اکنون در دسترس! پژوهش تلگرام ۲۰۲۵ — مهمترین بینشهای سال 
Myanmar Environmental Education Team
رفتن به کانال در Telegram
2 239
مشترکین
+124 ساعت
-27 روز
-930 روز
در حال بارگیری داده...
کانالهای مشابه
ابر برچسبها
هیچ دادهای
مشکلی وجود دارد؟ لطفاً صفحه را تازه کنید یا با مدیر پشتیبانی ما تماس بگیرید.
اشارات ورودی و خروجی
---
---
---
---
---
---
جذب مشترکین
ژوئن '26
ژوئن '26
+30
در 0 کانالها
مه '26
+35
در 0 کانالها
Get PRO
آوریل '26
+27
در 1 کانالها
Get PRO
مارس '26
+29
در 1 کانالها
Get PRO
فوریه '26
+25
در 1 کانالها
Get PRO
ژانویه '26
+12
در 1 کانالها
Get PRO
دسامبر '25
+26
در 0 کانالها
Get PRO
نوامبر '25
+18
در 0 کانالها
Get PRO
اکتبر '25
+35
در 0 کانالها
Get PRO
سپتامبر '25
+73
در 0 کانالها
Get PRO
اوت '25
+39
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئیه '25
+37
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئن '25
+45
در 2 کانالها
Get PRO
مه '25
+51
در 0 کانالها
Get PRO
آوریل '25
+55
در 1 کانالها
Get PRO
مارس '25
+146
در 5 کانالها
Get PRO
فوریه '25
+36
در 0 کانالها
Get PRO
ژانویه '25
+51
در 0 کانالها
Get PRO
دسامبر '24
+92
در 0 کانالها
Get PRO
نوامبر '24
+166
در 0 کانالها
Get PRO
اکتبر '24
+131
در 1 کانالها
Get PRO
سپتامبر '24
+343
در 0 کانالها
Get PRO
اوت '24
+59
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئیه '24
+44
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئن '24
+110
در 0 کانالها
Get PRO
مه '24
+104
در 0 کانالها
Get PRO
آوریل '24
+104
در 0 کانالها
Get PRO
مارس '24
+80
در 1 کانالها
Get PRO
فوریه '24
+39
در 0 کانالها
Get PRO
ژانویه '24
+52
در 1 کانالها
Get PRO
دسامبر '23
+1 493
در 0 کانالها
| تاریخ | رشد مشترکین | اشارات | کانالها | |
| 27 ژوئن | +1 | |||
| 26 ژوئن | +2 | |||
| 25 ژوئن | +2 | |||
| 24 ژوئن | +1 | |||
| 23 ژوئن | +1 | |||
| 22 ژوئن | 0 | |||
| 21 ژوئن | 0 | |||
| 20 ژوئن | +1 | |||
| 19 ژوئن | 0 | |||
| 18 ژوئن | 0 | |||
| 17 ژوئن | 0 | |||
| 16 ژوئن | +2 | |||
| 15 ژوئن | +1 | |||
| 14 ژوئن | +1 | |||
| 13 ژوئن | 0 | |||
| 12 ژوئن | +1 | |||
| 11 ژوئن | +1 | |||
| 10 ژوئن | +1 | |||
| 09 ژوئن | +2 | |||
| 08 ژوئن | 0 | |||
| 07 ژوئن | +3 | |||
| 06 ژوئن | +2 | |||
| 05 ژوئن | +1 | |||
| 04 ژوئن | +1 | |||
| 03 ژوئن | +4 | |||
| 02 ژوئن | +1 | |||
| 01 ژوئن | +1 |
پستهای کانال
”Friday Night Talk Free Webinar”ဖိတ်ကြားခြင်း
𝐖𝐡𝐲 𝐆𝐫𝐞𝐞𝐧 𝐒𝐤𝐢𝐥𝐥𝐬 𝐚𝐫𝐞 𝐄𝐬𝐬𝐞𝐧𝐭𝐢𝐚𝐥 𝐟𝐨𝐫 𝐌𝐨𝐝𝐞𝐫𝐧 𝐄𝐝𝐮𝐜𝐚𝐭𝐨𝐫𝐬?
ခေတ်သစ်ပညာရေးဆရာ/ ဆရာမများအတွက် Green Skills များ ဘာကြောင့် မရှိမဖြစ် လိုအပ်ပါသလဲ?
ယနေ့ခေတ်တွင် ပညာရေးသည် စာသင်ကြားခြင်းတစ်ခုတည်း မဟုတ်တော့ပါ။
ဆရာ/ ဆရာမများသည် ကလေးများကို ဗဟုသုတပေးရုံသာမက၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို တန်ဖိုးထားတတ်သော၊ တာဝန်ယူတတ်သော၊ အနာဂတ်ကို ဦးဆောင်နိုင်မည့် လူငယ်များအဖြစ် ပြုစုပျိုးထောင်ပေးရန်လည်း အရေးကြီးလာပါပြီ။
ထို့ကြောင့် Green Skills များသည် ခေတ်သစ်ပညာရေးဆရာတိုင်းအတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ကျွမ်းကျင်မှုများ ဖြစ်လာနေပါသည်ရှင်။
အဲ့ဒါကြောင့် “𝐖𝐡𝐲 𝐆𝐫𝐞𝐞𝐧 𝐒𝐤𝐢𝐥𝐥𝐬 𝐚𝐫𝐞 𝐄𝐬𝐬𝐞𝐧𝐭𝐢𝐚𝐥 𝐟𝐨𝐫 𝐌𝐨𝐝𝐞𝐫𝐧 𝐄𝐝𝐮𝐜𝐚𝐭𝐨𝐫𝐬?” ခေါင်းစဉ်ဖြင့် Environmental Educator ဆရာကြီး ဦးစည်သူလွင်မှ ဦးဆောင်ဆွေးနွေးမည့် Free Webinar ကို ကျမတို့ EcoEdu Hub Myanmar မှ စီစဉ်ထားပါတယ်ရှင်။
🎓 ဒီ Webinar မှာ ဘာတွေ လေ့လာရမလဲ?
✅ Green Skills ဆိုတာ ဘာလဲ?
✅ ပညာရေးဆရာများအတွက် ဘာကြောင့် အရေးကြီးသလဲ?
✅ စာသင်ခန်းအတွင်း Sustainable Development & Environmental Education ကို လက်တွေ့ဘယ်လို ထည့်သွင်းသင်ကြားနိုင်မလဲ?
✅ Green Skills က ကျောင်းသား၊ ကျောင်းနှင့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအတွက် ဘယ်လိုအကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိစေသလဲ?
✅ Environmental Education နယ်ပယ်တွင် ပညာရေးဆရာများအတွက် အနာဂတ်အခွင့်အလမ်းများ
👩🏫 ဘယ်သူတွေ တက်ရောက်သင့်သလဲ?
🌿 မူကြိုနှင့် အခြေခံပညာ ဆရာ/ဆရာမများ
🌿 ကျောင်းအုပ်များနှင့် ပညာရေးခေါင်းဆောင်များ
🌿 Teacher Trainers များ
🌿 ပညာရေးကို စိတ်ဝင်စားသူများ
📅 ရက်စွဲ – July 3, 2026 (Friday)
🕒 အချိန် – 7:00 ~ 9:00 p.m
💻 Platform – Zoom Meeting
🎟️ တက်ရောက်ခွင့် – အခမဲ့ (ကြိုတင်စာရင်းပေးသွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်)
https://forms.gle/R2ZzVnJhVu4SX3368
🌍 ယနေ့ ပညာရေးဆရာများ၏ Green Skills များသည် မနက်ဖြန် ကမ္ဘာကြီး၏ အနာဂတ်ကို ဖန်တီးပေးမည့် အင်အားဖြစ်ပါသည်။
📩 အခုပဲ Register လုပ်ပြီး Green Education ခရီးစဉ်ကို အတူတကွ စတင်လိုက်ကြပါစို့ရှင်။
“Empowering Educators with Green Skills for a Sustainable Future.”
