🍎 روانشناس من 🍏

تاب‌آوری (Resilience) به توانایی یک فرد، جامعه، سیستم یا سازه در مقابله، تطبیق و بازیابی پس از مواجهه با شوک‌ها، استرس‌ها، بحران‌ها یا شرایط دشوار اشاره دارد. این مفهوم در حوزه‌های مختلفی از جمله روانشناسی، مدیریت بحران، محیط‌زیست، اقتصاد و مهندسی کاربرد دارد. کلیدی‌ترین ویژگی‌های تاب‌آوری: ۱. مقاومت و جذب فشار: تحمل اختلال بدون از دست دادن کامل عملکرد. ۲. انطباق و سازگاری: توانایی تعدیل خود در برابر تغییرات و تهدیدات. ۳. بازیابی و بازگشت به وضعیت مطلوب: بازسازی و بهبود پس از بحران. ۴. یادگیری و رشد: استفاده از تجربه برای افزایش ظرفیت مقابله در آینده. نمونه‌ها در حوزه‌های مختلف: · روانشناختی: توانایی فرد برای گذر از trauma (ضربه روانی) و ادامه زندگی. · اجتماعی: ظرفیت یک جامعه برای سازماندهی پس از یک فاجعه طبیعی. · اقتصادی: بازیابی اقتصاد یک کشور پس از رکود. · زیست‌بومی: مقاومت یک اکوسیستم در برابر تغییرات آب‌وهوایی. · فنی: توانایی شبکه برق در تداوم خدمات پس از اختلال. عوامل تقویت تاب‌آوری: · حمایت اجتماعی · مهارت‌های حل مسئله · انعطاف‌پذیری ذهنی · داشتن منابع کافی · سیاست‌های پیشگیرانه تاب‌آوری به معنای نبود استرس یا شکست نیست، بلکه به معنی توانایی گذر از بحران و حتی قوی‌تر شدن از طریق آن است. امروزه در جهان پرتلاطم، تاب‌آوری به یک مهارت و ظرفیت حیاتی برای افراد و سیستم‌ها تبدیل شده است. مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

🍎🌱✌️ به امید روزهای بهتر....

🍎 اصلِ کمیابی (Scarcity Principle) به این معناست که هرچه یک منبع، کالا، فرصت یا ویژگی نایاب‌تر و دسترسی‌پذیری آن محدودتر باشد، ارزش ادراک‌شدهٔ آن در ذهن انسان بیشتر می‌شود. این اصل هم در اقتصاد و هم در روان‌شناسی (به‌ویژه روان‌شناسی اجتماعی و تصمیم‌گیری) کاربرد اساسی دارد. 🍎تعریف ساده انسان‌ها معمولاً چیزی را بیشتر می‌خواهند که در حال از دست رفتن است یا به‌سختی به دست می‌آید. 🍎ریشهٔ روان‌شناختی اصل کمیابی با چند سازوکار ذهنی مرتبط است: ترس از دست دادن (Loss Aversion) واکنش روانی (Psychological Reactance): وقتی آزادی انتخاب محدود می‌شود، میل افزایش می‌یابد ارزش‌گذاری تکاملی: منابع نایاب = بقای بیشتر ‼️مثال‌های رایج «فقط ۳ عدد باقی مانده» «ثبت‌نام تا امشب» «نسخهٔ محدود» «این فرصت شاید دیگر تکرار نشود» در همهٔ این موارد، کمیابی → فوریت → تصمیم سریع‌تر. 🍎اصل کمیابی در روان‌شناسی اجتماعی طبق پژوهش‌های رابرت چالدینی: اطلاعاتی که «ممنوع» یا «محدود» می‌شوند جذاب‌ترند افراد وقتی احساس کنند چیزی در حال حذف‌شدن است، مقاومت شناختی کمتری نشان می‌دهند 🍎اصل کمیابی در روابط انسانی دسترسی بیش‌ازحد → کاهش جذابیت مرزبندی سالم و استقلال → افزایش ارزش ادراک‌شده «همیشه در دسترس بودن» معمولاً اثر معکوس دارد ‼️نکتهٔ بالینی (مهم) اصل کمیابی می‌تواند: سازنده باشد (ایجاد انگیزه، تمرکز، تعهد) یا ناسالم شود (دستکاری، وابستگی، اضطراب، تصمیم‌های عجولانه) در کار درمانی، آگاهی مراجع از این اصل به: کاهش تصمیم‌های تکانشی تشخیص روابط دستکاری‌گر کمک می‌کند. 🍎🍎🍎 مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

