محمد پورعبداله

📮 نامه‌ای از رشت به یزد | ۱۰۳ سال پیش پاکتی پستی مربوط به سال ۱۳۰۱ شمسی، دوره‌ی قاجار، با تمبرهای یک‌شاهی احمدشاهی. در ابتدا با مُهر "کرایه دریافت شد" آماده ارسال بوده، ولی بعدن با چسباندن تمبر، آن مُهر بی‌اعتبار شده و رویش خط کشیده‌اند، نشانه‌ای کوچک اما گویا از دقت و روند اداری پست آن سال‌ها. فرستنده، میرزا غلامعلی دانیال‌زاده (دانیال‌اُف)، از تاجران شهر رشت، که برای مکاتباتش هم پاکت و هم سربرگ اختصاصی داشته، این‌ها جزئیاتیه که ارزش چنین اسنادی رو برای مطالعه‌ی مناسبات تجاری اون دوران دوچندان می‌کنه. نامه‌ی داخل پاکت هم سالم مانده، با نثری صریح و دقیق، نماینده‌ای از سبک مکاتبات رسمی در اوایل قرن چهاردهم هجری. از این پاکت‌ها که روزگاری معمولی و روزمره بودن، امروز فقط تعداد اندکی باقی مونده، اسنادی که به زندگی، روابط و تجارت روزگار خودشون شهادت می‌دن. — 📷 تصاویر: پشت و روی پاکت + متن نامه 🗓 تاریخ ارسال: ۲۳ ربیع‌الثانی ۱۳۴۱ ق / ۲۱ آذر ۱۳۰۱ ش @mohammadpourabdollah

اما همه‌ی ارزش این کارت در جزئیات فنی و مهرها نیست؛ این‌جا، یکی از کارکنان سفارت فرانسه در رشت ـ شاید خودِ معاون(جِنی) ـ برای خانواده‌اش نوشته(اُوژن)؛ نه فقط یک کارت تصویری، که یک روایت شخصی از رشت. ترجمه‌ی متن پشت کارت: اوژن عزیزم اینجا کوچک است، ولی دل‌مهربانی زیاد است. نمی‌خواهیم سیزدهم ژوئیه را (روز قبل از روز ملی فرانسه) بدون تبادل آرزوهای صمیمانه پشت سر بگذاریم. فکر می‌کنم حالتان خوب است، ولی شما تنبل‌ها خیلی کم برای ما می‌نویسید! بجنبید! یک تکانی بخورید و از خودتان خبری بدهید. اینجا همه کم و بیش سلامتند، فقط گابریل خیلی روبه‌راه نیست و هوا هم گرم است. سلام‌های گرم از طرف همه‌ی ما، جِنی این ویدئو که در اردیبهشت ۱۴۰۰ برای صفحه اینستاگرام کافه‌موزه‌رشت ساخته و منتشر شد با همراهی عادله دوزنده (کپی رایتر و گوینده) و همایون محمودی(تصویربردار و تدوین) از تیم مِه‌مدیا ،هم مسیر های هفت ساله ام در تولید محتوای کافه انجام شد. @mohammadpourabdollah

دعوت به تماشای گوشه‌ای از تیر ۱۲۸۸ شمسی_۱۱۶ سال پیش کارت‌پستالی با تصویر ساختمان کنسولگری فرانسه در رشت؛ ارسال شده از رشت به فرانسه با تمبر ۶ شاهی محمدعلی‌شاهی، دو مُهر پستی رشت، و یک مُهر فوق‌العاده کمیاب: مُهر معاون کنسولگری فرانسه در رشت ـ با طرحی شبیه به مجسمه آزادی. @mohammadpourabdollah

تعهد نامه ورود به جمعیت حزب عامیون ایران که پسر شیخ فضل الله نوری آن را امضاء کرده است. ضیاء الدین نوری کیا. تاریخ آن 14 تیرماه 1305 خورشیدی است. از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران https://t.me/UT_Central_Library

