شبکه کمک

🟠 ایران در آستانه شکنندگی اجتماعی؛ وقتی توان جامعه برای عبور از بحران کاهش می‌یابد 🔹انباشت بحران‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی، فرسایش پیوندهای اجتماعی و دشوارشدن تصور آینده‌ای متفاوت، جامعه ایران را با چالش‌هایی جدی روبه‌رو کرده است. روزنامه «پیام ما» در گزارشی از نشست «بازآرایی جامعه در بحران» که به همت مؤسسه رحمان برگزار شد، دیدگاه‌های دو پژوهشگر درباره وضعیت کنونی جامعه ایران و امکان عبور از بحران را بررسی کرده است. 🔹علی یوسفی، جامعه‌شناس و عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد، با هشدار نسبت به افزایش شکنندگی اجتماعی در ایران توضیح داد که شکنندگی به معنای فروپاشی نیست، بلکه وضعیتی است که در آن توان جامعه برای مدیریت تنش‌ها، تحمل شوک‌ها و کنترل تعارضات کاهش می‌یابد. به گفته او، فقر و نابرابری، فرسایش هنجارهای اجتماعی، کاهش سرمایه اجتماعی و بحران مشروعیت، در کنار یکدیگر ظرفیت تاب‌آوری جامعه را تضعیف می‌کنند. 🔹یوسفی تأکید کرد که بحران‌ها فقط به دلیل فشارهای اقتصادی، سیاسی یا محیطی تشدید نمی‌شوند، بلکه شیوه مدیریت بحران نیز می‌تواند خود به عاملی برای افزایش شکنندگی اجتماعی تبدیل شود. او با اشاره به روندهای اجتماعی ایران از سال ۱۳۹۶ به بعد، بازنگری در شیوه حکمرانی، بازسازی اعتماد عمومی و تقویت پیوندهای اجتماعی را از ضرورت‌های جلوگیری از تشدید این وضعیت دانست. 🔹فاطمه صادقی، پژوهشگر اجتماعی و سیاسی، نیز از زاویه‌ای دیگر به مسئله پرداخت و «بحران تخیل سیاسی» را یکی از موانع خروج از وضعیت موجود معرفی کرد. از نگاه او، جامعه زمانی می‌تواند به سوی تغییر حرکت کند که توانایی تصور آینده‌ای متفاوت را از دست نداده باشد. او تأکید کرد که محدودشدن افق‌های فکری و غلبه نگاه‌های گذشته‌نگر، امکان اندیشیدن به مناسبات اجتماعی عادلانه‌تر و کم‌خشونت‌تر را دشوار می‌کند. 🔹صادقی با اشاره به تجربه جوامع پس از بحران‌های بزرگ، از امکان شکل‌گیری مطالبات اجتماعی تازه و بازتعریف مناسبات میان جامعه و نهادهای قدرت سخن گفت. به باور او، حتی در شرایط بحرانی نیز می‌توان امکان آغاز دوباره را جست‌وجو کرد، مشروط بر آنکه جامعه بتواند از دوگانه‌های محدودکننده عبور کند و چشم‌اندازهای تازه‌ای برای آینده بسازد. 🔹 آنچه در این گزارش برای نهادهای جامعه مدنی اهمیت ویژه‌ای دارد، پیوند میان تاب‌آوری اجتماعی، اعتماد، همبستگی و توانایی کنش جمعی است. در شرایط انباشت بحران‌ها، حفظ ارتباط میان گروه‌های اجتماعی، تقویت همکاری‌های مدنی، ایجاد فرصت گفت‌وگو و مشارکت در یافتن راه‌حل‌های مشترک می‌تواند به جلوگیری از فرسایش بیشتر سرمایه اجتماعی کمک کند. 🔹کاهش شکنندگی اجتماعی تنها به معنای عبور از بحران‌های امروز نیست؛ بلکه به معنای حفظ و تقویت توان جامعه برای ساختن آینده‌ای مشترک است. 📎 متن کامل گزارش در روزنامه پیام ما: https://payamema.ir/payam/170354/ @KomakNetwork

