تاجیکستان شناسی

خط فارسی روی سایت خبرگزاری های تاجیکستان فعال شد @irtaj

بخشی از اجرای "بوی جوی مولیان آید همی …" شاعر : رودکی آهنگساز : روح‌الله خالقی تک‌خوان‌ها : مهدیه محمدخانی، سینا سرلک و مهرنگار رستم گروه کر : بهار تنظیم و رهبری : آرش فولادوند کارگردانی : محمدرضا کلانی تدوین صدا و مسترینگ : مهدی رمضانی برگرفته از کانال: @ArashFouladvand @irtaj

🎞 من از دیار خورشید، از مرز آریانم... 💚🤍❤️ لحظاتی از حضور نگینه امانقلووا در تخت جمشید برگرفته از : @NiginaPersian @irtaj

✅ متن خبر را در گاه‌نویسه‌ها بخوانید

‍ ضرورت تغییر روز بزرگداشت رودکی در تقویم رسمی کشور در تاجیکستان ۲۲ سپتامبر (برابر با ۳۱ شهریور یا ۱ مهر) روز بزرگداشت رودکی است. امّا در ایران، در تقویم رسمی کشور ۴ دی‌ماه به روز بزرگداشت رودکی اختصاص یافته است. حدود دو سال پیش، در دی‌ماه ۱۴۰۳ که نخستین همایش رودکی و پیوندهای فرهنگی ایران و تاجیکستان با حضور بیش از ده دانشمند رودکی‌پژوه از دو کشور ایران و تاجیکستان در دانشگاه فردوسی مشهد برگزار می‌شد، به‌عنوان دبیر علمی پیشنهاد دادم که شایسته است هر دو کشور در یک روز مشترک مقام علمی و ادبی رودکی، پدر شعر فارسی را گرامی بدارند. از این رو در بند نخست بیانیهٔ همایش پیشنهاد کردم که روز بزرگداشت رودکی در تقویم رسمی ایران از ۴ دی‌ماه به ۲۲ سپتامبر (۳۱ شهریور‌ماه یا ۱ مهرماه) تغییر کند تا دو کشور ایران و تاجیکستان در روزی مشترک و هماهنگ با یکدیگر به گرامی‌داشت یاد و نام این شاعر که میراث مشترک قلمرو زبان فارسی است، اقدام نمایند. سلمان ساکت ۳۱ شهریورماه ۱۴۰۵ / ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ *به پیوست بیانیهٔ «نخستین همایش رودکی و پیوندهای فرهنگی ایران و تاجیکستان» (دی‌ماه ۱۴۰۳) بازنشر می‌شود. @Avaze_Sorkh instagram.com/Salmansaket.Official

گوشه‌ای از جشن سی و پنجمین سالگرد استقلال جمهوری تاجیکستان برگرفته از صفحه اینستاگرام @irtaj

رو نمایی کتاب با کاروان شاهنامه؛ از توس تا دوشنبه با ابتکار و پشتیبانی سفارت جمهوری تاجیکستان در جمهوری اسلامی ایران، کتاب «با کاروان شاهنامه؛ از توس تا دوشنبه» اثر فاطمه محمدزاده، هم‌زمان با مراسم ۳۵ سالگی استقلال تاجیکستان در آکادمی علوم تاجیکستان رونمایی شد. این کتاب از سوی انتشارات «خردگان» و به دو خط فارسی و سیریلیک به چاپ رسیده است و مقدمه کتاب را محمدجعفر یاحقی،عضو پیوسته فرهنگستان زبان و ادب فارسی ایران با عنوان «زبان دل، پیام وحدت» نگاشته است. این کتاب در دو بخش تنظیم شده است. بخش نخست آن غزل‌هایی بر آمده از ارادت به شاعران بزرگ تاجیکستان همچون صدرالدین عینی، گلرخسار صفی آوا و... و غزلیاتی در وصف نمادهای فرهنگی همچون نوروز، مهرگان،لباس سنتی تاجیکستان است. بخش دوم کتاب مربوط به جستارهایی است که درباره هر کدام از بزرگانی که برای آنها شعری سروده شده، توضیحاتی ارائه شده است. لینک خبر @irtaj