مسکن بخوریم یا نه؟ دردِ درمان‌نشده—چه جسمی و چه هیجانی—می‌تواند در بدن «ماندگار» شود و پیامدهای فیزیولوژیک و روان‌شناختی ایجاد کند. ۱. درد مزمن و التهاب وقتی درد (مثلاً درد عضلانی، مفصلی یا احشایی) درمان یا پردازش نشود: سیستم عصبی در حالت هشدار باقی می‌ماند محور استرس بدن (HPA axis) فعال می‌ماند ترشح کورتیزول و سایتوکاین‌های التهابی افزایش می‌یابد ➡️ نتیجه: التهاب خفیفِ مزمن ۲. درد و اضطراب درد ماندگار: آمیگدالا را فعال‌تر می‌کند آستانه تحمل سیستم عصبی را پایین می‌آورد بدن وارد حالت «جنگ یا گریز» مزمن می‌شود ➡️ نتیجه: اضطراب، بی‌قراری، تنش عضلانی، اختلال خواب ۳. درد هیجانی هم واقعاً «بدنی» است سوگ، خشم سرکوب‌شده، ترومای حل‌نشده: در شبکه‌های عصبی مشابه درد جسمی پردازش می‌شوند می‌توانند به شکل دردهای بدنی (سوماتیزاسیون)، خستگی، دل‌درد، سردرد بروز کنند 🍎اما یک نکتهٔ مهم «نذاشتن درد بماند» به معنی: فرار از درد سرکوب احساس یا مصرف بی‌وقفه مسکن ❌ نیست 💚بلکه یعنی: دیدن، فهمیدن و پردازش کردن درد درمان پزشکیِ درد جسمی کار روان‌درمانی روی درد هیجانی تنظیم سیستم عصبی (تنفس، ذهن‌آگاهی، حرکت بدن) جمع‌بندی ✔️ دردِ رهاشده و پردازش‌نشده می‌تواند التهاب و اضطراب ایجاد یا تشدید کند ✔️ بدن درد را «نگه می‌دارد» اگر ذهن فرصت پردازش ندهد ✔️ مواجههٔ سالم با درد، نه انکار آن، مسیر شفا است مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

‼️ موبایل در تاریکی؛ تهدید پنهان برای چشم‌ها؟ شاید باورش سخت باشد، اما در چند گزارش رسمی پزشکی ثبت شده که افرادی بعد از استفاده از موبایل در تاریکی، دچار کوری موقت یک‌چشمی شده‌اند! وقتی یک چشم در تاریکی می‌ماند و چشم دیگر به نور شدید صفحه عادت می‌کند…بعد از خاموش کردن گوشی، همان چشم برای چند دقیقه «سیاهی مطلق» می‌بیند! خبر خوب؟این حالت موقتی است و آسیب دائمی ایجاد نمی‌کند. ⚠️ اما نکته‌ی مهم‌تر:وجود همین چند مورد نشان می‌دهد که استفاده‌ی اشتباه از موبایل — مخصوصاً در رختخواب و محیط کاملاً تاریک — می‌تواند سیستم بینایی را به‌طور جدی تحت فشار قرار دهد.یعنی شاید هنوز ثابت نشده «حتماً خطرناک است»، ولی عاقلانه این است که احتیاط کنیم. 🔵 نور آبی موبایل چه بلایی سر بدن می‌آورد؟مطالعات علمی نشان می‌دهند:🔹 خستگی و خشکی چشم🔹 کاهش پلک‌زدن و تاری دید موقتی🔹 اختلال در ترشح ملاتونین و به‌هم‌ریختگی خواب🔹 سردرد و استرس بیناییمنابعAlim-Marvasti et al., 2016 – New England Journal of MedicineCase Report – Transient Smartphone Blindness ("Jovial Darkness") 🍎☤⛨ روانپژوهشگران ⛨☤🍎 مطالب علمی و کاربردی #روانشناسی نسل سوم روانشناسان و مشاوران ایران #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی 09019095990 https://t.me/third_generation #روانپژوهشگران #روان_حامی #نسل_سوم