🟠 خطر بزرگ تهران فقط زلزله نیست؛ بی‌برنامگی و ضعف آمادگی در برابر بحران است 🔹 مهدی زارع، استاد زمین‌شناسی و زلزله‌شناس، در گفت‌وگو با خبرگزاری رکنا نسبت به آسیب‌پذیری تهران در برابر زمین‌لرزه‌های بزرگ هشدار داده و تأکید کرده است که خطر اصلی پایتخت تنها به فعالیت گسل‌ها محدود نمی‌شود؛ بلکه فرسودگی زیرساخت‌ها، فرونشست زمین، تراکم جمعیت و ضعف مدیریت بحران می‌تواند پیامدهای یک زمین‌لرزه را به‌مراتب گسترده‌تر کند. 🔹 به گفته زارع، گسل‌های مشا و شمال تهران از مهم‌ترین تهدیدهای لرزه‌ای پایتخت هستند و توان ایجاد زمین‌لرزه‌هایی با بزرگای بیش از ۷ را دارند. او با اشاره به اینکه حدود ۱۹۵ سال از آخرین زلزله بزرگ گسل مشا گذشته است، یادآور می‌شود که سکوت طولانی گسل‌ها به معنای برطرف شدن خطر نیست. با این حال، علم زلزله‌شناسی هنوز امکان پیش‌بینی دقیق زمان وقوع زمین‌لرزه را ندارد. 🔹 این زلزله‌شناس معتقد است پیامدهای ثانویه زلزله ممکن است از خود زمین‌لرزه خطرناک‌تر باشند. شکست خطوط گاز و برق، آتش‌سوزی‌های گسترده، انسداد مسیرهای امدادرسانی، تخریب ساختمان‌ها و اختلال در خدمات حیاتی، از جمله خطراتی هستند که در شهری مانند تهران می‌توانند ابعاد بحران را تشدید کنند. 🔹 زارع با تأکید بر اهمیت برنامه‌ریزی پیش از بحران، ساخت‌وساز در حریم گسل‌ها، ضعف نظارت بر ایمنی ساختمان‌ها، کمبود آموزش عمومی و نبود برنامه‌های عملیاتی برای ساعات نخست پس از زلزله را از عوامل افزایش آسیب‌پذیری تهران می‌داند. از نگاه او، آنچه یک حادثه طبیعی را به فاجعه انسانی تبدیل می‌کند، بیش از هر چیز به تصمیم‌های مدیریتی و میزان آمادگی جامعه بستگی دارد. 🔹 این هشدارها بار دیگر اهمیت نقش نهادهای جامعه مدنی، تشکل‌های محلی و شبکه‌های داوطلبانه را در کاهش خطر بلایا یادآوری می‌کند. آموزش عمومی، شناسایی گروه‌های آسیب‌پذیر، تقویت همکاری میان شهروندان و نهادهای مسئول و ایجاد شبکه‌های حمایتی محلی می‌تواند بخشی از ظرفیت اجتماعی لازم برای مواجهه با بحران را فراهم کند. 🔹 از نگاه شبکه کمک، آمادگی در برابر بحران نباید به روز وقوع حادثه موکول شود. پیشگیری و کاهش آسیب‌پذیری، نیازمند مشارکت مستمر جامعه، استفاده از دانش تخصصی و همکاری نهادهای مدنی با دستگاه‌های مسئول است. تاب‌آوری اجتماعی پیش از وقوع بحران ساخته می‌شود؛ زمانی که آموزش، مشارکت و مسئولیت‌پذیری جمعی به بخشی از زندگی روزمره تبدیل شده باشد. 📎 متن کامل گفت‌وگو در خبرگزاری رکنا: https://www.rokna.net/fa/tiny/news-1246671 @KomakNetwork

🟠 ۱۳ اکتبر؛ روز جهانی کاهش خطر بلایا | آمادگی پیش از بحران، مسئولیتی همگانی 🔹سوانحی مانند زلزله، سیل، خشکسالی و طوفان همیشه قابل پیشگیری نیستند، اما می‌توان با آگاهی، آمادگی و برنامه‌ریزی، از پیامدهای انسانی، اجتماعی و اقتصادی آن‌ها کاست. تجربه نشان داده است که میزان آسیب‌پذیری جوامع تنها به شدت مخاطرات طبیعی وابسته نیست، بلکه به کیفیت زیرساخت‌ها، دسترسی به اطلاعات، میزان آمادگی و توانایی افراد و نهادها برای مواجهه با بحران نیز بستگی دارد. 🔹سازمان ملل متحد از سال ۱۹۸۹ این مناسبت را با هدف گسترش فرهنگ پیشگیری و کاهش خطر بلایا پایه‌گذاری کرد. شعار جهانی سال ۲۰۲۶ «تاب‌آوری از خانه آغاز می‌شود» انتخاب شده است؛ شعاری که بر اهمیت ایمنی خانه‌ها، آمادگی خانواده‌ها و نقش جوامع محلی در کاهش آسیب‌های ناشی از بحران‌ها تأکید دارد. 🔹کاهش خطر بلایا تنها مسئولیت دولت‌ها و نهادهای امدادی نیست. سازمان‌های جامعه مدنی، تشکل‌های مردم‌نهاد و شبکه‌های داوطلبانه می‌توانند با آموزش عمومی، شناسایی گروه‌های آسیب‌پذیر، تقویت ارتباطات محلی و گسترش مشارکت اجتماعی، نقش مؤثری در پیشگیری و آمادگی پیش از بحران ایفا کنند. 🔹در این میان، توجه به کودکان، سالمندان، افراد دارای معلولیت و خانواده‌های کم‌برخوردار اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا پیامدهای بحران برای همه یکسان نیست. تاب‌آوری اجتماعی زمانی معنا پیدا می‌کند که هیچ گروهی از دسترسی به آموزش، امکانات ایمنی، هشدارهای به‌موقع و حمایت‌های ضروری محروم نماند. 🔹شبکه کمک بر این باور است که مدیریت بحران نباید به امدادرسانی پس از وقوع حادثه محدود شود. تقویت همکاری میان نهادهای مدنی، توسعه آموزش‌های کاربردی، بهره‌گیری از ظرفیت جوامع محلی و ایجاد شبکه‌های حمایتی، از گام‌های ضروری برای کاهش آسیب‌پذیری و افزایش تاب‌آوری اجتماعی است. 🔹جامعه تاب‌آور، جامعه‌ای است که پیش از بحران برای کاهش خطر آماده می‌شود، هنگام بحران از اعضای خود حمایت می‌کند و پس از آن، توان بازسازی و ادامه زندگی را دارد. @KomakNetwork

