5 365
Subscribers
No data24 hours
No data7 days
+19330 days
Data loading in progress...
Similar Channels
Tags Cloud
No data
Any problems? Please refresh the page or contact our support manager.
Incoming and Outgoing Mentions
---
---
---
---
---
---
Attracting Subscribers
November '24
November '24
+364
in 6 channels
October '24
+440
in 9 channels
Get PRO
September '24
+377
in 7 channels
Get PRO
August '24
+258
in 8 channels
Get PRO
July '24
+176
in 4 channels
Get PRO
June '24
+223
in 14 channels
Get PRO
May '24
+535
in 14 channels
Get PRO
April '24
+275
in 5 channels
Get PRO
March '24
+957
in 9 channels
Get PRO
February '24
+469
in 8 channels
Get PRO
January '24
+857
in 5 channels
Get PRO
December '23
+318
in 10 channels
Get PRO
November '23
+265
in 8 channels
Get PRO
October '23
+402
in 10 channels
Get PRO
September '23
+772
in 0 channels
| Date | Subscriber Growth | Mentions | Channels | |
| 28 November | +5 | |||
| 27 November | +6 | |||
| 26 November | +13 | |||
| 25 November | +9 | |||
| 24 November | +13 | |||
| 23 November | +40 | |||
| 22 November | +12 | |||
| 21 November | +13 | |||
| 20 November | +15 | |||
| 19 November | +13 | |||
| 18 November | +11 | |||
| 17 November | +10 | |||
| 16 November | +12 | |||
| 15 November | +15 | |||
| 14 November | +10 | |||
| 13 November | +8 | |||
| 12 November | +14 | |||
| 11 November | +16 | |||
| 10 November | +12 | |||
| 09 November | +10 | |||
| 08 November | +13 | |||
| 07 November | +9 | |||
| 06 November | +17 | |||
| 05 November | +25 | |||
| 04 November | +9 | |||
| 03 November | +10 | |||
| 02 November | +14 | |||
| 01 November | +10 |
Channel Posts
#якун
Аудитор канали фаолиятини 2025 йил 1 январдан якунлаш тўғрисидаги масала кўриб чиқилмоқда. Агар бизнинг контентларимиз кимгадир ёрдам берган бўлса, биз бундан миннатдормиз...
@auditor_team
| 2 |  #мутолаа
Туробжон бир замон бетоб ўртоғини йўқлаб олиб борган тарвузини, беъмаза чиққан бўлса керак, сигирни охурида қўриб жуда хижолатда қолган эди.
Абдулла Қаҳҳор
Анор хикоясидан парча
@auditor_team | 0 |
| 3 |  Молиявий ҳисоботга изоҳлар ёзиш тартиби
#МҲХС
Компаниялар ўз молиявий ҳисоботини МҲХСга мувофиқ тузганда изоҳларнинг тўғри, ўринли ва тизимли тарзда ёзилиш муҳим аҳамият касб этади. Қуйида дастлабки икки изоҳни ёзиш тартиби тушунтирилган:
Изоҳ №1: Ташкилот тўғрисидаги маълумот
Изоҳ №2: Бизнес муҳит
👉 Ушбу фойдали маълумотларни МҲХС асосида ишловчи хамкасбларга юборинг. Биз навбатда молиявий ҳисоботга изоҳлар ёзиш бўйича маълумотларни тақдим этишда давом этамиз.
@auditor_team | 0 |
| 4 |  Акцияларни қайтариб сотиб олиш (3-хат)
#акциядорларга_хат
Қимматли қоғозлар қайтариб олиниши инвесторлар учун стратегия ҳисобланади. Биз сармоя киритган компаниялар ўзларининг акцияларини бозор қиймати унинг ҳақиқий қийматидан анча паст бўлган пайтда сотиб олишга кўп эътибор беради. Акционер сифатида, бу жараён бизга икки муҳим сабабга кўра қизиқарли:
Биринчи сабаб – оддий математика. Паст нархда акция сотиб олиш компания қийматини дарҳол ва сезиларли даражада оширади. Компаниялар кўпинча 1 доллар сарфлаб, 2 доллар қийматга эга бўладилар. Бунда корпоратив сотиб олиш дастурлари кўп ҳолларда натижасиз бўлади.
