Mpsc Updated

♦️#Forensic Department exam date 19,20,23 SEP 2024

Cut off - 36.50✌️

🔶भारतीय घटनेतील प्रमुख कलमे : भारताचे संविधान किंवा भारताची राज्यघटना हे भारत देशाचे संविधान किंवा पायाभूत कायदा ( legal basis) आहे. डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर हे राज्यघटनेचे शिल्पकार आहेत.(बॅ.जयकर यांच्या जागेवर निवडल्या गेलेले-डाॅ. आंबेडकर) भारतीय संविधानावर विविध पाश्चात्त्य संविधानांचा प्रभाव आहे. नोव्हेंबर 26 इ.स. 1949 रोजी राज्यघटनेचा स्वीकार केला गेला व जानेवारी 26 इ.स. 1950 पासून भारताची राज्यघटना अंमलात आली. राज्यघटना इंग्रजी भाषेत असून हिची हिंदी भाषेतील प्रतही कायदेशीरदृष्ट्या ग्राह्य आहे. ◆ कलम 2 - नवीन राज्यांची निर्मिती ◆ कलम 3 - राज्यांचे भूभाग ,सीमा व नावे बदलणे ◆ कलम 14 - कायद्यापुढे समानता ◆ कलम 17 - अस्पृशता पाळणे गुन्हा ◆ कलम 18 - पदव्या संबंधी ◆ कलम 21-अ. - 6-14वर्षे वयोगटातील मोफत व सक्तीचे शिक्षण हा मुलभूत अधिकार ◆ कलम 23 - मानवाच्या क्रय-विक्रयास बंदी ◆ कलम 32 - घटनात्मक उपायाचा अधिकार. ◆ कलम 40 - ग्रामपंचायतीची स्थापना ◆ कलम 44 - समान नागरी कायदा ◆ कलम 48 - पर्यावरणाचे सौरक्षण ◆ कलम 49 - राष्ट्रीय स्मारकाचे जतन ◆ कलम 50 - न्यायदान व शासन यंत्रणा अलग ◆ कलम 51 - आंतरराष्ट्रीय शांतता प्रस्थापित करणे ◆ कलम 52 - राष्ट्रपती पदाची निर्मिती ◆ कलम 53 - राष्ट्रपती भारताचा पहिला नागरिक ◆ कलम 58 - राष्ट्रपती पदाच्या पात्रता ◆ कलम 59 - राष्ट्रपतीस केंद्र व राज्य शासनाच्या कोणत्याही सदनाचा सभासद राहता येत नाही ◆ कलम 60 - राष्ट्रपतीने घ्यावयाची शपथ ◆ कलम 61 - राष्ट्रापातीवरील महाभियोग ◆ कलम 63 - उपराष्ट्रपती पदाची निर्मिती ◆ कलम 66 - उप्रष्ट्रापतीची निवडणूक किवा पात्रता ◆ कलम 67 - उप्रष्ट्रापातीवरील महाभियोग ◆ कलम 71 - मंत्रिमंडळ व पंतप्रधानाचा सल्ला राष्ट्रपतीवर बंधनकारक ◆ कलम 72 - राष्ट्रपतीचा दयेचा अधिकार ◆ कलम 74 - पंतप्रधान व मंत्रिमंडळ ◆ कलम 75 - मंत्रिमंडळ लोकसभेला जबाबदार ◆ कलम 76 - भारताचा महान्यायवादी ◆ कलम 77 - भारत सरकारचा कारभार राष्ट्रपतीच्या नावे चालेल ◆ कलम 78 - राष्ट्रपतीने वेळोवेळी मागविलेली माहिती पुरवणे पंतप्रधान यांचे कर्तव्य ◆ कलम 79 - संसद ◆ कलम 80 - राज्यसभा ◆ कलम 80 - राष्ट्रपती 12 सभासद राज्यसभेचे निवडतील ◆ कलम 81 - लोकसभा ◆ कलम 85 - संसदेचे अधिवेशन ◆ कलम 97 - लोकसभेच्या अध्यक्ष व उपाध्याक्षाचे वेतन व भत्ते ◆ कलम 100 - राज्यसभेत एखाद्या विधेयकावर समान मते पडल्यास उपराष्ट्रपती निर्णायक मत देऊ शकतो ◆ कलम 101 - कोणत्याही व्यक्तीला एकाच वेळी संसदेच्या दोन्ही सभागृहाचे सभासद होता येत नाही ◆ कलम 108 - संसदेचे संयुक्त अधिवेशन राष्ट्रपती बोलावतो ◆ कलम 110 - अर्थविधेयाकाची व्याख्या ◆ कलम 112 - वार्षिक अंदाज पत्रक ◆ कलम 123 - राष्ट्रपतीला वटहुकुम काडण्याचा अधिकार ◆ कलम 124 - सर्वोच न्यायालय ◆ कलम 129 - सर्वोच न्यायालय हे अभिलेख न्यायालय असेल. ◆ कलम 143 - राष्ट्रपती सर्वोच न्यायालयाचा सल्ला घेऊ शकतात ◆ कलम 148 - नियंत्रक व महालेखा परीक्षक ◆ कलम 153 - राज्यपालाची निवड ◆ कलम 154 - राज्यपालाच्या मदतीला मुख्यमंत्री व मंत्रिमंडळ ◆ कलम 157 - राज्यपालाची पात्रता ◆ कलम 165 -अडव्होकेत जनरल (महाधिवक्ता) ◆ कलम 169 - विधान परिषद निर्मिती व बरखास्ती ◆ कलम 170 - विधानसभा ◆ कलम 279 - विधानसभेचा अध्यक्ष व उपाध्याक्षावरील महाभियोग ◆ कलम 202 - घटक राज्याचे अंदाजपत्रक ◆ कलम 213 - राज्यापालाचा वटहुकुम काढण्याचा अधिकार ◆ कलम 214 - उच्च न्यायालय ◆ कलम 233 - जिल्हा न्यायालय ◆ कलम 241 - केंद्रशाशित प्रदेशासाठी उच्च न्यायालये ◆ कलम 248 - संसदेचे शेशाधिकार ◆ कलम 262 - आंतरराज्यीय पानिवातपा संबंधी ◆ कलम 263 - राज्यापालाचा स्वविवेकाधिकार ◆ कलम 280 - वित्तआयोग ◆ कलम 312 - अखिल भारतीय सेवा ◆ कलम 315 - केंद्र व राज्य लोकसेवा आयोग ◆ कलम 324 - निवडणूक आयोग ◆ कलम 330 - लोकसभेत अनुसूचित जाती-जमातीसाठी राखीव जागा ◆ कलम 343 - केंद्राची कार्यालयीन भाषा ◆ कलम 350 - अल्पसंख्यांक आयोग निर्मिती ◆ कलम 352 - राष्ट्रीय आणीबाणी ◆ कलम 356 - राज्य आणीबाणी ◆ कलम 360 - आर्थिक आणीबाणी ◆ कलम 368 - घटनादुरुस्ती ◆ कलम 371 - वैधानिक विकास मंडळे ◆ कलम 373 - प्रतिबंधात्मक स्थानबधता