🟠 چالش‌های حقوقی سمن‌ها در بحران؛ چرا تقویت جامعه مدنی ضروری است؟ 🔹نشست هم‌اندیشی «چالش‌های حقوقی سمن‌ها در بحران» در چارچوب رویداد «داستان مشارکت؛ دیدارها و روایت‌ها» برگزار شد؛ رویدادی که ۱۸ مردادماه به همت شبکه کمک شکل گرفت. در این نشست، جمعی از فعالان جامعه مدنی، حقوقدانان و نمایندگان سازمان‌های مردم‌نهاد به بررسی چالش‌های حقوقی و اجرایی سمن‌ها، ضرورت استقلال نهادهای مدنی و نقش آن‌ها در تقویت سرمایه اجتماعی و تاب‌آوری جامعه پرداختند. 🔹یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوها این بود که نهادهای مدنی نه روابط عمومی حاکمیت هستند و نه رقیب آن؛ بلکه باید بتوانند به‌عنوان حلقه واسط میان شهروندان و ساختار حکمرانی، نقش مستقل خود را در روشنگری، مطالبه‌گری و حمایتگری ایفا کنند. 🔹شرکت‌کنندگان با اشاره به تجربه جنگ ۱۲روزه و اهمیت سرمایه اجتماعی در شرایط بحرانی، تأکید کردند که نگاه امنیتی به فعالیت‌های مدنی، تصمیم‌گیری‌های سلیقه‌ای، موانع اداری و اجرای نادرست قوانین، ظرفیت نهادهای مدنی را برای ایفای نقش اجتماعی محدود می‌کند. 🔹افزایش سواد حقوقی سمن‌ها، دفاع از حق تشکل‌یابی، استقلال در انتخاب مدیران، تضمین اجرای قانون و ایجاد شبکه‌ای از حقوقدانان و وکلا برای حمایت از سازمان‌های مردم‌نهاد از مهم‌ترین ضرورت‌ها و پیشنهادهای مطرح‌شده در این نشست بود. 🔹در این گفت‌وگوها همچنین بر ضرورت تبدیل «دادخواهی از حقوق و بقای نهادهای مدنی» به مطالبه‌ای مشترک تأکید شد؛ زیرا محدود شدن فعالیت یک تشکل، تنها مسئله همان سازمان نیست و می‌تواند بر آینده و توانمندی کل جامعه مدنی تأثیر بگذارد. 🔹پیام محوری نشست این بود که جامعه مدنی مستقل و توانمند، تهدیدی برای کشور نیست؛ بلکه یکی از پشتوانه‌های اعتماد عمومی، همبستگی اجتماعی و توان جامعه برای عبور از بحران‌هاست. @KomakNetwork

🟠 از کمک خیریه تا مطالبه‌گری اجتماعی؛ جامعه مدنی چه مسیری را طی می‌کند؟ 🔹کمک به خانواده‌ای که در بحران آسیب دیده، حمایت از کودکان بازمانده از تحصیل یا همراهی داوطلبانه با گروه‌های آسیب‌پذیر، بخش مهمی از فعالیت‌های جامعه مدنی است. اما آیا نقش نهادهای مدنی به کمک‌رسانی محدود می‌شود؟ 🔹گاهی برای حل پایدار یک مسئله اجتماعی، علاوه بر کاهش پیامدهای آن، باید به سراغ علت‌ها رفت؛ پرسید چرا یک مشکل شکل گرفته، چه کسانی مسئول رسیدگی به آن هستند و چگونه می‌توان برای تغییر شرایط تلاش کرد. 🔹کمک خیریه، فعالیت داوطلبانه، کنشگری اجتماعی و مطالبه‌گری مدنی، چهار شکل متفاوت اما مکمل از مشارکت اجتماعی‌اند. هیچ‌کدام جای دیگری را نمی‌گیرد و هر یک می‌تواند در پیشگیری از آسیب‌ها و تقویت تاب‌آوری اجتماعی نقشی مؤثر داشته باشد. 📝 مقاله تازه منتشرشده در «اخبار مهستان» به تفاوت این چهار رویکرد و نقش آن‌ها در شکل‌گیری جامعه مدنی مشارکت‌جو، مسئولیت‌پذیر و مطالبه‌گر می‌پردازد. 🔗 متن کامل مقاله @KomakNetwork

🟠 روز جهانی سلامت روان؛ تاب‌آوری بدون مراقبت از روان کامل نمی‌شود 🔹بحران‌ها فقط زندگی روزمره، معیشت و امنیت افراد را تحت تأثیر قرار نمی‌دهند. اضطراب، فرسودگی، سوگ، احساس ناامنی و فشار روانی هم بخشی از تجربه بحران‌اند و گاهی اثرشان مدت‌ها پس از پایان یک رویداد باقی می‌ماند. 🔹امسال روز جهانی سلامت روان با شعار «شنیده شدن تجربه‌های زیسته؛ صداهای واقعی، تغییر واقعی» برگزار می‌شود؛ شعاری که یادآوری می‌کند سلامت روان فقط موضوعی فردی یا درمانی نیست، بلکه با شنیدن تجربه‌های واقعی افراد و توجه به نیازها و صداهای آنان، می‌توان به تغییرهای مؤثرتر و انسانی‌تر رسید. 🔹به همین دلیل، وقتی از تاب‌آوری اجتماعی حرف می‌زنیم، سلامت روان نمی‌تواند در حاشیه بماند. آمادگی برای بحران فقط به داشتن برنامه، منابع و شبکه ارتباطی محدود نیست؛ توجه به حال روانی افراد، داوطلبان، کارکنان و گروه‌های در معرض آسیب هم بخشی از همین آمادگی است. 🔹نهادهای مدنی می‌توانند در این زمینه نقش مهمی داشته باشند؛ از ایجاد فضاهای امن برای گفت‌وگو و حمایت گرفته تا مراقبت از نیروهای خود، شناسایی نشانه‌های فرسودگی و ارجاع مسئولانه افراد به خدمات تخصصی. 🔹روز جهانی سلامت روان یادآور این است که مراقبت، بخشی از تاب‌آوری است؛ هم مراقبت از دیگران و هم مراقبت از کسانی که خودشان در خط مقدم کمک و حمایت ایستاده‌اند. @KomakNetwork