Иккинчи сабаб – раҳбарият стратегияси. Паст бозор қийматида акция сотиб олиш компания раҳбарияти акционерлар манфаатини устун қўйишини кўрсатади. Бу эса инвесторларнинг компанияга бўлган ишончини оширади ва бозор қийматининг ошишига олиб келади.
Асосий нарса – раҳбарият ҳаракатларининг самарадорлигидир. Фақат оғзаки "акционерлар бойлигини оширамиз" деган гаплар эмас, балки амалий ҳаракатлар муҳимдир. Бозор ҳам энг охирида шундай қилади – ҳақиқий самарани баҳолайди.
Хулоса қилиб айтганда, акцияларни қайтариб сотиб олиш – бу фақат молиявий техника эмас, балки компания стратегиясининг муҳим қисми бўлиб, у инвесторлар манфаатини кўзлайди.
Варрен Баффет
1986 йил
@auditor_team | 0 |
| 5 |  #иқтибос
Таълим фақат иқтисодий имтиёзлар билан эмас, балки сифат ва имкониятлар билан белгиланади.
Амартия Сен
Нобель мукофоти лауреати
@auditor_team | 0 |
| 6 | Дивиденд тақсимлаш шартми? (2-хат)
#акциядорларга_хат
Дивиденд сиёсати акциядорларга кўпинча маълум қилинади, лекин камдан-кам ҳолларда тушунтирилади. Компания "Бизнинг мақсадимиз фойданинг 40% дан 50% гача тўлаш ва дивидендларни камида ИНИ (истеъмол нархлари индекси) ўсиши даражасида ошириш" каби гапларни айтади. Шу билан тугайди — бизнес эгалари учун айнан шу сиёсат нима учун энг яхши эканлиги ҳақида ҳеч қандай таҳлил берилмайди.
Шунга қарамай, капитални тақсимлаш бизнес ва инвестиция бошқаруви учун жуда муҳимдир. Шу сабабли, биз менежерлар ва инвесторлар фойда қайси ҳолатларда ушлаб қолиниши ва қайси ҳолатларда тақсимланиши кераклиги ҳақида чуқур ўйлаб кўришлари керак деб ҳисоблаймиз.
Тушуниш керак бўлган биринчи нуқта шуки, барча фойда бир хил эмас. Кўпгина бизнесларда — айниқса актив/фойда нисбати юқори бўлганларида — инфляция туфайли хабар қилинган фойданинг бир қисми ёки ҳаммаси сохта бўлиб қолади. Бу сохта қисм — келинг буни "чекланган" фойда деб атаймиз — агар бизнес ўзининг иқтисодий позициясини сақлаб қолмоқчи бўлса, дивиденд сифатида тақсимланиши мумкин эмас.
Агар бу фойда тўланадиган бўлса, бизнес қуйидаги соҳаларнинг бирида ёки бир нечтасида ўз мавқеини йўқотади: сотувнинг ҳажмини сақлаб қолиш қобилияти, узоқ муддатли рақобатбардошлик позицияси, молиявий кучи. Тўлов коэффициенти қанчалик консерватив бўлишидан қатъи назар, доимий равишда чекланган фойдани тақсимлайдиган компания, агар акционерлик капитали бошқа йўл билан киритилмаса, йўқ бўлиб кетишга маҳкумдир.
Тақсимланмаган фойдани иккинчи қисмини чекланмаган фойда дейиш мумкин. Чекланмаган фойда фақат оқилона истиқбол мавжуд бўлганда — афзал равишда тарихий далиллар ёки, керак бўлганда, келажакнинг чуқур таҳлили билан тасдиқланган ҳолда — корпорация томонидан ушлаб қолинган ҳар бир доллар учун бизнес эгаларига камида бир доллар бозор қиймати яратилиши мумкин бўлганда ушлаб қолиниши керак.
