هفته‌نامه تجارت‌فردا

کتابی که دو نوبلیست تحسین کرده‌اند کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد؟» نوشته مارک کویاما و جرد روبین، با تحسین شماری از برجسته‌ترین اقتصاددانان جهان روبه‌رو شده است. در میان آنها نام دارون عجم‌اوغلو، برنده نوبل اقتصاد ۲۰۲۴، و جوئل موکر، برنده نوبل اقتصاد ۲۰۲۵، به چشم می‌خورد. عجم‌اوغلو این اثر را کتابی «تأمل‌برانگیز» می‌داند که توضیح می‌دهد رشد اقتصادی چگونه آغاز شد، سطح زندگی را به‌شدت افزایش داد و در عین حال، نابرابری‌ها و رنج‌هایی نیز به همراه آورد. او مطالعه این کتاب را برای هرکس که نگران آینده رشد و فقر در جهان است، ضروری می‌داند. جوئل موکر نیز آن را جمع‌بندی روشن و زنده‌ای از مهم‌ترین پژوهش‌های دو دهه اخیر درباره اساسی‌ترین پرسش تاریخ اقتصادی توصیف کرده و خواندنش را برای دانشجویان اقتصاد ضروری دانسته است. برای آگاهی بیشتر درباره کتاب، این متن را مطالعه کنید برای تهیه کتاب‌های ما با شماره تلفن 02152189186 تماس بگیرید. @eco_philo_book

🔴 هشدار سریع «سیلاب ویرانگر» نپال برای پاییز ۱۴۰۵ ایران 📌 چگونه می‌توان تلفات انسانی «سیلاب ناگهانی» را کنترل کرد؟ 🔭 رصدخانه بازار مسکن: 📷 🔗 این تصاویر، شمال کشور نپال، ساعاتی پس‌از «سیلاب ناگهانی» را نشان می‌دهد. 1️⃣ ۳روز پیش، در حالی که مردم این منطقه کوهستانی، مشغول کار و فعالیت بودند، حوالی ۹ صبح، ناگهان سیلاب عظیم و قدرتمندی وارد منطقه می‌شود. 2️⃣ فیلم‌ یکی از دوربین‌های مداربسته در نقاط مرزی نپال، صحنه‌های هالیوودی از «حل‌شدن یک ساختمان بزرگ چندین طبقه داخل سیل با ارتفاع آب ۹ متر در عرض چند ثانیه» را در همان روز اول حادثه به تصویر کشید. 3️⃣ یک روستا در مسیر ورود «سیلاب ناگهانی»، کاملاً محو شده است. 4️⃣ تعداد زیادی از خانه‌های رنگی کنار مسیر سیلاب نیز دیگر جای خودشان نیستند. 5️⃣ تقریبا تمام مناطق مسکونی مستقر در مسیری که «سیلاب‌ناگهانی» آن را شکل داد، از بین رفته‌اند و امکان سکونت ندارند. ⭕️ ماجرای «سیلاب‌ناگهانی» چه بود؟ 6️⃣ جهت رودخانه اصلی در مرز نپال و از مبدا ارتفاعات هیمالیا، این مسیر سیلابی ویرانگر نیست. اتفاقی که صبح چهارشنبه بواسطه «ذوب‌شدن یکی‌از یخچال‌ها طبیعی بزرگ» در بالادست رخ می‌دهد، باعث ریزش کوه یخ به همراه سنگ به داخل رودخانه می‌شود، آب با حجم زیاد برای مدتی پشت این سد طبیعی انباشته می‌شود، و در نهایت با شکست سد، «سیلاب‌ناگهانی» آغاز و با انحراف از مسیر اصلی رودخانه، «بحران تخریب و تلفات» را آغاز می‌کند. 7️⃣ بیش از ۵۵۰ نفر تا روز جمعه، کشته‌ شده‌اند و حداقل به همین تعداد توریست مفقود هستند. ⭕️ چرا «ویرانی نپال» باید برای ایران مهم باشد؟ 8️⃣ بحث‌هایی بین مقامات نپال و چین برسر «امکان پیشگیری از تلفات انسانی هنگام ورود سیلاب ناگهانی» شکل گرفته است. 9️⃣ سیلاب‌ها را می‌‌توان با سامانه «هشدار سریع سیل» از بالادست، مبدا بروز سیل، فهمید و در پایین‌دست، هشدار وقوع را اعلام کرد. 🔟 چینی‌ها می‌گویند، سنسورهای تشخیص سیلاب آنها، «هشدار سریع» را به دولت نپال مخابره کرده بود، اما مقامات این کشور آن را رد می‌کنند. ❌ «سیلاب ناگهانی» در برخی استان‌های تهران طی سال‌های ۱۳۹۸، ۱۴۰۱ و ۱۴۰۳ مسبوق به سابقه است. 🔻 رستوران دربند در جاده چالوس، خرداد ۱۴۰۳ با یک «سیلاب ناگهانی»، به ویرانه تبدیل شد و مسافرانی که در این رستوران بودند به همراه خودروهایشان دچار تلفات و خسارت شدند. 🔻 سه استان جنوبی نیز با «سیلاب ناگهانی» در سال ۹۸، به شدت آسیب دید. 🔻 دکتر علی بیت‌اللهی، صاحب‌نظر مخاطرات علوم زمین معتقد است، «پیش‌بینی پدیده النینو برای ایران طی پاییز پیش‌رو» به معنای آن است که، در ماه‌های آینده مناطقی از کشور با «افزایش بارش» روبرو خواهد شد. 🔻 بارش‌های شدید پاییزی می‌تواند به «سیلاب ناگهانی» منجر شود. 🔻 خیلی از مناطق مستعد «سیلاب» در سال‌های گذشته، از دو بابت، آسیب‌پذیر شده‌اند؛ یکی،‌ «جنگل‌خواری و درخت‌کشی با تغییرکاربری منابع طبیعی» و دیگری «غفلت از لایروبی رودخانه‌ها». 🔻 اینها خطر «سیلاب ناگهانی» را افزایش می‌دهد. 🔻 با این حال، بیت‌اللهی خواستار «نصب سنسورهای هشدار سریع سیل» در نقاط پرخطر است. 🔻 این کار از نگاه او، طبق قانون مدیریت بحران، وظیفه وزارت نیرو است. 🔗 لینک عکس‌ها #دنیای_اقتصاد #فرید_قدیری #سیلاب_ناگهانی #سیل #النینو #نپال #ویرانی #رصدخانه_بازار_مسکن   🔴 کانال رسمی «رصدخانه بازار مسکن»🔽 @HMO_den

