از الف تا یای ویراستاری |کارآموزی‌هایی در ویرایش

‍ هفدهم اردیبهشت‌ماه روز اسناد ملّی و میراث مکتوب واژۀ صَریح‌المِلک [sarih.ol.melk] اسمی است مرکب از یک صفت مشبّهه (صریح، به معنی روشن) و یک اسم (مِلک، به معنی دارایی غیرمنقول)، این ساختار معمولاً در صفت‌های مرکّبِ عربی مانند صریح‌اللهجه، سریع‌السیر، شدیداللحن دیده می‌شود، ولی در صریح‌الملک حاصل ترکیب، نه صفت بل‌که یک «اسم» است به معنی مجموعه‌ای حاوی خلاصه یا رونوشت اسناد ملکی، وقفی و دیوانی یک شخص، یا موقوفات و دارایی‌های مکانی خاصّ که به صورت طومار، دفتر یا کتاب تدوین شده باشد. مبنای طبقه‌بندی صریح‌الملک‌ها، محلّ وقوع رَقبات یعنی شهر و روستا و یا زیرمجموعه‌هایی چون حمّام‌ها و دکان‌هاست. این اصطلاح به‌ندرت برای مجموعه‌ای متشکل از نسخۀ اصل و رونوشتِ اسناد نیز به کار رفته است که می‌توان برای نمونه به صریح‌الملک ابواب البرّ مظفّریّه اشاره کرد. هدف از تهیّۀ خلاصه یا نسخۀ دوم اسناد و تنظیم صریح‌الملک‌ها، دسترسی آسان به اطلاعات مدارک، آگاهی از گسترۀ جغرافیایی و همچنین نظارت، برنامه‌ریزی و ساماندهی بهتر دارایی‌های یک شخص یا یک مکان بوده است. کهن‌ترین اشاره به این اصطلاح به منابع دورۀ سلجوقی بازمی‌گردد. به‌رغم کاربرد صفت «صحیفۀ شرعیه» توسط عبدی‌بیگ، و یا تلاش قوام برای نوشتن سجلّ شرعی برای یک صریح‌الملک، اما به دلایل یادشده از جمله خلاصه‌نویسی اسناد توسط یک فرد، که طبیعتاً از برداشت نادرست خالی نیست، و نیز تدوین صریح‌الملک به‌دست افرادی چون عبدی‌بیگ و اصفهانی که خود حاکم شرع نیستند و برای اثرشان نیز سجلی شرعی ننوشته‌اند، «صریح‌الملک» را نمی‌توان نوعی سند شرعی یا دیوانی به حساب آورد، بل‌که باید آن را قالبی برای ثبت و گردآوری فهرست، خلاصه و یا رونوشت انواع اسناد شرعی و دیوانی مرتبط با دارایی‌های متعلّق به اشخاص، عمّال دیوانی و یا بقاع و اماکن خاصّ دانست. این اصطلاح دربارۀ فهرست خالصِجات و موقوفات ایران در دورۀ قاجار نیز به کار رفته است. [صریح‌المِلک: اسناد ملکی و وقفی آستانۀ شیخ صفی‌الدین اردبیلی در سدۀ یازدهم هجری، محمّدطاهر اصفهانی، تصحیح و پژوهش عمادالدّین شیخ‌الحکمایی و علی‌رضا جلالی، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۳، مقدمه، ص سی و یک - سی و دو.] بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار؛ تعمیم زبان فارسی، تحکیم وحدت ملّی و تمامیت ارضی @AfsharFoundation

روش نوشتن پانویس و کتابنامه در نوشته های تحقیقی. فریدون بدره ای. تهران: امیرکبیر، 1349.

#خبرانتشارکتاب برنامه موسسه فرانکلین در ایران و سرگذشت همایون صنعتی‌زاده / فرید مرادی / نشر کتاب سرزمین، ۸۱۰ صفحه رقعی گالینگور، یک میلیون و صد هزار تومن سفارش به @bahmanbooks یا خرید حضوری از کتابفروشی دماوند .