Компания рахбарияти фойдани ушлаб қолиши керакми ёки йўқ деган масалани ҳал қилишда, акциядорлар сўнгги йиллардаги умумий қўшимча фойдани умумий қўшимча капитал билан таққослаш билан чекланмасликлари керак. Чунки бу муносабат асосий бизнесда юз бераётган ходисалар туфайли бузилган бўлиши мумкин.
Хуллас, агар фойда суммаси нооқилона тарзда ушлаб қолинган бўлса, компания раҳбарияти ҳам нооқилона тарзда ушлаб турилмоқда.
Варрен Баффет
1986 йил
@auditor_team | 0 |
| 7 |  #иқтибос
Муваффақиятли солиқ маслаҳатчиси чуқур билим, аниқ мулоқот ва ахлоқий амалиёт орқали ўз мижозлари билан ишончни бунёд қилади. Тартибланмаган ва бирор асосга эга бўлмаган даъволар билан чиқиш мижозларни узоқлашишига олиб келади. Сизнинг обрўйингиз ҳар бир мижоз билан мулоқотда аниқлик ва профессионалликка боғлиқ.
@auditor_team | 0 |
| 8 | Таълим олиш харажатлари бўйича солиқ чегирмалари (14-дарс)
#Россия_тажрибаси
РФ Солиқ Кодексига мувофиқ таълим харажатлари бўйича солиқ чегирмалари қуйидагича:
✅ Фарзандлар учун:
- Календар йил учун ҳар бир фарзанд учун 50 000 рубль
- 24 ёшгача бўлган фарзандлар учун
- Кундузги таълим шакли учун
- Ота-она ўртасида тақсимланади
✅ Солиқ тўловчининг ўзи учун:
- Календар йил учун 120 000 рубль
- 24 ёшгача бўлган ака-ука ёки опа-сингил учун ҳам
- Таълим шакли чекланмаган
Муҳим қоидалар:
- 2016 йил 1 январдан чегирма иш жойида ёки солиқ органларида расмийлаштирилади
- Ишлатилмаган имтиёз миқдори кейинги йилга ўтказилмайди
- Таълим муассасаси лицензияга эга бўлиши шарт
- Чегирма таълим даври давомида берилади
Изоҳ: Ўзбекистон Солиқ қонунчилиги бўйича ҳам ушбу имтиёз мавжуд. Бунда солиқ тўловчи ўзига ёки фарзандининг ОТМда таълими учун ўқиш пули қанча бўлишидан қатъий назар шу харажат учун йўналтирилган даромад бўйича солиқ имтиёзи мавжуд. РФ СКнинг ўзига хос жиҳати имтиёзлар суммасида чегара мавжуд. Бу чегара бир тарафдан СКнинг адолатлилик тамойилини бажарилишига хизмат қилади. Бошқа тарафдан бюджетни прогноз қилишда аниқликни таъминлайди.
@auditor_team | 0 |
| 9 |  Муҳим уч сигнал...
#мулоҳаза
Кеча бир лойиҳа доирасида АССА вакиллари билан учрашув бўлиб ўтди. Ундаги жуда муҳим бўлган уч сигнални Сизларга етказиб қўйишни ўз вазифамиз деб биламиз. Ушбу мулоҳазалар АССАнинг ЕвроОсиё ва Ўрта Шарқ бўйича раиси Куш Ахужага тегишли.
✅ Бухгалтерия тушунчаси ортиқ компютер қаршисида ўтказма беришни англатмайди. Унинг маъноси стратег ва молиявий бошқарувчига ўзгармоқда. Буни кенг жамоатчиликка тушунтириш керак.