♦️گروه رسانه‌ای آسیا-پلاس، یکی از بزرگ‌ترین رسانه‌های خصوصی تاجیکستان، هم‌زمان با سی‌وپنجمین سالگرد استقلال این کشور، فعالیت بخش فارسی خود را آغاز کرد. این رسانه در بیانیه‌ای اعلام کرد هدف از راه‌اندازی این بخش، فراهم کردن دسترسی فارسی‌زبانان به مهم‌ترین رویدادهای تاجیکستان، آسیای مرکزی و جهان و همچنین تقویت پیوندهای فرهنگی و رسانه‌ای میان تاجیکستان و دیگر جوامع فارسی‌زبان است. به گفته امید باباخانوف، بنیان‌گذار و مدیرکل آسیا-پلاس، این تصمیم با هدف ایجاد پلی ارتباطی میان تاجیکستان و میلیون‌ها فارسی‌زبان در سراسر جهان اتخاذ شده است. او افزود معرفی ظرفیت‌های اقتصادی، فرهنگی، گردشگری و سرمایه‌گذاری تاجیکستان از مهم‌ترین اولویت‌های این بخش خواهد بود. بهمنیار نادیروف، مدیر تحریریه آسیا-پلاس، نیز گفت در مرحله نخست، این بخش به انتشار اخبار و بازنشر مطالب آسیا-پلاس با رسم‌الخط فارسی می‌پردازد، اما در آینده به یک واحد مستقل با تولید محتوای اختصاصی تبدیل خواهد شد. آسیا-پلاس اعلام کرده است راه‌اندازی این بخش در راستای سیاست‌های تاجیکستان برای گسترش استفاده از خط فارسی و کاهش فاصله ناشی از تفاوت رسم‌الخط میان تاجیکستان و دیگر جوامع فارسی‌زبان انجام شده است. گروه رسانه‌ای آسیا-پلاس از سال ۱۹۹۶ فعالیت می‌کند و شامل خبرگزاری، هفته‌نامه، رادیو و بخش تولید محتوای تصویری است و تاکنون مطالب خود را به زبان‌های تاجیکی، روسی و انگلیسی منتشر می‌کرد. اکنون نسخه‌ای با رسم‌الخط فارسی نیز به این مجموعه افزوده شده است. @indypersian

دکتر محمدجعفر یاحقی به عضویت آکادمی علوم تاجیکستان درآمد با افتخار به اطلاع جامعهٔ علمی، فرهنگی و دوستداران زبان و ادبیات فارسی می‌رسانیم که جناب آقای دکتر محمدجعفر یاحقی، استاد ممتاز دانشگاه فردوسی مشهد و مدیرعامل خردسرای فردوسی، به عضویت رسمی آکادمی علوم جمهوری تاجیکستان برگزیده شد. طی مراسمی رسمی که روز سه‌شنبه ۱۷ شهریورماه ۱۴۰۵ (۸ سپتامبر ۲۰۲۶) در تالار همایش‌های آکادمی علوم تاجیکستان در شهر دوشنبه برگزار گردید، نشان ویژه و ابلاغ رسمی عضویت در این آکادمی توسط رئیس آکادمی علوم تاجیکستان به دکتر یاحقی اهدا شد. این رویداد ارزشمند، نشان‌دهنده گام بلند دیگری در جهت تحکیم پیوندهای دیرینه فرهنگی، پژوهشی و ادبی میان ایران و تاجیکستان و پاسداشتی بر یک عمر تلاش بی‌وقفه دکتر یاحقی در مسیر پاسداری از زبان فارسی و شاهنامه‌پژوهی است. خردسرای فردوسی این افتخار بزرگ علمی را به ایشان، جامعه دانشگاهی و تمامی پاسداران فرهنگ و ادب پارسی شادباش می‌گوید. #محمدجعفر_یاحقی #آکادمی_علوم_تاجیکستان @kheradsarayeferdowsi