واژه‌های مختوم به واکۀ o- تعدادی از واژه‌های رایج در فارسی به واکۀ o- ختم می‌شوند. به‌جز ضمیرِ «تو» to، عددِ «دو» do، و حرفِ اضافۀ گفتاریِ «رو» ro، باقیِ این واژه‌ها بیگانه‌اند. چند مثال: پاسیو، پالتو، پیانو، تابلو، تارو، جودو، دیسکو، رادیو، ریو، سودوکو، سونو، شینتو، کادو، کازینو، کیمونو، مانتو، مایو، مترو، وتو، ووشو. وقتی آخرِ این واژه‌ها کسرۀ اضافه می‌آید، این‌طور نوشته می‌شوند: پالتویِ من pālto-y-e man مانتویِ تو mānto-y-e to مترویِ تهران metro-y-e tehrān بیست و دویِ بهمن bist-o-do-y-e bahman وقتی آخرِ این واژه‌ها یایِ نکره، نسبت، مصدری، یا فعلِ ربطی یا ضمیرِ متصل می‌آید، این‌طور نوشته می‌شوند: مانتویی که می‌خواهی mānto-y-i تو زیرِ تابلویی tāblo-y-i عاشقِ جودوام jodo-'am عاشقِ جودوئه jodo-'-e امواجِ رادیویی rādiyo-y-i رسمی‌نویسی: مانتویش mānto-y-aš گفتاری‌نویسی: مانتوش mānto-š رسمی‌نویسی: کادویت kādo-y-at گفتاری‌نویسی: کادوت kādo-t رسمی‌نویسی: دیسکوشان disko-šān گفتاری‌نویسی: دیسکوشون disko-šun

✍️ ثبت‌نام هشتمین دورۀ جامع نگارش و ویرایش شروع شد. 🔹 آغاز دوره: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۴ 🔸 ۱۳۰ جلسه 🔹 روزهای زوج 🔸 هر روز ۲ جلسه | ۱۶ تا ۱۷:۳۰ و ۱۸ تا ۱۹:۳۰ ▫برای ثبت‌نام و دریافت اطلاعات تکمیلی در تلگرام یا واتس‌اپ یا بله به شمارۀ ۰۹۳۹۶۵۴۴۷۹۸ پیام بدهید. @anjomanvirastaran

📢 آیت الله سیستانی درگذشت پاپ فرانسیس را تسلیت گفت ✍ آیت الله سیستانی نوشت: ◀️ با اندوهی عمیق، خبر درگذشت پاپ فرانسیس، پاپ واتیکان را دریافت کردیم؛ شخصیتی که در میان بسیاری از ملت‌های جهان جایگاهی معنوی و روحانی والا داشت و از احترام فراوانی نزد همگان برخوردار بود. او نقش برجسته‌ای در خدمت به صلح، تسامح، و همبستگی با مظلومان و ستمدیدگان در سراسر جهان ایفا کرد./شفقنا _ اصلاحات نیوز ✅ @Eslahatnews 🔗 Eslahatnews.com

🌿 آن سبزترین... ‎به یاد سهراب شاعر کاج‌ها و کلاغ‌ها ای خوشا مشرق ِ پیشانی ِ آن سبزترین در شب اشک، غزلخوانی ِ آن سبزترین با من از «روشنی ِ باغچه» صحبت می کرد فرصت ِ چشم ِ بهارانی ِ آن سبزترین تشنگی می‌چکد از برگ ِ درختان ِ کویر دیر شد شبنم ِ مهمانی ِ آن سبزترین کاشکی ترجمه می‌کرد برای دل ِ دشت آسمان، لهجۀ کاشانی ِ آن سبزترین رمه ها زیر پَر ِ ابر به خواب ِ علفند خوشدل از مژدۀ بارانی ِ آن سبزترین ‎آبان ۱۳۷۰ 🌿🌿🌿 #غزل #سهراب #سپهری #پیام_شمس_الدینی #سبزترین @PayamShamseDini