✅ Бухгалтерларни тайёрлашда энг катта таъсир кўрсатувчи томон бу устозлардир. Университет профессорлари ўзлари 10 йил илгари ёдлаб олган нарсаларни ҳали ҳам ўқитаётган бўлишса, бу сифатли кадрни етиштирмайди. Энг ёмони профессорларнинг ўзлари бухгалтериянинг моҳиятини тушунмасликларида бўлиши мумкин.
✅ Иш берувчилар халқаро малака сертификатига эга мутахассисларни бошқа мутахассислардан фарқини тушуниши керак. Бундай мутахассисларга ўз малака ва кўникмасига кўра иш ҳақи белгилаши бошқа мутахассисларни ҳам халқаро даражада малакага эга бўлишга ундайди.
Ушбу фикрлар нафақат Ўзбекистон контекстида жуда кўплаб мамлакатлар учун ҳам ҳақиқат экани таъкидланди.
@auditor_team | 0 |
| 10 |  #фикр
Бухгалтерлар учун ватанпарварлик бу хисобпарварликдир. Берган хисобингиз ва хисоботингизда қатъий холис бўлинг, шахсий манфаат учун ёлғон ишлатманг. Хисобда холис бўлишингизга қўрқув ғов бўлолмасин...
@auditor_team | 0 |
| 11 | Биз хизматимиз ва иш услубимизни маъқуллаб, йилдан-йилга биз билан қоладиган акциядорларни афзал кўрамиз. Ҳозирги Беркшир Хатэвей акциядорларидан яхшироқ таркибни топиш қийин. Шунинг учун биз акциядорлар алмашинуви паст даражада қолишини истаймиз, чунки бу бизнинг фаолиятимизни тушунадиган, сиёсатимизни қўллаб-қувватлайдиган ва умидларимизни баҳам кўрадиган акциядорлар борлигини англатади. Биз эса бу умидларни оқлашга интиламиз.
Варрен Баффет
1983 йил
@auditor_team | 0 |
| 12 | Сифатга интилиб (1-хат)
#акциядорларга_хат
Бизнинг акциядорлар гуруҳимиз ўзига хос хусусиятларга эга бўлиб, бу Cизга ҳисобот бериш тартибимизга таъсир кўрсатади. Мисол учун, ҳар йил якунида муомаладаги акцияларнинг 98 фоизи йил бошида ҳам акциядор бўлган шахслар қўлида қолади. Шу сабабли, биз йиллик ҳисоботимизда олдинги ҳисоботлардаги маълумотларни такрорламасдан, уларни янги маълумотлар билан бойитамиз. Бундай ёндашув сизга кўпроқ фойдали маълумот олиш имконини беради, биз эса зерикарли такрорлардан қочамиз.
Шунингдек, акцияларимизнинг тахминан 90 фоизи Беркширдаги сармоядорларга тегишли, кўп ҳолларда бу уларнинг бошқа инвестицияларидан сезиларли даражада кўп. Бундай акциядорларнинг аксарияти йиллик ҳисоботни синчиклаб ўрганишга вақт ажратишга тайёр. Биз эса уларга, агар ўрнимиз алмашганида ўзимиз учун қандай маълумот муҳим бўлса, ўша маълумотларни тақдим этишга интиламиз.
Чораклик ҳисоботларда эса изоҳлар бермаймиз. Бизнинг акциядорларимиз ҳам, раҳбарларимиз ҳам узоқ муддатли истиқболга қарайдилар. Узоқ муддатли аҳамиятга эга воқеалар ҳақида ҳар уч ойда янги ёки муҳим гап айтиш қийин.
Лекин биздан хабар олганингизда, у бизнесни бошқариш учун маош тўлаётган шахсдан, яъни мендан келади. Мен, Раис сифатида, компания эгалари бизнесда нима бўлаётгани ва уни ҳозирги ҳамда келажакдаги ҳолати ҳақидаги баҳони бевосита бош ижрочи директордан эшитиш ҳуқуқига эга деб ҳисоблайман. Сиз буни хусусий компаниядан талаб қилган бўлардингиз, демак оммавий компаниядан ҳам шуни кутишга ҳақлисиз.