آیا الگوی بازگشت تکنوکرات‌ها در روزهای بحران دیگر کار نمی‌کند؟ ✍️محمد طاهری / سردبیر 🔹الگوی بازگشت محمدعلی فروغی به قدرت را می‌توان یکی از روشن‌ترین نمونه‌های تاریخی فراخواندن سیاستمداران تکنوکرات‌ در روزهای بحران دانست که بعدها نیز به صورت‌های مختلف در تاریخ سیاسی ایران تکرار شد. بر اساس این الگو، نیروهای تکنوکرات ممکن است در شرایط عادی یا وفور منابع به حاشیه رانده شوند، اما هنگامی که بحران‌ها شدت می‌گیرند، ممکن است دوباره فراخوانده شوند. 🔹 محمدعلی فروغی سال‌ها در بالاترین سطوح حکومت حضور داشت، اما در سال ۱۳۱۴ با فشار رضا شاه، از قدرت کنار رفت و نزدیک به شش سال خانه‌نشین شد. با حمله متفقین در شهریور ۱۳۲۰ و فروپاشی سریع ارتش، رضاشاه دوباره سراغ همان سیاستمدار مغضوب رفت. تخصص، تجربه و اعتبار سیاسی فروغی که در روزهای عادی چندان ضروری به‌نظر نمی‌رسید، در روز بحران به سرمایه‌ای حیاتی تبدیل شد. رضاشاه از قدرت کنار رفت، اما انتقال سلطنت از پدر به پسر مدیریت شد و ساختار سیاسی از هم نپاشید. 🔹منطق اقتصاد سیاسی این رفت‌ و برگشت این است که در شرایط عادی یا دوره‌های وفور منابع، حکومت‌ها الزاماً کارآمدترین افراد را به مهم‌ترین مناصب نمی‌گمارند. حفظ ائتلاف سیاسی، توزیع منافع، وفاداری و ملاحظات درون ساختار قدرت نیز در انتخاب مدیران نقش دارند. اما بحران، تابع هدف سیاستمدار را تغییر می‌دهد. وقتی هزینه ناکارآمدی بالا می‌رود، منابع محدود می‌شود و ادامه وضع موجود می‌تواند کل ساختار را با خطر مواجه کند، ارزش تکنوکرات افزایش می‌یابد. در چنین شرایطی، حل مسئله می‌تواند بر بخشی از ملاحظات معمول سیاسی غلبه کند و افرادی که پیش‌تر در حاشیه بوده‌اند، می‌توانند امکان ورود به مرکز تصمیم‌گیری را پیدا کنند. روی کار آمدن مسعود پزشکیان را نیز می‌توان در امتداد این سنت سیاسی تحلیل کرد. او در شرایطی به ریاست‌جمهوری رسید که کشور با مجموعه‌ای از مشکلات انباشته مواجه بود. تاکید او بر وفاق، تخصص‌گرایی و استفاده از متخصصان نیز این تصور را تقویت کرد که ماموریت دولت بیش از آنکه پیشبرد یک پروژه سیاسی تازه باشد، کاهش تنش و حل مسائل انباشته‌شده کشور است. 🔹به نظر می‌رسد این بار یک متغیر مهم، الگوی تاریخی را پیچیده‌تر کرده است. فروغی در شهریور ۱۳۲۰ اختیار داشت درباره مسئله‌ای حیاتی مذاکره کند، تصمیم بگیرد و مسیر انتقال قدرت را مدیریت کند. اما در شرایط فعلی، قدرت گروه‌های ذی‌نفع به اندازه‌ای فزونی یافته که موانع بزرگی برای صلح و اصلاحات ایجاد می‌کنند. اصلاحات اقتصادی تقریباً همیشه بازنده دارد. اصلاح قیمت انرژی، تغییر سیاست ارزی، اصلاح نظام بانکی، کاهش کسری بودجه، تغییر سیاست تجاری، اصلاح صندوق‌های بازنشستگی و حتی صلح‌طلبی و تنش‌زدایی از روابط خارجی می‌تواند منافع گروه‌هایی را که از وضع موجود بهره می‌برند کاهش دهد. هرچه یک سیاست ناکارآمد برای مدت طولانی‌تری ادامه پیدا کند، پیرامون آن شبکه‌هایی از منافع شکل می‌گیرد. این شبکه‌ها در گذر زمان منابع، ارتباطات و توان اثرگذاری بیشتری پیدا می‌کنند و به‌تدریج خود به بخشی از ساختار سیاست‌گذاری تبدیل می‌شوند. 🔹بنابراین تفاوت شرایط امروز با برخی تجربه‌های گذشته شاید در قدرت گرفتن گروه‌های ذی‌نفع باشد. فروغی زمانی فراخوانده شد که هزینه ادامه وضع موجود برای بخش بزرگی از ساختار قدرت آشکار شده بود. اشغال نظامی و خطر فروپاشی، امکان مقاومت در برابر تغییر را به‌شدت کاهش داده بود و تقریباً همه بازیگران اصلی می‌دانستند که ادامه مسیر قبلی ممکن نیست. 🔹در حال حاضر اما چنین تصوری در فضای سیاسی کشور وجود ندارد و آنچه برای کل جامعه و اقتصاد، بحران است، برای برخی گروه‌ها همچنان منبع درآمد، رانت و قدرت تلقی می‌شود. در چنین شرایطی، بحران لزوماً به ائتلاف برای اصلاح منجر نمی‌شود. حتی ممکن است هرچه اصلاح ضروری‌تر شود، مقاومت گروه‌هایی که زیان بیشتری از تغییر می‌بینند نیز افزایش یابد. اینجاست که تناقض اصلی شکل می‌گیرد. یعنی ممکن است فردی با ماموریت حل مسئله به قدرت نزدیک شود اما اختیار کافی برای تغییر سیاست‌های مولد بحران نداشته باشد. #تجارت_فردا @tejaratefarda

تکنوکراسی چگونه جایگاه خود را از دست داد؟ 🔹تجربه فراخواندن تکنوکرات‌ها در روزهای بحران، بارها در تاریخ سیاسی ایران تکرار شده است. چنان‌که بحران‌های درهم‌تنیده شهریور ۱۳۲۰، محمدعلی فروغی را پس از شش سال خانه‌نشینی به قدرت بازگرداند. 🔹اکنون با قدرت گرفتن گروه‌های ذی‌نفع، این الگوی تاریخی کارکرد خود را از دست داده‌ است. کدام گروه‌ها تکنوکرات‌ها را خلع سلاح کردند؟ #تجارت_فردا @tejaratefarda

