Meros Ta’lim

"ЎЗИМГА АЧИНДИМ..." Кўп қаватли уйда тураман. Мавземизга кираверишда, “Шифокорлар шахарчаси”нинг кичик бозорчаси бор. Ўзи кичик бозор бўлса-да, бирламчи эҳтиёж маҳсулотларининг бари мавжуд. Шу бозорча кираверишида 2 аёл “Пишган жўхори” сотади. “Олтин тепа” тарафдан ҳар куни 2 қоп маккажўхори олиб келиб, тирикчилик қилишади. Офтобдан қорайган, меҳнатдан дағаллашган, оғир-оғир қопларни кўтаравериб эркаклашган мунис аёллар. Уларнинг бири, ўзимизнинг жайдари, иккинчиси голланд навили жўхори сотади. Икковининг ҳам ўзига яраша мижозлари бор. Кунига 60-70 минг топмаса ҳам, ҳарна қора қозонни қайнатишга кўмак деб қўйишади... Фарзандларим маккажўхорини яхши кўришади, кунда бўлмаса ҳам 3-4 кунда бир, уйга албатта маккажўхори олиб кираман. Охирги 10 кунлар чамаси, аёлларнинг бирлари кўринмай қолдилар. Бу орада, жайдари маккажўхори сотувчи аёлдан нафақат мен, балки бошқа харидорлар ҳам олди. Аёлнинг даромади ҳам аввалги кунларга нисбатан ошгани табиий. Бугун, эски сотувчи аёл яна савдога чиқибдилар, бир четда, тирикчилик дардида, ҳорғин ўтириб савдо қиляптилар. Саломлашиб, кўришиб, опа бормисиз, фарзандларим “голланд жўхориларингиз”ни соғинди, нега кўринмай қолдингиз деб сўрадим, кулиб. Улар ҳам кулиб, эҳ ука, мени жўхорим “голланд” навли, юмшоқроқ, сал қиммат бўлса-да тез сотилади. Шеригимники жайдари, ширин бўлса ҳам сал қаттиқроқ, шунга сотилиши камроқ. Даладан қатнаймиз, қорақозон, тирикчилик... Ҳаммамизнинг дардимиз бир... Бизни уйда иккита сигир бор, сутини сотаман, жўхорини ён фермадан олиб, пишириб сотаман, болалар ейман дейди, хуллас амаллаб яшаяпмиз. Шеригимнинг тирикчилиги эса фақат шу жайдари жўхоридан, у тўй бошлаб қўйган, мен-ку 10 кун сутимни сотсам куним ўтади, унга бошқа ёрдам бера олмасам, ҳеч бўлмаса шу ёрдам бўлсин, мен йўғимда кўпроқ жўхори сотиб, кўпроқ пул топсин деб чиқмадим, унга эса мазам бўлмади, деб қўя қолдим... Ҳалолликка қурилган савдо ва иймон тўла қалбни шу аёлда кўрдим ва ўзимни сарҳисоб қилиб, ўзимга-ўзим ачиндим… Беҳзод Абдураҳмонов

Toyota компаниясининг асосчиси Сакити Тойода доимо «беш нега» қоидасидан фойдаланарди. Тушунарсиз ёки мураккаб ҳар қандай вазиятда у айнан шу усулга мурожаат қилган ва бу усул уни ҳеч қачон ярим йўлда қолдирмаган. Қоида шундай ишлайди. Масалан, сизга шуба керак бўлиб қолди. Ўзингиздан сўрайсиз: нега мен шуба хоҳлаяпман? Бу биринчи «нега». Жавоб берасиз: чунки ҳаммани ҳайратга солгим келяпти. Яхши, иккинчи «нега»: нега сиз ҳаммани ҳайратга солгингиз келяпти? Жавоб: чунки менга эътибор қаратишларини истайман. Учинчи «нега»: нега сизга эътибор керак? Жавоб: чунки ўзимни ишончсиз ҳис қиламан. Тўртинчи «нега»: нега сиз ўзингизни ишончсиз ҳис қиласиз? Жавоб: чунки ҳали-ҳамон ўзимни кўрсата олмадим, бир жойда туриб қолгандекман. Бешинчи «нега»: нега сиз ўзингизни кўрсата олмаяпсиз? Жавоб: чунки мен ўзим ёқтирмайдиган иш билан шуғулланаман. Энди айтинг-чи, бу ерда шубанинг нима алоқаси бор? Сакити Тойода шуни ўргатганки, бешинчи «нега»га берилган жавобда аслий сабаб яширин бўлади — у биринчи қарашда кўринмайди. Бешинчи «чунки» яширин нарсани ёруғликка олиб чиқади. Агар хоҳласангиз, бешинчи «чунки» — бу сизнинг ҳақиқий ўзингиздир. Бу усул инсоннинг аслида нимани яшираётганини, ўзидан ҳам тан олишга қўрқадиган қўрқувларини, нимани чиндан хоҳлашини ва нималар аслида шунчаки ялтироқ безак эканини аниқлаш учун жуда самарали усулдир. ©️ Сарвар Раҳимий