Йиллик бошқарув ҳисоботини очиқ мулоқот қила олмайдиган оддий ходим ёки жамоатчилик билан алоқалар бўйича маслаҳатчига топшириб бўлмайди. Биз Сизни, акциядорлар сифатида, Беркшир Хатэвейнинг бўлинма раҳбарлари бизга берадиган даражадаги ҳисоботни олишга ҳақли деб биламиз.
Албатта, тафсилотлар даражаси фарқ қилиши керак, айниқса рақобатчиларимизга фойдали бўлиши мумкин бўлган маълумотлар борасида. Аммо умумий қамров, мувозанат ва очиқлик даражаси ўхшаш бўлиши лозим. Биз бўлинма раҳбарларидан жамоатчилик билан алоқалар ҳисоботини эмас, балки ҳақиқий аҳволни кутамиз ва Сиз ҳам шундай ҳисобот олишингиз керак деб ўйлаймиз.
Кўп ҳолларда, компаниялар ўзлари истаган ва муносиб бўлган акциядорларни жалб қилади. Агар улар эътиборини қисқа муддатли натижаларга ёки фонд бозорининг тезкор ўзгаришларига қаратса, улар худди шундай фикрлайдиган акциядорларни жалб қилади. Агар улар инвесторларга нисбатан менсимасдан муносабатда бўлса, охир-оқибат инвестиция ҳамжамияти ҳам уларга худди шундай муносабатда бўлади.
Ҳурматли инвестор, Фил Фишер корпорациянинг акциядорларини жалб қилиш сиёсатини ресторанннинг мижозларни жалб қилишига қиёслаган. Ресторан маълум бир мижозлар доирасини – тезкор овқатланиш, нозик таомлар, шарқона таомлар ихлосмандларини жалб қилиб, вақт ўтиши билан ўзига содиқ мижозларни топади. Агар иш пухта бажарилса, хизмат, таомлар ва нархлардан мамнун бўлган мижозлар доимий равишда қайтиб келади. Аммо ресторан ўз йўналишини тез-тез ўзгартириб турса, барқарор мижозлар базасини шакллантира олмайди. Агар у француз ошхонаси ва тез тайёрланадиган товуқ таомлари орасида иккиланиб турса, натижада чалкаш ва норози мижозлар пайдо бўлиб, улар тез-тез алмашиниб туради.
Корпорациялар ва уларнинг акциядорлари ўртасидаги муносабат ҳам худди шундай. Сиз бир вақтнинг ўзида юқори жорий даромад, узоқ муддатли капитал ўсиши ва фонд бозоридаги кескин ўзгаришлардан фойда олишни истайдиган турли акциядорларнинг талабларини қондира олмайсиз.
Акцияларида юқори савдо фаоллигини истайдиган раҳбарларнинг мантиғи бизни ҳайрон қолдиради. Улар аслида мавжуд акциядорларнинг янгилари билан доимий алмашинувини хоҳлаётганини тан олишмоқда – чунки собиқ акциядорларни йўқотмасдан туриб, янги (ва янгича кутувларга эга) акциядорларни жалб қила олмайсиз. | 0 |
| 13 |  #иқтибос
Дивиденд тарзидаги даромад учун 5%, иш ҳақи учун 12% солиқ тўланади. Бундай тажриба, яъни дивидендлар учун иш ҳақига тўланадиган солиқдан камроқ солиқ солиниши деярли барча мамлакатларда такрорланади. Бу Сизни инвестиция қилишга ундай олмаяптими?