دسترسی پژوهشگران به اسناد تاریخی کاخ گلستان امکان‌پذیر شد مدیر مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان از آغاز دسترسی پژوهشگران به اسناد تاریخی کاخ گلستان در سامانه جام خبر داد و گفت: لینک پرتال کاتالوگ آنلاین این سامانه به وب‌سایت رسمی کاخ گلستان اضافه شده است و پژوهشگران از این پس می‌توانند به اطلاعات اسناد دسترسی پیدا کنند. www.chtn.ir/x4bBZ

شرحی از غلامحسین نویدی کسمایی در کتاب روزنامه جنگل به کوشش : هادی میرزانژاد نشر فرهنگ ایلیا_چاپ نخست ۱۳۹۷ @mohammadpourabdollah

نامه و کارت پستالی از غلامحسین نویدی کسمایی مدیر مسئول روزنامه جنگل با امضا و دستخطش به عمدة التجار محمد خیریه در سال های ۱۳۱۰ و ۱۳۱۲ خورشیدی @mohammadpourabdollah

برگ عضویت محمد خیریه در حزب جنگل حزب جنگل گیلان (اجتماعیون) در سال ۱۳۲۴ توسط میرصالح مظفرزاده به همراه میراحمد مدنی، اسماعیل‌خان جنگلی (خواهرزاده میرزا کوچک‌خان) و حسن مهری در ایران پایه‌گذاری شد. این حزب چپ گرا بعد از تأسیس به عضویت در جبهه موتلف احزاب آزادی‌خواه درآمد و تدریجاً فعالیت آن پایان یافت. @mohammadpourabdollah

دو برگ سند از باشگاه «بولوار بندر پهلوی» | سال ۱۳۲۴ از مجموعه شخصی این دو قبض، مربوط به باشگاهی به نام «باشگاه بولوار بندر پهلوی» است که تا امروز اطلاعات دقیقی از آن در دست نیست. شاید در کتاب تاریخ انزلی (عزیز طویلی) اشاره‌ای به آن شده باشد، اما دسترسی به آن ندارم. نام «محمد خیریه» (عمده‌التجار) روی قبض‌ها دیده می‌شود، نشانه‌ای از آن‌که این باشگاه محل رفت‌وآمد نخبگان و تجار بوده. با توجه به تاریخ (۱۳۲۴)، این باشگاه نمی‌تواند وابسته به تشکل‌هایی مانند لاینز باشد (لاینز از ۱۳۳۶ وارد ایران شد). به‌نظر می‌رسد باشگاهی با کارکرد فرهنگی-اجتماعی یا محفلی خاص بوده، نه صرفن ورزشی. اگر اطلاعاتی درباره این باشگاه یا موقعیت آن دارید، لطفن با من هم به اشتراک بگذارید. @mohammadpourabdollah

سندی از هنرستان ملی باله ایران - دهه ۴۰ شمسی در روزگاری نه‌چندان دور، باله هم جزئی از هنرهای رسمی و آکادمیک این کشور بود. این رسید شهریه مربوط به آذر ۱۳۴۵، گواهی‌ست از دورانی که آموزش هنر، جایگاهی جدی و محترم داشت. ۲۴۰۰ ریال برای یک سال تحصیلی؛ ساده، اما پرمعنا! @mohammadpourabdollah