آیا الگوی بازگشت تکنوکرات‌ها در روزهای بحران دیگر کار نمی‌کند؟ ✍️محمد طاهری / سردبیر 🔹الگوی بازگشت محمدعلی فروغی به قدرت را می‌توان یکی از روشن‌ترین نمونه‌های تاریخی فراخواندن سیاستمداران تکنوکرات‌ در روزهای بحران دانست که بعدها نیز به صورت‌های مختلف در تاریخ سیاسی ایران تکرار شد. بر اساس این الگو، نیروهای تکنوکرات ممکن است در شرایط عادی یا وفور منابع به حاشیه رانده شوند، اما هنگامی که بحران‌ها شدت می‌گیرند، ممکن است دوباره فراخوانده شوند. 🔹 محمدعلی فروغی سال‌ها در بالاترین سطوح حکومت حضور داشت، اما در سال ۱۳۱۴ با فشار رضا شاه، از قدرت کنار رفت و نزدیک به شش سال خانه‌نشین شد. با حمله متفقین در شهریور ۱۳۲۰ و فروپاشی سریع ارتش، رضاشاه دوباره سراغ همان سیاستمدار مغضوب رفت. تخصص، تجربه و اعتبار سیاسی فروغی که در روزهای عادی چندان ضروری به‌نظر نمی‌رسید، در روز بحران به سرمایه‌ای حیاتی تبدیل شد. رضاشاه از قدرت کنار رفت، اما انتقال سلطنت از پدر به پسر مدیریت شد و ساختار سیاسی از هم نپاشید. 🔹منطق اقتصاد سیاسی این رفت‌ و برگشت این است که در شرایط عادی یا دوره‌های وفور منابع، حکومت‌ها الزاماً کارآمدترین افراد را به مهم‌ترین مناصب نمی‌گمارند. حفظ ائتلاف سیاسی، توزیع منافع، وفاداری و ملاحظات درون ساختار قدرت نیز در انتخاب مدیران نقش دارند. اما بحران، تابع هدف سیاستمدار را تغییر می‌دهد. وقتی هزینه ناکارآمدی بالا می‌رود، منابع محدود می‌شود و ادامه وضع موجود می‌تواند کل ساختار را با خطر مواجه کند، ارزش تکنوکرات افزایش می‌یابد. در چنین شرایطی، حل مسئله می‌تواند بر بخشی از ملاحظات معمول سیاسی غلبه کند و افرادی که پیش‌تر در حاشیه بوده‌اند، می‌توانند امکان ورود به مرکز تصمیم‌گیری را پیدا کنند. روی کار آمدن مسعود پزشکیان را نیز می‌توان در امتداد این سنت سیاسی تحلیل کرد. او در شرایطی به ریاست‌جمهوری رسید که کشور با مجموعه‌ای از مشکلات انباشته مواجه بود. تاکید او بر وفاق، تخصص‌گرایی و استفاده از متخصصان نیز این تصور را تقویت کرد که ماموریت دولت بیش از آنکه پیشبرد یک پروژه سیاسی تازه باشد، کاهش تنش و حل مسائل انباشته‌شده کشور است. 🔹به نظر می‌رسد این بار یک متغیر مهم، الگوی تاریخی را پیچیده‌تر کرده است. فروغی در شهریور ۱۳۲۰ اختیار داشت درباره مسئله‌ای حیاتی مذاکره کند، تصمیم بگیرد و مسیر انتقال قدرت را مدیریت کند. اما در شرایط فعلی، قدرت گروه‌های ذی‌نفع به اندازه‌ای فزونی یافته که موانع بزرگی برای صلح و اصلاحات ایجاد می‌کنند. اصلاحات اقتصادی تقریباً همیشه بازنده دارد. اصلاح قیمت انرژی، تغییر سیاست ارزی، اصلاح نظام بانکی، کاهش کسری بودجه، تغییر سیاست تجاری، اصلاح صندوق‌های بازنشستگی و حتی صلح‌طلبی و تنش‌زدایی از روابط خارجی می‌تواند منافع گروه‌هایی را که از وضع موجود بهره می‌برند کاهش دهد. هرچه یک سیاست ناکارآمد برای مدت طولانی‌تری ادامه پیدا کند، پیرامون آن شبکه‌هایی از منافع شکل می‌گیرد. این شبکه‌ها در گذر زمان منابع، ارتباطات و توان اثرگذاری بیشتری پیدا می‌کنند و به‌تدریج خود به بخشی از ساختار سیاست‌گذاری تبدیل می‌شوند. 🔹بنابراین تفاوت شرایط امروز با برخی تجربه‌های گذشته شاید در قدرت گرفتن گروه‌های ذی‌نفع باشد. فروغی زمانی فراخوانده شد که هزینه ادامه وضع موجود برای بخش بزرگی از ساختار قدرت آشکار شده بود. اشغال نظامی و خطر فروپاشی، امکان مقاومت در برابر تغییر را به‌شدت کاهش داده بود و تقریباً همه بازیگران اصلی می‌دانستند که ادامه مسیر قبلی ممکن نیست. 🔹در حال حاضر اما چنین تصوری در فضای سیاسی کشور وجود ندارد و آنچه برای کل جامعه و اقتصاد، بحران است، برای برخی گروه‌ها همچنان منبع درآمد، رانت و قدرت تلقی می‌شود. در چنین شرایطی، بحران لزوماً به ائتلاف برای اصلاح منجر نمی‌شود. حتی ممکن است هرچه اصلاح ضروری‌تر شود، مقاومت گروه‌هایی که زیان بیشتری از تغییر می‌بینند نیز افزایش یابد. اینجاست که تناقض اصلی شکل می‌گیرد. یعنی ممکن است فردی با ماموریت حل مسئله به قدرت نزدیک شود اما اختیار کافی برای تغییر سیاست‌های مولد بحران نداشته باشد. #تجارت_فردا @tejaratefarda

«هنر پیش‌بینی» به ایستگاه هفتم رسید چاپ هفتم کتاب «هنر پیش‌بینی» نوشته فیلیپ تتلاک و دن گاردنر، امروز از سوی انتشارات دنیای اقتصاد منتشر شد. ترجمه روان و دقیق محمدحسن جعفری سهامیه نیز نقش مهمی در استقبال از این اثر داشته و باعث شده کتاب مورد توجه و تحسین شمار زیادی از خوانندگان فارسی‌زبان قرار گیرد. اما موضوع کتاب چیست؟ چرا بعضی افراد آینده را بهتر از دیگران پیش‌بینی می‌کنند؟ آیا پیش‌بینی دقیق حاصل هوش و تخصص خارق‌العاده است یا می‌توان آن را آموخت و تقویت کرد؟ تتلاک و گاردنر با تکیه بر سال‌ها پژوهش درباره پیش‌بینی نشان می‌دهند که پیش‌بینان موفق، الزاماً مشهورترین یا مطمئن‌ترین کارشناسان نیستند. آنها کسانی‌اند که با ذهنی باز فکر می‌کنند، احتمال‌ها را می‌سنجند، باورهای خود را با اطلاعات تازه اصلاح می‌کنند و از قطعیت‌های بی‌پشتوانه فاصله می‌گیرند. «هنر پیش‌بینی» درباره بهتر فکر کردن در جهانی سرشار از عدم‌قطعیت است. کتابی خواندنی برای مدیران، سیاستگذاران، تحلیلگران و همه کسانی که ناچارند امروز درباره فردایی نامعلوم تصمیم بگیرند. برای تهیه کتاب‌های ما با شماره تلفن 02152189186 تماس بگیرید. @eco_philo_book

⭕️ جیب جنگ جنگ چگونه حساب‌های مردم را خالی می‌کنند؟ ✍🏻 سعید ابوالقاسمی /نویسنده نشریه 🔹واقعیت تلخ اقتصاد سیاسی این است که پشت هر شیپور جنگ، یک چاپخانه پول و یک اداره عریض و طویل مالیاتی ایستاده است. نشانه‌های فراوانی از این موضوع در تاریخ به چشم می‌خورند. بریتانیا در جنگ‌های ناپلئونی برای تامین مخارج ارتش، ابزار مدرن مالیات بر درآمد را به شهروندانش تحمیل کرد. ایالات‌متحده در جنگ‌های داخلی برای نخستین‌بار اسکناس بدون پشتوانه چاپ کرد که به تورمی وحشتناک انجامید. روسیه در جنگ داخلی خود با اجرای سیاست کمونیسم جنگی، پول ملی را بی‌ارزش کرد و با زور اسلحه، دست به مصادره تولیدات کشاورزان زد. 🔹پژوهش‌هایی که مایکل بوردو، اقتصاددان کانادایی، در سال 2020 و نیکلاس مولدر، نویسنده کتاب «سلاح اقتصادی»، در سال 2018 انجام دادند، نشان می‌دهد که دولت‌ها در زمان جنگ با مخارج بسیار زیادی روبه‌رو می‌شوند و مجبورند یکی از سه راه مالیات مستقیم، بدهی عمومی یا چاپ پول را انتخاب کنند. هر یک از این روش‌ها، عوارض جانبی متفاوت و تاثیرات پیدا و ناپیدایی بر اقتصاد، ثبات پولی، توزیع ثروت و در نهایت، سبد معیشتی و رفاه مردم بر جای می‌گذارند. مالیات که از آن به‌عنوان مطلوب‌ترین و بهینه‌ترین ابزار تامین مالی جنگ یاد می‌شود، تلاشی شفاف برای انتقال مستقیم منابع از بخش خصوصی به بخش دولتی است. 🔹زمانی که شعله‌های جنگ جهانی اول در سال 1914 روشن شد، بریتانیا ثروتمندترین کشور جهان محسوب می‌شد. بااین‌حال، هیچ تضمینی وجود نداشت که دولت این کشور بتواند ثروت افسانه‌ای خود را برای تامین هزینه‌های جنگ به‌کار بگیرد. بریتانیا همزمان که در جبهه‌های نظامی می‌جنگید، وارد جنگ جذب سرمایه شد. این جنگ در درون مرزهای سرزمینی این کشور جریان داشت و تاثیر زیادی روی نتیجه نبرد نظامی بریتانیا گذاشت. اسنادی که در سال 2021 از سوی بانک مرکزی انگلستان از طبقه‌بندی محرمانه خارج شد، نشان می‌دهند بریتانیا بیش از 80 درصد بدهی کلان 2/ 7 میلیارد‌پوندی خود در سال‌های 1914 تا 1919 را از داخل کشور تامین کرد. 🔹بخشی از هزینه جنگ آلمان به‌صورت عملی از مالیات مردم فرانسه، پس‌انداز آنان، بدهی دولت و کاهش مصرف اقتصاد فرانسه پرداخت شد. همان‌طور که دولت‌ها در زمان جنگ ابتدا به مالیات و استقراض متوسل می‌شوند و زمانی که هزینه‌ها از ظرفیت مالیاتی فراتر می‌رود، به تورم، کنترل مالی و انتقال اجباری منابع روی می‌آورند، در مورد فرانسه و آلمان هم سهم مالیات اهمیت زیادی داشت اما درصد دقیقی از تامین مالی جنگ را در بر نمی‌گرفت. بخش بزرگی از منابع مالی موردنیاز این کشورها در زمان جنگ، از مسیر بدهی، خلق پول و بهره‌برداری اجباری از اقتصادهای اشغال‌شده تامین شد. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل این گزارش را اینجا بخوانید.