نخستین شماره سال جدید مجله «عصر روشن» با تصویر «پوری سلطانی» بر روی جلد منتشر شد. در شماره نهم مجله فرهنگی هنری عصر روشن، روایت آخرین روزهای زندگی «بهرام صادقی» در کرج از زبان محمدباقر رضایی و نگاهی به شعر و چیستی «نصرت رحمانی» به بهانه 95 سالگی‌اش، از نگاه هادی خوانساری آمده است. همچنین تحلیل‌هایی از فریدون مجلسی، علی بیگدلی، کامیار عابدی و علی‌اصغر سیدآبادی بر کتاب «از مصدق تاریخی تا مصدق اسطوره‌ای»، نقد فاطمه سادات حسینی شفیق بر شعر ضیاءالدین خالقی، نقد جعفر محمدی واجارگاهی بر کتاب «تغییر» اثر محمدرضا یار و نقد هلن اولیایی‌نیا بر کتاب «عینک فوتوکرم» از محبوبه راد، از مطلب‌های مندرج شده در بخش «قفسه پشتی» (ادبیات و کتاب) این شماره از عصر روشن است. مهدی خطیبی نیز در همین بخش، در مطلبی با عنوان گزاره و گزینه‌ای در باب غزل نوکلاسیک و یکی از پیشگامان آن محمد ذکایی (هومن)، بر کتاب «شکفتن در شعر» شرحی نوشته است. بررسی اتهام سرقت ادبی «صادق هدایت»، یادداشتی درباره حق دسترسی به کتاب کودکان نسل دیجیتال از محمدمهدی سیدناصری و ستایش مقام علمی «محمود جعفری دهقی» به قلم محمود معتقدی، از دیگر مطلب‌های این بخش است. در بخش «حوض روغن« (هنرهای تجسمی) نیز یادداشت‌هایی درباره اقتصاد هنر به قلم سعید پورعلی و حسین هاشم‌پور آمده است. دراماتورژی تئاتر «یخ‌زده» نوشته سحر محمدبیگی، داستان دنباله‌دار «همخونه» اثر مائده مرتضوی، «انسان» در شعر سعدی از نگاه ابراهیم واحدی و نقدی بر سلیقه فرهنگی هنری انسان‌ها به قلم سیدمحمد حسینی از مطلب‌های بخش‌های «کارگاه نمایش» (تئاتر)، «سریال ایرانی» و «تور لحظه آخری» این شماره از عصر روشن است. در بخش انجمن شاعران زنده چند غزل از رؤیا باقری در کنار شعرهایی از سیدمرتضی کاظمی، محسن حسینخانی، عباس کریمی عباسی و زهره غیاثوند آمده است. داستان‌هایی از بابک نبی و مهدی خاکی‌فیروز هم در این شماره از مجله به چشم می‌خورد. مجله فرهنگی هنری «عصر روشن» از شماره نهم خود بخش جدیدی دارد، زیر عنوان «گنج‌نامه» که به شکل تخصصی به موضوع کتاب‌داری و کتابخانه‌های عمومی از نوع شهری، روستایی، سیار و غیره می‌پردازد. در نخستین گام، پرونده‌ای در نکوداشت مقام «پوری سلطانی»، مادر کتاب‌داری نوین ایران و همسر «مرتضی کیوان» از قلم و زبان سیدمحمد طباطبایی، سیدعبدالله انوار، نوش‌آفرین انصاری، بهاءالدین خرمشاهی، کامران فانی، هوشنگ ابتهاج و احمد شاملو آمده است. گفت‌وگو با کتابدار سیار در خراسان رضوی، شرحی از اقدام خلاقانه کتابداران گرگانی، پیشنهاد یک کتابدار جوانرودی و گزارش از چت‌بات‌ها در خدمت کتابخانه‌های عمومی، به قلم کتابداران تهرانی، دیگر مطلب‌های این بخش را تشکیل می‌دهند. مجله فرهنگی هنری عصر روشن به مدیریت و سردبیری «علیرضا بهرامی» در شماره نهم به بهای 125 هزار تومان منتشر شده است. مدیریت هنری این مجله را «حمیدرضا بیدقی» برعهده دارد و عکس روی جلد شماره نهم مجله از «جواد آتشباری» است. @asrerowshan

پوری سلطانی، مرتضی کیوان، بهرام صادقی، محمد مصدق و صادق هدایت در «عصر روشن» جدید

غیرِمستقیم، رو به جلو. ‌

فارسی را پاس بداریم (۲۶) چهره یا سلبریتی؟ بگوییم ✅ چهره نگوییم ❌ سلبریتی @theapll

ویراستار کسی است که کتاب‌های زیادی خوانده، ولی چیزی از محتوای کتاب‌ها یادش نمانده. 😄 #بهروز صفرزاده #ویراستار

معادل‌گذاریِ چند نامِ لَنددار 😁 ایرلند (Ireland): سالارستان ایسلند (Iceland): یخستان پورتلند (Portland): بندرستان تایلند (Thailand): دخترستان گادلند (Godland): ایزدستان گرینلند (Greenland): سبزستان لالالند (La La Land): خوابستان مریلند (Maryland): مریمستان نیوزیلند (New Zealand): خبرستان #واژه‌بازی

امسال زیاد دنبال چیزی نگردید!

ماجرای بی‌پایانِ رسم‌الخطِ فارسی بحث بر سرِ رسم‌الخطِ فارسی از ازل بوده و گویا تا ابد هم خواهد بود. در این زمینه، به گمانِ من، نهایتاً معیارهای علمی و منطقی بر معیارهای سنتی و عادتی غلبه خواهند کرد. به سرگشتگانِ وادیِ رسم‌الخط توصیه می‌کنم رسم‌الخط‌های گوناگون را بررسی کنند و هرکدام را که علمی‌تر و منطقی‌تر می‌بینند برای خود برگزینند. البته این کار اندکی جرئت و اعتماد به نفس می‌خواهد که شاید هر کسی از این موهبت برخوردار نباشد. #بهروز صفرزاده شنبه ۱۴۰۲/۸/۱۳ #رسم‌الخط