جوره جان - نگینه امانقلوا @irtaj

🔸🔸شعرخوانی دختر تاجیک برای ایران https://t.me/ghotbeelmiferdowsi

دانشگاه ملی تاجیکستان دانشکدۀ فیلولوژی گروه تاریخ ادبیات تاجیک فراخوان مقاله کنفرانس بین‌المللی علمی ـ نظری «شاهنامه فردوسی و جایگاه آن در گسترۀ شعر و ادب فارسی تاجیکی» کافدرای (گروه) تاریخ ادبیات تاجیک فاکولتۀ (دانشکده) فیلولوژی دانشگاه ملی تاجیکستان شما را برای اشتراک در کار کنفرانس بین‌المللی علمی-نظری در موضوع ««شاهنامه» فردوسی و جایگاه آن در گسترۀ شعر و ادب فارسی تاجیکی» دعوت می‌نماید. در کنفرانس مسئله‌های زیر بررسی می‌گردد: ۱. «شاهنامه» و هویت ملی؛ ۲. منابع‌ و مآخذ «شاهنامه»؛ ۳. شاهنامه‌پژوهی در تاجیکستان؛ ۴. شاهنامه‌پژوهی در جهان؛ ۵. مبانی تربیتی و اخلاقی در «شاهنامه»؛ ۶. آیین وطنداری در «شاهنامه»؛ ۷. اسطوره‌شناسی «شاهنامه»؛ ۸. رویکردهای نوین در شاهنامه‌پژوهی؛ ۹. ویژگی‌های سبک‌شناختی «شاهنامه»؛ ۱۰. نسخه‌های خطی و چاپی «شاهنامه»؛ ۱۱. مسئله‌های متن‌شناسی «شاهنامه»؛ ۱۲. مسئله‌های زبان و اسلوب «شاهنامه»؛ ۱۳. موضوع‌های اصلی و فرعی «شاهنامه»؛ ۱۴. تناسب واقعیت و تخیل بدیع در «شاهنامه»؛ ۱۵. نامه و نامه‌نگاری در «شاهنامه»؛ ۱۶. قالب‌گرایی در «شاهنامه»؛ ۱۷. تناسب وزن و محتوا در «شاهنامه»؛ ۱۸. تصویرهای «شاهنامه» در آثار دیگران؛ ۱۹. «شاهنامه» در آینۀ نظم و نثر فارسی تاجیکی؛ ۲۰. «شاهنامه» و سنت ایجاد سلسلۀ داستان‌ها در ادبیات فارسی تاجیکی. الزامات برای طرح‌ریزی مواد کنفرانس: مقاله‌ها بایستی پس از ویرایش نهایی پیشنهاد شده و به معیارهای زیر پاسخگو باشند: سطر اول – عنوان مقاله (با حروف بزرگ)؛ سطر دوم – نسب (نام خانوادگی)، نام و نام پدر مؤلف، عنوان علمی، نشانی جای کار؛ سطر سوم – متن اصلی، نه بیشتر از ۱۰ صفحه، که در ویرایشگر متنی Microsoft Word با حروف Times New Roman برای متن‌های روسی و انگلیسی و با حروف Times New Roman Tj برای متن تاجیکی و B Nazanin برای متن فارسی، اندازۀ حروف ۱۴، حاشیه‌ها: چپ – ۳ سانتی‌متر، راست – ۱.