📹 ابرتورم در کمین اقتصاد ایران؟ تجربه کشورها چه می‌گوید ▫️ابرتورم یکی از شدیدترین و مخرب‌ترین اشکال تورم است؛ وضعیتی که در آن سطح عمومی قیمت‌ها با سرعتی بسیار بالا افزایش پیدا می‌کند و ارزش پول به‌سرعت کاهش می‌یابد. با توجه به افزایش تورم در ایران، در ماه‌های اخیر بحث‌هایی درباره احتمال حرکت اقتصاد کشور به سمت ابرتورم مطرح شده است. ▫️اما ابرتورم دقیقا چه زمانی رخ می‌دهد و چه عواملی می‌توانند اقتصاد را به این نقطه برسانند؟ ▫️بر اساس تعریف کلاسیک فیلیپ کاگان، ابرتورم زمانی آغاز می‌شود که نرخ تورم ماهانه از ۵۰ درصد عبور کند. در چنین شرایطی، سطح عمومی قیمت‌ها در کمتر از دو ماه تقریبا دو برابر می‌شود. ▫️تجربه تاریخی نشان می‌دهد ابرتورم معمولا در شرایطی مانند جنگ، انقلاب، فروپاشی‌های سیاسی و بحران‌های شدید اقتصادی رخ می‌دهد. در چنین شرایطی، دولت‌ها ممکن است با کسری بودجه و بدهی‌های سنگین مواجه شوند و برای تامین مالی این شکاف به خلق پول متوسل شوند. ▫️تداوم این روند می‌تواند به تشدید تورم، کاهش ارزش پول و شکل‌گیری یک چرخه تورمی فزاینده منجر شود. 📍لینک این برنامه در آپارات 📺 @ecoiran_webtv

چاپ هفتم «اقتصاد در یک درس» منتشر شد انتشارات دنیای‌اقتصاد چاپ هفتم کتاب «اقتصاد در یک درس» نوشته هنری هازلیت را در بازار نشر عرضه کرد. کتاب را محسن رنجبر و نیلوفر اورعی ترجمه کرده‌اند. این کتاب یکی از شناخته‌شده‌ترین آثار برای آشنایی با منطق اقتصادی است. هازلیت با زبانی ساده نشان می‌دهد که برای ارزیابی هر سیاست اقتصادی نباید تنها به آثار فوری و آشکار آن توجه کرد؛ بلکه باید پیامدهای بلندمدت و اثر آن بر همه گروه‌های جامعه را نیز در نظر گرفت. از کنترل قیمت و دستمزد گرفته تا مالیات، تعرفه، یارانه و سیاست‌های اشتغال، هازلیت توضیح می‌دهد که چگونه سیاست‌هایی که در نگاه نخست مفید به نظر می‌رسند، ممکن است در ادامه هزینه‌هایی پنهان و پیش‌بینی‌نشده ایجاد کنند. «اقتصاد در یک درس» اثری کوتاه، روشن و ماندگار برای کسانی است که می‌خواهند بدون درگیر شدن با فرمول‌ها و اصطلاحات پیچیده، شیوه اقتصادی اندیشیدن را بیاموزند. برای تهیه کتاب‌های ما با شماره تلفن 02152189186 تماس بگیرید. @eco_philo_book

⭕️ از فقر تا فراوانی چرا باید کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد» را خواند؟ ✍🏻 مولود پاکروان/ دبیر تحریریه 🔹هزار سال پیش، تفاوت درآمد یک کشاورز چینی، یک روستایی اروپایی و یک دهقان ایرانی آنقدر ناچیز بود که اگر امروز زنده می‌شدند، احتمالاً جهان را باور نمی‌کردند. بیشتر انسان‌ها فقیر بودند، عمر کوتاهی داشتند و رشد اقتصادی تقریباً وجود نداشت. اما در کمتر از دو قرن، اتفاقی افتاد که مسیر تاریخ را عوض کرد. درآمدها چندده برابر شد، امید به زندگی افزایش یافت و جهان وارد عصر ثروت شد. این معجزه اقتصادی اما چگونه رخ داد؟ پاسخ به همین پرسش، محور کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد؟ بنیان‌های تاریخی رشد اقتصادی» است. کتابی که از سوی انتشارات دنیای اقتصاد منتشر شده است. 🔹کتاب در 12 فصل تنظیم شده و مسیر خود را از طرح همین پرسش آغاز می‌کند؛ اینکه رشد اقتصادی پایدار چگونه پدید آمد و چرا این اتفاق ابتدا در گوشه‌ای از اروپا رخ داد، نه در چین، هند یا خاورمیانه. نیمه نخست کتاب، نظریه‌های رقیب را بی‌طرفانه بررسی می‌کند؛ از جغرافیا تا حقوق مالکیت، اعتماد اجتماعی، مذهب و گذار جمعیتی. نیمه دوم، به داستان واقعی جهش اقتصادی می‌پردازد؛ چرا شمال غرب اروپا، به‌ویژه بریتانیا پیشگام شد، چگونه انقلاب صنعتی بریتانیا آغاز شد و چرا این بار رشد، برخلاف همه جهش‌های پیشین تاریخ، متوقف نشد. 🔹به باور کویاما و روبین، رشد اقتصاد محصول تاثیر متقابل مجموعه‌ای از عوامل است؛ فرآیندی تاریخی که در آن نهادهای سیاسی، انگیزه‌های اقتصادی، رقابت، تجارت، نوآوری، دانش، فرهنگ و حتی رخدادهای پیش‌بینی‌ناپذیر، در دوره‌های مختلف به یکدیگر نیرو داده‌اند. مهم‌ترین پیام کتاب نیز همین است که جهان به‌دلیل یک اختراع، یک انقلاب یا یک تصمیم سیاسی ثروتمند نشده است، بلکه به این دلیل به فراوانی و شکوفایی رسیده که مجموعه‌ای از تغییرات نهادی، اقتصادی و اجتماعی، در طول چند قرن، همزمان و در تعامل با یکدیگر عمل کردند. شاید دقیق‌ترین جمع‌بندی را خود نویسندگان در پایان کتاب ارائه می‌کنند: «فهم اینکه جهان چگونه ثروتمند شد، مستلزم کنار هم قرار دادن قطعات بسیاری از یک پازل تاریخی است.» 🔹نویسندگان در پایان کتاب خود یادآوری می‌کنند: هنوز راه درازی در پیش است. با اینکه در طول همین یک نسل، بیش از یک میلیارد نفر از فقر رهایی یافته‌اند هنوز نزدیک به یک میلیارد نفر دیگر در فقر مطلق زندگی می‌کنند ... نجات این انسان‌ها از فقر یکی از مهم‌ترین وظایف نسل‌های آینده است. اما چگونه می‌توان به این مهم دست یافت؟ پس از خواندن این کتاب، پرسشی که در ذهن شماست تغییر می‌کند. دیگر نمی‌پرسید، «چرا جهان ثروتمند شد»؛ می‌پرسید چگونه برخی جوامع توانستند عوامل پراکنده را به موتور رشد تبدیل کنند، درحالی‌که بسیاری دیگر هنوز در چرخه فقر و سردرگمی گرفتار مانده‌اند. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل یادداشت را اینجا مطالعه کنید.