امروز، این آثار در آرشیوهای بین‌المللی چون: کتابخانه بریتانیا (British Library) موزه یادبود هولوکاست ایالات متحده (USHMM) آرشیو دانشگاه اکستر (Exeter University) نگهداری می‌شوند. با افتخار چهار نسخه از این مجموعه پنج‌تایی، در مجموعه شخصی ام موجود هستند. هرچند فایل‌های دیجیتال این آثار در برخی منابع موجود است، اما نسخه ی چاپ‌شده ی اصلِ زمان جنگ، به‌تنهایی یک سند تاریخی منحصربه‌فرد است،با ویژگی‌هایی چون کاغذ، رنگ، جوهر و بافت دوران خودش. این نسخه‌ها امروز نه‌فقط تصویر، که شی موزه‌ای به‌شمار می‌روند،زنده، لمس‌پذیر، و قابل روایت. هم‌زمان با بزرگداشت فردوسی، این پوسترها یادآورن که چطور روایت‌های اسطوره‌ای ما، حتی در میانه‌ی یکی از بزرگ‌ترین جنگ‌های تاریخ، الهام‌بخش مبارزه و بیداری بودن. جایی که ادبیات، تصویر و تاریخ دست‌به‌دست هم دادن تا صدایی تازه شکل بگیره. با مهر، محمد پورعبداله کافه‌موزه رشت #شاهنامه #فردوسی #هیتلر #جنگ_جهانی_دوم #ارباب_کیخسرو_شاهرخ #موزه #کافه_موزه_رشت @mohammadpourabdollah

وقتی هیتلر، ضحاک شد... و کاوه آهنگر، این‌بار نه در شاهنامه ، بلکه وسط جنگ جهانی دوم ظاهر شد. در آستانه ۲۵ اردیبهشت، روز بزرگداشت فردوسی، با افتخار از چهار پوستر نایاب و تاریخی رونمایی می‌کنم، پوسترهایی که در سال ۱۹۴۳، به سفارش وزارت اطلاعات بریتانیا و در قالب یک کمپین پروپاگاندای فرهنگی برای مخاطب ایرانی طراحی و منتشر شدند. این مجموعه که از داستان ضحاک و کاوه آهنگر شاهنامه الهام گرفته، هیتلر را در نقش ضحاک، موسولینی و توجو را به‌جای مارهای دوش او، و گوبلز (وزیر تبلیغات نازی) را به‌عنوان اهریمن تصویر می‌کند. در این پوسترها، کاوه به‌عنوان نماد مقاومت، پرچم آزادی را در برابر ظلم می‌کشد. نقش مهمی نیز بر عهده‌ی پسر ارباب کیخسرو شاهرخ بود،گوینده وقت بخش فارسی رادیو بی‌بی‌سی—که صدای او روایتگر پیام‌های این پروژه برای شنوندگان ایرانی بود. این پوسترها نه تنها بخشی از تاریخ گرافیک و تبلیغات جنگی‌اند، بلکه بازتابی از مقابله با نفوذ آلمان نازی در دوره پهلوی اول نیز به‌شمار می‌روند،دورانی که روابط تهران و برلین، در حال گسترش بود و بریتانیا در تلاش بود افکار عمومی ایرانیان را از آن نفوذ دور کند. @mohammadpourabdollah

انجمن مهرورزان گیل با همکاری پژوهشکده گیلان شناسی دانشگاه گیلان برگزار می‌کند: موضوع سخنرانی: پژوهش رشت سخنران: مهندس روبرت واهانیان تاریخ : پنج‌شنبه ۱خرداد ساعت ۱۷ محل برگزاری: رشت سلیمان داراب تالار اجتماعات پژوهشکده گيلان شناسی دانشگاه گیلان

نشست علمی «نقش دکتر حشمت در رهبری نهضت جنگل» با حضور فتح‌الله کشاورز و مهدی کاسی دبیری نشست: علی امیری زمان: دوشنبه ۲۲ اردیبهشت، ساعت ۱۶:۳۰ مکان: پژوهشکده گیلان‌شناسی بررسی نقش یکی از چهره‌های تأثیرگذار نهضت جنگل در یک گفت‌وگوی پژوهشی.