🟠 لبخند کودکان از امنیت آغاز می‌شود 🔹 «لبخند کودکان، الفبای وطن» شعار هفته ملی کودک در سال ۱۴۰۵ است؛ شعاری که می‌تواند یادآور یک مسئولیت مهم باشد: فراهم کردن شرایطی که همه کودکان فرصت لبخند زدن، بازی کردن و رشد در محیطی امن را داشته باشند. 🔹 کودکی باید با آرامش، بازی، یادگیری و کشف جهان همراه باشد. اما فقر، نابرابری، آسیب‌های اجتماعی، جنگ و دیگر بحران‌ها می‌توانند این فرصت‌ها را محدود کنند و بر سلامت جسمی و روانی کودکان اثر بگذارند. 🔹 کودکان همیشه نمی‌توانند از ترس‌ها و نگرانی‌هایشان حرف بزنند. گاهی سکوت، گوشه‌گیری یا تغییر رفتار آنها نشانه فشارهایی است که تجربه می‌کنند. دیدن این نشانه‌ها، شنیدن صدای کودکان و توجه به نیازهایشان، نخستین گام در مراقبت از آنهاست. 🔹 تاب‌آوری کودکان به معنای تحمل بیشتر سختی‌ها نیست؛ به معنای فراهم کردن حمایت و شرایطی است که آسیب کمتری ببینند و بتوانند با احساس امنیت به زندگی ادامه دهند. برای تحقق این هدف، پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی اهمیت زیادی دارد. حمایت از خانواده‌های در معرض آسیب، دسترسی برابر به آموزش و خدمات حمایتی، ایجاد فضاهای امن و تقویت ارتباط میان خانواده، مدرسه و جامعه، از راه‌هایی است که می‌تواند زندگی کودکان را امن‌تر کند. 🔹 در این مسیر، مشارکت سازمان‌های مردم‌نهاد، گروه‌های داوطلب، انجمن‌های تخصصی و نهادهای مسئول می‌تواند به شناسایی زودهنگام آسیب‌ها و حمایت بهتر از کودکان کمک کند. 🔹 شعار امسال هفته ملی کودک یادآور این نکته است که لبخند کودکان تنها نشانه شادی نیست؛ می‌تواند نشانه احساس امنیت، تعلق و امید به زندگی نیز باشد. مراقبت از کودکان و پیشگیری از آسیب‌هایی که زندگی آنان را تهدید می‌کند، بخشی جدایی‌ناپذیر از تلاش برای ساختن جامعه‌ای سالم‌تر و تاب‌آورتر است. هیچ کودکی نباید در روزهای بحران تنها بماند. @KomakNetwork

🟠 کارگاه «فرهنگ و معماری دیجیتال» دقیقاً درباره چیست؟ ▫️«فرهنگ و معماری دیجیتال در پروژه‌های اجتماعی» یک آشنایی اولیه با فضای ابری و مدیریت دانش در سازمان‌ها و تیم‌هاست. در این کارگاه با اصولی آشنا می‌شویم که کمک می‌کنند: 🔹فایل‌ها و اطلاعات سازمان ساختار مشخصی داشته باشند 🔹اعضای تیم بدانند چه چیزی کجا ثبت و نگهداری می‌شود 🔹دسترسی‌ها و همکاری روی اسناد منظم‌تر شود 🔹اطلاعات و تجربه‌های پروژه به بخشی از حافظه سازمان تبدیل شوند، نه مجموعه‌ای از فایل‌های پراکنده. ▫️این دوره آموزش یک نرم‌افزار خاص نیست؛ هدفش این است که منطق و زیرساخت اولیه یک محیط کاری دیجیتال منظم و مشترک را بشناسیم و بتوانیم آن را متناسب با سازمان خود طراحی کنیم. 🔸 ثبت‌نام برای کارگاه پنجشنبه ۱۶ مهر هنوز باز است و شرکت در آن رایگان است. اگر در یک سازمان مردم‌نهاد یا پروژه اجتماعی فعالیت می‌کنید یا دانشجو هستید و این موارد برایتان آشناست، می‌توانید در این کارگاه همراه ما باشید. @mointeam #آموزش_معین 🌱🌀 #جوانه_که_میزنیم موسسه معین؛ تقویت‌کننده تلاش‌های اجتماعی @moinngo @KomakNetwork

🟠 سلامت در بحران؛ از دسترسی به دارو تا سلامت روان 🔹نشست هم‌اندیشی «سلامت در بحران» در چارچوب رویداد «داستان مشارکت؛ دیدارها و روایت‌ها» برگزار شد؛ رویدادی که ۱۸ مرداد به همت شبکه کمک شکل گرفت. 🔹در این نشست جمعی از فعالان و نمایندگان نهادهای مدنی، انجمن‌های تخصصی، سازمان‌های مردم‌نهاد، پژوهشگران و نمایندگان وزارت بهداشت، تجربه‌های خود از مواجهه با بحران‌های اخیر را مرور کردند. 🔹یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوها این بود که سلامت در شرایط بحران فقط به درمان و خدمات پزشکی محدود نمی‌شود؛ سلامت روان، معیشت، اشتغال، امنیت، دسترسی به دارو، حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر و سرمایه اجتماعی، بخش‌هایی به‌هم‌پیوسته از مسئله سلامت‌اند. 🔹شرکت‌کنندگان بر ضرورت آمادگی پیش از بحران و شبکه‌سازی میان نهادهای مدنی تأکید کردند. یکی از پیشنهادهای مطرح‌شده، تدوین «پروتکل همکاری نهادهای مدنی در بحران» بود تا ظرفیت‌ها و تخصص‌های هر نهاد، شیوه ارتباط در زمان اختلال اینترنت، مسیرهای ارائه خدمات درمانی و روان‌شناختی و سازوکار حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر از پیش مشخص باشد. 🔹سلامت روان نیز یکی از پرتکرارترین موضوعات نشست بود. حاضران تأکید کردند آثار روانی جنگ و بحران می‌تواند بسیار طولانی‌تر از خود بحران باقی بماند و حمایت روانی باید علاوه بر آسیب‌دیدگان، امدادگران، پزشکان، مددکاران و فعالان اجتماعی را نیز دربرگیرد. 🔹در بخش دیگری از نشست، تجربه نهادهای فعال در زمینه تأمین دارو، حمایت معیشتی و درمانی، وضعیت زنان و افراد دارای معلولیت در بحران مطرح شد. تجربه بیماران هموفیلی نشان داد که اختلال در اینترنت و روندهای اداری می‌تواند دسترسی به دارو را با مشکل جدی مواجه کند؛ همچنین بر ضرورت طراحی نظام‌های هشدار و خدمات قابل دسترس برای افراد دارای معلولیت تأکید شد. 🔹شبکه‌سازی، مستندسازی تجربه‌ها، تبدیل پژوهش‌های میدانی به پیشنهادهای سیاستی و تقویت ارتباط میان دولت و جامعه مدنی از دیگر موضوعات این نشست بود. 🔹مجموع گفت‌وگوها بر یک نکته مشترک تأکید داشت: جامعه مدنی باید بخشی از زیرساخت آمادگی و تاب‌آوری جامعه در برابر بحران باشد، نه نیرویی که تنها پس از وقوع بحران به یاد آورده شود. ایجاد شبکه‌های تخصصی، ثبت ظرفیت نهادها و طراحی سازوکار همکاری پیش از بحران می‌تواند از موازی‌کاری جلوگیری کند و امکان پاسخ مؤثرتر به نیازهای جامعه را فراهم سازد. ❇️ روابط عمومی شبکه کمک @KomakNetwork