🍎 انسجام قلب❄️ .تصور کنید قلب شما نه فقط یک پمپ ساده، بلکه عضوی باشد که بتوان ضربانش را با ریتم نفس‌هایتان هماهنگ و هم‌نوا کرد و به این ترتیب سطح سلامت روحی و فیزیکی شما را بهبود بخشید.در بدن، عملکردهای تنفسی و قلبی با هم مرتبط هستند و تغییرات ضربان قلب تحت تأثیر تنفس قرار می‌گیرند. به طور دقیق‌تر، ضربان قلب در هنگام دم افزایش و در هنگام بازدم کاهش می‌یابد. این پدیده در حوزه زیست‌پزشکی «آریتمی سینوسی تنفسی» (RSA) نامیده می‌شود.دامنه آریتمی سینوسی تنفسی با تفاوت بین حداکثر ضربان قلب در هنگام دم و حداقل ضربان قلب در هنگام بازدم اندازه‌گیری می‌شود. به عنوان مثال، اگر ضربان قلب ما در هنگام دم ۸۰ ضربه در دقیقه و در هنگام بازدم ۷۰ ضربه در دقیقه باشد، دامنه آریتمی سینوسی تنفسی می‌شود ۱۰ ضربه در دقیقه.مطالعات متعدد نشان داده‌اند که دامنه بالای آریتمی سینوسی تنفسی از نظر فیزیولوژیکی و روانی مفید است و در مقابل، دامنه کاهش‌یافته آریتمی سینوسی تنفسی با اختلالات قلبی عروقی (فشار خون بالا، نارسایی مزمن قلب) و مشکلات سلامت روان (اضطراب و استرس) مرتبط است.به همین دلیل در سال‌های اخیر، استفاده از تکنیک‌های افزایش دامنه آریتمی سینوسی تنفسی (RSA) از طریق تنفس، در بین مردم محبوبیت پیدا کرده است و از آنجایی که اصطلاح «آریتمی سینوسی تنفسی» تا حدودی پیچیده است، مردم از اصطلاح «انسجام قلبی» به جای آن استفاده می‌کنند.انسجام قلب، در واقع یک تکنیک نفس کشیدن است و باعث می‌شود تنفسی آهسته و منظم داشته باشیم، ضربان قلب به‌تدریج با این ریتم تنفس هماهنگ شود و درنهایت یک الگوی سینوسی در تغییرات ضربان قلب شکل بگیرد.طرفداران این تکنیک پیشنهاد می‌کنند که تمرینات آن را بصورت روزانه و هربار به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه انجام دهیم.اما در همین شیوه آرامش‌بخشی نیز اغراق شده است و در صفحات برخی مجلات، وب‌سایت‌های برخی از درمانگران یا در برنامه‌های سلامتی که با اهداف تجاری تولید می‌شوند، وعده داده می‌شود که این تکنیک می‌تواند بیماری‌های متعددی (از افسردگی گرفته تا اعتیاد و استرس پس از سانحه) را درمان کند و حتی باعث بیدار شدن قدرت بی‌انتهای درونی شود. مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

🍎☤⛨ روانپژوهشگران ⛨☤🍎 مطالب علمی و کاربردی #روانشناسی نسل سوم روانشناسان و مشاوران ایران #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی 09019095990 https://t.me/third_generation #روانپژوهشگران #روان_حامی #نسل_سوم

مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

Emotional Fatigue یعنی خستگی عاطفی؛ حالتی از فرسودگی روانی–احساسی که فرد احساس می‌کند از نظر عاطفی «تهی» شده و دیگر انرژی برای تحمل فشارهای روانی یا ارتباطات ندارد. علائم رایج: • بی‌حسی احساسی یا بی‌تفاوتی • زودرنجی و تحریک‌پذیری • گریه‌ی بی‌دلیل یا سرکوب احساسات • احساس پوچی یا درماندگی • کاهش همدلی با دیگران • افت تمرکز و تصمیم‌گیری علل شایع: • استرس مزمن • روابط عاطفی فرساینده • مراقبت طولانی‌مدت از دیگران • فشار کاری زیاد • اضطراب و افسردگی تفاوت با افسردگی: خستگی عاطفی الزاماً افسردگی نیست؛ بیشتر شبیه فرسودگی تدریجی سیستم هیجانی است. مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