⭕️ از فقر تا فراوانی چرا باید کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد» را خواند؟ ✍🏻 مولود پاکروان/ دبیر تحریریه 🔹هزار سال پیش، تفاوت درآمد یک کشاورز چینی، یک روستایی اروپایی و یک دهقان ایرانی آنقدر ناچیز بود که اگر امروز زنده می‌شدند، احتمالاً جهان را باور نمی‌کردند. بیشتر انسان‌ها فقیر بودند، عمر کوتاهی داشتند و رشد اقتصادی تقریباً وجود نداشت. اما در کمتر از دو قرن، اتفاقی افتاد که مسیر تاریخ را عوض کرد. درآمدها چندده برابر شد، امید به زندگی افزایش یافت و جهان وارد عصر ثروت شد. این معجزه اقتصادی اما چگونه رخ داد؟ پاسخ به همین پرسش، محور کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد؟ بنیان‌های تاریخی رشد اقتصادی» است. کتابی که از سوی انتشارات دنیای اقتصاد منتشر شده است. 🔹کتاب در 12 فصل تنظیم شده و مسیر خود را از طرح همین پرسش آغاز می‌کند؛ اینکه رشد اقتصادی پایدار چگونه پدید آمد و چرا این اتفاق ابتدا در گوشه‌ای از اروپا رخ داد، نه در چین، هند یا خاورمیانه. نیمه نخست کتاب، نظریه‌های رقیب را بی‌طرفانه بررسی می‌کند؛ از جغرافیا تا حقوق مالکیت، اعتماد اجتماعی، مذهب و گذار جمعیتی. نیمه دوم، به داستان واقعی جهش اقتصادی می‌پردازد؛ چرا شمال غرب اروپا، به‌ویژه بریتانیا پیشگام شد، چگونه انقلاب صنعتی بریتانیا آغاز شد و چرا این بار رشد، برخلاف همه جهش‌های پیشین تاریخ، متوقف نشد. 🔹به باور کویاما و روبین، رشد اقتصاد محصول تاثیر متقابل مجموعه‌ای از عوامل است؛ فرآیندی تاریخی که در آن نهادهای سیاسی، انگیزه‌های اقتصادی، رقابت، تجارت، نوآوری، دانش، فرهنگ و حتی رخدادهای پیش‌بینی‌ناپذیر، در دوره‌های مختلف به یکدیگر نیرو داده‌اند. مهم‌ترین پیام کتاب نیز همین است که جهان به‌دلیل یک اختراع، یک انقلاب یا یک تصمیم سیاسی ثروتمند نشده است، بلکه به این دلیل به فراوانی و شکوفایی رسیده که مجموعه‌ای از تغییرات نهادی، اقتصادی و اجتماعی، در طول چند قرن، همزمان و در تعامل با یکدیگر عمل کردند. شاید دقیق‌ترین جمع‌بندی را خود نویسندگان در پایان کتاب ارائه می‌کنند: «فهم اینکه جهان چگونه ثروتمند شد، مستلزم کنار هم قرار دادن قطعات بسیاری از یک پازل تاریخی است.» 🔹نویسندگان در پایان کتاب خود یادآوری می‌کنند: هنوز راه درازی در پیش است. با اینکه در طول همین یک نسل، بیش از یک میلیارد نفر از فقر رهایی یافته‌اند هنوز نزدیک به یک میلیارد نفر دیگر در فقر مطلق زندگی می‌کنند ... نجات این انسان‌ها از فقر یکی از مهم‌ترین وظایف نسل‌های آینده است. اما چگونه می‌توان به این مهم دست یافت؟ پس از خواندن این کتاب، پرسشی که در ذهن شماست تغییر می‌کند. دیگر نمی‌پرسید، «چرا جهان ثروتمند شد»؛ می‌پرسید چگونه برخی جوامع توانستند عوامل پراکنده را به موتور رشد تبدیل کنند، درحالی‌که بسیاری دیگر هنوز در چرخه فقر و سردرگمی گرفتار مانده‌اند. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل یادداشت را اینجا مطالعه کنید.

⭕️ اگر نمی‌خواهی هدر نده ایران تا چه مدت می‌تواند از هرمز به‌عنوان سلاح استفاده کند؟ ✍🏻 جواد طهماسبی/ نویسنده نشریه 🔹سال‌هاست که جهان از این بیم دارد که ایران به‌دنبال سلاح‌های هسته‌ای باشد. پنج ماه جنگ به حاکمان این کشور آموخته است که آنها از قبل سلاح مهیب دیگری را در اختیار دارند. جغرافیا و قدرت آتش به آنها تسلط بالفعل بر تنگه هرمز را می‌دهد. تنگه‌ای که یک‌پنجم نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) جهان معمولاً از طریق آن جریان دارد. مسدود کردن این شریان به ایران اهرم فشار عظیمی علیه دشمنانشان می‌دهد. دشمنان ایران امیدوارند که هرمز یک دارایی هدر‌رفته باشد. کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا در ماه می گفت: بستن هرمز «کارتی است که می‌توانید یک بار با آن بازی کنید». کشورهای خلیج فارس نیز به‌شدت به‌دنبال مسیرهای صادراتی جایگزین هستند. 🔹نشریه اکونومیست با کارشناسان مصاحبه و داده‌ها را تجزیه‌وتحلیل کرد تا یک «داشبورد وابستگی هرمز» برای آزمایش این ادعاها ایجاد کند. این گزارش به سه نتیجه‌گیری اشاره می‌کند. اول، قدرت ماندگاری تهدید ایران بسته به کالا و کشور متفاوت است. دوم، توانایی ایران برای کسب درآمد از تنگه هرمز کاهش می‌یابد، اما ممکن است هرگز از بین نرود. سوم، حتی اگر هزینه‌هایی که ایران می‌تواند دریافت کند به مرور زمان کاهش یابد اهرم راهبردی آن لزوماً به‌تدریج محو نخواهد شد. درواقع، ممکن است با نهادینه شدن نفوذ منطقه‌ای حکومت ایران، این اهرم عمیق‌تر شود. 🔹عراق قصد دارد ظرفیت خط لوله خود را ظرف یک سال به یک میلیون بشکه در روز افزایش دهد. همچنین این کشور در حال برنامه‌ریزی برای ساخت یک خط لوله جدید است تا میادین جنوبی خود را به مسیرهای موجود به اردن، سوریه و ترکیه متصل کند. قراردادهای پروژه 5/ 2 میلیون بشکه در روز عرضه شده‌اند. راهول چوداری از شرکت مشاوره ریستاد انرژی می‌گوید: این پروژه باید ظرف چهار سال انجام شود. بنابراین تا سال ۲۰۳۰، پنج میلیون بشکه نفت خام دیگر در روز می‌تواند تنگه هرمز را دور بزند. اما هنوز هم همان مقدار نفت بدون مسیر جایگزین باقی می‌ماند و هیچ یک از این اصلاحات بی‌عیب‌و‌نقص نیست. 🔹تحلیل اکونومیست نشان می‌دهد که ایران قادر خواهد بود برای مدتی تنگه هرمز را به سلاح تبدیل و از آن درآمد کسب کند. قرار گرفتن کشورهای حاشیه خلیج فارس در معرض خطرات مختلف ممکن است باعث شود که آنها در مورد میزان تحمل خود برای حرکت کشتی‌هایشان اختلاف نظر پیدا کنند. قطر اعلام کرد که می‌تواند هزینه‌های موقت را بپذیرد؛ دیگران موضع سخت‌گیرانه‌تری اتخاذ کرده‌اند. اما حتی امارات متحده عربی که رویکردی جنگ‌طلبانه دارد، نرم‌تر شده و دوباره تجارت با ایران را آغاز کرده است. دیپلمات‌های آنها در حال مذاکره هستند. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل مقاله اکونومیست را می‌توانید اینجا مطالعه کنید

