The SEED - គ្រាប់ពូជ

[ថង់ប្រាជ្ញា៖ទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសម៉ិកស៊ិកូ និងសហរដ្ឋអាមេរិក ] ប្រទេសម៉ិកស៊ិកូធ្លាប់ទទួលរងអាណានិគមរបស់អេស្ប៉ាញប្រហែលជិត៣សតវត្សន៍ បន្ទាប់មកទទួលបានឯករាជ្យពេញលេញវិញដោយចលនាបះបោរមួយដែលមានឈ្មោះថា ហ៊ីដាល់ហ្គូ និងត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយសហរដ្ឋអាមេរិកនៅក្នុងឆ្នាំ១៨២២។ ការទទួលស្គាល់ឯករាជ្យនេះឈានទៅរកទំនាក់ទំនងការទូត ក៏ដូចជាភាពតានតឹងថ្មី និងជម្លោះរវាងប្រទេសទាំងពីរដែលកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់។ ទំនាក់ទំនងការទូតដំបូងរវាងម៉ិកស៊ិក និងសហរដ្ឋអាមេរិកត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃ១២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៨២២ ប៉ុន្តែត្រូវបានបែកបាក់ទៅវិញដោយសារការប្រកាសឯករាជ្យរបស់រដ្ឋតិចសាស់ចេញពីប្រទេសម៉ិកស៊ិក ហើយទៅចូលរួមជាមួយសហព័ន្ធក្លាយជារដ្ឋទី២៨ របស់សហរដ្ឋអាមេរិកនៅឆ្នាំ១៨៤៥ ដែលបានធ្វើឱ្យមានសង្គ្រាមរវាងសហរដ្ឋអាមេរិកនិងម៉ិកស៊ិកនៅឆ្នាំ១៨៤៦។ សម្រាប់អត្ថបទលម្អិត | Telegram| Facebook

១. បន្ទាប់ពីលោកដូណាល់ត្រាំនិងអ៊ុយក្រែនប្រកាសអំពីការចែកតំបន់រ៉ែនៅអ៊ុយក្រែន អ្នកដែលគួរព្រួយបារម្ភជាងគេគឺតៃវ៉ាន់។ ២. តៃវ៉ាន់គឺជាតំបន់ពិសេសមួយដែលសហរដ្ឋអាមេរិកគ្មានភាពប្រកដប្រជាលើការការពារទឹកដីដោយទាហានអាមេរិក ដូចជាជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង និងហ្វីលីពីន។ ៣. ប្រទេសទាំង៣នេះមានលិខិតស្នាមត្រឹមត្រូវដែលបញ្ជាក់អំពីតួនាទីភារកិច្ច ខុសពីតៃវ៉ាន់ ដែលសហរដ្ឋអាមេរិកធ្លាប់បានបោះបង់ចោលអំឡុងសង្រ្គាមត្រជាក់ដោយជំរុញឱ្យប្រទេសចិនអង្គុយក្នុងអង្គការសហប្រជាជាតិជំនួសតៃវ៉ាន់ ព្រមទាំងទទួលស្គាល់គោលការណ៍ ចិនតែមួយ។ ៤. ជាទូទៅ សហរដ្ឋរដ្ឋអាមេរិកតែងដើរនយោបាយការបរទេសជាមួយតៃវ៉ាន់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន ដោយធ្វើតុល្យភាពនៃការបញ្ជៀសការវាយប្រហារដោយយោធាពីប្រទេសចិនទៅលើតៃវ៉ាន់ និងកុំឱ្យតៃវ៉ាន់មានភាពក្លាហានជ្រុលរហូតប្រកាសឯករាជ្យ។ ៥. កន្លងមក ចិនតែបង្ហាញពីភាពក្រេដក្រោធ រាល់ពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិកបង្ហាញភាពវជ្ជមានជាមួយតៃវ៉ាន់តាមរយៈការធ្វើទស្សនកិច្ចរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំជាន់ខ្ពស់ ឬការប្រកាសអំពីការការពារតៃវ៉ាន់ប្រសិនបើមានការវាយប្រហារដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមកទៅលើតៃវ៉ាន់។ ៦. ក្នុងបរិបទរបស់លោក ដូណាល់ត្រាំ វិញ ប្រទេសដែលធ្លាប់ជាសម្ព័ន្ធមិត្ដចាក់ទឹកមិនលេចភាគច្រើនសុទ្ធតែមានភាពស្ទាក់ស្ទើរលើទំនាក់ទំនងជិតស្និត និងភាពច្បាស់លាស់អំពីការឈរលើគោលជំហរជាមួយគ្នា តួយ៉ាង សហរដ្ឋអាមេរិកបានបំផ្លាញបេះដូងរបស់អឺរ៉ុបជាច្រើនក្នុងប៉ុន្មានសប្ដាហ៍កន្លងទៅនេះ។ ៧. អ្វីដែលធ្វើឱ្យតៃវ៉ាន់កាន់តែបារម្ភជាងនេះទៀតគឺលោកដូណាលត្រាំប្រកែកមិនផ្ដល់ចម្លើយថាអាមេរិកនឹងការពារតៃវ៉ាន់ដោយចិនដែរឬទេ ចំពេលលោកដូណាល់ត្រាំបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា សហរដ្ឋអាមេរិកមិនការពារនរណាដោយងាយៗ និង free នោះទេ តួយ៉ាង អ៊ុយក្រែនគឺជាឧទាហរណ៍ដ៏ល្អ។ ៨. ទោះជាយ៉ាងណា ការធ្វើនេះក៏ជាវិធីសាស្ត្រមួយដ៏ល្អចំពោះគោលនយោបាយការបរទេសអាមេរិក ដោយសារតែប្រកាសឬមិនប្រកាសគឺគ្រាន់តែផ្ដល់ភាពកក់ក្ដៅមួយឱ្យតៃវ៉ាន់ប៉ុណ្ណោះ តែប្ដូរមកវិញគឺការឡើងកម្ដៅភូមិសាស្ត្រនយោបាយក្នុងតំបន់ និងបង្កើនភាពល្អក់កករជាមួយចិន។ ៩. នយោបាយការបរទេសរបស់ដូណាល់ត្រាំប៉ុន្មាសប្ដាហ៍ចុងក្រោយនេះគឺបញ្ជៀសពីការបង្កើតសត្រូវនេះឯង តួយ៉ាង សហរដ្ឋអាមេរិកបានបង្កើតការសន្ទនាឡើងវិញជាមួយរុស្ស៊ី និងចង់កាត់បន្ថយភាពមើលមុខគ្នាមិនចំជាមួយចិន។ ១០. ជាចុងក្រោយ លោក ដូណាល់ត្រាំមានប្រសាសន៍ថា គាត់ចង់មានទំនាក់ទំនងល្អជាមួយចិន តែក៏មិនឱ្យចិនកេងប្រយោជន៍ពីអាមេរិកដែរ។ ទស្សនាវីដេអូនៅក្នុង YouTube: https://www.youtube.com/@theseedcambodia