"ယနေ့ Green Skills ကို မြှင့်တင်ပါ။ မနက်ဖြန်၏ အနာဂတ်ပညာရေးကို အတူဖန်တီးပါ။" 🌱
#EcoEduHubMyanmar
#GreenSkills
#ခေတ်သစ်ပညာရေး
#EnvironmentalEducation
#SustainableEducation
#TeacherDevelopment
| 2 |  بدون متن... | 71 |
| 3 | ပိုက်လုံးတစ်လုံးရဲ့ အရှည်ကို သိရဖို့ Google Earth ကနေ တိုင်းကြည့်တဲ့အခါ ၂၅’ ရှည်တာကို တွေ့ရတယ်။ ဂျိူးဖြူရေလှောင်ကနေ ကုက္ကိင်းရေလှာင်ကန်တိုင်အောင် Stanton သံပိုက်လုံးကြီးတွေ သွယ်တန်းထားတဲ့ လမ်းကြောင်းတစ်လျှောက်ကို တိုင်းကြည့်တော့ ၄၃.၂၁မိုင် (၂၂၈,၈၃၅’) ရှည်တာကို တွေ့ရတယ်။ သို့အတွက် ပိုက်လုံးပေါင်း ၉၀၀၀ ကျော် အသုံးပြုထားတယ်လို့ ခန့်မှန်းမိပါတယ်။
ဂျိူးဖြူရေကန်ကနေစပြီး ပိုက်လိုင်းကြီး သွယ်တန်းထားတဲ့ ခရီးလမ်းတလျှောက်ရဲ့ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နဲ့ ပါတ်ဝန်းကျင် အခြေအနေကို လေ့လာကြည့်တဲ့အခါ ယခုလို တွေ့ရပါတယ်။
ဂျိုးဖြူရေလှောင်ကန် ရဲ့ ရေမျက်နှာပြင် အမြင့်သည် ၆၄မီတာ ခန့် ရှိပါတယ်။ ရေကန်ဘာင်ကနေ ရေစစ်ကန်ရောက်တဲ့ အထိ ရေပိုက်လိုင်းနဲ့ အပြိုင် ဖေါက်လုပ်ထားတဲ့လမ်းသည် အလွန်သန့်ရှင်းပြီး သာယာလှပတာကို မြင်ရပါတယ်။
ဂျိုးဖြူရေစစ်ကန် နားမှာ ဝန်ထမ်းအိမ်ယာတွေ တွေ့ရတယ်။ ဂျိုးဖြူရေကန် ခြံစည်းရိုးဝင်း အထွက်မှာ ချင်းကုန်းရွာကို တွေ့ရတယ်။ ရွာနားမှာ အဘိုးကျောင်း ရှိပါတယ်။
ချင်းကုန်းရွာကနေ တိုက်ကြီးမြို့သို့ သွားတဲ့လမ်းမှာ တိုက်ကြီးရေတံခွန် နေရာသို့ သွားတဲ့လမ်းဆုံ ရှိပါတယ်။ ရေတံခွန်လမ်းဆုံ နေရာကနေ တိုက်ကြီး ရေတံခွတံခွန်သို့ ၁.၅မိုင်လောက် ဝေးပါတယ်။
ရေတံခွန်ရဲ့ မြင်ကွင်းသည် သာယာလှပတဲ့အတွက် သွားရောက် ကြည့်ရှုသင့်တဲ့ နေရာတခုလို့ မှတ်ချက်ပြုပါတယ်။
ရှေ့ဆက်သွားရင် ပျားမွေးမြူရေး ဌါနခွဲကို မြင်တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ မှန်ပြတောင် လမ်းဆုံနားမှာ ဂျိုးဖြူပိုက်လိုင်းသည် တိုက်ကြီးမြို့သို့ မျက်နှာမမူတော့ပဲ တောင်ဖက်အရပ်သို့ ကွေ့သွားပါတယ်။
လမ်းဆုံကနေ မှန်ပြတောင်သို့ သွားရောက်ဖို့ အတွက်ကတော့ အတော်လေး ဆက်သွားရပါအုံးမယ်။
ဂျိုးဖြူရေပိုက်လိုင်းသည် တောင်ဘက်အရပ်သို့ ဦးတည်ပြီး တိုက်ကြီး-ဖေါင်ကြီး ကားလမ်းကို ဖြတ်သန်းပါတယ်။ လူသန့်အင်းရွာအနီးမှာ အရှေ့တောင်အရပ်သို့ အနည်းငယ်ကွေ့သွားပြီး ဖူးကြီးရေလှောင်ကန်အနီးတစ်လျှောက် ဆက်လက်ဖြတ်သန်းပါတယ်။
ဖူးကြီးရေလှောင်ကန်အနီးမှာ ပန်းတပွင့်တောင်ဘုရားသို့ သွားသည့်လမ်းကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒီလိုနဲ့ ဂျိုးဖြူရေပိုက်လိုင်းသည် ဝါးနက်ချောင်းမြို့ကို ဆက်လက်ဖြတ်သန်းပါတယ်။ မှော်ဘီလေတပ်အနီး မရောက်မီ မြေပြင်သည် (၃၉ မီတာ) လောက် မြင့်တာကို သတိပြုမိပါတယ်။ ဆက်လက်၍ ထောက်ကြံ့လမ်းဆုံ၊ လှော်ကားရေလှောင်ကန်အနီးတစ်လျှောက် ဖြတ်သန်းပြီး မင်္ဂလာဒုံ တပ်မတော်ဆေးတက္ကသိုလ်ဝင်း နေရာကနေ ဂျိုးဖြူပိုက်လိုင်းကို Google Earth မှာ မမြင်မရတော့ပါဘူး။ အကြောင်းကတော့ ရန်ကုန်လေဆိပ်ပြေးလမ်းကို ဖြတ်သန်းဖို့ အတွက် မြေအောက်ထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားတယ်လို့ နားလည်မိပါတယ်။
မြောက်ဥက္ကလာပ ဝေဘာဂီအနီးမှာ ဂျိုးဖြူပိုက်လိုင်းကို ပြန်လည်မြင်ရပါတယ်။ ရေကူးရေတွန်းစက်ရုံနေရာမှာ အမြင့်ပေသည် ၆ မီတာခန့်သာ ရှိတော့ပါတယ်။ ဒီကနေ ဆက်၍ ဂျိုးဖြူပိုက်လိုင်းကို ဆရာစံလမ်းအထိ မြင်တွေ့ရပါတယ်။ ဆရာစံလမ်းတလျှောက်မှာ ဂျိုးဖြူပိုက်လိုင်းသည် လမ်းအောက်ကနေ ဖြတ်သန်းပြီး ကုက္ကိုင်းမြေအောက် ရေလှောင်ကန်သို့ ရောက်ရှိသွားပါတော့သည်။
ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ ရေပေးဝေရေးစနစ်ဟာ ရေတွင်း (၃၀) ကနေ စတင်ခဲ့ပြီး ယနေ့ခေတ်ထိ ဆက်လက်အသက်ရှင်နေတဲ့ အင်ဂျင်နီယာ အမွေအနှစ်ကြီးတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ကန်တော်ကြီး အင်းယား လှော်ကား ကုက္ကိုင်း ဂျိုးဖြူ ဖူးကြီး ငမိုးရိပ် စတဲ့ ရေလှောင်ကန်များနဲ့ ဆက်စပ်နေတဲ့ ရေပိုက်လိုင်းဟာ သာမန်အခြေခံအဆောက်အဦးတစ်ခုထက်ပိုပြီး မြို့တော်တစ်ခုရဲ့ အသက်သွေးကြောလို အရေးပါလှပါတယ်။
နှစ်ပေါင်း (၈၀) ကျော်တိုင်အောင် ဆက်လက်အသုံးပြုနိုင်အောင် တည်ဆောက်ထားနိုင်ခဲ့ခြင်းဟာ အဲဒီခေတ် အင်ဂျင်နီယာပညာရှင်များရဲ့ ဒီဇိုင်းတိကျမှု၊ မြေပြင်သဘောတရားကို နားလည်အသုံးချနိုင်မှု၊ နည်းပညာကျွမ်းကျင်မှုတို့ကို ပြသနေပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဂျိုးဖြူမှ ကုက္ကိုင်းသို့ Gravity Flow ဖြင့် ရေကို သဘာဝအတိုင်း ပို့ဆောင်နိုင်ခြင်းဟာ အလွန်ထူးခြားတဲ့ အင်ဂျင်နီယာ အောင်မြင်မှုတစ်ရပ် ဖြစ်ပါတယ်။
ယနေ့ခေတ်မှာ နည်းပညာတွေ အဆင့်မြင့်လာသော်လည်း အတိတ်က တည်ဆောက်ထားခဲ့တဲ့ ဒီလို infrastructure များဟာ ယနေ့ထိ အသုံးဝင်နေဆဲ ဖြစ်တာကို တွေ့မြင်ရပါတယ်။
ထို့ကြောင့် ဒီလို သမိုင်းဝင် အင်ဂျင်နီယာအမွေအနှစ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရုံသာမက သုတေသနပြုလေ့လာခြင်းဖြင့် အနာဂတ် မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက်လည်း အသုံးချနိုင်မည့် တန်ဖိုးကြီး အရင်းအမြစ်များအဖြစ် သဘောထားသင့်ပါသည်။
“ဂျိုးဖြူမှ ကုက္ကိုင်းသို့” ဆိုသော ရေခရီးလမ်းကြောင်းသည် ရန်ကုန်မြို့၏ မမြင်ရသော သက်တမ်းရှည် အင်ဂျင်နီယာအမွေအနှစ်တစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်အသက်ရှင်နေဆဲ ဖြစ်ကြောင်းကို အမှတ်ရစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။
အောင်ငွေလတ် (၂၆.၀၆.၂၀၂၆)
Credit : Aung Ngwe Latt
https://www.facebook.com/share/18Qapv9FRs/ | 89 |
| 4 | 💧ဂျိုးဖြူမှ ကုက္ကိုင်းသို့ - ရန်ကုန်မြို့၏ နှစ်ပေါင်းရှစ်ဆယ်ကျော် သက်တမ်းရှိ သမိုင်းဝင် အင်ဂျင်နီယာ အမွေအနှစ်။ 💧
ရန်ကုန်မြို့မှာ ကျွန်တော်တို့ နေ့စဉ်သုံးနေတဲ့ ရေတွေရဲ့ ခရီးလမ်းကြောင်းကို လက်လှမ်းမီရာ မှတ်တမ်းတွေထဲမှာ ရှာဖွေကြည့်တဲ့အခါ အတော်လေး စိတ်ဝင်စားဖို့ ကောင်းတာကို တွေ့ရပါတယ်။
ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ ရေပေးဝေမှုဟာ ၁၈၄၂ ခုနှစ်မှာ ရေတွင်းကြီး ၃၀ ကနေ စတင်ခဲ့တယ်လို့ မှတ်တမ်းတွေအရ သိရပါတယ်။ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း (၁၈၀) ကျော်က ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ ရေပေးဝေရေးဟာ ဒီနေ့ခေတ်လို ပိုက်လိုင်းကြီးတွေနဲ့ မဟုတ်ခဲ့ပါဘူး။ မြို့တွင်းမှာရှိတဲ့ ရေတွင်းကြီး (၃၀) ဝန်းကျင်ကိုပဲ အဓိက မှီခိုအားထားခဲ့ရတာပါ။
ရေကူးခြင်း၊ ရေခပ်ခြင်းနဲ့ ရေတွင်းနားမှာ လူစည်ကားနေတဲ့ မြင်ကွင်းတွေဟာ ထိုခေတ်က ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီကာလက ရေတွင်းတွေဟာ မြို့တော်ရဲ့ သက်တမ်းရှည် အသက်သွေးကြောတွေ ဖြစ်ခဲ့ပေမဲ့ ရန်ကုန်မြို့ လူဦးရေ တိုးပွားလာတာနဲ့အမျှ ပိုမိုစနစ်ကျတဲ့ ရေပေးဝေရေးစနစ်ကို အင်္ဂလိပ်အစိုးရက လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။
၁၈၇၉ ခုနှစ်မှာ ကန်တော်ကြီးကနေ ရေစတင်သုံးစွဲခဲ့ပါတယ်။ ၁၈၈၄ ခုနှစ်မှာ အင်းလျားကန်ကနေ ရေရယူခဲ့ပါတယ်။ [YCDC က ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ မြေပုံအရ အင်းလျားကန်နဲ့ ကန်တော်ကြီးကို ရေပိုက်ဆက်သွယ်ထားတာ တွေ့ရပါတယ်။]
၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်မှာ လှော်ကားကန်ကို တူးဖော်ခဲ့ပါတယ်။ ၁၉၀၄ ခုနှစ်မှာ ရွှေတိဂုံစေတီ တောင်ဘက်မုခ်မှာ ရေလှောင်ကန် တည်ဆောက်ခဲ့ပါတယ်။
၁၉၀၄ ခုနှစ်ထဲမှာပဲ လှော်ကားကန်ကနေ ရန်ကုန်မြို့ထဲသို့ ရေပေးဝေဖို့ အချင်း ၄၂ လက်မရှိတဲ့ CIP (Cast Iron Pipe) ပိုက်တွေ သွယ်တန်းပြီး လှော်ကားရေတွန်းစက်ရုံကိုလည်း တည်ဆောက်ပြီးစီးကြောင်း တွေ့ရှိရပါတယ်။ ဒီပိုက်တွေသည် မရန်းကုန်းမြို့နယ် ရေကူးအရပ်နေရာကနေ ဖြတ်သန်းသွားပါတယ်။
၁၉၀၆ ခုနှစ်မှာ ရေကူးရေတွန်းစက်ရုံ တည်ဆောက်ပြီးစီးခဲ့ပါတယ်။ လှော်ကားကန်ကနေ ရန်ကုန်မြို့သို့ သွယ်တန်းထားတဲ့ ရေပိုက်သည် ရေကူးရေတွန်းစက်ရုံနေရာကနေ ဖြတ်သန်းသွားတဲ့အတွက် ရေကူးစက်ရုံကနေ ထပ်ဆင့်ရေတွန်းထုတ်တယ်လို့ ယူဆပါတယ်။
၁၉၂၆ ခုနှစ်မှာ ကမ္ဘာအေးဘုရားလမ်းနဲ့ ပုလဲလမ်းထောင့်က ကုန်းမြင့်နေရာမှာ ကုက္ကိုင်းရေလှောင်ကန်ကို တည်ဆောက်ခဲ့ပါတယ်။ စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတာက ၁၉၂၆ ခုနှစ်မှာ တည်ဆောက်ပြီးစီးခဲ့တဲ့ ကုက္ကိုင်းမြေအောက်ရေလှောင်ကန်ဟာ စင်ကာပူနိုင်ငံ Fort Canning Hill မှာရှိတဲ့ Fort Canning Service Reservoir နဲ့ တည်ဆောက်ပြီးစီးတဲ့ကာလ မရှေးမနှောင်း ဖြစ်သလို အင်ဂျင်နီယာပိုင်းဆိုင်ရာ ဒီဇိုင်းပုံစံချင်းလည်း ခပ်ဆင်ဆင် တူညီနေပါတယ်။
၁၉၂၉ ခုနှစ်က စတင်အသုံးပြုခဲ့တဲ့ Fort Canning Reservoir ဟာ Fort Canning ကုန်းမြင့်ပေါ်က ဧက (၇) ကျော်ကျယ်ဝန်းတဲ့ မြေအောက်ရေကန်ကြီးဖြစ်ပြီး အမိုးပုံစံဟာ ပျားအုံသဏ္ဌာန် ဆဋ္ဌဂံပုံ (Hexagonal Domes) ပေါင်း ၂၆၄ ခု၊ ကွန်ကရစ်တိုင် ၄၆၂ ခုနဲ့ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပါတယ်။
