаётган қиз-жувонларни кўрсам улар ҳақида ёмон фикрга борадиган бўлиб қолгандим. Сизниям шунақалардан деб ўйладим, чиройли кўзларингизга ишқим тушиб қолди. Ахир неча йилдирки ёлғизман, мастлик таъсирида ақлу-хушимни йўқотгандим. Ҳар қандай эркак кўзига чиройли кўринган аёл билан хилват жойда ёлғиз қолса иродасини ушлай олиши қийин. Бунинг устига ич-ичимдан ўч олиш истаги пайдо бўлганди. Гўёки сизга тегинсам, вужудимдаги хўрликларим, аламларим чиқиб кетадигандек туюлди. Лекин сиз бор важоҳатингиз билан ялинганингиз, номусингизни ҳимоя қилиш илинжида оқлоқланганча жон холатда югуришингизни кўриб кайфим тарқаб, хушимга келдим, ножўя ҳаракат қилаётганимни тушундим. Ўша куни уйимга бориб ўз-ўзимдан шунчалар нафратландимки, агар укаларим, болаларим бўлмаганида ўзимни ўлдириб бу дунёнинг ёлғонларидан биратўласига қутулиб кетган бўлардим.
Султон ҳикоясини тамомлаб, жим бўлиб қолди. Унинг охирги жумлалари қалтираб чиқди. Ирода кўз қири билан Султонга назар ташладию, унинг кўзлари ёшга тўлганини кўрди.
- Яхшиямки ўз жонингизга қасд қилмаганингиз, бу энг оғир гуноҳ, - деди Султоннинг кўнглини кўтаргиси келиб.
Султон индамади, чўнтагидан дастрўмол олиб кўзини артди.
- Кечирасиз, кўзимга чанг тушди шекилли, - деди уялиб.
- Энди буёғига нима қилмоқчисиз?
- Биласизми Ирода, - Султон жилмайди, - қўшниларим жуда ажойиб одамлар-да. Қўярда-қўймай учрашувга чиқаришди. Қачонгача шунақа юрасан, болаларингга она керак, укаларингни тўйига бош-қош бўладиган янга керак деб қўйишмаяпти. Тақдирни қаранг келиб-келиб совчиларим сизнинг хонадонингизга боришган экан-да.
Ироданинг кўнглига илиқлик югурди.