‼️برای «همدلی کردن» (Empathy) شما سه کار اصلی انجام می‌دهید: فهمیدن احساس طرف مقابل، نشان دادن اینکه او را می‌فهمید، و همراهی محترمانه بدون قضاوت. در ادامه یک راهنمای قدم‌به‌قدم و کاملاً کاربردی می‌دهم: --- 🔶 ➊ توقف و توجه کامل برای چند ثانیه «تمام حواست» را به فرد بدهید. نگاه ملایم تکان سر قطع نکردن حرف حذف حواس‌پرتی (موبایل، عجله، قضاوت) این مرحله امنیت روانی ایجاد می‌کند. --- 🔶 ➋ شنیدن فعال یعنی فقط نشنوید؛ بفهمید. چند تکنیک کاربردی: بازتاب محتوا: «می‌گی امروز خیلی تحت فشار بودی…». بازتاب احساس: «به‌نظر میاد ناراحت و کلافه‌ای…». سؤالات باز: «چی بیشتر از همه اذیتت کرد؟» این کار باعث می‌شود فرد احساس کند واقعاً دیده و شنیده شده است. --- 🔶 ➌ نام‌گذاری احساس یکی از قوی‌ترین مهارت‌های همدلی: نام بردن احساس در سطح مناسب. مثال‌ها: «فکر می‌کنم یه‌جور نگرانی پشت حرفات هست.» «احساس می‌کنم دلگیری… درسته؟» البته همیشه با پرسش پایان دهید تا تحمیل احساس نکنید. --- 🔶 ➍ تأیید تجربه (Validation) یعنی به فرد نشان دهید احساسش قابل فهم است حتی اگر با نظرش موافق نباشید. مثال‌ها: «با توجه به شرایطت، طبیعیِ که اینطور حس کنی.» «اگه جای تو بودم شاید منم همین حس رو داشتم.» Validation با «حق دادن کامل» فرق دارد؛ فقط تجربه را می‌پذیرید. --- 🔶 ➎ پرهیز از این موارد حضورتان را همدلانه می‌کند: نصیحت زودهنگام مقایسه («منم یه بار…») تحلیل‌گری بیش از حد کم‌اهمیت جلوه دادن احساس («بابا چیز مهمی نیست…») خوش‌بینی اجباری («مثبت فکر کن!») این‌ها همدلی را قطع می‌کنند. --- 🔶 ➏ همراهی حمایتی وقتی فرد تخلیه شد، بپرسید: «دوست داری کمکت کنم یا فقط گوش بدم؟» یا «الان چه چیزی بیشترین آرامش رو میده؟» این جمله‌ها مرز همدلی و راه‌حل‌دادن را مشخص می‌کنند. --- 🔶 ➐ بیان همدلانه و کوتاه چند جمله آمادهٔ حرفه‌ای: «می‌فهمم پشت این حرف‌ها یه فشار زیادی هست.» «می‌بینم که این موضوع چقدر برات مهمه.» «حق داری که گیج و ناراحت باشی.» «دارم تلاش می‌کنم واقعاً حسّتو بفهمم؛ می‌تونی بیشتر بگی؟» --- 🔶 ➑ همدلی غیرکلامی گاهی همدلی بدون حرف اتفاق می‌افتد: تماس چشمی گرم تُن صدای آرام مکث هنگام حرف‌زدن نشستن هم‌سطح رعایت حریم فیزیکی --- مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