📌 راوی رشد چرا باید کتاب‌های علی حبیبی را خواند؟ علی حبیبی، زاده سال 1344، در رشته اقتصاد مدرک کارشناسی ارشد دارد و علاوه بر 27 سال تدریس در این حوزه و فعالیت در موسسات و نهادهای اقتصادی مختلف، ترجمه 30 عنوان کتاب را نیز در رزومه خود دارد. انتشارات دنیای اقتصاد چهار عنوان از کتاب‌های این مترجم پرکار را منتشر کرده است. #تجارت_فردا @tejaratefarda

⭕️ دانستن و نتوانستن چرا دانش اقتصاد کلان به اصلاحات اقتصادی تبدیل نمی‌شود؟ ✍🏻هومن علوی /پژوهشگر توسعه اقتصادی 🔹دانشجوی جوان اقتصاد، پیش از آنکه وارد حوزه اقتصاد کلان و اقتصاد بخش عمومی شود، با پرسشی جدی مواجه است: اگر نسل پیشین اقتصاددانان، با وجود برخورداری از دانش تخصصی، تجربه اجرایی و حضور در سطوح مختلف تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی، نتوانست بسیاری از روندهای نامطلوب اقتصاد ایران را اصلاح کند، نسل جدید چه تصوری از امکان اثرگذاری خود می‌تواند داشته باشد؟ این پرسش، صرفاً ناشی از محاسبات مربوط به بازار کار یا ترجیحات فردی نیست، بلکه بازتاب نوعی ارزیابی از تجربه تاریخی یک حرفه است. 🔹تجربه سه دهه گذشته نشان می‌دهد که بسیاری از تحلیل‌ها و پیش‌بینی‌های اقتصاددانان کلان ایران بر پایه شواهد علمی، داده‌های تجربی و مطالعات تطبیقی ارائه شده و بخش زیادی از آنها نیز در عمل تحقق یافته است. تحقق هشدارها، بیانگر تحقق روندهایی بود که به کاهش رفاه عمومی، تعمیق مشکلات اقتصادی و از دست رفتن فرصت‌های توسعه انجامید. این تجربه را نباید به این نتیجه ساده فروکاست که سیاست‌گذاران به توصیه‌های اقتصاددانان توجه نکرده‌اند. استمرار بخش مهمی از مشکلات ساختاری اقتصاد ایران نشان می‌دهد که حتی حضور اقتصاددانان در متن ساختار حکمرانی نیز به‌تنهایی، تضمین‌کننده اصلاحات اقتصادی نیست. این واقعیت، مهم‌ترین پرسشی است که نسل جدید باید با آن روبه‌رو شود. 🔹پیامد این تجربه، فقط به نتایج اقتصادی محدود نبود؛ بلکه بر هویت حرفه‌ای اقتصاددانان نیز اثر گذاشت. تکرار چرخه «تحلیل علمی، هشدار کارشناسی، محدودیت در اثرگذاری و تحقق بحران»، برای بسیاری از آنان به کاهش احساس اثربخشی، فرسودگی حرفه‌ای، احتیاط در ارائه پیشنهادهای سیاستی و گاه بازتعریف نقش حرفه‌ای انجامید؛ به‌گونه‌ای که برخی، به‌جای آنکه خود را کنشگر توسعه یا اصلاح ساختاری اقتصادی بدانند، بیشتر در جایگاه تحلیلگر روندهای اقتصادی یا ثبت‌کننده تحولات تاریخی قرار گرفتند. این تغییر، بیش از آنکه یک مسئله فردی یا روان‌شناختی باشد، بازتاب تجربه نسلی از اقتصاددانان در مواجهه با پیچیدگی‌های حکمرانی اقتصادی است. 🔹کاهش علاقه نسل جدید به اقتصاد کلان، واکنشی قابل فهم به تجربه حرفه‌ای نسل پیشین است، اما این تجربه نباید به کناره‌گیری از مهم‌ترین حوزه مسائل کشور بینجامد. آنچه نیازمند بازنگری است، اصل اقتصاد کلان نیست، بلکه نوع مواجهه با آن است. اقتصاددانان جوان، پیش از هر چیز، باید بپذیرند که تحلیل علمی، اگرچه شرط لازم برای اصلاحات اقتصادی است، اما به‌تنهایی برای تغییر واقعیت کفایت نمی‌کند. فاصله میان تشخیص مسئله، طراحی سیاست، تصمیم‌گیری، اجرا و تحقق نتایج، خود موضوعی است که باید شناخته و تحلیل شود. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل یادداشت را اینجا مطالعه کنید.