«Барчаси фоний» (All Is Vanity) — 1892 йилда америкалик иллюстратор Чарльз Аллан Гилберт томонидан чизилган расм. Асарнинг моҳияти — аёл гўзаллигининг фонийлиги, ҳаётнинг ўткинчилиги ва ўлимнинг муқаррарлиги ҳақида. Расмда «икки қиёфали образ» қўлланган: - яқиндан қаралганда ойнага қараб, ўзини томоша қилаётган аёл манзараси; - масофадан қаралганда эса бу манзара инсон бош суягини эслатади. https://t.me/rahimiyplus

Нодир ривоятлар 📜«Занбурия масаласи» ҳақида эшитганмисиз? «Занбурия масаласи» (Ари масаласи) — араб тили грамматикаси (наҳв) тарихидаги энг машҳур мунозара ҳисобланади. Бу баҳс икки буюк имом: Басра мактаби пешвоси Сибавайҳ ва Куфа мактаби етакчиси Кисоий ўртасида бўлиб ўтган. Тарихий учрашув Сибавайҳ ёш бўлишига қарамай, ўз даврининг наҳв илми афсонаси эди. У машҳур олим, аруз илми асосчиси Халил ибн Аҳмад Фароҳидийнинг шогирди бўлган. Сибавайҳ бир эҳтиёж ёки молиявий қийинчилик сабабли Басрадан Бағдодга йўл олади. У ерда Ҳорун Рашиднинг вазири Яҳё Бармакий уни иззат-икром билан кутиб олади. Кўп ўтмай, Сибавайҳга Куфа мактаби етакчиси Кисоий билан илмий баҳс (мунозара) ўтказиш таклиф қилинади. «Занбурия масаласи» мавзусида баҳс Мунозаранинг энг муҳим нуқтаси Кисоий томонидан берилган савол бўлди. У Сибавайҳдан қуйидаги гапнинг охири қандай тугашини сўради: «كنت أظن أن العقربَ أشد لسعة من الزنبور فإذا هو هي أم فإذا هو إياها؟» «Мен чаённинг чақиши занбур (ари)никидан кучлироқ деб ўйлардим, қарасам, у (чаён) бу (ари) экан» Сибавайҳ: "Тўғри шакли «Фа иза ҳува ҳия» (فإذا هو هي), яъни охирги сўз бош келишикда бўлиши керак, тушум келишигида бўлиши мумкин эмас", деди. Кисоий: "Йўқ, сен адашдинг, араблар уни тушум келишигида ҳам айтади, яъни «Фа иза ҳува ийяҳа» (فإذا هو إياها) дейиш ҳам тўғри", дейди. Баҳс узоқ давом этади. Сибавайҳ ўз фикрини кучли далиллар билан исботлаб беради. Шунда Кисоий масалани ҳал қилиш учун тили бузилмаган, соф араб тилида сўзлашувчи саҳро араблари - аъробийларни чақиришни таклиф қилади. Ҳакамлик ва адолатсизлик Ривоятларга кўра, сарой мулозимлари аъробийларни Кисоий фойдасига гувоҳлик беришга кўндиришади. Аъробийлар келгач, Кисоийнинг гапини маъқуллашади. Сибавайҳ улардан гапни талаффуз қилиб беришни сўраганда, улар гапни айтишдан қочишади (чунки табиий тиллари нотўғри шаклни айтишга йўл қўймас эди), фақатгина «Кисоий ҳақ» деб ишора қилишади. Бу эса Сибавайҳнинг аслида ҳақ эканлигига ишора эди. Якун Сибавайҳ бу воқеадан, айниқса адолатсизликдан қаттиқ тушкунликка тушади. У саройни маҳзун ҳолда тарк этади ва кўп ўтмай вафот этади. Айтишларича, унинг ўлимига шу мунозарадан кейинги қалбидаги ғам-ғусса сабаб бўлган. 📝Изоҳ: Бу воқеа Сибавайҳга жуда қаттиқ ботади. У ўзининг илмий ҳақиқати инкор этилганидан қаттиқ хафа бўлиб, Бағдодни тарк этади ва кўп ўтмай (тахминан 32 ёшида) вафот этади. @arabicuz iOS | Android Instagram | Facebook | Twitter | Tiktok | Youtube

Hasan Basriy rohimahulloh miskinlarning yonidan o'tib qolsa shunday der edi: Bular xatolar (gunohlar) dastro'molidir. Ya'ni, yuzimiz kir, chang bo'lganda dastro'mol bilan uni artib tozalaganimiz kabi, gunoh qilganda miskinlarga sadaqa qilib ularni o'chirishimiz mumkin.