@auditor_team | 0 |
| 14 | Солиқ кодексини шархлари
#Солиқ_Кодекси_Шархи
Мазкур каналда ЎзР Солиқ кодекси моддаларига ўз шархларимизни бериб бормоқдамиз:
1-БОБ. АСОСИЙ ҚОИДАЛАР
1-модда
2-модда
3-модда
4-модда
5-модда
6-модда
7-13 моддалар
14-модда
15-модда
2-БОБ. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИДА СОЛИҚЛАР ВА ЙИҒИМЛАР ТИЗИМИ
16-модда
17-модда
18-модда
3-БОБ. СОЛИҚ МУНОСАБАТЛАРИНИНГ СУБЪЕКТЛАРИ, УЛАРНИНГ ҲУҚУҚЛАРИ ВА МАЖБУРИЯТЛАРИ
19-модда
20-модда
21-модда
22-модда
23-модда
24-модда
25-модда
26-модда
27-модда
28-модда
29-модда
4-БОБ. АСОСИЙ ТУШУНЧАЛАР
30-модда
31-модда
32-модда
33-модда
34-модда
35-модда
@auditor_team | 0 |
| 15 | Хайрия мақсадларидаги шахсий харажатлар бўйича чегирмалар (13-дарс)
#Россия_тажрибаси
РФ Солиқ Кодексига мувофиқ хайрия харажатлари:
1️⃣ Фан, маданият ва таълим ташкилотлари
2️⃣ Соғлиқни сақлаш ва ижтимоий таъминот муассасалари
3️⃣ Спорт ва диний ташкилотлар
4️⃣ Ижтимоий йўналтирилган нотижорат ташкилотларга пул кўринишида берилган ёрдам.
Бир ишчининг солиқ солинадиган даромади - 100 000 рубль.
У қуйидаги хайрия ишларини амалга оширди:
- Болалар фондига 30 000 рубль ўтказди
- Болалар уйига 40 000 рубллик ўйинчоқлар совға қилди
Чегирма ҳисоб-китоби:
1. Максимал чегирма - йиллик даромаднинг 25% = 25 000 рубль
2. Солиқ солинадиган даромад чегирмадан сўнг - 75 000 рубль
Муҳим қоидалар:
- Фойдаланилмаган чегирмалар кейинги йилга ўтмайди
- Чегирма ЖШДС декларацияси асосида солиқ органи томонидан берилади
- Номоддий ёрдам хайрия харажати сифатида тан олинмайди
@auditor_team | 0 |
| 16 |  Иқтибослар танлови
#танлов
Инсонлар ҳаётини бир кичик жумла ўзгартириши мумкинлигига ишонасизми? Бир куни бир киши менга келиб, "Сизнинг тақдимотингизда ишлатган иқтибос мени ўйлантириб қўйди ва шундан сўнг мен бухгалтериядан солиқ соҳасига ўтишга қарор қилдим" деганини эслайман.
Ўша иқтибос қуйидагича эди: Ниманидир тўғри бажарсанг, солиқ тўлайсан, Ниманидир нотўғри бажарсанг, жарима тўлайсан.
Янги 2025 йил яқинлашиб келмоқда. Ушбу йилда эълон қилинадиган Ўзбекистонда Солиқ солиш бўйича китобимизнинг янгиланган таҳририни бепул қўлга киритиш учун изоҳларда ўзингиз ёқтирган бухгалтерия, аудит ёки солиқ солишга оид иқтибосларни ёзиб қолдиринг.
Энг яхши иқтибослар эгаларининг 10 талигини 2024 йил 31 декабр куни эълон қиламиз.
@auditor_team | 0 |
| 17 |  #иқтибос
Бухгалтерия ҳисоби - бу бугунги кундаги воқеликни англаш учун кечаги ходисалар билан эртанги кундаги ноаниқликларни биргаликда ҳужжатлаштириш санъатидир.
@auditor_team | 0 |
| 18 | Тушунчалар қанчалик муҳим?
#мулоҳаза
Солиқ кодексини тушуниш учун қўлланган тушунчалар бу кодекснинг ўзида изоҳланган бўлиши ва энг камида солиқ қонунчилиги ҳисобланган хужжатда изоҳланиши келгусида суд низолари пайтидаги ноаниқликларни келтириб чиқармайди. Сўнгги пайтларда Солиқ кодексига изоҳланиши (солиқ қонунчилиги хужжати ҳисобланмайдиган) бошқа қонунчиликлар билан белгиланган тушунчалар билан тўлиб бормоқда.
