فکر و فرم

💵 نظریه طبقه مرفه جامعه‌شناسی به نام وبلن نظریه‌ای داره که بهش میگن تئوری طبقه مرفه. میگه که:

«انسان‌ها همیشه کالاها و فعالیت‌ها رو صرفاً برای فایده مستقیمشون انتخاب نمی‌کنند؛ در جامعه طبقاتی، مصرف و حتی نحوه گذراندن زمان می‌تونه وسیله‌ای برای نمایش ثروت، تمایز اجتماعی و کسب منزلت باشه.»

📌به زبان ساده: چیزهای گرون می‌خرن که بگن ما می‌توانیم بخریم. ✍️امروزه بسیاری از پدیده‌های بعضاً تهوع آوری 🤢که در اینستاگرام می‌بینیم با این نظریه قابل تبیین هستند. ✍️در شبکه‌های اجتماعی، وقتی کسی کالایی می‌خره یا چیزی مصرف می‌کنه، صرفاً مصرف کردنش براش کافی نیست، بلکه باید مشاهده هم بشه. یعنی طرف می‌ره رستوران گرون قیمت، اما رفتن به رستوران راضیش نمی‌کنه بلکه باید دوتا عکس هم ازش استوری کنه تا یک واکنش اجتماعی دریافت کنه. 🚨قابل مشاهده بودن مصرف اهمیت داره. 🚧توجه کنید که وبلن این نظریه رو حدود ۱۰۰ سال پیش مطرح کرده. یعنی زمانی که نه شبکه اجتماعی‌ای بود نه اینترنتی. اون زمان اگر کسی میخواست ثروت خودش رو به رخ بکشه در دنیای واقعی باید توسط دیگران دیده می‌شد. یعنی هم محدوده اثر کوچک‌تر بود و هم ثروت واقعاً باید وجود می‌داشت. ✍️اما امروزه، محدوده اثر نامحدوده. یعنی یه استوری یا ریلز می‌تونه به کل ایران و جهان نمایش داده باشه. از اونطرف، حتی لازم نیست ثروت واقعی باشه. چون امکان بررسیش وجود نداره. پس شبکه اجتماعی تبدیل میشه به یک ویترین منزلت. نکته جالبتر اینه که قدیم‌ها مردم فقط ثروت یکی رو میدیدن و به به و چه چه میکردن. امروزه لایک و کامنت همون اثر رو داره. اما لایک قابل اندازه‌گیریه. به همین دلیل فضا رقابتی می‌شه. اینفلوئنسرها برای دریافت تایید اجتماعی یا همون لایک بیشتر روز به روز باید پز بیشتری بدن. در نهایت این اتفاق میفته:

« هرچی بیشتر برای نمایش سبک زندگی به دیگران تلاش کنیم، خود زندگی به پروژه‌ای برای نمایش تبدیل میشه.»

به همین دلیله که در اینستاگرام نباید کوچکترین اهمیتی به آنچه می‌بینید بدید. احتمال بسیار بالایی وجود داره که تمام آنچه نمایش داده میشه صرفا ویترینی زیبا از یک زندگی پنچر باشه. 🔭چیزی که در اینستاگرام می‌بینید واقعیت نیست، نمایشی از واقعیته. بین این دوتا زمین تا آسمون تفاوت هست. 📚بعداً خواهم گفت چرا حتی چیزهای ساده‌ای هم که می‌بینید میتونه غیرواقعی باشه. حتی اگر هیچ چیز عجیب یا گرونی نباشه.