کیهانشناسی و کوانتوم

از سوی دیگر، آنچه امروز به عنوان «سواد اینستاگرامی» شناخته می‌شود، اغلب مجموعه‌ای از اطلاعات کوتاه، ساده‌سازی‌شده و جدا از زمینه‌ی علمی است. علم معمولاً با تردید، شواهد، محدودیت‌ها و استثناها همراه است؛ اما محتوای شبکه‌های اجتماعی برای جلب مخاطب، این پیچیدگی را حذف می‌کند و نتیجه را به چند جمله‌ی قطعی تبدیل می‌کند. در این فرآیند، مفاهیم علمی تحریف می‌شوند و چیزی شکل می‌گیرد که به آن دانش زرد می‌گوییم؛ دانشی که ظاهر علمی دارد اما از روش علمی و شواهد معتبر فاصله گرفته است. مشکل زمانی جدی‌تر می‌شود که این اطلاعات ناقص، به عنوان حقیقت قطعی بازنشر شوند. بسیاری از سوءتفاهم‌های علمی، پزشکی، روان‌شناختی و حتی اجتماعی، نه از نیت بد، بلکه از انتقال اطلاعات ناقص و نادرست سرچشمه می‌گیرند. در چنین شرایطی، مرز میان «اطلاع داشتن» و «متخصص بودن» از بین می‌رود. شاید مهم‌ترین پرسش این باشد که چرا کمتر کسی می‌گوید: «نمی‌دانم» یا «در این زمینه تخصص ندارم.» پاسخ تا حدی در روان‌شناسی نهفته است. بسیاری از افراد، ندانستن را معادل ضعف، کم‌هوشی یا کاهش اعتبار اجتماعی می‌بینند. در حالی که در علم، پذیرش ناآگاهی نه نشانه‌ی ضعف، بلکه نقطه‌ی آغاز یادگیری است. پژوهشگر، پزشک، مهندس یا استاد دانشگاه، هرچه بیشتر بداند، بیشتر از مرزهای دانسته‌های خود آگاه می‌شود و راحت‌تر می‌گوید: «برای پاسخ دقیق، شواهد کافی ندارم» یا «این خارج از حوزه‌ی تخصص من است.» جامعه‌ای که همه در آن برای هر موضوعی پاسخ آماده دارند، الزاماً جامعه‌ی آگاه‌تری نیست؛ گاهی فقط جامعه‌ای است که اعتماد به نفس، جای دانش را گرفته است. بلوغ فکری از جایی آغاز می‌شود که انسان بتواند بدون احساس تهدید بگوید: «نمی‌دانم.» و این جمله، شاید علمی‌ترین و صادقانه‌ترین پاسخی باشد که یک انسان می‌تواند در بسیاری از مواقع بیان کند.