Бунга жуда кўп мисолларни СКнинг 483-моддасидаги вақтинчалик имтиёзларда кўриш мумкин. Шунинг учун ҳам имтиёзларни қўллаш жуда қийин ва ноаниқ. Чунки ундаги нормага Сизнинг компаниянгиз тушуши ёки тушмаслигини фақат СКни қўллаб бирор тўхтамга келиш амри махол.
Шу тажриба яна давом этмоқда. Эндиликда Солиқ кодексининг умумий қисмида ҳам бу каби тушунчалар киритилмоқд. Масалан, куни кеча киритилган ЎРҚ-1000 бўйича тадбиркорлик субъектларининг барқарорлик рейтинги бўйича умумий нормалар СКга киритилди. Ушбу киритилган ўзгаришларда “Давлат корхонаси хамда устав фондида давлат улуши 50% миқдорда ва ундан ортиқ юридик шахслар” тушунчалари қўлланган. Бу тушунчалар бирор СОЛИҚ қонунчилигида изоҳланмаган.
Бизнинг таклифимиз, СКга ўзгаришлар киритишнинг умумий тамойиллари ва қоидалари яратилиши керак. Ҳар қандай кирган ўзгариш СКнинг 2-моддасига мувофиқлиги, тамойилларга мувофиқлиги кўриб чиқилиши лозим. Мақсадимиз, СКнинг мақоми олдинги СК каби фақат умумий жихатлар ёзиладиган хужжатга айланиб қолмасин.
@auditor_team | 0 |
| 19 | Хайрия мақсадларидаги харажатлар учун ижтимоий солиқ чегирмалари (12-дарс)
#Россия_тажрибаси
Россия федерациясида жисмоний шахслар учун хайрия мақсадларида қилинган харажатлар бўйича солиқ чегирмалари қуйидагича белгиланган.
✅ РФ Солиқ Кодексига кўра, хайрия харажатлари сифатида қуйидагилар тан олинади:
- Фан, маданият ва таълим ташкилотларига;
- Соғлиқни сақлаш ва ижтимоий таъминот муассасаларига;
- Қисман ёки тўлиқ бюджет маблағлари ҳисобидан молиялаштириладиган ташкилотларга;
- Жисмоний тарбия-спорт ва диний ташкилотларга;
- Бошқа ижтимоий йўналтирилган нотижорат ташкилотларга пул кўринишида берилган ёрдам;
Солиқ чегирмасининг максимал миқдори календар йилида олинган жами даромаднинг 25 фоизидан ошмаслиги керак.
Масалан, Александр жорий йилдаги жами солиқ солинадиган жами даромади (ижтимоий чегирмаларни қўллашгача) 200 000 рублни ташкил этди. Йил давомида Александр Болалар хайрия жамғармасига 30 000 рубль пул маблағлари, Болалар уйига 40 000 рубллик ўйинчоқ ва китоблар сотиб олиб топширди.
Хайрия мақсадлари учун максимал чегирма жами солиқ солинадиган асосий даромаднинг 25 фоизини ташкил этади ва 50 000 рублга тенг. Натура шаклидаги хадялар учун чегирма тақдим этилмайди. Шунинг учун чегирма миқдори 30 000 рублни ташкил қилади. Чегирмадан кейин Александрнинг солиқ солинадиган даромади 170 000 рублни ташкил этади.