🕊 روز جهانی صلح؛ صلح از همین نزدیکی آغاز می‌شود 🔹وقتی از صلح حرف می‌زنیم، معمولاً تصویر جنگ‌ها، مرزها و میزهای مذاکره به ذهن می‌آید. هرچند جنگ، ضد صلح است، اما صلح تنها به نبود جنگ محدود نمی‌شود و در زندگی روزمره نیز معنا پیدا می‌کند. 🔹صلح آنجاست که کودکی فرصت آموزش دارد، خانواده‌ای در بحران تنها نمی‌ماند، صدای گروه‌های کم‌برخوردار شنیده می‌شود و آدم‌ها برای حل یک مسئله مشترک کنار یکدیگر قرار می‌گیرند. 🔹شعار روز جهانی صلح در سال ۲۰۲۶، «سرمایه‌گذاری برای صلح؛ برای همه، همه‌جا، هر روز» است. 🔹برای ما که در شبکه‌ای از سازمان‌ها و کنشگران اجتماعی کنار یکدیگر فعالیت می‌کنیم، این شعار معنایی ملموس دارد: هر قدم برای کاهش نابرابری، تقویت همبستگی، حمایت از کرامت انسان‌ها و گسترش همکاری اجتماعی، می‌تواند قدمی در مسیر صلح باشد. 🔹صلح فقط یک آرمان جهانی نیست؛ در رابطه ما با یکدیگر، در محله‌ها، در سازمان‌های مردم‌نهاد و در تصمیم‌های کوچک و بزرگ روزانه شکل می‌گیرد. 🔹در روز جهانی صلح، یادآوری کنیم که ساختن جامعه‌ای امن‌تر و انسانی‌تر، کاری جمعی است. ❇️ روابط عمومی شبکه کمک @KomakNetwork

🕊 جامعه مدنی؛ جنگ، صلح و حقوق شهروندی 🔰حال سرزمین عزیزمان خوب نیست. جنگ و تحریم‌های موسوم به «هوشمند»، سلامت جان و روان جامعه را نشانه رفته و فرسایش اجتماعی را تشدید کرده است. 🔰در چنین شرایطی، جامعه مدنی می‌تواند با تقویت همبستگی و اعتماد عمومی، مراقبت و دفاع از حقوق شهروندان، گسترش فرهنگ صلح و مدارا و مقابله با انواع خشونت، نقشی مؤثر در حفظ سلامت و بقای جامعه ایفا کند. 🔰در همین راستا، حامیان جامعه مدنی (حجم) در نشست هم‌اندیشی نهادهای مدنی، به بررسی ظرفیت‌ها و چالش‌های تاب‌آوری جامعه با تأکید بر حفظ حقوق شهروندی می‌پردازد. 🤝 با حضور و مشارکت مؤثر خود، یاریگر جامعه مدنی باشیم. 📅 سه‌شنبه ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ ⏰ ۱۵:۳۰ تا ۱۹:۰۰ 📍 سالن هیات‌مدیره سندیکای شرکت‌های ساختمانی ایران @Haajm @KomakNetwork

🟠 سطح آگاهی جامعه درباره اوتیسم همچنان پایین است 🔹در گردهمایی سالانه خانواده‌های کودکان مبتلا به اوتیسم، ناصر زجاجی، رئیس بنیاد خیریه کودکان اوتیسم، بر پایین بودن سطح آگاهی عمومی درباره این اختلال در ایران تأکید کرد. به گفته او، کمبود شناخت جامعه باعث می‌شود افراد دارای اوتیسم فرصت‌های کافی برای رشد، حضور و مشارکت اجتماعی نداشته باشند. 🔹اوتیسم تنها مسئله کودک مبتلا نیست و خانواده‌ها نیز با فشارهای قابل توجه مالی و روانی روبه‌رو هستند. هزینه و انرژی مورد نیاز برای مراقبت و توانبخشی در بسیاری از موارد چند برابر شرایط معمول است و همین موضوع می‌تواند خانواده‌ها را در معرض آسیب‌های اقتصادی و روانی قرار دهد. 🔹در این میان، آگاهی و تشخیص زودهنگام اهمیت زیادی دارد. رئیس بنیاد کودکان اوتیسم تأکید کرده است که شناسایی نشانه‌های اوتیسم در سنین پایین می‌تواند فرصت بیشتری برای مداخله و دریافت خدمات تخصصی فراهم کند و بازه ۱۷ تا ۲۴ ماهگی را از زمان‌های مهم برای تشخیص عنوان کرده است. 🔹بنیاد خیریه کودکان اوتیسم طی سال‌های فعالیت خود تلاش کرده است بخشی از این خلأ را با ارائه خدمات رایگان از جمله کاردرمانی، گفتاردرمانی، رفتاردرمانی، گروه‌درمانی و خانواده‌درمانی جبران کند. برگزاری کارگاه‌های آموزشی، مشاوره و برنامه‌های اجتماعی نیز از دیگر فعالیت‌های این مجموعه برای حمایت از کودکان و خانواده‌های آنهاست. 🔹افزایش آگاهی عمومی، آموزش خانواده‌ها و ایجاد فرصت‌های برابر برای حضور اجتماعی افراد دارای اوتیسم، نیازمند همراهی خانواده، جامعه، متخصصان و نهادهای مدنی است. شناخت بیشتر می‌تواند به کاهش فشار بر خانواده‌ها و شکل‌گیری جامعه‌ای پذیراتر برای افراد دارای اوتیسم کمک کند. @KomakNetwork