⭕️فضیلت تنبلی چرا تنبلی موتور نوآوری است؟ ✍🏻 آسیه اسدپور/ نویسنده نشریه 🔹6/ 1 میلیارد نفر در دنیا، هر شب، به‌سختی خود را تا به خانه می‌کشانند و قول می‌دهند دیگر فردا سر کار نروند. اما فقط نزدیک به ۴۰ میلیون نفر در سال، داوطلبانه خود را از بند کار تکراری نجات می‌دهند. آنهایی هم که می‌مانند یا جیبشان خالی است و پول جبرِ ماندن آنهاست؛ یا تحمل فرسودگی تکرار محض، برایشان عادی شده است یا تنبل، اما خلاق‌اند. طبیعتاً، تکلیف گروه اول از میان 3/ 2 میلیارد مزدبگیر دنیا مشخص است. آنها با وجود ظرفیت ترک کار، هر سال، معادل هفت ماه را در زندانی از وظایف روتین محبوس‌اند. آنان، به ازای ۱۲۰۰ ساعت تکراری در سال، ۵ تا ۱۰ درصد از ظرفیت تحلیل انتقادی خود را از دست می‌دهند. 🔹از نظر برین‌یولفسون، به‌خصوص در کتاب «عصر دوم ماشین»‌، بیزاری از کار تکراری، اگر به زبان غیررسمی «تنبلی خلاقانه» نامیده شود، نه نشانه سستی که بیانگر بلوغ اقتصادی است. او در کتابش توضیح می‌دهد که سازمان کارآمد، سازمانی نیست که کارمندانش را مجبور کند ساعت‌های طولانی را صرف ورود داده، هماهنگی اداری، بازنویسی گزارش‌های مشابه، جست‌وجوی اطلاعات پراکنده و اجرای فرآیندهای کم‌ارزش کنند، بلکه سازمانی است که می‌پرسد کدام بخش از این زنجیره نباید به‌دست انسان انجام شود؟ ازاین‌رو، فناوری، زمانی مهم می‌شود که معماری کار را عوض کند؛ توأمان، زمان هدررفته را هم باز پس بگیرد. 🔹در سه ماه دوم امسال، در ایالات‌متحده، بهره‌وری نیروی کار به 2/ 2 درصد در مقایسه سالانه رسید، بهره‌وری کل عوامل، رشد 8/ 0درصدی را ثبت کرد و نشان داد با وجود ظرفیت خودکارسازی ۵۷درصدی ساعت کار در آمریکا و ۵۸درصدی در اروپا، منافع هوش مصنوعی نابرابر توزیع شده است، به‌طوری‌که اقتصادهای پردرآمد 2/ 4 درصد از تولید ناخالص داخلی خود را از این تحول به‌دست می‌آورند، اما سهم کشورهای کم‌درآمد فقط 1/ 0 درصد است؛ نابرابری شدیدی که مرز میان «تنبلی خلاق» و «تنبلی مخرب» را مشخص می‌کند. 🔹تنبلی خلاق، همیشه وقتی رخ داده است که کارمند/ کارگر یا حتی مدیر، از کار تکراری بیزار بوده، اما همین بیزاری را به مسئله‌ای برای بازطراحی فرآیند تبدیل کرده و نتیجه‌اش یک ماکرو در اکسل، یک الگوریتم پایتون، یا ساده‌سازی یک زنجیره تامین شده است. اما تنبلی مخرب، کاملاً برعکس عمل کرده و می‌کند. تنبلی مخرب، همیشه درجا می‌زند، سرعت را پایین می‌آورد و کیفیت را فرسوده می‌کند. شکافی که اقتصاددانان از آن به «نظریه نمایندگی» یاد می‌کنند. یعنی جایی که مدیر نمی‌داند کارمند واقعاً دارد بهتر کار می‌کند، یا فقط کار را از سر باز می‌کند. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل گزارش را اینجا مطالعه کنید.

⭕️ فضیلت تنبلی چرا تنبلی موتور نوآوری است؟ ✍🏻 آسیه اسدپور/ نویسنده نشریه 🔹 1/6 میلیارد نفر در دنیا، هر شب، به‌سختی خود را تا به خانه می‌کشانند و قول می‌دهند دیگر فردا سر کار نروند. اما فقط نزدیک به ۴۰ میلیون نفر در سال، داوطلبانه خود را از بند کار تکراری نجات می‌دهند. آنهایی هم که می‌مانند یا جیبشان خالی است و پول جبرِ ماندن آنهاست؛ یا تحمل فرسودگی تکرار محض، برایشان عادی شده است یا تنبل، اما خلاق‌اند. طبیعتاً، تکلیف گروه اول از میان 3/ 2 میلیارد مزدبگیر دنیا مشخص است. آنها با وجود ظرفیت ترک کار، هر سال، معادل هفت ماه را در زندانی از وظایف روتین محبوس‌اند. آنان، به ازای ۱۲۰۰ ساعت تکراری در سال، ۵ تا ۱۰ درصد از ظرفیت تحلیل انتقادی خود را از دست می‌دهند. از نظر برین‌یولفسون، به‌خصوص در کتاب «عصر دوم ماشین»‌، بیزاری از کار تکراری، اگر به زبان غیررسمی «تنبلی خلاقانه» نامیده شود، نه نشانه سستی که بیانگر بلوغ اقتصادی است. او در کتابش توضیح می‌دهد که سازمان کارآمد، سازمانی نیست که کارمندانش را مجبور کند ساعت‌های طولانی را صرف ورود داده، هماهنگی اداری، بازنویسی گزارش‌های مشابه، جست‌وجوی اطلاعات پراکنده و اجرای فرآیندهای کم‌ارزش کنند، بلکه سازمانی است که می‌پرسد کدام بخش از این زنجیره نباید به‌دست انسان انجام شود؟ ازاین‌رو، فناوری، زمانی مهم می‌شود که معماری کار را عوض کند؛ توأمان، زمان هدررفته را هم باز پس بگیرد. در سه ماه دوم امسال، در ایالات‌متحده، بهره‌وری نیروی کار به 2/ 2 درصد در مقایسه سالانه رسید، بهره‌وری کل عوامل، رشد 8/ 0درصدی را ثبت کرد و نشان داد با وجود ظرفیت خودکارسازی ۵۷درصدی ساعت کار در آمریکا و ۵۸درصدی در اروپا، منافع هوش مصنوعی نابرابر توزیع شده است، به‌طوری‌که اقتصادهای پردرآمد 2/ 4 درصد از تولید ناخالص داخلی خود را از این تحول به‌دست می‌آورند، اما سهم کشورهای کم‌درآمد فقط 1/ 0 درصد است؛ نابرابری شدیدی که مرز میان «تنبلی خلاق» و «تنبلی مخرب» را مشخص می‌کند. تنبلی خلاق، همیشه وقتی رخ داده است که کارمند/ کارگر یا حتی مدیر، از کار تکراری بیزار بوده، اما همین بیزاری را به مسئله‌ای برای بازطراحی فرآیند تبدیل کرده و نتیجه‌اش یک ماکرو در اکسل، یک الگوریتم پایتون، یا ساده‌سازی یک زنجیره تامین شده است. اما تنبلی مخرب، کاملاً برعکس عمل کرده و می‌کند. تنبلی مخرب، همیشه درجا می‌زند، سرعت را پایین می‌آورد و کیفیت را فرسوده می‌کند. شکافی که اقتصاددانان از آن به «نظریه نمایندگی» یاد می‌کنند. یعنی جایی که مدیر نمی‌داند کارمند واقعاً دارد بهتر کار می‌کند، یا فقط کار را از سر باز می‌کند. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل گزارش را اینجا مطالعه کنید.