۵ سانتی‌متر، بالا و پایین – ۲ سانتی‌متر. جدول‌ها در متن باید در Microsoft Word تهیه شوند (نه در شکل عکس و تصویر اسکن‌شده). جدول‌ها باید در داخل حاشیۀ صفحه گنجانده شود. فرمت‌ عددها و شماره‌های جدول و نام آن‌ها: فونت معمولی، اندازۀ حروف ۱۴. محتوای جدول – حروف معمولی، اندازۀ حروف ۱۴. تصاویر در داخل صفحه گنجانده شود. استفاده از عکس‌ها و تصاویر در فرمت‌های JPEG و GIF اجازه داده می‌شود. عنوان مقاله در زیر تصویر: فرمت نام و شمارۀ تصویر: حروف معمولی، اندازۀ حروف و شماره‌ها: ۱۴، وسط‌چین، فاصلۀ میان سطرها: یک. با توجه به آنکه مطالب کنفرانس در «ایندکس اقتباس‌های علمی روسیه» (РИНЦ) نشر و جا داده می‌شود، خواهشمند است برای مقاله‌های پیشنهادی‌ شرح مختصر (چکیده) و واژه‌های کلیدی به زبان‌های فارسی-تاجیکی، روسی و انگلیسی ارائه گردد. لطفاً توجه نمایید: هیئت تحریریه حقوق دارد مقاله‌هایی را که به معیارها جوابگو نمی‌باشند (حجم متن، تهیۀ جدول‌ها و تصاویر) به مجموعۀ مقالات داخل نکند. هزینۀ سفر شرکت‌کنندگان کنفرانس به عهدۀ جانب ارسال‌کنندۀ مقاله می‌باشد. هزینه‌های اسکان ‌شرکت‌کنندگان کنفرانس از جانب برگزارکننده پرداخت خواهد شد. زبان‌های کنفرانس: فارسی-تاجیکی، روسی و انگلیسی. مهلت پیشنهاد مقاله‌ها: مقاله‌های علمی باید تا ۱ نوامبر سال ۲۰۲۶ به پُست الکترونیکی (ایمیل) rustamnaboti@inbox.ru و به نشانی (آدرس): ۷۳۴۰۲۵، جمهوری تاجیکستان، شهر دوشنبه، ناحیۀ سینا، محلۀ بُن حصارک، شهرک دانشجویان دانشگاه ملی تاجیکستان، بنای شمارۀ ۱۰، طبقۀ ۳، اتاق شمارۀ ۳۰۱ ارسال گردند. تلفن‌ها برای تماس: 918973141 (992+)، 005883360 (992+). مکان و وقت برگزاری کنفرانس: جلسۀ افتتاحی ۱۰ دسامبر سال ۲۰۲۶ در بنای اساسی دانشگاه ملی تاجیکستان برگزار می‌گردد. جلسه‌های بخش‌ها، طبق برنامۀ کنفرانس، ۱۰-۱۱ دسامبر سال ۲۰۲۶ در تالارهای فاکولتۀ فیلولوژی (دانشکدۀ زبان و ادبیات) واقع در شهرک دانشجویان برگزار می‌شود. @irtaj