✅ Муҳим қоидалар:
1. Фойдаланилмаган чегирмалар кейинги йилга ўтказилиши мумкин эмас
2. Чегирма солиқ органи томонидан Александрнинг йиллик ЖШДС декларацияси маълумотлари асосида тўғридан-тўғри тақдим этилади
3. Номувофиқ шаклдаги ҳадялар (масалан, ўйинчоқлар ва китоблар) РФ Солиқ Кодексига кўра хайрия харажатлари сифатида кўриб чиқилмайди
Изоҳ: Бу каби имтиёз ЎзРда ҳам мавжуд. ЎзР СКнинг 378-моддаси 16-бандига мувофиқ, солиқ базасининг 50 фоизидан ошмаган ҳолда, меценатлик кўмагини кўрсатиш ЖШДСда озод этилиши кўрсатиб ўтилган.
@auditor_team | 0 |
| 20 |  Солиқ кодексининг концептуал хатолиги
#мулоҳаза
Янги таҳрирдаги солиқ кодекси замонавий солиқ тажрибасига мос ҳолда ёзилди. Лекин, ундаги баъзи концептуал хатоликларга хозир эътибор қаратилмаса, оқибати жиддий йўқотишларга олиб келади.
Бу хатоликлардан энг биринчиси мустақил томонлар ўртасидаги битимларга солиқ органи ўз мулоҳазасига кўра тузатиш киритиш ҳуқуқининг берилишидир. Буни СКнинг 248-моддаси 4-бандини мустақил банд деб талқин қилиниши ва СК 297-моддаси 25-1 банди киритилиши билан изоҳлаш мумкин. Икки катта солиқ ҚҚС ва фойда солиғида мустақил томонларнинг нарх бўйича келишувига давлатнинг солиқ мақсадларидаги аралашуви бирор халқаро тажрибада мавжуд эмас.
СКдаги ушбу икки банд иқтисодиётга қанчалик салбий таъсир кўрсатиши мумкинлигини қуйидаги сабаблар билан изоҳлашга харакат қиламиз:
Биринчидан, трансферт нархларини қўллаш (ТН) қоидаларини ҳар қандай операцияга, боғлиқ томонлар бўлиши ёки бўлмаслигидан қатъий назар қўллаш глобал стандартларга зид келади.
Иккинчидан, BEPS мувофиқлигига хавф туғдиради. Бундай амалиётлар Ўзбекистоннинг Солиқ базасини емирилиши ва фойдани кўчириш (BEPS) минимал стандартларига риоя қилишига тўсқинлик қилиши мумкин. Бу эса унинг халқаро солиқ мавқеига таъсир қилади.
Учинчидан, хорижий инвестицияларга салбий таъсир кўрсатади. Адолатсиз солиқ сиёсати хорижий компанияларни Ўзбекистонга инвестиция киритишдан қайтариши ва тўғридан-тўғри хорижий инвестициялар камайишига олиб келиши мумкин.
Тўртинчидан, халқаро савдони тўхтатиб қўяди. Юқори, олдиндан айтиб бўлмайдиган солиқларга дуч келиш хавфи компанияларни Ўзбекистон билан чегаралараро савдо қилишдан қайтариши, мамлакатнинг савдо имкониятларини чеклаши мумкин.
Бешинчидан, солиқ базасининг емирилишига олиб келиши мумкин. Ортиқча солиқ солиш умумий солиқ базасининг қисқаришига олиб келиши мумкин, чунки бизнес Ўзбекистондаги операциялардан қочиши ёки бошқа жойга кўчиб ўтиши мумкин.
Олтинчидан, коррупция хавфини оширади. Солиқ текширувчиларига юқори солиқлар белгилаш ваколатини бериш коррупция эшикларини очиши мумкин. Бунда мансабдорлар мажбурлаш ёки норасмий музокаралар орқали ушбу ваколатдан шахсий манфаат учун нотўғри фойдаланиши мумкин.
Еттинчидан, бу муаммо айниқса номоддий активлар - ёки бозор қиймати ўрнатилмаган ҳар қандай активлар ҳақида гап кетганда янада катталашади.
Хулоса қилиб айтганда, соядаги иқтисодиётга қарши Солиқ Кодекси билан курашадиган бўлсак, унинг асосий тамойиллари ўз кучида қолмайди.
@auditor_team | 0 |