🍎 همدلی یعنی «توانایی درک کردنِ دنیای درونیِ دیگری»؛ این‌که بتوانید احساسات، افکار و تجربه‌های فرد مقابل را از زاویۀ او ببینید، نه از دیدگاه خودتان. به زبان ساده: وقتی کسی ناراحت است، همدلی یعنی بتوانید بفهمید چرا ناراحت است و آن احساس را جدّی بگیرید، حتی اگر خودتان اگر جای او بودید ناراحت نمی‌شدید. 🍎همدلی شامل سه بخش اصلی است: ۱. همدلی شناختی این‌که بفهمیم فرد مقابل چگونه فکر می‌کند و چه چیزی در ذهنش می‌گذرد. (مثلاً: «می‌فهمم چرا این اتفاق برایت استرس‌زا بوده») ۲. همدلی عاطفی این‌که احساس او را در خود حس کنیم؛ نوعی همراهی هیجانی. (مثلاً وقتی کسی گریه می‌کند، در دل شما هم سنگینی احساسش را حس کنید) ۳. همدلی رفتاری نشان دادن فهم و همراهی از طریق کلمات یا عمل. (مثلاً: «اگر خواستی حرف بزنی، من هستم») همدلی با دلسوزی یا ترحّم فرق دارد در ترحّم، فاصله ایجاد می‌شود («بیچاره شدی»)، اما در همدلی، کنارِ فرد می‌ایستید («می‌فهمم چی می‌گذره بهت»). مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

تفکّر سیستماتیک (Systematic Thinking / Systems Thinking) #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی رویکردی است برای نگاه‌کردن به مسائل، پدیده‌ها و تصمیم‌ها به‌صورت یک «کلِ به‌هم‌پیوسته» نه مجموعه‌ای از بخش‌های جدا از هم. در این روش، شما فقط به یک عامل یا یک علت نگاه نمی‌کنید، بلکه شبکهٔ روابط، الگوها، چرخه‌ها و اثرات متقابل را در نظر می‌گیرید. 🍎تعریف رسمی تفکر سیستماتیک یعنی: 🔹 دیدن ارتباطات به‌جای بخش‌های جداگانه 🔹 تشخیص الگوهای بلندمدت به‌جای تمرکز بر رویدادهای کوتاه 🔹 در نظر گرفتن پیامدهای ثانویه و ثالثیه (اثر موجی) 🔹 تحلیل علت‌های ریشه‌ای نه فقط نشانه‌ها 🍎چرا مهم است؟ در بسیاری از مسائل روزمره، شغلی یا درمانی، مشکلِ اصلی حاصلِ ترکیب چندین عامل است. تفکر سیستماتیک کمک می‌کند: ۱. تصمیم‌های کم‌خطا بگیریم ۲. مشکلات را ریشه‌ای حل کنیم ۳. از پیامدهای ناخواسته جلوگیری کنیم ۴. الگوهای مخفی رفتار، سازمان، خانواده یا ذهن را ببینیم 🍎مولفه‌های کلیدی تفکر سیستماتیک ۱. کل‌نگری به سیستم به عنوان یک ارگانیسم واحد نگاه می‌کنیم. مثلاً در درمان: اضطراب یک “علامت” است، باید کل چرخهٔ شناختی–هیجانی–رفتاری فرد بررسی شود. ۲. ارتباطات و چرخه‌ها A روی B اثر می‌گذارد، B روی C، و C دوباره روی A (حلقهٔ بازخورد). ۳. الگوهای زمانی رفتار امروز نتیجهٔ اتفاقات و الگوهای طولانی‌مدت گذشته است. ۴. علت‌های ریشه‌ای به‌جای درمان علامت، منبع مشکل شناسایی می‌شود. ۵. پیچیدگی پذیرش اینکه سیستم‌ها چندعاملی هستند، نه تک‌عاملی. 🍎یک مثال ساده فرض کنید نوجوانی افت تحصیلی دارد. فکر خطی می‌گوید: «چون بازی می‌کند!» اما تفکر سیستماتیک بررسی می‌کند: استرس خانواده کیفیت خواب روابط همسالان سبک فرزندپروری انگیزه و عزت‌نفس اختلالات احتمالی ساختار مدرسه زمان‌بندی مطالعه و یک شبکه از عوامل ترسیم می‌شود. در روان‌شناسی و درمان تفکر سیستماتیک اساس: درمان خانواده (Family Therapy) رویکردهای سیستمی به روابط تحلیل طرحواره‌ای در شبکه روابط مدیریت مورد (Case formulation) است. در این رویکرد، مراجع نه «یک فرد جدا»، بلکه «یک فرد در بستر شبکهٔ روابط، باورها، نقش‌ها و چرخه‌ها» دیده می‌شود. مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching #هوش_هیجانی

مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching #دلبستگی

مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

#رابطه مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

ادامه... شخصیت استاکر از دیدگاه روان‌شناسی بالینی در روان‌شناسی، «استاکر» یک تیپ شخصیتی مستقل محسوب نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از رفتارهای تکرارشونده، مزاحمت‌آمیز و وسواسی است که معمولاً ریشه در اختلالات عمیق‌تر دارد. استاکینگ ممکن است به‌صورت پنهان، آشکار، آنلاین یا حضوری رخ دهد. ① تعریف بالینی استاکر فردی است که: به‌طور مکرر و ناخواسته یک فرد خاص را پیگیری، تعقیب یا نظارت می‌کند. تلاش دارد تماس، حضور یا توجه فرد را به‌صورت اجباری و غیرطبیعی به دست آورد. با وجود rejection (رد شدن) یا هشدار، رفتار خود را ادامه می‌دهد. این رفتارها معمولاً سبب آزار روانی، ترس یا اختلال در زندگی فرد مقابل می‌شود. --- ② انواع استاکر از نظر بالینی تحقیقات Forensic Psychology پنج نوع رایج را معرفی می‌کند: ۱. استاکر پس‌زده (Rejected Stalker) معمولاً پس از جدایی، طلاق یا پایان رابطه ایجاد می‌شود. رفتار ترکیبی از خشم، عشق بیمارگونه و ناتوانی در پذیرش پایان رابطه است. بیشترین میزان خطر خشونت را دارد. ۲. استاکر جویای صمیمیت (Intimacy Seeker) باور دارد که «فرد مقابل برای او ساخته شده». معمولاً نوعی توهم عاشقانه (Erotomania) دیده می‌شود. نشانه‌ها: پیام‌های طولانی، هدیه‌های بی‌دلیل، خیال‌پردازی افراطی. ۳. استاکر ناکام در اجتماعی‌بودن (Incompetent Suitor) ناتوان در برقراری رابطه سالم است. تلاش‌های خام، بی‌تناسب و تکراری برای شروع رابطه انجام می‌دهد. معمولاً خطر کم‌تری دارد، ولی آزاردهنده است. ۴. استاکر کینه‌جو (Resentful Stalker) هدفش «ایجاد ترس» است نه رابطه. معمولاً احساس می‌کند فرد مقابل به او بی‌احترامی کرده. رفتار او ریشه در خشم مزمن و احساس قربانی‌بودن دارد. ۵. استاکر شکارچی (Predatory Stalker) خطرناک‌ترین نوع. هدفش لذت جنسی، کنترل یا شکار قربانی است. معمولاً با اختلالات جنسی، ضد اجتماعی یا سادیسم همراه است. --- ③ چه اختلالاتی معمولاً پشت رفتار استاکر هستند؟ ۱. اختلال شخصیت مرزی (BPD) ترس شدید از رهاشدگی احساسات نوسانی وابستگی افراطی رفتارهای ناگهانی بعد از پایان رابطه ۲. اختلال شخصیت نمایشی (HPD) نیاز شدید به توجه برداشت اغراق‌آمیز از صمیمیت تلاش برای جلب توجه از هر طریق ۳. اختلال شخصیت خودشیفته (NPD) احساس مالکیت بر دیگران ناتوانی در پذیرش «نه» واکنش شدید به طرد یا بی‌توجهی ۴. اختلالات هذیانی (به‌ویژه Erotomanic Type) باور غلط «او مرا دوست دارد حتی اگر انکار کند» ۵. اختلالات کنترل تکانه و وسواس فکری–عملی نیاز اجباری به بررسی، نظارت و کنترل ۶. اختلال شخصیت ضد اجتماعی رفتار تعقیبی با اهداف سلطه، آسیب یا لذت --- ④ ویژگی‌های شخصیتی مشترک در استاکرها 1. وابستگی هیجانی شدید و ناسالم 2. برداشت غلط از توجه یا صمیمیت 3. ناتوانی در پذیرش پایان رابطه یا نه شنیدن 4. کنترل‌گری، حس مالکیت و حسادت شدید 5. واکنش‌های تکانه‌ای یا ناگهانی 6. تحریف شناختی مثل: «او اگر جواب نمی‌دهد یعنی خجالتی است» «اگر بروم جلوی خانه‌اش ثابت می‌شود که عاشقش هستم» 7. فاصله‌ناشناسی و فقدان مرزهای بین‌فردی 8. فانتزی‌های جبرانی برای کاستن از احساس تهی‌بودن یا حقارت --- ⑤ انگیزه‌های اصلی استاکر به‌طور معمول یکی از موارد زیر: ترس از طرد یا تنهایی نیاز بیمارگونه به تعلق و کنترل تسکین اضطراب با مشاهده و نظارت بر دیگری تثبیت هویت از طریق رابطه احساس خشم، انتقام یا جبران نیاز به قدرت، سلطه یا تحریک جنسی --- ⑥ تفاوت استاکر با رفتارهای طبیعی کنجکاوی گاهی افراد رفتارهای زیر را دارند: بررسی صفحه‌ٔ فردی در شبکه‌های اجتماعی، چک‌کردن آنلاین، یا پیگیری‌های کوتاه‌مدت. این‌ها استاکینگ نیستند مگر اینکه: مکرر، وسواسی و کنترل‌گرانه شوند فرد مقابل احساس تهدید کند شخص پس از هشدار دست نکشد عملکرد فرد به‌خاطر این رفتار مختل شود --- ⑦ درمان درمان دشوار است، چون فرد معمولاً رفتار خود را مشکل نمی‌داند. با این حال: درمان شناختی–رفتاری (CBT) طرحواره‌درمانی (شایع‌ترین: رهاشدگی، محرومیت هیجانی، شکست، استحقاق) درمان اختلالات همراه مثل هذیان یا BPD دارودرمانی برای کنترل تکانه، وسواس یا توهم در موارد خطرناک: مداخله حقوقی --- مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching

«استاکر» (Stalker) یک واژه با چند کاربرد است و بسته به زمینه، معنای متفاوتی دارد. در ادامه سه معنای اصلی آن را توضیح می‌دهم تا مشخص شود دقیقاً منظور شما کدام است: --- ۱) استاکر به‌عنوان یک اختلال یا الگوی رفتاری در روان‌شناسی به فردی گفته می‌شود که: به‌طور مکرر و ناخواسته شخصی را تعقیب می‌کند تماس‌ها، پیام‌ها یا حضورهای ناخواسته دارد به حریم خصوصی وارد می‌شود معمولاً رفتار او برای فرد مقابل آزاردهنده، تهدیدکننده یا ایجادکننده ترس است در واقع «استاکینگ» یک شکل جدی از آزار و سوءاستفاده است، نه یک ویژگی شخصیتی سالم. افراد استاکر علت‌های مختلفی دارند: وسواس عاشقانه، اختلالات شخصیت (معمولاً مرزی یا نمایشی)، حس مالکیت افراطی، یا مشکلات جدی در تنظیم هیجان. --- ۲) استاکر در فرهنگ عامه (سینما و بازی) مشهورترین نمونه، فیلم Stalker (۱۹۷۹) ساخته تارکوفسکی است. در این فیلم «استاکر» به فردی گفته می‌شود که راهنمای ورود به «منطقه» و یافتن اتاقی است که آرزوها را برآورده می‌کند. در بازی‌های ویدئویی مانند S.T.A.L.K.E.R. به شخصیت‌هایی اشاره دارد که در محیط‌های خطرناک سرگردان‌اند و اشیای ارزشمند یا اطلاعات پیدا می‌کنند. --- ۳) استاکر در شبکه‌های اجتماعی اصطلاح عامیانه برای کسی که: بی‌صدا و مخفیانه صفحه یا فعالیت آنلاین فردی را بررسی و دنبال می‌کند بدون لایک، بدون کامنت، فقط «نگاه می‌کند» این شکل، یک رفتار اجتماعی خفیف است و با نوع بیمارگون آن فرق دارد. --- مطالب علمی و کاربردی در حوزه روانشناسی #روانشناس_بالینی #طرحواره_درمانی #رفتاردرمانی_دیالکتیک #DBT #روانکاوی #پژوهشگر #روانپژوهشگر #بامن_حرف_بزن #محمدرضا_مهدوی_روانشناس_بالینی https://t.me/psycho_Coaching