Fort Canning ရဲ့ ရေလှောင်ကန် အတွင်းပိုင်းအနေအထားကို သတင်းမှတ်တမ်း video ကတဆင့် မြင်တွေ့ပြီးဖြစ်တဲ့ ကျွန်တော့အတွက် ကုက္ကိုင်းမြေအောက်ရေလှောင်ကန်သည်လည်း အလားတူ ဖြစ်နေမယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်။ ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် အင်ဂျင်နီယာတို့ရဲ့ မြို့ပြရေပေးဝေရေးအတွက် အသုံးပြုခဲ့တဲ့ နည်းပညာနဲ့ ဒီဇိုင်းပိုင်းဆိုင်ရာကို အံ့ဩချီးကျူးမိပါတယ်။
Google Earth ကနေတဆင့် တိုင်းတာကြည့်တဲ့အခါ ကုက္ကိုင်းမြေအောက်ရေလှောင်ကန်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၄၄ မီတာခန့်မှာ တည်ရှိနေတာကို တွေ့ရှိရပါတယ်။ ကနဦးပိုင်းမှာ ကုက္ကိုင်းမြေအောက်ရေလှောင်ကန်ထဲသို့ လှော်ကားကန်ကနေ ရေတွေပို့လွှတ်ပါတယ်။
၁၉၃၆ ခုနှစ်မှာ တိုက်ကြီးမြို့နယ်မှာ ဂျိုးဖြူရေလှောင်ကန်ကို စတင်တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၄၀ ပြည့်နှစ်မှာ ပြီးစီးခဲ့ပါတယ်။ ဂျိုးဖြူရေလှောင်ကန်ရဲ့ ရေမျက်နှာပြင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၆၄ မီတာလောက်မှာ တည်ရှိပါတယ်။ ဒီအမြင့်ပေကွာခြားမှုကို အသုံးချပြီး ဂျိုးဖြူကနေ ကုက္ကိုင်း၊ ရွှေတိဂုံရေလှောင်ကန် တို့ဆီသို့ Gravity Flow နဲ့ ရေကို ပို့လွှတ်ပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ပဲခူးရိုးမတောင်ခြေမှာ ရှိတဲ့ ဂျိုးဖြူရေစုကန်ကနေ ကုက္ကိုင်းရေလှောင်ကန်ဆီကို ရေပိုက်လိုင်းတွေက ဘယ်လောက်တောင် ကျွမ်းကျင်စွာ ဖြတ်သန်းလာတယ်ဆိုတာကို Google Map ရဲ့ Elevation Profile မှာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်တွေ့နိုင်ပါတယ်။
ဂျိုးဖြူကနေ ကုက္ကိုင်းမြေအောက်ရေလှောင်ကန်သို့ သွယ်တန်းထားတဲ့ ရေပိုက်သည် UK နိုင်ငံ Stanton Ironworks က သွန်းလုပ်ထားတဲ့ အချင်း ၅၆ လက်မရှိသည့် Mild Steel အမျိုးအစားပိုက် ဖြစ်ပါတယ်။ Mild Steel ဟာ Cast Iron ထက် ပိုပြီး ပျော့ပျောင်းမှု ရှိတဲ့အတွက် မြေပြင်အနေအထား ပြောင်းလဲမှုတွေ၊ တုန်ခါမှုတွေကို ပိုပြီး ခံနိုင်ရည်ရှိပါတယ်။ | 60 |
| 5 |  +8بدون متن... | 61 |
| 6 | Myanmar Environmental Education Team
မှ Green Skills for Youth Online Training (Batch 6) ကို ၂၀၂၆၊ဇူလိုင်လ၊၄ ရက်၊ စနေနေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ပါမည်။
သင်တန်းတွင်ဆွေးနွေးမည့်အကြောင်းအရာများ
1 . Why are Green Skills important for Myanmar Youth
2 . Current Global and Local Environmental Issues
3 . Understanding Sustainable Development Goals
4 . Climate Change Mitigation and Adaptation
5. Sustainable Forest Management
6 . Sustainable Agriculture
7 . Renewable Energy and Energy Efficiency
8 . Waste Management and Circular Economy
9. Climate Action Plan
သင်တန်းတက်ရောက်မည့်သူများသည် အသက် ၁၈နှစ် နှင့် အထက်၊ အခြေခံပညာအထက်တန်း(၁၀တန်း/၁၂တန်း) အောင်ထားပြီးသူများဖြစ်ရပါမည်။
သင်ကြားချိန် - ၁ရက်(၂နာရီ) × ၁၀ ရက် = နာရီ ၂၀
သင်တန်းရက် - စနေ/တနင်္ဂနွေနေ့တိုင်း
သင်တန်းအချိန် - ည ၇း၀၀ မှ ၉း၀၀ နာရီ
သင်တန်းကြေး - ၆၀,၀၀၀ ကျပ်
သင်တန်းစတင်ဖွင့်လှစ်မည့်ရက် - ၂၀၂၆၊ဇူလိုင်လ၊၄ ရက်၊ စနေနေ့
သင်တန်းပြီးဆုံးမည့်ရက် - ၂၀၂၆၊ ဩဂုတ်လ၊ ၂ ရက်၊ တနင်္ဂနွေနေ့
သင်တန်းတက်ရောက်ခွင့်အတွက် Google Form ကို အောက်ပါ link မှတဆင့် ဝင်ရောက်ပြီး ဖြည့်စွက်ပေးကြရန် ဖြစ်ပါသည်။
https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfz4mvjbDTtnWUJhM7IwVeNmjEDh1HgeyfCwt9DdkjIsfZqyA/viewform?usp=header
သင်တန်းကြေးပေးသွင်းပြီးပါက- Telegram group link ကို Myanmar Environmental Education Team FB page ၏ messenger မှ ပို့ပေးပါမည်။
#သင်တန်းကြေးပေးသွင်းရန်-
Kpay : 09429323946 (Su Hlaing Hnin)
Note တွင် GSY fee ဟု ရေးပေးပြီး
ငွေလွှဲပြီးပါက Myanmar Environmental Education Team fb page messenger သို့ screenshot ပို့ပေးရပါမည်။
(၂၀၂၆၊ဇူလိုင်၊၄ရက်၊နေ့လည် ၁၃း၀၀နာရီအထိ သင်တန်းကြေးပေးသွင်း၍ သင်တန်းအပ်နိုင်ပါသည်)
#သင်တန်းဆရာကိုယ်ရေးအကျဥ်း
U Sithu Lwin
(Founder and Environmental Educator, Myanmar Environmental Education Team)
B.Sc(Forestry) University of Forestry and Environmental Science, Yezin , 1992
Professional Experience
Forest Officer
Forest Department, Kyaukphyu Township (1992 to 1995)
Managed forestry operations and conservation efforts.
Supervised reforestation and natural resource management activities.
Forestry Specialist
UNDP/FAO/MYA/008 Project, Bogale Township (1996 to 1998)
Focused on mangrove rehabilitation and sustainable forest management.
Provided technical guidance and capacity-building programs for local communities.
Forestry Specialist
Forest Resources and Environment Development Association (FREDA) (1998 to 2000)
Conducted field research and implemented community-based forestry projects.
Supported environmental policy development and conservation programs.
Freelance Environmental Educator
Self-Employed (2008 to Present)
Actively conducted environmental education programs for primary school students across Ayeyarwady and Yangon regions as a volunteer educator.
Served as a resource person and service provider for environmental education activities under UNDP/Early Recovery Program, Lutheran World Federation INGO, and UNDP/Inle Lake Conservation and Rehabilitation Project.
Worked with organizations such as UNICEF, Action Aid Myanmar, and World Vision, implementing environmental education initiatives in project areas across Myanmar.
Authored environmental conservation articles under the pen name "Ko Yin Hla" for newspapers, journals, and magazines since September 2008. Published a collection of environmental articles and an educational book for students on environmental conservation.
Delivered environmental conservation speeches alongside prominent authors at literary talks nationwide since 2012.
Led "Proper Waste Disposal and Waste Reduction" educational campaigns for schools in the Yangon Region in collaboration with the Yangon City Development Committee (YCDC) and the Department of Basic Education (2018–2020).
(မှတ်ချက်- GSY သင်တန်းသားဟောင်းများအားလုံး သင်တန်းကြေး(၃၀,၀၀၀ ကျပ်) ဖြင့် ပြန်လည်တက်ရောက်နိုင်ပါသည်။) | 90 |
| 7 | Myanmar Environmental Education Team
မှ Green Skills for Youth Online Training (Batch 6) ကို ၂၀၂၆၊ဇူလိုင်လ၊၄ ရက်၊ စနေနေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ပါမည်။
သင်တန်းတွင်ဆွေးနွေးမည့်အကြောင်းအရာများ
1 . Why are Green Skills important for Myanmar Youth
2 . Current Global and Local Environmental Issues
3 . Understanding Sustainable Development Goals
4 . Climate Change Mitigation and Adaptation
5. Sustainable Forest Management
6 . Sustainable Agriculture
7 . Renewable Energy and Energy Efficiency
8 . Waste Management and Circular Economy
9. Climate Action Plan
သင်တန်းတက်ရောက်မည့်သူများသည် အသက် ၁၈နှစ် နှင့် အထက်၊ အခြေခံပညာအထက်တန်း(၁၀တန်း/၁၂တန်း) အောင်ထားပြီးသူများဖြစ်ရပါမည်။
သင်ကြားချိန် - ၁ရက်(၂နာရီ) × ၁၀ ရက် = နာရီ ၂၀
သင်တန်းရက် - စနေ/တနင်္ဂနွေနေ့တိုင်း
သင်တန်းအချိန် - ည ၇း၀၀ မှ ၉း၀၀ နာရီ
သင်တန်းကြေး - ၆၀,၀၀၀ ကျပ်
သင်တန်းစတင်ဖွင့်လှစ်မည့်ရက် - ၂၀၂၆၊ဇူလိုင်လ၊၄ ရက်၊ စနေနေ့
သင်တန်းပြီးဆုံးမည့်ရက် - ၂၀၂၆၊ ဩဂုတ်လ၊ ၂ ရက်၊ တနင်္ဂနွေနေ့
သင်တန်းကြေးပေးသွင်းပြီးပါက သင်တန်းသားများအတွက် Google form နှင့် Telegram group link ကို Myanmar Environmental Education Team FB page ၏ messenger မှ ပို့ပေးပါမည်။
#သင်တန်းကြေးပေးသွင်းရန်-
Kpay : 09429323946 (Su Hlaing Hnin)
Note တွင် GSY fee ဟု ရေးပေးပြီး
ငွေလွှဲပြီးပါက Myanmar Environmental Education Team fb page messenger သို့ screenshot ပို့ပေးရပါမည်။
(၂၀၂၆၊ဇူလိုင်၊၄ရက်၊နေ့လည် ၁၃း၀၀နာရီအထိ သင်တန်းကြေးပေးသွင်း၍ သင်တန်းအပ်နိုင်ပါသည်)
#သင်တန်းဆရာကိုယ်ရေးအကျဥ်း
U Sithu Lwin
(Founder and Environmental Educator, Myanmar Environmental Education Team)
B.Sc(Forestry) University of Forestry and Environmental Science, Yezin , 1992
Professional Experience
Forest Officer
Forest Department, Kyaukphyu Township (1992 to 1995)
Managed forestry operations and conservation efforts.