🟠 چرا مردم کمتر به تشکل‌ها اعتماد می‌کنند؟ 🔹اگر از کسی بپرسیم چرا عضو یک انجمن یا سازمان مردم‌نهاد نمی‌شود، شاید پاسخ ساده‌ای بدهد: «نمی‌دانم چه فایده‌ای دارد.» پشت همین جمله کوتاه، اما مسئله مهمی وجود دارد: اعتماد. تشکل‌های مدنی زمانی می‌توانند مردم را با خود همراه کنند که افراد احساس کنند عضویت، همکاری یا حتی حمایت از یک تشکل، ارزش وقت، انرژی و اعتمادشان را دارد. اگر چنین احساسی شکل نگیرد، مردم ممکن است ترجیح دهند به جای پیوستن به یک سازمان، به شکل فردی یا موقت درباره مسائل اجتماعی فعالیت کنند. اما چرا چنین اتفاقی می‌افتد؟ 🔸اعتماد فقط با حرف ساخته نمی‌شود 🔹اعتماد چیزی نیست که یک تشکل بتواند از مردم درخواست کند؛ اعتماد باید در طول زمان ساخته شود. وقتی یک انجمن از شفافیت، مشارکت و دفاع از منافع عمومی صحبت می‌کند، مردم انتظار دارند نشانه‌های این حرف‌ها را در عمل ببینند: بدانند چه کاری انجام شده، چه نتیجه‌ای داشته، منابع مالی چگونه تأمین شده و چه کسانی در تصمیم‌گیری‌ها نقش دارند. پژوهش‌های مربوط به اعتماد اجتماعی نیز نشان می‌دهد که شفافیت، پاسخ‌گویی، احساس اثرگذاری و امکان مشارکت واقعی از عوامل مهم شکل‌گیری اعتماد به نهادها هستند. برای مثال، گزارش‌های OECD نشان می‌دهد که وقتی افراد احساس می‌کنند صدایشان شنیده می‌شود و می‌توانند بر تصمیم‌ها اثر بگذارند، اعتماد آنها به نهادها بیشتر است. برای تشکل‌های مدنی هم منطق مشابهی وجود دارد: مردم به جایی اعتماد می‌کنند که بتوانند ببینند، بشنوند و اثرگذاری خود را در آن تجربه کنند. 🔸وقتی «عضویت» نتیجه‌ای ندارد 🔹تصور کنید فردی برای اولین بار وارد یک انجمن می‌شود. در چند جلسه شرکت می‌کند، پیشنهاد می‌دهد و وقت می‌گذارد؛ اما بعد از مدتی احساس می‌کند تصمیم‌ها از قبل گرفته شده‌اند و نظر اعضا تأثیر چندانی ندارد. احتمالاً دفعه بعد، انگیزه کمتری برای مشارکت خواهد داشت. 🔹یکی از مهم‌ترین پایه‌های اعتماد، همین احساس اثرگذاری است. اگر فرد نداند حضورش چه تغییری ایجاد می‌کند، مشارکت به مرور برایش تبدیل به هزینه‌ای بدون نتیجه می‌شود. 🔹پژوهش‌های دانشگاهی نیز رابطه میان اعتماد و مشارکت مدنی را تأیید کرده‌اند. مطالعات مختلف نشان داده‌اند که اعتماد اجتماعی و اعتماد نهادی با مشارکت داوطلبانه و فعالیت‌های مدنی ارتباط دارند؛ هرچند این رابطه ساده و یک‌طرفه نیست و نوع تشکل و تجربه مشارکت نیز اهمیت دارد. بنابراین شاید یکی از پرسش‌های مهم برای هر تشکل این باشد: آیا عضو یا داوطلب ما می‌تواند بعد از مدتی به خودش بگوید «حضور من اینجا واقعاً اثری داشت»؟ 🔸تشکل‌هایی که بیش از حد بسته می‌شوند 🔹تشکل مدنی قرار است بخشی از جامعه باشد، نه جزیره‌ای جدا از آن. اما گاهی انجمن‌ها به مرور به جمع‌های کوچکی تبدیل می‌شوند که بیشتر با خودشان گفت‌وگو می‌کنند. اعضای قدیمی تصمیم می‌گیرند، افراد جدید کمتر وارد می‌شوند و نسل جوان جای چندانی در فرآیند تصمیم‌گیری پیدا نمی‌کند. در چنین شرایطی، حتی اگر تشکل فعالیت‌های ارزشمندی انجام دهد، ممکن است تصویر آن برای بیرون از سازمان چندان جذاب نباشد. پژوهش‌های حوزه جامعه مدنی نیز نشان می‌دهد که رابطه میان عضویت در انجمن‌ها و اعتماد اجتماعی پیچیده است؛ صرفِ عضو بودن در یک تشکل الزاماً اعتماد ایجاد نمی‌کند. کیفیت رابطه‌ها، نوع فعالیت و تجربه‌ای که افراد در آن سازمان دارند اهمیت زیادی دارد. 🔹به بیان ساده: یک تشکل خوب فقط نباید برای اعضای قدیمی خود جا داشته باشد؛ باید بتواند برای آدم‌های جدید هم جا باز کند. 🔸شفافیت؛ مسئله‌ای بیشتر از حسابداری 🔹وقتی از شفافیت صحبت می‌کنیم، خیلی‌ها به گزارش مالی فکر می‌کنند. اما شفافیت فقط این نیست که یک تشکل درآمد و هزینه خود را اعلام کند. مردم می‌خواهند بدانند: چه هدفی داریم؟ چه کاری انجام داده‌ایم؟ چه نتیجه‌ای گرفته‌ایم؟ چه کسانی تصمیم می‌گیرند؟ چه نقدهایی به ما وارد شده؟ و اگر اشتباهی رخ داده، چه تغییری ایجاد کرده‌ایم؟ شفافیت در واقع یعنی پشت فعالیت‌های یک تشکل، فضای تاریکی وجود نداشته باشد. OECDنیز بر ارتباط میان شفافیت، پاسخ‌گویی و اعتماد تأکید کرده و در توصیه‌های مربوط به جامعه مدنی، انتشار اطلاعات مالی و تقویت سازوکارهای پاسخ‌گویی را از ابزارهای افزایش شفافیت می‌داند. 👈🏻 ادامه یادداشت را در سایت «اخبار مهستان» بخوانید. @Akhbare_mahestan @KomakNetwork