به مناسبت روز دیپلماسی فرهنگی و تعامل با جهان میراث مکتوب و دیپلماسی فرهنگی سخنان جناب آقای دکتر علی‌اشرف مجتهد شبستری رئیس انجمن دوستی ایران و تاجیستان مؤسسهٔ پژوهشی میراث مکتوب – چهارشنبه ۱۰ تیرماه ۱۴۰۵ @mirasmaktoob @irtaj

#گزیده‌روزنامه‌ها 🟩آشتی دوباره تاجیکستان با خط فارسی 🟨روزنامه #خراسان 🟪در کفتگو با #دکتر_ناهید_یوسف‌زاده 🆔https://sarasari.khorasanonlin.ir/?nid=22083&pid=9&type=0 💠#كانون_شاهنامه_فردوسي_توس 💠#بنیاد_فردوسی_توس ‏ 🆔 http://bonyadferdowsitous.ir/ 🆔https://t.me/bonyadeferdowsitous 🆔https://www.instagram.com/bonyadeferdowsitous 🆔https://x.com/bonyadferdowsi/ 🆔https://www.aparat.com/BonyadeFerdowsiMashad 🆔https://www.youtube.com/channel/UCP207h1pOJJQu4UTkUrUq1Q

گزارش تلویزیون دولتی تاجیکستان از سفر امام علی رحمان، به ایران برای شرکت در مراسم تشییع رهبر پیشین @irtaj

سخنرانی دکتر محمدجعفر یاحقی، مدیر مؤسسهٔ خردسرای فردوسی، عضو پیوستهٔ فرهنگستان زبان و ادب فارسی ایران از دو اقدام رئیس‌جمهور تاجیکستان دربارهٔ توزیع رایگان شاهنامهٔ فردوسی به مردم این کشور و تقویت آموزش الفبای نیاکان «خط نیاکان و فردوسی، میراث مشترک ماست و دو پنجرهٔ مهم برای ایجاد ارتباط میان تاجیکستان و ایران و پیوند با جهان است.» در همایش بین‌المللی «نقش جوره بیک نظری در رشد علم و فرهنگ تاجیک» کتابخانهٔ ملی تاجیکستان چهارشنبه ۳ تیرماه ۱۴۰۵، ۲۴ ژوئن سال ۲۰۲۶ #تاجیکستان #الفبای_نیاکان #فارسی_را_پاس_بداریم #جوره_بیک #محمدجعفر_یاحقی #خردسرای_فردوسی #kheradsarayeferdowsi

📌از سوی دفتر ادبیات و زبان فارسی؛ فراخوان شعر «قند مکرر» منتشر شد   فراخوان شعر «قند مکرّر» در دو بخش «شعر بزرگسال» و «شعر کودک و نوجوان» منتشر شد. موضوعات: ▪️زبان فارسی و همبستگی ملّی ▪️پاسداشت زبان فارسی ▪️ظرفیت‌ها و ظرافت‌های زبان فارسی ▪️زبان فارسی در گستره تاریخی ✨بخش ویژه: شعر طنز با محوریت ترویج «درست‌نویسی» ⏳فرصت ارسال آثار: ۲۴ مرداد ماه ۱۴۰۵ ارسال اشعار:  از طریق شناسه تلگرام و بله: @Qandemokarrar *متن کامل فراخوان *👇 🌐 [متن کامل](https://mof.farhang.gov.ir/fa/news/839359)

ایجاد فرهنگستان مشترک ایران و تاجیکستان؛ فرصتی برای اتحاد نظام‌مند 👤 حسن قریبی، عضو پیوسته انجمن دوستی ایران و تاجیکستان و رئیس سابق پژوهشگاه زبان فارسی در تاجیکستان، درباره ظرفیت‌های پیوند بیشتر ایران و تاجیکستان گفت: 🔹ایجاد فرهنگستان مشترک ایران و تاجیکستان از فرصت‌هایی است که نباید رها شود؛ باید توجه به زبان فارسی و خط فارسی نظام‌مند شود. 🔹تلاش‌های فردی باید تبدیل به یک مکتب شود. مرحوم لایق شیرعلی از شاعران معاصر تاجیکستان پیشنهاد تأسیس بنیاد زبان فارسی را ارائه کرده بود، مرحوم دادخدا سیم‌الدین رئیس نخست کمیتهٔ زبان و اصطلاحات تاجیکستان طرح همگون‌سازی واژه‌ها را در کشورهای فارسی‌زبان داده بود، پیشنهاد تأسیس فرهنگستان مشترک از طرح‌های استاد کاشان‌اف بود و طرح‌های دیگری در این سال‌ها ارائه شده اما متأسفانه رها شده است یا در حد همان طرح باقی مانده است. باید این‌گونه اتفاق‌ها را تقویت کنیم و از همه مهم‌تر منابعی که مورد اعتماد دو طرف باشد را تدوین و منتشر کنیم. ایجاد فرهنگستان مشترک همچنان می‌تواند در این زمینه بسیار راهگشا باشد. 🔹 اهدای ۱۰۷کامیون کمک‌های بشردوستانه تاجیکستان در جریان جنگ به ایران و... نشان هم‌بستگی و نمادی از آن دغدغه‌هاست. شرح گفت‌وگو را در تسنیم بخوانید @irtaj