Supervised reforestation and natural resource management activities.
Forestry Specialist
UNDP/FAO/MYA/008 Project, Bogale Township (1996 to 1998)
Focused on mangrove rehabilitation and sustainable forest management.
Provided technical guidance and capacity-building programs for local communities.
Forestry Specialist
Forest Resources and Environment Development Association (FREDA) (1998 to 2000)
Conducted field research and implemented community-based forestry projects.
Supported environmental policy development and conservation programs.
Freelance Environmental Educator
Self-Employed (2008 to Present)
Actively conducted environmental education programs for primary school students across Ayeyarwady and Yangon regions as a volunteer educator.
Served as a resource person and service provider for environmental education activities under UNDP/Early Recovery Program, Lutheran World Federation INGO, and UNDP/Inle Lake Conservation and Rehabilitation Project.
Worked with organizations such as UNICEF, Action Aid Myanmar, and World Vision, implementing environmental education initiatives in project areas across Myanmar.
Authored environmental conservation articles under the pen name "Ko Yin Hla" for newspapers, journals, and magazines since September 2008. Published a collection of environmental articles and an educational book for students on environmental conservation.
Delivered environmental conservation speeches alongside prominent authors at literary talks nationwide since 2012.
Led "Proper Waste Disposal and Waste Reduction" educational campaigns for schools in the Yangon Region in collaboration with the Yangon City Development Committee (YCDC) and the Department of Basic Education (2018–2020).
(မှတ်ချက်- GSY သင်တန်းသားဟောင်းများအားလုံး သင်တန်းကြေး(၃၀,၀၀၀ ကျပ်) ဖြင့် ပြန်လည်တက်ရောက်နိုင်ပါသည်။) | 30 |
| 8 |  بدون متن... | 105 |
| 9 | ကိုယ်၀န်ဆောင်ပါပြီဆိုကတည်းက မွေးဖွားပြီး သည်အထိ စိတ်အား လက်အား ရှိတိုင်း အင်္ဂုလိမာလသုတ်တော်ကို နှုတ်မှ တဖွဖွ ရွတ်နေစေသည်။
"ဆေးကြီးဝါးကြီး မလိုခဲ့ပေါင်အေ၊ တောသူတောင်သား သဘာ၀ ငါတို့တောမှာရှိတဲ့ ပစ္စည်းနဲ့ ပြီးရတာပါ။ အဓိကကတော့ ကိုယ်တိုင်က ပျောက်ကင်းချမ်းသာချင်တဲ့စိတ်နဲ့ ယုံကြည်အားထားတဲ့စိတ် ရှိကြသာကိုး၊ မေတ္တာ တွေလည်း ပါမှာပေါ့၊ တောသီးတောစာနဲ့ လေကောင်းလေသန့်နဲ့ လှုပ်လှုပ်ရှားရှား ရှိကြသာနဲ့ ကျန်းမာ နေကြတာပဲ"
အမေ ပြောသလို ဖြစ်ပါလိမ့်မည်။ ရွာကို အလည်အပတ် ရောက်သခိုက် ကြုံရသည့် အဖြစ်ကိုလည်း သတိရ မိပါသည်။
ရွာက ကျွန်မတူ ၀မ်းကွဲကလေးတစ်ယောက် သစ်ပင်ပေါ်က လိမ့်ကျသည်။ လက်ကျိုးသွားမှန်းသိကြလို့ ကျွန်မ က မြင်ခြံဆေးရုံသွားကြဖို့ တိုက်တွန်းသော်လည်း မသွားကြ။ ကလေးလက်ကို သစ်သားပေတံ လောက် ရှိသည့် ဝါးခြမ်းပြားအကြောမာမာ နှစ်ချောင်းကပ်၍ စည်းနှောင်ကာ ဆပ်သွားဖူးရွက်၊ ဆပ်သွားဖူးမြစ် ကို အရည်ကြိတ်၍ အစက်ချပေးလျှင် ပျောက်သည်ဟုပြောလို့ ကျွန်မမှာ အံ့သြနေရပါ သည်။ နောက်တစ်ခေါက် ရွာကိုပြန်တော့ လက်ကလေး နည်းနည်းကောက်နေတာက လွဲ၍ ရေခပ်၊ မြက်ရိတ်၊ ထင်းကောက် လုပ်နိုင်သည်အထိ အကောင်းပကတိ ဖြစ်နေလေပြီ။
တချို့ ကလည်း လောကျမ်း ကို လက်ကိုင်ထားကြတုံး ဖြစ်၏။
ခေါင်းခဲသော်အခံ မခက်လော၊ မန်ကျည်းမှည့်ကို ဆားနှင့်ဖျော်၍ ရှူသော် မပျောက်လော။ အနာပေါက် သော် အခံမခက်လော၊ ထန်းလျက်ကိုစားသော် မပျောက်လော။ နှာစေးသော် မခက်လော၊ ရေနံကို ရှူ သော် မပျောက်လော ဆိုသည့် နည်းများကို ယုံကြည်လိုက်နာ သုံးစွဲနေကြဆဲပင်။
"ဆေးမယူ ကောင်းသဲ့ နေရာရယ်လို့တော့ ရှိသာပေါ့အေ။ နတ်ကွန်းမှာ ပေါက်တဲ့ဆေးပင်၊ တောင်ပို့မှာ ပေါက်တဲ့ ဆေးပင်၊ ကျင်းထဲပေါက်တဲ့ဆေးပင်၊ လမ်းခရီးမှာ ပေါက်တဲ့ဆေးပင်၊ ရေမှာပေါက်တဲ့ဆေးပင်၊ မီးလောင် ထားတဲ့ ဆေးပင်၊ ပိုးကျတဲ့ ဆေးပင်တွေတော့ ရှောင်ရသယ်။ ကျန်သာတော့ နတ်လိုလား၊ ဓာတ် လိုလား ကြည့်ပြီး သည်လိုကုသကြရသာပါပဲ။
ပျောက်လည်းပျောက်သယ်လို့ပဲ ပြောရမှာပေါ့အေ"
ကျွန်မ ဘကြီးဘိုးစံ ပြောသလိုပင်။ အခုတော့လည်း ခေတ်မီဆေးဝါးတွေ သုံးစပြုလာကြပြီ။ တကယ့် ဆရာ၀န် လား၊ ရမ်းကု လား နားလည်လာကြပါပြီ။ မြို့နှင့် အသွားအလာများလာတော့ အသိဗဟုသုတ တွေလည်း ရနေကြပါပြီ။ ဆေးရုံဆေးခန်း ပြေးရမှန်း သိလာကြပြီ။ သည့်အတွက်တော့ ၀မ်းသာရပါသည်။
သို့သော် ဆေးမြီးတိုကလေးတွေကတော့ ပျောက်ပျက်တိမ်ကောသွားဖွယ် မမြင်ပါ။ သုံးသူတွေက သုံးကြ တုန်း။ ပျောက်သူတွေလည်း ပျောက်ကြတုန်း။ ရောဂါခပ်သိမ်း ငြိမ်းကြပါစေ။
ခင်ခင်ထူး
Credit : ဆိုင်းအငြိမ့်သီချင်းနှင့်ဟာသများ | 174 |
| 10 | "ညည်းတို့ဆေးတွေက ပွဲစားကို ပဲနမူနာပြရသလိုပါကောအေ၊ လူလေးယောက်ဟာကို၊ ရွာလာ ဆေးကုသယ့် တိရစ္ဆာန်ဆေးကုဆရာရဲ့ ဆေးအိတ်ကျလို့၊ ဆေး, ဆေးနဲ့ သည်လောက်ကြီး ဆေး ၀ယ်သောက် နေရမှတော့ မဟန်ပါဘူးအေ။ ရောဂါမဟုတ်တာကို ရောဂါလုပ်ပြီး ဆေးကို ပဲလှော်ဝါးသလို ဝါးနေကြ သာ အံ့ပါရဲ့။ ညည်းတို့မြို့ကဟာတွေကြောင့် ဆေးဆိုင်တွေ ချမ်းသာ ကြသာ"
ကြီးတော်က ဆိုတော့ ကျွန်မတို့မှာ ရယ်ကြရသည်။
ကြီးတော်ပင် အသက်ရှစ်ဆယ်ကျော်လို့ ကိုးဆယ်နား သီသီ နီးခဲ့ပြီ။ သည်ကနေ့အထိ ကြီးတော် အင်္ဂလိပ်ဆေးတစ်လုံး မထိုးခဲ့ဖူးတာ်လည်း အမှန်ပင်။ တကယ်တော့ ကြီးတော်တို့ရွာမှာ အလွယ်ရနေသော အစားအသောက်များကပင် ဆေးဖက်၀င်နေလို့လား မပြောတတ်ပါ။ ကြီးတော်က ပဲသိမ်းပဲရုပ်လုပ်နိုင်သေးသည်။ မြေးထိန်းနိုင် သေးသည်။ ပုခတ်လွှဲ သီချင်းဆိုနိုင်သေးသည်။ ကျားဘမ်း ပရုတ်ဆီကို လက်ဝါးထဲထည့်ပွတ်ပြီး ရှုလိုက်ရလျှင် ကိုးဆယ့်ခြောက်ပါး ပျောက်ကရော ဟု ဆိုပါ၏။