❇️ کرونا دوباره بالا می‌آید؛ هشدار وزارت بهداشت در آستانه بازگشایی مدارس

موارد مثبت کووید در ایران از «آستانه هشدار پایین» عبور کرده؛ در حالی که کاهش آزمایش‌ها، تصویر دقیقی از ابعاد واقعی گردش ویروس به دست نمی‌دهد

✍🏻امتداد-گروه خبر: پنج سال پس از روزهایی که آمار ابتلا و مرگ کرونا به یکی از ثابت‌ترین خبرهای کشور تبدیل شده بود، کووید-۱۹ بار دیگر در آستانه پاییز خود را به آمارهای نظام سلامت ایران تحمیل کرده است؛ این بار بدون قرنطینه و تعطیلی، اما با هشدار رسمی وزارت بهداشت درباره افزایش موارد ابتلا. 🔹علیرضا رئیسی، معاون بهداشت وزارت بهداشت، از روند افزایشی کووید در کشور خبر داده و اعلام کرده است که میزان موارد مثبت از «آستانه هشدار پایین» عبور کرده است. او بر افزایش مراقبت از عفونت‌های حاد تنفسی و استفاده از ماسک در محیط‌های بسته تأکید کرده است. 🔸کرونا چقدر افزایش یافته است؟ 🔹پاسخ دقیق به این سؤال دشوارتر از سال‌های نخست همه‌گیری است. آزمایش گسترده کووید مدت‌هاست متوقف شده و بسیاری از مبتلایان با علائم خفیف اساساً آزمایش نمی‌دهند. 🔹این مسئله مختص ایران نیست. سازمان جهانی بهداشت نیز تأکید می‌کند که به دلیل کاهش چشمگیر آزمایش و گزارش‌دهی کشورها، آمار ثبت‌شده دیگر تعداد واقعی مبتلایان را نشان نمی‌دهد. بنابراین افزایش تست‌های مثبت در ایران علامت مهمی از بیشترشدن گردش ویروس است، اما از داده‌های فعلی نمی‌توان نتیجه گرفت کشور با موجی در ابعاد سال‌های نخست همه‌گیری مواجه شده است. 🔸کرونا در جهان هم تمام نشده است 🔹داده‌های سازمان جهانی بهداشت نشان می‌دهد ویروس همچنان در کشورهای مختلف در گردش است و موارد بستری و مرگ، به‌خصوص در گروه‌های سنی بالاتر، ادامه دارد. 🔹در آخرین دوره کامل ۲۸روزه منتشرشده از سوی WHO، ۳۴ هزار و ۲۴۸ ابتلای جدید از سوی ۵۵ کشور گزارش شد؛ تقریباً دو برابر ۱۷ هزار و ۷۱۴ مورد ثبت‌شده در دوره قبل. در همان بازه ۱۶۴ مرگ گزارش شد و ۸۳ درصد مرگ‌هایی که اطلاعات سنی آنها در دسترس بود مربوط به افراد ۶۵ سال و بالاتر بود. 🔹البته این اعداد را نباید با شمار واقعی مبتلایان جهان یکی دانست؛ کاهش آزمایش و گزارش‌دهی باعث شده آمار رسمی بیشتر برای تشخیص روند تغییرات قابل استفاده باشد. 🔸پای «سویه مرگبار جدید» در میان نیست 🔹همزمان با هر افزایش موارد کرونا، ادعاهایی درباره ظهور سویه‌های تازه نیز در شبکه‌های اجتماعی منتشر می‌شود. 🔹سازمان بهداشت جهانی، همچنان چند شاخه و زیرسویه ویروس را تحت پایش قرار داده است؛ اما تا این لحظه شواهد معتبر و منتشرشده‌ای وجود ندارد که افزایش اخیر در ایران را به ظهور یک «سویه جدید و به‌شدت مرگبار» مرتبط کند. 🔹بنابراین افزایش فعلی نیازمند مراقبت است، اما تبدیل آن به روایت «بازگشت کرونای مرگبار» با داده‌های موجود سازگار نیست. 🔸زنگ مدارس؛ زنگ هشدار بیماری‌های تنفسی 🔹زمان افزایش موارد اهمیت ویژه‌ای دارد. تنها چند روز تا آغاز سال تحصیلی باقی مانده و میلیون‌ها دانش‌آموز و دانشجو دوباره وارد کلاس‌های درس، سرویس‌ها، مترو و دیگر محیط‌های بسته و پرتراکم خواهند شد. 🔹با سردتر شدن هوا نیز حضور افراد در فضاهای بسته افزایش پیدا می‌کند؛ شرایطی که انتقال کرونا، آنفلوانزا و سایر عفونت‌های تنفسی را آسان‌تر می‌کند. 🔹فعلاً خبری از بازگشت محدودیت‌های عمومی نیست. توصیه وزارت بهداشت بر مراقبت از عفونت‌های تنفسی و استفاده از ماسک در محیط‌های بسته، به‌ویژه برای افراد دارای علائم و گروه‌های آسیب‌پذیر، متمرکز است. 🔸تفاوت بزرگ با سال ۱۳۹۹ 🔹افزایش کرونا در سال ۱۴۰۵ را نمی‌توان با آغاز همه‌گیری مقایسه کرد. بخش بزرگی از جامعه در نتیجه واکسیناسیون، ابتلاهای قبلی یا هر دو، درجاتی از ایمنی پیدا کرده و پزشکان نیز تجربه و ابزار بیشتری برای مواجهه با بیماری دارند. 🔹با این حال کووید از میان نرفته است. سالمندان، افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای و کسانی که سیستم ایمنی ضعیف‌تری دارند همچنان بیشتر در معرض بیماری شدید و بستری قرار دارند. 🔸این‌بار بیمارستان‌ها زیر فشار دیگری هم هستند 🔹افزایش عفونت‌های تنفسی در پاییز امسال در شرایط متفاوتی رخ می‌دهد: نظام سلامت ایران ماه‌هاست پیامدهای جنگ را تحمل می‌کند. 🔹سازمان جهانی بهداشت پیش‌تر درباره آسیب واردشده به بیمارستان‌ها، مراکز درمانی، داروخانه‌ها، آزمایشگاه‌ها و زیرساخت‌های اورژانس ایران هشدار داده و برای جلوگیری از شیوع بیماری‌ها و حفظ خدمات ضروری، برنامه اضطراری دو میلیون دلاری راه‌اندازی کرده بود. 🔹در چنین وضعیتی، افزایش همزمان کرونا، آنفلوانزا و دیگر عفونت‌های تنفسی می‌تواند فشار مضاعفی بر بخشی از شبکه درمانی وارد کند. @emtedadnet @KomakNetwork