“Respekt!”: bu soʻz qayerdan paydo boʻldi? Bugun yoshlar nutqida, ijtimoiy tarmoq izohlarida respekt soʻziga koʻp duch kelamiz. Koʻpchilik uni ingliz tilidan (respect – hurmat) yaqinda kirib kelgan deb oʻylaydi. U bizga ruschadan oʻzlashgani aniq. Chunki avtorga respekt kabi iboralar aynan rus tilidagi soʻzlashuv qoliplaridir. Qizigʻi, bu soʻz ruschaga 300 yil oldin oʻzlashgan. 📜 Tarixga nazar XVIII asrda, Pyotr I islohotlari davrida bu soʻz rus tiliga kirib kelgan. Oʻsha paytda u “reshpekt” (решпект) shaklida ham talaffuz qilingan. Nega “sh” tovushi bilan? Chunki u oʻsha paytda inglizchadan emas, nemis tilidan (respekt) oʻzlashgan edi. Nemislar “s” harfini “p” va “t” undoshlaridan oldin “sh” deb talaffuz qiladi. Vaqt oʻtib bu soʻz eskirib, isteʼmoldan chiqib ketgan. Faqat uning респектабельный shakligina saqlanib qoldi. Bu soʻz obroʻli, basavlat, ishonchli degan maʼnolarni anglatadi. 🔁 Ikkinchi hayot XXI asrga kelib, internet sabab bu soʻz yana “tirildi”. Bu safar u inglizchadan zamonaviy sleng sifatida qaytib keldi. Bugun u “hurmat” yoki obroʻni emas, eʼtirof va qoʻllab-quvvatlash maʼnolarini bildiradi. 🇺🇿 Oʻzbekchasi qanday boʻladi? Toʻgʻri, respekt qisqa va jarangdor eshitilishi mumkin. Lekin ona tilimizda uning oʻrnini bosadigan va undan-da chiroyli soʻzlarimiz bor: 🔹 Qoyil! / Gap yoʻq! (Hayrat va maʼqullash uchun). 🔹 Omadini bersin! / Omad! (Qoʻllab-quvvatlash uchun. Masalan, “Avtorga respekt” deyilganda koʻpincha shu narsa tushuniladi). 🔹 Baraka toping! / Yashang! (Minnatdorlik va olqish uchun).

Respekt – internet slengi, qolip soʻz. Balki, koʻpchilikka qulaydir. Lekin his-tuygʻuni ifodalashda oʻzimizning “Qoyil!”, “Omadingizni bersin!” kabi iboralarimiz ancha samimiyroq jaranglaydi.