ကျွန်ကတို့ငယ်စဉ်တုန်းကတော့ ရွာမှာ ဆေးဆရာ ဆရာခဆိုသူရှိ၏။ ဆရာခအိမ်ရှေ့က ဖြတ်သွား လျှင်ပင် ပရဆေးနံ့တွေ လှိုင်နေတတ်သည်။ ဆရာခလှမ်းထားတတ်သော စမုံမျိုးငါးပါး၊ ဖာလာ၊ ဇီရာ၊ ကရေ၀း၊ ဇာတိပ္ဖိုလ်သီး၊ လေးညှင်း၊ ရှိန်းခို၊ မုန်ညင်းဆီ၊ နှမ်းဆီ၊ ဆားပုတ်ခဲကအစ၊ ဆီးဖြူသီးခြောက်၊ ချင်းခြောက်၊ ကြွေပုပ်၊ နံ့သာဖြူ၊ နံ့သာနီ၊ ကျောက်ချဉ်၊ ဇ၀က်သာ၊ ယမ်းစိမ်း၊ ငရုတ်ကောင်း၊ လက်ချား၊ ပရုတ်၊ နွယ်ချို စသည့် အမယ်တွေ က အနံ့တွေကြိုင်နေခြင်းဖြစ်၏။
"ငါတို့တော့ သရိုးသရီကလေး ဖြစ်ချင်ရင် ဆရာခ အိမ်ရှေ့လျှောက်သာပဲ။ ဆေးနံ့နဲ့တင် ပျောက် သာ၊ ပရဆေး ဆိုသာများ မြို့က ဆိုင်ထက်များသေး၊ ဆေးဖော်ဖို့ သံဆုံနဲ့ ထောင်းနေရင် မွှေးနေ သာပဲ"
ရွာခရိုး တလျှောက် မှာ ဆေးဖက်၀င်အပင်တွေကလည်း အလေ့ကျပေါက်နေကြတာ များပါဘိ။
ခရာ ပွင့်၊ စူလာနဖာရွက်၊ ရေသကျည်းရွက်၊ မယားကြီးရွက်၊ တောင်ကန်စွန်းရွက်၊ သကြားရေစင်ရွက်၊ ကြဇု၊ ဘုမ္မရာဇာ၊ နွားလျှာကြီးမြစ်၊ ဇီရာ၊ မြင်းသေမြက်၊ ဆီမီးတောက်ဥ၊ နနွင်းဥ၊ တောခတ္တာဥ၊ နန်းလုံးကြိုင်မြစ်၊ ပန်းညိုရွက်၊ ကြိတ်မှန်ရွက်၊ ပဒိုင်းနက်မြစ်၊ ဥသျှစ်မြစ်၊ သခွမြစ်၊ ယမနေ၊ ထိန်ခေါက်၊ ရေသဖန်းခေါက်၊ ညောင်ခေါက်၊ မန်ကျည်းပင်နီခေါက်၊ သနပ်ခါးမြစ်၊ ကြက်သဟင်း မြစ်။ ရွာမှာအကုန်ရှိသည်။
သစ်သီးဓာတ်စာအတွက်လည်း မပူရပါ။ သင်္ဘောသီး၊ ကျောက်ဖရုံသီး၊ သံပုရာသီး၊ ရှောက်သီး၊ ဖီးကြမ်း ငှက်ပျောသီး ဆိုတာ အိမ်တိုင်းမှာရှိသည်။ မရှိလို့လည်း ငွေပေး၀ယ်စရာ မလို။ ရွာထဲ လူမမာရှိလျှင် တစ်ရွာလုံး က ခေါင်းပေါင်းတစ်ဖက်တင်ကာ လူမမာမေး သွားကြတာကလည်း ချစ်စရာဓလေ့ဆိုရမလား၊ လူမမာ က ပက်လက်က အမြုပ်ထွက်အောင် ဖြစ်ကြောင်းကုန်စင် ပြောပါရော။ လူမမာမေးကလည်း လူနာက ဖြေမှအားရသလို လူနာကလည်း သူကိုယ်တိုင် ပြောလိုက်ရမှ ရောဂါစင်သည် အောက်မေ့ကြ သည်။
အကြေင်းကြောင်းကြောင့် အေ၀းမှာ ရောက်နေကြသော်လည်းရွာပြန်မီးဖွားတတ်ကြတာ ရွာဓလေ့ ဖြစ်သည်။ ရွာမှာက မိကြီးဖကြီးဒွေးကြီး ဒွေးလေးတို့ ရှိကြတော့ အားကိုးရသည်။ အတွေ့အကြုံရင့် သော လက်သည်ကြီးတွေလည်း ရှိသည်။ အဖိတ်အစင် မရှိ။ သူနာပြုငှားစရာ မလို။ အထူးသဖြင့် မီးနေသည် ကို ဆွေဆွေမျိုးမျိုးတွေ များလွန်းလို့ပင် ခက်ရသည်။ နို့မထွက်မှာလည်း ပူစရာ မလို။ မိခင် နို့သက်စေ သည့် ဟင်းရွက်တွေကို ငရုတ်ကောင်းနိုင်နိုင်နှင့် ကျိုကာ တစ်အိမ်တစ်ခွက် လာပို့ကြတော့ "သူ့လင်စို့ တော့ မကုန်တည်း" ဆိုရမလောက်ပင်။ သားသည် အမေ မီးနေခန်းအောင်းနေစဉ် ကာလတစ်လျှောက် လုံး ရွာက ပျိုပျိုအိုအို မိန်းမရွယ်တွေက ညအိပ်ညဥ့်နေ လာအိပ်စောင့်ပေးကြသည်။ မီးနေသည်ရှိသည့် အိမ်ရှေ့ ဖြတ်လျှောက် လျှင်ပင် နနွင့်နံ့တွေ ထောင်းကနဲ ရနေတတ်ပါ၏။
ကျွန်မ သမီးကလေးကို ဆေးရုံမှာမွေးတာ ဆိုပေမယ့် အိမ်ရောက်သည်နှင့် အမေက ပျားရည်နှင့် နနွင်း ရောကာ လုံးထားသော အလုံးကလေးများနှင့် နနွင်းတစ်ပုလင်းဖျော်ကာ မ၀င်၀င်အောင် တိုက်တော့ သည်။ ဆေးရုံပေါ်မှာ မသောက်ခဲ့မှန်းသိလို့ တိုက်ခြင်း ဖြစ်၏။ နနွင်းဖျော်တိုက်ရုံတင်မကပါ။ ကျွန်မ တစ်ကိုယ်လုံး နနွင်း တွေ ပျစ်နေအောင် လိမ်းပေးသည်။ နနွင်းလုံးတွေ မျိုရသည်။
"ညည်းတို့မြို့သာ ဗိုက်ကို ဓားနဲ့ခွဲမွေးသာပါအေ၊ တို့တောဖြင့် ဘယ်သူ့ဗိုက်မှ ခွဲမွေးရသယ် မရှိပေါင် တော်၊ တစ်သက်လုံး သည်လိုမွေးကြသာ၊ သားသည် မအေများ နနွင်းတစ်ပိဿာ ၀မ်းထဲမ၀င်လို့ကို မဖြစ်သာ"
အမေကိုယ်တိုင်က သားသမီးခြောက်ယောက် မွေးဖွားခဲ့သူ ဖြစ်ပါသည်။ မွေးကာနီးဖွားကာနီး သား သမီး မီးဖွားဖို့ အခက်ကြုံနေလျှင် သစ်ကျွတ်စကို ဆံထုံးမှာ စိုက်ကြသည်။ သစ်ကျွတ်စ ဆိုသည်မှာ သစ်ပင် ခုတ်လှဲရာ မှ သစ်ပင်ကျိုးပြီး ကျန်ရစ်ခဲ့သော သစ်မိသားစု အချွန်ကလေးကို ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
ပေါက်ပန်းဖြူ ခုနှစ်ရွက်ကို ဘယ်လက်ဖြင့် ဆုတ်ခိုင်းထားစေခြင်းဖြင့် မွေးရဖွားရလွယ်သည်ဟု အယူရှိ ကြသည်။ ဆီးမီးတောက်ဥဖြင့် ဗိုက်ကို ညာရစ် ကိုးရစ် ရစ်ပေးသည်။ မွေးဖွားပြီးလျှင် ဘယ်ရစ် ကိုးရစ် ရစ်ကာ ပြန်ဖြေရသည်ဆိုပါ၏။
တချို့ မီးဖွားရခက်သူ အမျိုးသမီးများကို လင်ယောကျ်ား၏ လက်ဆေး ရေ၊ ခြေဆေးရေ အသောက်ခိုင်းကြသည်လည်း ရှိ၏။ | 147 |
| 11 | ၀မ်းကိုက်ချင် သလိုလို၊ ၀မ်းရစ်ချင်သလိုလို ဖြစ်လာလျှင် ထား၀ယ်မှိုင်းရွက် သုတ်စားကြသည်။ ချောင်းဆိုး ပြန်တော့ လျက်ဆားနှင့် ကွမ်းရွက်ပြုတ်ရည် သောက်ကြသည်။ နှာချေ၊ နှာပိတ်တော့ ကင်ပွန်းသီး ကို မီးအုံ၊ နံသာဖြူ နှင့် ရောသွေးကာရသည့် အနှစ်တွေကို နဖူးမှစ၍ နှာခေါင်းက လျှောက်ဆွဲချကြသည်။
နားအူ၊ နားကိုက်လျှင် ကြောင်လျှာသီးသုတ်စားကြသည်။ သန်ကောင်ထိုးလို့ အော်နေရတော့ အဝေရာစေ့ ကို စားကြပါ၏။ ခေါင်းအုံဇက်လေးသော် စလောင်းဖုံးထဲ မီးကျီးခဲထည့် အပေါ်က နနွင်းတက်အုံ၊ အူထ လာသော နနွင်းမှိုင်းကို အားရပါးရ ရှုကြသည်။ ခလုတ်တိုက်၊ ဓားရှ ဒဏ်ရာ လောက်ကိုတော့ ဖုတ်သိပ်တာ နှင့် ပျောက်၏။
ယောကျ်ားများ ညောင်းညာကိုက်ခဲလျှင် ရွဲယိုရွက်နှင့် ရုံးပတီးသီးကြော် စားကြသည်။ ငါးရှဥ့် နှင့် ဂွေးသီး ချက်စားကြသည်။ မိန်းမသားများ သဘာ၀ ကိုက်ခဲလျှင်တော့ ထန်းလျက်ခုနစ်လုံး၊ ချင်းခုနှစ်လွှာ၊ စပယ်ခုနှစ်ရွက် ရောကျိုကာ သောက်ကြရုံ သာ။ ၀မ်းဖော၀မ်းယောင် ဖြစ်လျှင် လယ်ပတူရွက်၊ ကနဖော့ရွက်ပြုတ်တို့စားလျှင် ပျောက်ပြီ။
ဒါတွေ စုံစေ့အောင် ရေးပြရလျှင် ကုန်ဖွယ်မရှိ။ ဆရာလွတ်ဆေးနည်းတွေဆိုတော့ ဝေးဝေးသွားရှာ စရာ မလိုပါ။ သူ့စည်းရိုး ကိုယ့်စည်းရိုးပေါက်နေတာကို ခူးပြီးစားကြခြင်းဖြစ်၏။
သည်ကြားထဲက မပျောက်လျှင် ရိုးရာများလားအေလို့ အကြံပေးကြတာတွေ ရှိလာတော့သည်။ ငါးရိုးမျက်၊ ခွေးကိုက်၊ ကင်းကိုက်၊ မြွေကိုက်၊ စုန်းကိုက်၊ နတ်ကိုက် ဆိုတာတွေကိုလည်း ကုသနိုင်သူတွေ ရွာတိုင်းမှာရှိ သည်။ ကွမ်းမန်း၊ ထုံးမန်း၊ နနွင်းမန်း၊ ဆီမန်း၊ ရေမန်း၊ သဲမန်း၊ ဆန်မန်း မေတ္တာရိမန်းမှုတ်ပေးကြသူ တွေရှိသည်။ ဆေးလိပ်နှစ်လိပ် လက်ဖက်တစ်ပွဲ နှင့် ကန်တော့ရုံ။
"ဥုံ ... ဒင်ကျီးပက်လက် ငါးရိုးမျက် ... ထွက်ဆရာထွက် သက်ဆရာသက် ... ကြေဆရာကြေ ... ပြေဆရာပြေ ...ကျဆရာကျ ... "
သည်ဂါထာကို ၃၇ အုပ်မန်း၍သောက် အရိုးကျ၏။ အိမ်တံစက်မြိတ်ကို ရေလက်ပြန်ပက်လျှင်လည်း ငါးအရိုး ကျသည် ဆိုပါ၏။