⭕️ کاسبی در کاخ سفید آیا ترامپ آمریکا را به دزدسالاری تبدیل کرده است؟ ✍🏻 محمدحسین باقی /نویسنده نشریه 🔹اکثر روسای‌جمهور ایالات‌متحده از زمان جرالد فورد، از طریق سخنرانی‌های عمومی در ازای دریافت دستمزد و انتشار خاطرات خود، ثروت هنگفتی به‌دست آورده‌اند. بااین‌حال، آنها در دوران تصدی مسئولیت، از تجاری‌سازی و درآمدزایی از مقام ریاست‌جمهوری خودداری می‌کردند. در دوره دوم ریاست‌جمهوری، ترامپ به‌دلیل نادیده‌گرفتن آشکار و وقیحانه این هنجار، کاملاً متمایز است. او به‌جای فروش یا واگذاری «سازمان ترامپ» به یک «صندوق تراست کور»، مالکیت آن را در یک صندوق قابل‌فسخ حفظ کرده و کنترل روزمره آن را به پسرانش، دونالد جونیور و اریک، سپرده است. 🔹ترامپ در واقع در طول دوره اول ریاست‌جمهوری ثروت خود را از دست داد و تخمین ثروت خالص او در فوربس تا پایان دوره بیش از یک‌سوم کاهش یافت. طبیعتاً، همان‌طور که خود ترامپ نیز استدلال می‌کند، ثروت او در دوران تصدی مسئولیت می‌تواند مستقل از هرگونه اقدام مستقیم از سوی خودش افزایش یابد؛ اتفاقی که ناشی از سودهای بازار و همچنین رشد طبیعی کسب‌وکارها به‌دلیل جذب مشتریان و شرکا تحت تاثیر پوشش خبری مداوم و اعتبار این مقام عالی است. برای مقایسه، براساس برآوردهای نشریه فوربس، باراک اوباما طی هشت سال ریاست‌جمهوری خود حدود 8/ 10 میلیون دلار درآمد داشت که بخش عمده آن از محل حق امتیاز کتاب‌هایی به‌دست آمد که پیش از دوران ریاست‌جمهوری‌اش منتشر کرده بود. 🔹بسیاری از سیاست‌های ترامپ منعکس‌کننده باورهایی عمیق هستند: اینکه مهاجرت در حال فرسایش تاروپود جامعه ایالات‌متحده است، یا اینکه متحدان خارجی کشور را غارت کرده‌اند. کسب درآمد او از مقام و منصب، به‌جای سیستماتیک بودن، فرصت‌طلبانه به‌نظر می‌رسد و معمولاً موازی با اعتقادات اوست؛ اتحادی که به هواداران اجازه می‌دهد در کنار او بمانند. بخش عمده‌ای از ثروتی که ترامپ و خانواده‌اش به‌دست آورده‌اند، از طریق ارزهای دیجیتال حاصل شده است؛ ارزی که او تا سال ۲۰۲۱ آن را به‌عنوان «کلاهبرداری» مسخره می‌کرد. 🔹با الگوبرداری از فشارهای ترامپ بر وزارت دادگستری و سیستم قضایی کشورش، برلوسکونی نیز به تکاپو افتاد تا قوانین «شخص‌محور» را در زمینه حسابداری خلاف واقع و مصونیت قضایی مقامات عالی‌رتبه به تصویب برساند. بااین‌حال، برخلاف ترامپ، ثروت او در طول سه دوره نخست‌وزیری‌اش کاهش یافت که بخش عمده آن ناشی از پیامدهای بحران مالی جهانی بر شرکت رسانه‌ای «مدیاست» بود. فساد به تنهایی به‌ندرت باعث سقوط سیاسی می‌شود. سقوط برلوسکونی ناشی از «ازدست‌دادن اعتماد بازار» در طول بحران بدهی منطقه یورو بود؛ محکومیت او به کلاهبرداری مالیاتی در سال ۲۰۱۳ باعث اخراج او از سنا شد. #تجارت_فردا @tejaratefarda متن کامل گزارش را اینجا مطالعه کنید.

🔴 کیک «مسکن مازاد» بزرگتر شد اما دست مستاجرها از بازار کوتاه‌تر؛ چرا؟ 🔭 رصدخانه بازار مسکن:   1️⃣ برای اولین‌بار از سال ۱۳۶۵، «تراکم خانوار در واحدمسکونی» به عدد یک رسید.   2️⃣ در بازار مسکن ایران، تا پیش‌از این، تعداد خانوارها همواره ۶ تا ۱۸ درصد بیشتر از تعداد واحدهای مسکونی «تحت سکونت» بود.   3️⃣ در حال حاضر، نه‌تنها این شاخص بهبود پیدا کرده که «کل خانه‌ها» شامل «تحت‌سکونت، خانه‌خالی و خانه‌دوم»، ۲۰ درصد بیشتر از کل خانوارها شده است.   4️⃣ دست‌‌کم از سال ۹۰ به بعد، همواره «کل خانه‌ها»‌ بیشتر از خانوارها بود، اما نه ۲۰ درصد.   5️⃣ با این حال، این «مازاد تاریخی» در بازار مسکن «منشاء گشایش در خانه‌دار شدن» نشده است.   6️⃣ مستاجرها از «کیک عرضه تاریخی مسکن» سهم درست نبرده‌اند؛ چون نرخ فقر اجاره‌نشینی در کشور در سال ۱۴۰۲ به ۲.۳ برابر سال ۱۳۹۰ رسید.   ❌ چرا «پارادوکس» کاهش دسترسی به مسکن در اوج مازاد عرضه مسکن شکل گرفت؟   7️⃣ اولین درس این اتفاق تاریخی در بازار مسکن، متوجه سیاست‌گذار است.   8️⃣ در ۱.۵ دهه گذشته، بزرگترین «مداخله دولتی» در بازار تولید مسکن شکل گرفت.   9️⃣ نتیجه اما «معکوس» بود.   🔟 این داده‌ها به طراحان مسکن‌مهر و مسکن‌ملی آلارم می‌دهد که، «صرف عرضه مسکن، فقر کاهش نمی‌یابد بلکه حتی می‌تواند بخاطر غفلت از سیاست درست، این عارضه تشدید هم شود».   1️⃣1️⃣ سیاست‌گذاران مسکن در سال‌های گذشته از «شرایط سخت زوج‌ها، تورم بالا و درآمد پایین» غافل بودند و «مسکن حمایتی ملکی» را با هزینه گران ناشی از «دولتی‌سازی» پروژه‌‌ها کلنگ زدند.  در نتیجه، عرضه زیاد شد اما چون تقاضا امکان خرید آن را نداشت، به موازات عرضه دچار فقر مسکن شد. 1️⃣2️⃣ ضوابط شهرسازی نیز در بحران «عرضه موازی تقاضا»، دمید؛ مساحت واحدهای مسکونی به مراتب بزرگتر از توان خریداران است.   ⭕️ دولت چه کاری کند «پارادوکس عرضه مسکن» برطرف شود؟   ◀️ بازار در حال حاضر با حجم قابل‌توجهی واحد مسکونی بدون استفاده روبرو است.   ◀️ ۳۰ میلیون واحد مسکونی تحت سکونت وجود دارد و حدود ۲.۵ میلیون خانه‌‌خالی.   ◀️ خانه‌های خالی اما در صورتی که «هزینه مبادله» در بازار اجاره مسکن کاهش یابد، بخش زیادی از آنها روانه اجاره‌داری می‌شود.   🔗 لینک گزارش کامل #دنیای_اقتصاد #فرید_قدیری #خانه_خالی #خانه_دوم #عرضه_مسکن #سیاست_گذاری_مسکن #بازار_مسکن #فقر_مسکن #دولت   #رصدخانه_بازار_مسکن 🔴 کانال رسمی «رصدخانه بازار مسکن»🔽 @HMO_den

📌 معمای ثروت چرا بعضی ملت‌ها ثروتمند شدند و بعضی دیگر فقیر ماندند؟ در ادبیات اقتصاد، مجموعه‌ای از کتاب‌های کلاسیک و معاصر کوشیده‌اند به این پرسش پاسخ دهند که چرا برخی کشورها ثروتمند شدند و برخی فقیر ماندند؟ کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد» برای خواننده‌ای که می‌خواهد پیش از ورود به آثار تخصصی، تصویری جامع از بزرگ‌ترین مناظره تاریخ اقتصادی به‌دست آورد، نقطه شروع بسیار مناسبی است. #تجارت_فردا @tejaratefarda