-گزاف-

"Memento mori Memento vivere" «به یاد داشته باش که می‌میری؛ به یاد داشته باش که زندگی کنی.» --- یک لحظه‌ی خاصی در بودنِ بشر روی زمین وجود دارد، که برای آخرین بار آسمان را دارد. این که می‌گویم باید فهم کنی، هنگامی که سنگ لحدت را می‌گذارند برای آخرین بار است که مستقیما زیر آسمان بی‌انتها قرار داری. بعد از این، در دل خاک می‌روی و می‌پوسی و ریشه‌ی گیاهی می‌شوی. حالا چه تو را وادار می‌کند که فراموش کنی می‌میری، که اگر این را فراموش نکنی، حتما فراموش نخواهی کرد که زندگی کنی. بوسه‌ای از صورت معشوقت بدزدی، دستی بر شانه دوستت بگذاری، دقیقه‌ای بر نیمکت پارک بنشینی و با گربه‌ها احوال‌پرسی کنی، یا چنین شبی، همه‌چیز را رها کنی. راوی در ابتدای داستان می‌گوید این قصه‌ای عمیق است اما زندگی این آدم‌ها چیزی نیست جز درخششی کوتاه، درخششی بسیار بسیار کوتاه در میان میلیاردها سال عمر کهکشان. اتفاقا جیرجیرک‌ها هم هنوز بیدارند و اما جاناتان، پشه‌ی سمجی که هفته‌های آخر مهر به خانه پناه آورده بود امشب دیگر زنده نیست. و من در اثنای پاک‌سازی کاغذهای به‌دردنخور و یادداشت‌های پیش از ۱۴۰۰، خود را محظوظ و ملذوذ می‌یابم؛ لذتی از جنس خاراندن و کندن پوستِ زخمی که هنوز در کار التیام است. داریوش تبهکار در یکی از کارهایش قبل از درگیری با اعتیاد خوانده بود: آنارشیسم هم حد دارد. و من در ابتدای جزوه مکانیک سیالات پرسیده بودم: آیا واقعا آنارشیسم هم حد دارد؟ صبح ۱۹ آذر ۱۳۹۷ یادداشتی گذاشته‌ام میان توضیحات قاعده هوپیتال: گمانم بیتی با همین مفهوم در دیوان شمس بود، مولانا از عشق بی‌تاب مانده بود و نامه‌ای از شمس نمی‌آمد‌. برایش شعر شده بود که "خود نامه تو را خواند". در آن دفتر‌چه‌ی مشکی سیمی، جایی که خرج بهمن ۱۳۹۸ را با جزئیات نوشته‌ام، ناگهان در انتهای یک محاسبه آمده: توهم شیشه‌ای: شخص یقین دارد که از شیشه ساخته شده و گمان می‌کند هر آن ممکن است که بشکند... گوشه‌ی جزوه‌ی عربی که تفسیر آن شعر معروف نزار قبانی در مورد خودِ شعر است، نوشته‌ام: زخم تمام نجنگیدن‌هایم با من است. -پسوا. زیر پسوا دوبار خط کشیده‌ام و نوشته‌ام کبودی شیرجه‌های نرفته‌ی آلبر کامو. همه‌ی این‌ها و بسیاری دیگر، حلقه‌های گم‌شده‌ی زنجیری هستند که این سال‌ها مرا به هر سو که می‌خواست می‌کشاند. بی‌آنکه بدانم چرا، بی‌آنکه از نرفتن یا رفتن آن راه تردیدی به دلم بگیرم؛ در جایی بوده‌ام و به حالی دیگر زیسته‌ام. ماه پیش یک فیلم از صحبت‌های گواردیولا در رختکن دیدم که می‌گفت من از زنم طلاق گرفته‌ام؛ اما هنوز او را دوست دارم، تنها دیگر اشتیاقی به هم نداریم. و بازیکنانش را تغذیه فکری می‌کرد که باخت مهم نیست، باید با شوق و طراوت فوتبال بازی کنند. بعد ویدیو تمام می‌شود و صفحه سیاه می‌شود و چند ثانیه‌ی کوتاه خالی وجود دارد قبل از اینکه آشغال دیگری صفحه گوشی‌‌ات را پر کند، در آن چند لحظه‌ی کوتاه، اگر خوش‌شانس باشی، شهودت بهت می‌گوید برای کارهایی که می‌کنی شوقت را بیشتر کن یا اصلا کاری را بکن که شوقش را داری. بعد فکر می‌کنی بهتر است همه‌چیز را رها کنی، نه امیدی به رویایی بکاری، نه حسرتی از دیروز بداری. دیگر نه به پروانه‌ی بنفشی فکر کنی که اگر دیدی، منم، و نه دیگر به دی‌ماه پارسال؛ و تنها به خود زندگی فکر می‌کنی با همه بیهودگی و در عین حال معناچگال بودنش و البته سنگین‌تر می‌شوی و خودت را بیهوده در شب جلو می‌بری. نه، رهایش می‌کنی؟ برای لحظه‌ای، می‌فهمی که سیگارت تمام شده و باید فیلترش را در زیر سیگاری له کنی. زخم، رو به ترمیم می‌رود، دست رو به خارش. انسان، با همه‌ شکست‌هایش باز می‌خوابد، باز بیدار می‌شود، دوباره گرسنه‌اش می‌شود و در عین ناباوری باز هم با اشتها می‌بلعد. و و و... امروز هست و یک روز قرار است که نباشد. همه‌چیز همین‌گونه بی‌معنی و احتمالا غیرمنتظره تمام خواهد شد. این‌ها را می‌نویسی و بی‌حرکت می‌نشینی و به سکوت نیمه‌شب گوش می‌دهی. صدای جاروی سپور هم اینجاست. جیرجیرک‌ها دیگر ساکت شده‌اند. پرهام پوراکرامی ۱۱ آبان ۱۴۰۵ - تهران