ကျွန်မတို့ရွာမှာတော့ ဘကြီးမုန်းဆီ ပြေးကြတာများပါသည်။ ဘကြီးမုန်းက သီလမြဲသူ ဆိုတော့ မန်းရုံနှင့် ပျောက်ကင်းမြဲဟု ယုံကြည်ကြပါသည်။ ယုံကြည်ခြင်းသည်ပင် ခွန်အားဖြစ်ရပုံ ပေါ်ပါသည်။
ဘကြီးမုန်းမရှိတော့ သည်အမွေကို အိမ်နီးချင်း ဘဒွေးသောင်က ဆက်ခံလေ၏။ ဘဒွေးသောင် က ငါးရိုးမျက် မန်းပေးရတာကိုပင် သူ့ိကိုယ်သူ သမားတော်ကြီးပုံ ဖမ်းတတ်လို့ ရွာက မလွှဲသာမှ သွားလေ့ရှိ၏။
"ဟဲ့ ... မိသေး၊ ညည်းသားလေး ခွေးကိုက်လို့ဆို ဘသောင်ဆီသွားလိုက်၊ ဘသောင် မန်းတတ် သယ်၊ ဘကြီးမုန်းလက်ကျတော့ မီပါရဲ့အေ၊ ဂိုက်ဆိုက် မကြိုက်သာ"
တစ်ဖက်က ဆေးဆရာဆီလွှတ်၊ တစ်ဖက်ကလည်း ဆေးဆရာကိုေ၀ဖန်။ ဘဒွေးသောင်က ဘကြီးမုန်းနှင့် သားလည်းမတော် တူလည်းမစပ်။ အိမ်နီးချင်းဆိုတော့ ဘကြီးမုန်း၏ ဂါထာ မန္တရား တွေကို ကြားရဖန်များလို့ အလွတ်ရလိုက်သူ ဖြစ်သည်။
သည်လိုနှင့် ကျွန်မတို့ရွာတွေမှာ သမား နောက် ပါသွားသည့် ပညာရယ် လို့မရှိ။ ဘယ်တုံးကမှလည်း မတိမ်ကောခဲ့။ အခုထိလည်း ရှိနေပါသေးသည်။ ခေါင်းကိုက်မန်း၊ အကြောထုံး မန်း၊ ရေယုံမန်း၊ သက်တန့်နာမန်းကအစ အဆိပ် ချ၊ အပင်းချချင်တော့လည်း ဂါထာဆရာ တွေရှိပါသည်။ ဘယ်ရွာမှာတော့ ဘယ်ဆရာကောင်းသတဲ့ ဆိုလျှင် လှေတစ်တန်၊ လှည်းတစ်တန် သွားကြသူ တွေ ဖြစ်ပါ၏။
ရွာကအိမ်တွေမှာ မရှိမဖြစ် လက်သုံးဆေးနှစ်လက် ရှိရပါသည်။ လျက်ဆားနှင့် ပရုတ်ဆီဖြစ်၏။ ချောင်းဆိုး၊ ချွဲကြပ်လျှင်လည်း လျက်ဆား၊ လေနာ ၀မ်းနာလည်း လျက်ဆား၊ အစားမကြေ ရင်ပြည့်ရင်ကယ်လည်း လျက်ဆား၊ လျက်ဆားရှိလျှင် ခေါင်းမခဲကြတော့ အမြဲဆောင်ထားတတ်ကြ ပါသည်။
အမူးအမော် အကြောတင် အကြောတက် ကိုက်ချင်ခဲချင်ကလေး ဖြစ်လာလျှင်တော့ ပရုတ်ဆီတကော်ကော်ကာ ဇက်လူး၊ နားထင်ပွတ်၊ အနံ့ကလေးရောက်အောင် ပြင်းပြင်းရှုလိုက် ကြရုံသာ။ သည်ဆေးနှစ်လက်မှာမှ သုံးနေကျ လက်သုံးတံဆိပ်ဆိုပါမှ ဆေးတိုးသည်ထင်ကြ၏။
လျက်ဆားဆို ဘယ်တံဆိပ်မှ၊ ပရုတ်ဆီဆို ကျားဘမ်းပရုတ်ဆီဗူးနီအ၀ိုင်းကလေးမှ စသည်ဖြင့် အစွဲနှင့် သုံးကြလေ့ရှိသည်။ ရွာက ကျွန်မ ဘကြီး၊ ကျွန်မ ကြီးတော်များအတွက် ဆေးလူကြုံပါးရ တိုင်း သည်နှစ်မျိုးကို မပါပါအောင် ပို့ရသည်။ သုံးနေကျ မဟုတ်သော အခြားတံဆိပ်ကို လုံးလုံး လက်မခံကြ။ တံဆိပ်ပြောင်းချင်လို့မခံ။ အထုပ်ဟောင်းနှင့် တိုက်ကြည့်လို့ သံသယဖြစ်လျှင် လက်မခံကြဘဲ ညည်းတို့ ပို့ လိုက်တာ အတုပါအေလို့ ဆိုတတ်ကြပါသည်။
တခါက ကျွန်မတို့မိသားစု ရွာပြန်တော့ အ၀တ်အစား၊ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများအပြင် စားနေ ကျ ဆေးများပါသည့် ဆေးအိတ်ကလေးပါ ကျွန်မ သယ်သွားခဲ့ရသည်။ ခင်ပွန်းသည်အတွက် သွေး ကျေဆေး၊ ဆီးချိုကျဆေး၊ သမီးအတွက် အားဆေးအပြင် အခြားခရီးသွား လိုရမယ်ရဆေး အမယ် တွေ စုကာ ထည့်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ဆေးကို အလုပ်တစ်ခုလုပ်ပြီး အချိန်နှင့် သောက်နေကြတာ ကို ကြီးတော်က အံ့သြနေပါသည်။ ညဘက်မှာဆေးသောက်ဖို့ ဆေးအိတ်ကို ဖွင့်တော့ ကြီးတော်က မအောင့်နိုင်တော့။ | 91 |
| 12 | ဆေးမြီးတို
ခင်ခင်ထူး
ကျွန်မ မှတ်မိသရွေ့ မိဘများနှင့် နေခဲ့ရစဉ်တစ်လျှောက်လုံး ဆေးရယ် ဝါးရယ် လိုချင်ပြီဆိုလျှင် ဘုရားစင် အောက် က ကြွက်လျှောက်တန်း မှာ ရှာခဲ့ရသည်။
ကြွက်လျှောက်တန်းမှာ မြန်မာဆေး တွေပုလင်းနှင့် လည်းရှိ၏ စက္ကူထုပ်နှင့်လည်း ရှိ၏။ ကြွပ်ကြွပ်အိတ်နှင့်လည်း ရှိ၏။
ဆေးကို မှတ်မိသော်လည်း ဘယ်တုန်း က ဘယ်လို ရောက်နေသည့် ဆေးဆိုတာတော့ ဘယ်သူမှလည်း မပြောနိုင်ပါ။
ဆေးမြစ်တွေကလည်း သည် ကြွက်လျှောက်ပေါ်မှာရှိသည်။ သရင်းကြီးမြစ်၊ ညော်ခံမြစ်၊ ဝံအူမြစ်၊ တောရှောက်မြစ်၊ သနပ်ခါးမြစ်၊ သီးမြစ် စသည်ဖြင့် ။ နံ့သာဖြူ၊ နံ့သာနီ၊ ဇောင်ချမ်းနက်။
အမေ ကတော့ မှတ်မိတာများပါသည်။ မသေချာ လျှင် သွေးပြီးနမ်းလိုက်လျှင် သေချာပြီ။ သည်ဆေးမြစ်တွေကို တစ်ရွာလုံး က သုံးကြခြင်းဖြစ်သည်။ ဘယ်သူ့ အိမ် မှာ ဘယ်ဆေးမြစ်ရှိသတဲ့ဆိုတာလည်း တစ်ရွာလုံးက သိကြတော့ အချင်းချင်း အလဲအဖယ် ရှိကြ ပါသည်။
”မမြတင်ရေ ဖိုး၀င်းတောင်က ဆေးမြစ်စုံ ၀ယ်လာသယ်ဆိုလို့ ဇောင်ချမ်းနက်များ ပါသလားလို့”
”ပါလိုက်သာမှအေ ဆေးမြစ်စုံပါဆိုမှ ညည်းတို့က ရောဂါလေးဖြစ်မှ ဆေးမြစ်စုံ ဘယ်သူ့အိမ်ရှိသယ်၊ သန်းကောင် စာရင်း ကောက်သာကိုးအေ့။ ကိုယ်ကလေး မအေပဲ ဆေးရယ်ဝါးရယ် ၀ယ်ထားမယ်မရှိဘူး ရော့ ... ဟောသဟာ ဇောင်ချမ်းမြစ် မှတ်မှတ်ရရ ပြန်ပို့ပါအေ၊ ညည်းလိုလို သဲ့လူပေးရသာပေါ့"
အမေက အားရအောင် ဆူငေါက်ပြီးမှ ပေးလေ့ရှိပါသည်။ ကျွန်မတို့ အိမ်ကြွက်လျှောက်တန်းပေါ်မှာ ရှိနေသည့် ဖုန်အလူးလူး ဆေးများဖြင့် ကျွန်မတို့ လူလားမြောက်ခဲ့ရသည်ဆိုလျှင် ဟုတ်ရဲ့လားလို့ မေးစရာ ရှိနိုင်ပါ၏။
တကယ်ပါ။ ကျွန်မတို့ ငယ်ဘ၀တစ်လျှောက်လုံး ချကဆေး၊ စားဆေး၊ ရင်လူးဆေး၊ ညှော်ခံဆေး၊ မန်းဆေး၊ ငန်းဆေး၊ ချွေးထုတ်ဆေးများနှင့် ကြီးခဲ့ရတာ အမှန်ပင်။ မိဘတွေက တောသူ တောင်သား တွေ ဆိုတော့ သူတို့ကိုယ်တိုင်က လက်တစ်ကမ်းမှာ ရနိုင်သည့် တိုင်းရင်းဆေးများကို အားကိုးခဲ့ကြတာ မဟုတ်လား။
ကိုယ့်အိမ်ကိုယ့်ရာနှင့် ဖြစ်လာတော့ ကျွန်မတို့သားအမိ သားအဖသုံးယောက် အိမ်ထောင့်မှာ ဆေးဝါး တွေက လိုတာထက် ပိုများနေပါသည်။
ခေတ်ပေါ်ဆေးဝါးများမှာ အမယ်များလာသ လောက် အာနိသင် ကလည်း ကောင်းကြသည့်အတွက် ၀ယ်ယူ မှီ၀ဲနေရတာတွေကလည်း များလာ ပါသည်။
ဆေးတွေကို စနစ်တကျ ထားနိုင်ရန် လက်သမားဆရာကို ဆေးပုံးကလေး အရိုက်ခိုင်း ရပါ၏။ ဆေးပုံးကလေးကို သင်္ဘောဆေးအဖြူသုတ်၍ နံရံမှာ ကပ်ထားပြီး အကန့်လေးကန့် ပါပါသည်။
အကန့်လေးကန့်စလုံးမှာ ဆေးတွေ က အပြည့်။ အင်္ဂလိပ်ဆေးတွေချည်းတော့ မဟုတ်ပါ။ တိုင်းရင်း ဆေးတွေက အကန့် နှစ်ကန့် ပါပါသည်။
ကျွန်မတို့ ကိုယ်တိုင်၀ယ်သုံးသည်လည်းရှိ၊ မိတ်ဆွေများက ကောင်းနိုးရာရာ ဆေးကုသိုလ်ဖြစ် လက်ဆောင် ပေးကြသည်လည်း ရှိပါသည်။
အင်္ဂလိပ်ဆေးကတော့ ဆရာ၀န်များညွှန်သည့် ဆေးကိုပဲ သုံးတာဆိုတော့ တစ်စုံတစ်ရာ ရောဂါဖြစ် ပါမှ ဆေးပုံးထဲ ထည့်ရတာမျိုး ဖြစ်သည်။
အရက်ပျံလို၊ ဂွမ်းလိပ်လို၊ လိမ်းဆေးလို၊ ဓာတ်ဆားလို အမယ် တွေလည်း ပါပါ၏။ မြန်မာဆေးတွေထဲက လျက်ဆား၊ ရင်လူးဆေး၊ ရှူဆေး၊ မန်းဆေး၊ လေနိုင်ဆေး၊ လျှာပွတ်ဆေး၊ ဆေးတို့ပတ်ကြီး၊ သွေးဆေး စသည့် အလွယ်သုံး အိမ်သုံးဆေးများ လည်း မရှိလို့ မဖြစ်ပါ။