❇️ آموزش در بحران؛ فقط ادامه‌دادن کلاس‌ها نیست 🔹نشست هم‌اندیشی «آموزش در بحران» در چارچوب رویداد «داستان مشارکت؛ دیدارها و روایت‌ها» برگزار شد؛ رویدادی که ۱۸ مرداد به همت شبکه کمک شکل گرفت. در این نشست، جمعی از فعالان اجتماعی و آموزشی، پژوهشگران، معلمان و نمایندگان تشکل‌های مدنی درباره این پرسش گفت‌وگو کردند که آیا شیوه‌های معمول آموزش در شرایط بحرانی پاسخگو هستند و برنامه‌های آموزشی در چنین شرایطی باید چه تغییراتی پیدا کنند. 🔹یکی از محورهای اصلی نشست، ضرورت بازتعریف مفهوم بحران بود. بحران همیشه یک رخداد مقطعی مانند سیل، زلزله یا جنگ نیست و ممکن است به وضعیتی مستمر در زندگی روزمره تبدیل شود. از این رو، پیش از ارائه راهکار باید مسئله، شرایط مخاطب و نیازهای واقعی او به‌درستی شناخته شود. تجربه‌های مطرح‌شده نیز نشان داد آموزش زمانی مؤثرتر است که با مشارکت جامعه هدف شکل بگیرد، نه اینکه بدون شناخت شرایط محلی و از بالا طراحی شود. 🔹در بخش دیگری از نشست، بر وضعیت روانی دانش‌آموزان در شرایط جنگ، ناامنی و بحران تأکید شد. کودکی که با ترس، اضطراب و نگرانی درباره خود و خانواده‌اش روبه‌روست، نمی‌تواند مانند شرایط عادی با محتوای آموزشی ارتباط برقرار کند. به همین دلیل، امنیت روانی باید یکی از پایه‌های طراحی آموزش در بحران باشد. 🔹آموزش مستمر معلمان، تقویت مدارس، توسعه مهارت‌آموزی، استفاده متناسب از فناوری و توجه به شرایط مناطق کم‌برخوردار نیز از دیگر موضوعات این نشست بود. حاضران تأکید کردند که مدرسه فقط محل انتقال دانش نیست؛ بلکه در اجتماعی‌شدن، شکل‌گیری هویت و تجربه زندگی جمعی کودکان نیز نقش دارد. آموزش آنلاین و ابزارهای نوین می‌توانند مکمل مدرسه باشند، اما جایگزین کامل آن نیستند. 🔹از دیگر نتایج این گفت‌وگو، ضرورت عبور از فعالیت‌های جزیره‌ای بود. حل مسائل آموزشی به همکاری آموزش و پرورش، دانشگاه‌ها، تشکل‌های مدنی، نهادهای تخصصی، بخش خصوصی، گروه‌های داوطلب و جوامع محلی نیاز دارد. در این میان، جامعه هدف نیز نباید فقط دریافت‌کننده خدمات تلقی شود؛ تجربه زیسته مردم می‌تواند بخشی از فرایند تولید و انتقال دانش باشد. 🔹این نشست بر یک نکته اساسی تأکید داشت: آموزش در بحران تنها به معنای حفظ برنامه کلاس‌ها نیست؛ بلکه به شناخت مسئله، توجه به وضعیت روانی و اجتماعی مخاطب، توانمندسازی معلمان، مشارکت جامعه و ایجاد ارتباط میان نهادهای مختلف نیاز دارد. 🔹قرار است گفت‌وگوهای شکل‌گرفته در این نشست، از طریق ارتباط میان فعالان و تشکیل کارگروه‌های تخصصی ادامه پیدا کند تا ایده‌ها از مرحله گفت‌وگو به پیگیری و اقدام برسند. #شبکه_کمک #داستان_مشارکت #آموزش_در_بحران #جامعه_مدنی @KomakNetwork