هر اعلان، تنها یک آگهی نیست،گاهی سندی‌ست از جدال‌های خاموش و صداهای نشنیده. این برگ چاپی ساده، حدود ۸۰ سال پیش به عنوان ضمیمه‌ای بر روزنامه بدرمُنیر در رشت منتشر شد،اعلامیه‌ای در حمایت از حاجی شیخعلی علم‌الهدی و حاج شیخ باقر رسولی، دو چهره‌ای که در انتخابات مجلس پانزدهم،سال ۱۳۲۶ شکست خوردند. اما تاریخ فراموش نمی‌کند: همین رسولی، در ۱۳۰۵ در کنار مردم رشت، علیه تحمیل و تحقیرِ فرمانده لشکر شمال، "فضل الله زاهدی" ایستاد. این سند، هدیه‌ای بود از دوستی عزیز، آقا رضا نوزاد، که مجموعه اعلان‌هایم را غنی‌تر کرد. در روز بزرگداشت اسناد ملی و میراث مکتوب، به یاد می‌آورم که گاهی یک برگ کوچک، از هزار روایت بلندتر است. هر سند، تنها یک شی نیست یک روایت است، یک صدا، یک خاطره ماندگار. در مجموعه‌های شخصی و موزه‌ها، اسنادی هست که نه فقط برای نگاه کردن، بلکه برای اندیشیدن‌اند. به آنچه در قفسه‌ها و گنجینه‌ها داریم، با نگاهی دیگر نگاه کنیم. @mohammadpourabdollah

"خلیج فارس" را نمی‌توان پاک کرد. حتی اگر سیاستمداری، با یک امضا یا توییت، بخواهد تاریخ را تحریف کند. در سال ۱۹۴۲، ارتش ایالات متحده به‌منظور پشتیبانی لُجستیکی از شوروی در جنگ جهانی دوم، واحدی با نام رسمی Persian Gulf Command در #ایران تأسیس کرد. این واحد در برخی شهرهای ایران از جمله #اصفهان فعال بود. این کارت‌پستال، که در دسامبر ۱۹۴۴ توسط یکی از پرستاران صلیب سرخ ارتش آمریکا ارسال شده، تصویری است زنده از میدان نقش جهان و در پشت آن، آرم رسمی فرماندهی خلیج فارس درج شده است،مدرکی مستند از رسمیت جهانی نام Persian Gulf، حتا در اسناد نظامی ایالات متحده. امروز، در روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر (۸ مه)، به احترام حقیقت تاریخی و ارزش‌های انسان‌دوستانه، به یاد می‌آوریم که نام‌ها و میراث‌ها را نمی‌توان با سیاست تحریف کرد. این کارت، در حال حاضر در مجموعه شخصی ام نگهداری می‌شود، یادگار زمانی که حتا امضای نظامی‌ترین قدرت جهان، مهر تأییدی بود بر آن‌چه همیشه بوده: خلیج همیشه فارس. @mohammadpourabdollah

دسترسی به ابتدای کانال

صدای نیلوفر دریا، از دل صفحه‌ای که روزی هدیه‌ی تبلیغاتی "روغن نباتی قو" بود… آرتوش می‌خوانَد، و گرامافون زمزمه می‌کند… طرف دیگرش افسانه‌ی قو، با همان لحن آشنای آرتوش. برشی از خاطره، پخش‌شده از آرشیو شخصی متن ترانهٔ "نیلوفر دریا" با صدای آرتوش، شعر از پرویز وکیلی و آهنگ از پرویز مقصدی: ای خوش آن صبحدم که پیراهنش نرم و لغزان برون شود ز تنش می‌خزد همچو قو به برکه‌ی آب برکه صد بوسه گیرد از بدنش گردنش سیم‌گون و شورافزا موج‌انگیز و نور پاشیده مرمر ساق‌های پایش را دستِ مهتاب تراشیده گیسوانش به روی شانه‌‌ی آب چون نیلوفر پراکنده سینه‌ی پُر کرشمه‌اش چون قو ز سپیده‌دم آکنده به سپیدی فسانه‌ای، گویی یاس خوش‌بویی ای بهشتِ شکوفه‌پرورم، تو مگر اویی؟ ای عشق، ای فسانه‌ی من، جادوی آرزو بگشا دل او را با این کلید او این ترانه از آثار برجسته موسیقی پاپ ایران در دهه ۱۳۴۰ به شمار می آید. @mohammadpourabdollah