သည်ဆေးပုံး ကလေးကို တစ်လတစ်ခါဆိုသလို ကျွန်မ သန့်ရှင်းဖြစ်ပါသည်။ ရက်လွန်နေသော၊ သိပ်ဟောင်းလွန်း နေသော ဆေးများကို ဖယ်ရှားရသည်။ သည်လို သန့်ရှင်းရေး ၀င်သည့်အခါတိုင်း ရွာမှာ သုံးခဲ့ ရသည့် ဆေးမြီးတိုတွေကို ကျွန်မ သတိရမိပါသည်။ ရွာတွေဆို တော့ လက်တစ်ကမ်းမှာ ဆေးကောင်း ဝါးကောင်း ရနိုင်ဖို့မလွယ်။ ပျောက်သော်ရှိ ဆေးမြီးတို ဆေးမြီးရှည်တွေကိုသာ အားကိုးကြရသည်။
မြင်းခြံနယ် ဆီမီးခုံတစ်၀ိုက်က ရွာတွေဆိုတော့ အရေးရယ်ကြုံလျှင် မြင်းခြံမြို့ကို ပြေးကြရသည်။ တော်ရုံ တန်ရုံ ရောဂါလောက်ကတော့ ရွာမှာတင်ကုကြရ၏။ တစ်ခါတစ်ရံမှာတော့ စက်ဘီးတစ်စီး ဖြင့် ရွာစဉ် လှည့်တတ်သော ဆေးဆရာ (ကျွန်ကတို့ရွာတွေကတော့ ကျောက်ထိုးဆရာ ခေါ်ကြ ပါသည်) ကို အားကိုး ကြရသည်။
တော်ရုံတန်ရုံလောက်တော့ လက်လှမ်းမီရာ ဆေးမြီးတိုဖြင့် ပြီးလိုက်ကြတာ များပါသည်။ ဆေးမြီးတို ဆိုသော်လည်း အစဉ်အဆက် လက်ဆင့်ကမ်းလာခဲ့သော ရိုးရာအမွေလို ထိန်းသိမ်း ထားကြပါ၏။
"ဟဲ့ ... မျက်စိနာသာများအေ၊ ညည်းတို့ခဲယဉ်းနေ၊ ကင်ပွန်းရွက် သတ္တုရည်ကလေးညှစ်ပြီး ကြေးပြား တစ်ပြားစိမ်ပြီး ခတ်လိုက်စမ်းပါလား၊ နင်နေရင် ငါသွားမယ်ပဲ မိုးလင်းလို့ မပျောက်တော့
ငါ့ပြော..."
သည်လို တစ်ယောက်ယောက်က သွားရင်းလာရင်း ဆေးနည်းပေးသည်နှင့် စမ်းသပ်ရန် အဆင် သင့်ဖြစ်ကြပါပြီ။
မျက်စိနာ၊ မျက်စိကျိန်း ကုဆေးနည်းတွေကလည်း များလှပါ၏။ ရွာခရိုးမှာ ပေါက် နေသော ရေသကျည်းရွက် ကို ပွတ်ချေကာ အရည်ကို ခတ်ကြတာလည်း ရှိသည်။ နုနယ်လှသော မျက်လုံးများအတွက် ထွန့်ထွန့်လူး အောင် ခံစားကြရသည်။ သဘာ၀အားဖြင့် ပျောက်သွားတော့ လည်း အားကိုးရာ ဖြစ်ရ တော့သည်။ | 102 |
| 13 |  بدون متن... | 110 |
| 14 | Myanmar Environmental Education Team
မှ Green Skills for Youth Online Training (Batch 6) ကို ၂၀၂၆၊ဇူလိုင်လ၊၄ ရက်၊ စနေနေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ပါမည်။
သင်တန်းတွင်ဆွေးနွေးမည့်အကြောင်းအရာများ
1 . Why are Green Skills important for Myanmar Youth
2 . Current Global and Local Environmental Issues
3 . Understanding Sustainable Development Goals
4 . Climate Change Mitigation and Adaptation
5. Sustainable Forest Management
6 . Sustainable Agriculture
7 . Renewable Energy and Energy Efficiency
8 . Waste Management and Circular Economy
9. Climate Action Plan
သင်တန်းတက်ရောက်မည့်သူများသည် အသက် ၁၈နှစ် နှင့် အထက်၊ အခြေခံပညာအထက်တန်း(၁၀တန်း/၁၂တန်း) အောင်ထားပြီးသူများဖြစ်ရပါမည်။
သင်ကြားချိန် - ၁ရက်(၂နာရီ) × ၁၀ ရက် = နာရီ ၂၀
သင်တန်းရက် - စနေ/တနင်္ဂနွေနေ့တိုင်း
သင်တန်းအချိန် - ည ၇း၀၀ မှ ၉း၀၀ နာရီ
သင်တန်းကြေး - ၆၀,၀၀၀ ကျပ်
သင်တန်းစတင်ဖွင့်လှစ်မည့်ရက် - ၂၀၂၆၊ဇူလိုင်လ၊၄ ရက်၊ စနေနေ့
သင်တန်းပြီးဆုံးမည့်ရက် - ၂၀၂၆၊ ဩဂုတ်လ၊ ၂ ရက်၊ တနင်္ဂနွေနေ့
သင်တန်းကြေးပေးသွင်းပြီးပါက သင်တန်းသားများအတွက် Google form နှင့် Telegram group link ကို Myanmar Environmental Education Team FB page ၏ messenger မှ ပို့ပေးပါမည်။
#သင်တန်းကြေးပေးသွင်းရန်-
Kpay : 09429323946 (Su Hlaing Hnin)
Note တွင် GSY fee ဟု ရေးပေးပြီး
ငွေလွှဲပြီးပါက Myanmar Environmental Education Team fb page messenger သို့ screenshot ပို့ပေးရပါမည်။
#သင်တန်းဆရာကိုယ်ရေးအကျဥ်း
U Sithu Lwin
(Founder and Environmental Educator, Myanmar Environmental Education Team)
B.Sc(Forestry) University of Forestry and Environmental Science, Yezin , 1992
Professional Experience
Forest Officer
Forest Department, Kyaukphyu Township (1992 to 1995)
Managed forestry operations and conservation efforts.
Supervised reforestation and natural resource management activities.
Forestry Specialist
UNDP/FAO/MYA/008 Project, Bogale Township (1996 to 1998)
Focused on mangrove rehabilitation and sustainable forest management.
Provided technical guidance and capacity-building programs for local communities.
Forestry Specialist
Forest Resources and Environment Development Association (FREDA) (1998 to 2000)
Conducted field research and implemented community-based forestry projects.
Supported environmental policy development and conservation programs.
Freelance Environmental Educator
Self-Employed (2008 to Present)
Actively conducted environmental education programs for primary school students across Ayeyarwady and Yangon regions as a volunteer educator.
Served as a resource person and service provider for environmental education activities under UNDP/Early Recovery Program, Lutheran World Federation INGO, and UNDP/Inle Lake Conservation and Rehabilitation Project.
Worked with organizations such as UNICEF, Action Aid Myanmar, and World Vision, implementing environmental education initiatives in project areas across Myanmar.
Authored environmental conservation articles under the pen name "Ko Yin Hla" for newspapers, journals, and magazines since September 2008. Published a collection of environmental articles and an educational book for students on environmental conservation.
Delivered environmental conservation speeches alongside prominent authors at literary talks nationwide since 2012.
Led "Proper Waste Disposal and Waste Reduction" educational campaigns for schools in the Yangon Region in collaboration with the Yangon City Development Committee (YCDC) and the Department of Basic Education (2018–2020).