@oriftolib | Boshqa sahifalarimiz

​Arablar zakovati: "Bu ishda bir gap bor..." ​Arab tilida biror shubhali yoki tagida yashirin niyati bor vaziyatlarga nisbatan: "الموضوع في إنّ" (Bu ishda "Inna" bor) degan ibora ishlatiladi. Xo‘sh, bu "إنّ" ning tarixi qanday? ​Halab shahrida Ali ibn Munqiz ismli o‘ta aqlli va jasur amir bo‘lgan. U podshoh Mahmud ibn Mirdosning noibi edi. Kunlarning birida podshoh bilan amir o‘rtasida kelishmovchilik chiqadi va podshoh uni o‘ldirmoqchi ekanini sezgan amir darhol Halabdan Damashqqa qochib ketadi. ​Podshoh o‘z kotibiga: "Amir Ali ibn Munqizga maktub yoz, uni tinchlantirib, xavfsizligiga ishontir va Halabga qaytishga chaqir", deb buyuradi. ​Qadimda podshohlar eng aqlli va bilimdon kishilarnigina kotiblikka tayinlashgan. Chunki kotib podshohga yuboriladigan maktublarga mahorat bilan javob yozishi, podshoh vafot etsa, hatto uning o‘rnini egallashi ham mumkin bo‘lgan. ​Kotib podshohning amirni aldab chaqirib keyin uni o'ldirib yuborish niyati borligini sezadi. Shuning uchun u amirga juda oddiy maktub yozadi, biroq maktub so‘ngida ataylab imlo xatosiga yo‘l qo‘yadi: إنّ شاء الله ​— (aslida "In shaa Alloh" deb yozilishi va "n" harfi tashdidsiz bo‘lishi kerak edi). ​Amir maktubni o‘qigach, kotibdek bilimli insonning bunday xatoga yo‘l qo‘yganidan ajablanadi. Kotibning mahoratini bilgani uchun, bu xato bejiz emasligini va u bir narsadan ogohlantirayotganini tushunadi. U tashdidli "Inna" (Albatta) so‘zi ustida o‘ylanib, Qur’onning quyidagi oyatini eslaydi: ​"إنّ الملأ يأتمرون بك ليقتلوك " "Albatta, a’yonlar seni o‘ldirish uchun til biriktirmoqdalar." (Qasos-20) ​Amir darhol podshohga minnatdorchilik va sodiqlik izhor etilgan oddiy javob xatini yozadi, lekin u ham maktub oxiriga quyidagi jumlani qo‘shadi: "أنّا الخادم المقرّ بالإنعام" "Men ne’matlaringizni e’tirof etuvchi xizmatkoringizman" ​U ham "أنا" so‘zidagi "ن" harfini ataylab tashdid bilan yozadi. Kotib javobni o‘qigach, amir uning ogohlantirishini tushunganini va Qur’onning boshqa bir oyati bilan javob qaytarganini anglaydi: ​"إنّا لن ندخلها ما داموا فيها" "Modomiki, ular u yerda ekanlar, biz u yerga aslo kirmaymiz!" (Moida-24) ​Xulosa ​Amir podshohning tuzog‘iga tushmadi va Halabga qaytmadi. O‘sha hodisadan beri, agar biror ishda shubha yoki yashirin ma’no bo‘lsa, odamlar: "Bu ishda 'Inna' bor!" deyishadi.

Sefr baholarini ham shunga o'xshatdim 😁 Shunchaki tilni seving, filmlar ko‘ring, kitoblar o‘qing va bilimingizni oshiring (bog‘ yarating). Shunda CEFR ballari o‘zi sizni izlab keladi. Mobodo kemasayam farqi yo'q 😁

Kishi aybing desa dam urmag'ilkim, ul erur ko'zgu, Chu ko'zgu tiyra* bo'ldi , o'zga aybing zohir aylarmu? ____ *qora; aks, teskari Nasriy bayoni: Kimdir aybingni aytsa unga jahl qilma. Agar ko'zgu qora bo'sa undan o'zga kim aybingni ko'rsatadi? Agar "tiyra" so'zining "aks, teskari" ma'nosi olinsa: Agar ko'zgu teskari (qora tomoni) bo'lsa undan o'zga kim aybingni zohir aylaydi? Ya'ni, aybingni aytgan kimsaga jahl qilsang, u teskari o'girilib oladi va sening aybingni boshqa ko'rsatmaydi. Agar "tiyra" so'zini "xira" deb tushunsak, gar ko'zgu xira bo'lsa kim aybingni ko'rsatadi boladi. Ya'ni, agar ko'zguga borib dam ursangiz (pishqirsangiz), u xira bo'lib qoladi. Keyin aybingizni ko'rolmaysiz.

Hurmatli talabalar! Sarf fanidan guruh yig'yapmiz. Ikkita kitobdan biridan o'tishimiz mumkin: 1. Janohut tolib (o'zbekcha) 2. Tasrifu Izziy (arabcha) Darslar online tarzda bo'ladi. Vaqtini o'zaro kelishib qo'yamiz. Qiziqqanlar murojaat qilishi mumkin

adabiyot. tashbeh san'ati

Bugun 21:00 da in shaa Alloh dars qo'yamiz. Vaqti borlar qatnashishi mumkin.

🎓Араб тили рақамларда Араб тилида 28 та ҳарф бор Араб тили луғати 12.300.000 такрорсиз сўзга эга Араб тилида 13 лаҳжа/шевада сўзлашилади Араб тилида арслон 500 ном билан аталади Араб тилида туянинг 5.000 дан ортиқ номи бор Араб тили БМТнинг 6 расмий тилидан бири Араб тилида 422.000.000 инсонлар сўзлашади. Инглиз тилида 25.000га яқин келиб чиқиши арабча сўзлар мавжуд. Изоҳ: Араб лаҳжалари ичида Миср шеваси энг машҳури. Бу шевада 55 миллиондан ортиқ киши сўзлашади. Бундан ташқари марокаш, тунис, лубнон, сурий, Форс кўрфази давлатлари шеваси ва ироқ шевалари тарқалган. Араб тилининг уч хил шакли мавжуд: 1. Замонавий араб тили стандарти (MSA 2) 2. Мумтоз, классик араб тили/ Қуръон тили 3. Сўзлашув араб тили