(မှတ်ချက်- GSY သင်တန်းသားဟောင်းများအားလုံး သင်တန်းကြေး(၃၀,၀၀၀ ကျပ်) ဖြင့် ပြန်လည်တက်ရောက်နိုင်ပါသည်။) | 132 |
| 15 | بدون متن... | 131 |
| 16 | 📌 ၂၀၂၆ ခုနှစ်ကုန်ပိုင်း ဆောင်းရာသီနှင့် ၂၀၂၇ ခုနှစ် နွေဦးရာသီများတွင် ပျမ်းမျှထက် အပူချိန် သိသိသာသာပိုမိုမြင့်မားကာ ရေအကျပ်အတည်းနှင့် စိုက်ပျိုးရေ၊ သောက်သုံးရေရှားပါးမှနိုင်သည့် စိန်ခေါ်မှုများကို ရင်ဆိုင်ရနိုင်သည်။
📌 (MJO) သည် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာနှင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသပေါ်တွင် အားပျော့နေသဖြင့် ဇွန်လကုန်နှင့် ဇူလိုင်လဆန်းပိုင်းအတွင်း ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်တွင် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းကြီးများ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ နည်းပါးနေဦးမည်။
📌 ပစိဖိတ်မုန်တိုင်းများသည် ဗီယက်နမ်၊ လာအိုနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့ကို ဖြတ်ကျော်ကာ မြန်မာနိုင်ငံအရှေ့ပိုင်းနှင့် အလယ်ပိုင်းဒေသများသို့ လေပွေလှိုင်းများအဖြစ် ဝင်ရောက်လာပြီး အချိန်အခါမဟုတ်-မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းဖြစ်စဉ်များ သွယ်ဝိုက်၍ သက်ရောက်နိုင်သည်။
U Win Naing(MMWeather) | 179 |
| 17 | NOAA ရာသီဥတုခန့်မှန်းရေးစင်တာ (CPC) ၏ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၂ ရက်နေ့ထုတ် MJO phase, ENSO evolution နှင့် Global Tropics Hazards (GTH) Outlook နောက်ဆုံးရအစီရင်ခံစာများအရ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသော ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်များသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ခုနှစ် မိုးရာသီ၊ ဆောင်းရာသီနှင့် ရာသီဥတုအကူးအပြောင်းကာလများအပေါ် သက်ရောက်နိုင်ခြေရှိသည့် အခြေအနေများ -
၁။ မိုးရာသီအခြေအနေနှင့် မုတ်သုံလေအလားအလာ (၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ရာသီဦး/ရာသီလယ်)
မုတ်သုံကနဦးအစ အားနည်းခြင်း - အစီရင်ခံစာအရ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာအီကွေတာဇုန်နှင့် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာမြောက်ပိုင်း (မြန်မာနိုင်ငံတည်ရှိရာ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်အပါအဝင်) ဒေသအများစုတွင် မိုးတိမ်ဖြစ်ထွန်းမှု အားနည်းသည့်အခြေအနေ (Suppressed Convection) များ လွှမ်းမိုးနေသဖြင့် အိန္ဒိယမုတ်သုံရာသီအစတွင် ကောင်းမွန်မှုမရှိဘဲ အားနည်းနေကြောင်း (Poor start to the Indian monsoon) ဖော်ပြထားသည်။
မိုးရွာသွန်းမှု လျော့နည်းနိုင်ခြေ - GTH Outlook ၏ မိုးလေဝသခန့်မှန်းချက်မြေပုံ (ဇွန် ၂၄ မှ ဇူလိုင် ၇ ရက်အထိ) အရ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာနှင့် အရှေ့တောင်အာရှကျွန်းစု (Maritime Continent) ဒေသများတွင် ပျမ်းမျှထက် မိုးရွာသွန်းမှု လျော့နည်းနိုင်ခြေ (Below-average rainfall) ဆက်လက်ရှိနေဦးမည်ဖြစ်ရာ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း မိုးရာသီကာလအတွင်း မိုးအားနည်းခြင်း သို့မဟုတ် မိုးပြတ်ခြင်း (Monsoon Breaks) ဖြစ်စဉ်များကို ကြုံတွေ့ရနိုင်ပါသည်။
၂။ အယ်လ်နီညို (El Niño) ၏ ရေရှည်သက်ရောက်မှုအလားအလာ (၂၀၂၆-၂၀၂၇)
အားကောင်းသောအယ်လ်နီညိုဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ခြေ - လက်ရှိတွင် အယ်လ်နီညိုအခြေအနေ စတင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း Advisory ထုတ်ပြန်ထားပြီး၊ ဤဖြစ်စဉ်သည် ဆက်လက်အားကောင်းလာကာ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ခုနှစ် မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းဆောင်းရာသီ (နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆ - ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၇) တွင် အလွန်အားကောင်းသောအဆင့် (Very Strong El Niño) သို့ ရောက်ရှိရန် ၆၃% အထိ သေချာမှုရှိနေပါသည်။
အပူချိန်မြင့်မားခြင်းနှင့် ရေအခက်အခဲ - အလွန်အားကောင်းသော အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်ကြောင့် မိုးနှောင်းကာလ (စက်တင်ဘာ-အောက်တိုဘာ) တွင် မိုးရွာသွန်းမှု စောစီးစွာပြတ်စဲသွားနိုင်ပြီး၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ်ကုန်ပိုင်း ဆောင်းရာသီနှင့် ၂၀၂၇ ခုနှစ် နွေဦးရာသီများတွင် ပျမ်းမျှထက် အပူချိန် သိသိသာသာပိုမိုမြင့်မားကာ ရေအကျပ်အတည်းနှင့် စိုက်ပျိုးရေ၊ သောက်သုံးရေရှားပါးနိုင်သည့် စိန်ခေါ်မှုများကို ရင်ဆိုင်ရနိုင်ပါသည်။
၃။ ရာသီတွင်းလေထုလှုပ်ရှားမှု (MJO) နှင့် မုန်တိုင်းဖြစ်ပေါ်နိုင်မှုအခြေအနေ
အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာတွင် မုန်တိုင်းဖြစ်နိုင်ခြေနည်းပါးခြင်း - လက်ရှိအချိန်တွင် အယ်လ်နီညို၏ သက်ရောက်မှုကြောင့် လေထုလှုပ်ရှားမှုအခြေအနေ (MJO) သည် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာနှင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသပေါ်တွင် အားပျော့ပျက်ပြယ်သွားသည့်ဖြစ်စဉ် (Destructive Interference) ဖြစ်ပွားနေသည်။ ထို့ကြောင့် ဇွန်လကုန်နှင့် ဇူလိုင်လဆန်းပိုင်းအတွင်း ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်တွင် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းကြီးများ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ နည်းပါးနေဦးမည်ဖြစ်ပါသည်။
ပစိဖိတ်မုန်တိုင်းများ၏ သွယ်ဝိုက်သက်ရောက်မှု - အစီရင်ခံစာအရ ဇူလိုင်လဆန်းပိုင်းတွင် MJO phase သည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာဘက်၌ ပြန်လည်အားကောင်းလာမည်ဖြစ်ရာ ပစိဖိတ်အနောက်ပိုင်း (တောင်တရုတ်ပင်လယ်) တွင် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ ၄၀% မှ ၆၀% အထိ မြင့်တက်လာနိုင်သည်။ ၎င်းပစိဖိတ်မုန်တိုင်းများသည် ဗီယက်နမ်၊ လာအိုနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့ကို ဖြတ်ကျော်ကာ မြန်မာနိုင်ငံအရှေ့ပိုင်းနှင့် အလယ်ပိုင်းဒေသများသို့ လေပွေလှိုင်းများအဖြစ် ဝင်ရောက်လာပြီး အချိန်အခါမဟုတ် မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းမျိုး သွယ်ဝိုက်၍ သက်ရောက်နိုင်ပါသည်။
💡 သုံးသပ်ချက်အကျဉ်းချုပ် - ဖြစ်ပေါ်နေသော ရာသီဥတုညွှန်းကိန်းများအရ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၆ ခုနှစ် မိုးရာသီကာလအတွင်း ပျမ်းမျှထက်မိုးနည်းခြင်းနှင့် မုတ်သုံလေအားပျော့ခြင်းကို ဦးစွာရင်ဆိုင်ရနိုင်ပြီး၊ ဆောင်းရာသီနှင့် ၂၀၂၇ ရာသီအကူးအပြောင်းတွင် အလွန်အားကောင်းလာမည့် အယ်လ်နီညို၏ဒဏ်ကြောင့် အပူဒဏ်ပိုမိုပြင်းထန်ခြင်းနှင့် ခြောက်သွေ့ခြင်းဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများ ဆက်လက်၍ပေါ်ပေါက်လာနိုင်သဖြင့် စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရေအရင်းအမြစ်စီမံခန့်ခွဲမှုကဏ္ဍများတွင် ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်ထားရန် လိုအပ်မည်ဖြစ်ပါသည်။
📌 မိုးတိမ်ဖြစ်ထွန်းမှု အားနည်းသည့်အခြေအနေ (Suppressed Convection) များ လွှမ်းမိုးနေသဖြင့် အိန္ဒိယမုတ်သုံရာသီအစတွင် ကောင်းမွန်မှုမရှိဘဲ အားနည်းနေသည် - (Poor start to the Indian monsoon)
📌 မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း မိုးရာသီကာလအတွင်း မိုးအားနည်းခြင်း သို့မဟုတ် မိုးပြတ်ခြင်း (Monsoon Breaks) ဖြစ်စဉ်များကို ကြုံတွေ့ရနိုင်သည်။
📌 အယ်လ်နီညို (El Niño) ဆက်လက်အားကောင်းလာကာ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ခုနှစ် မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းဆောင်းရာသီ (နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆ - ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၇) တွင် အလွန်အားကောင်းသောအဆင့် (Very Strong El Niño) သို့ ရောက်ရှိရန် ၆၃% အထိ သေချာမှုရှိနေသည်။ | 133 |
| 18 |  +4بدون متن... | 151 |
| 19 | Collaboration 💚 to 💚
🙏🌱🙏
ကျမတို့ 𝐄𝐜𝐨𝐄𝐝𝐮 𝐇𝐮𝐛 𝐌𝐲𝐚𝐧𝐦𝐚𝐫 𝐓𝐞𝐚𝐦 အနေဖြင့် ကလေးများအတွက် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ လေ့လာခြင်းများကို နယ်ပယ်အသီးသီးမှ သက်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်များ၊ မိတ်ဖက်ကျောင်းများ ဖြင့််လည်း လက်တွဲ လုပ်ဆောင်လျှက်ရှိရာ....
ယခုထပ်မံပြီး ကျမတို့နဲ့ မိတ်ဖက် အဖွဲ့အစည်း အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ကလေးများအတွက် သက်ဆိုင်ရာ ပညာရပ်ဆိုင်ရာများတွင် Consultation Partner အဖြစ် Environmental Educator ဆရာကြီး ဦးစည်သူလွင် တည်ထောင်ထားသော Myanmar Environmental Education Team နှင့် အတူလက်တွဲပြီး ကလေးများအတွက် ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ရှေ့ဆက်လုပ်ဆောင်သွားကြမည်ဖြစ်ပါကြောင်း
ကျမတို့ 𝐄𝐜𝐨𝐄𝐝𝐮 𝐇𝐮𝐛 𝐌𝐲𝐚𝐧𝐦𝐚𝐫 𝐓𝐞𝐚𝐦 မှ လှိုက်လှဲ ဂုဏ်ယူစွာ ဖော်ပြအပ်ပါသည်ရှင့်။
ရှေ့ဆက်လက်ပြီး...
ကလေးများအတွက် အကျိုးရှိသော အစီအစဉ်ကောင်းလေးများ ကျမတို့ 𝐄𝐜𝐨𝐄𝐝𝐮 𝐇𝐮𝐛 𝐌𝐲𝐚𝐧𝐦𝐚𝐫 𝐓𝐞𝐚𝐦 နှင့်အတူ ဆက်လက်ပြီး ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ကြမည်ဟု ယုံကြည်ရင်း ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်ရှင်... 🤗🌱🤗
#ecoeduhub_myanmar
#MyanmarEnvironmentalEducationTeam
#collaboration
#environmentaleducation
https://www.facebook.com/share/p/1JgsBKeeon/ | 147 |
| 20 |  بدون متن... | 147 |