៥. លោក លី ឃ្វាន់យូ ស្ថាបិកនិងអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីសិង្ហបុរីធ្លាប់មានប្រសាសន៍ថា "I have never been over concerned or obsessed with opinion polls or popularity polls. I think a leader who is, is a weak leader. Between being loved and being feared, I have always believed Machiavelli was right. If nobody is afraid of me, I’m meaningless.” ៦. លោក លី ឃ្វាន់យូ ថាគាត់មិនដែលខ្វាយខ្វយល់ច្រើនពីប្រជាប្រិយភាពទេ គាត់នឹងធ្វើអ្វីដែលគាត់ត្រូវធ្វើ ហើយមេដឹកនាំដែលចេះតែខ្វាយខ្វល់ពីការស្រលាញ់និងចូលចិត្ដគឺជាមេដឹកនាំទន់ខ្សោយ។ អញ្ជឹងគិតឱ្យមែនទែន តែមេដឹកនាំនោះដឹកនាំគេ ឬគេដឹកនាំគាត់? រវាងស្រលាញ់និងខ្លាច គាត់ថាបើគ្មាននរណាគេខ្លាចគាត់ គាត់នឹងគ្មានតម្លៃ។ ប្រសិនបើទឹកមាត់គាត់មិនប្រៃតែសម្ដីគាត់គេស្ដាប់ដែរទេ? អញ្ជឹងការគោរព និងការខ្លាច មិនមែនសំដៅដល់ការផ្ដាច់ការទាំងស្រុងទេ គ្រាន់តែបើយើងជាមេដឹកនាំគ្មានអំណាច អញ្ជឹងនរណាស្ដាប់នរណា ក្រុមនឹងប្រកួតប្រជែងផ្ទៃក្នុង និងវឹកវរ រហូតរកបានអ្នកដែលអាចគ្រប់គ្រងបានពិតប្រាកដ។

១. ភាពជាអ្នកដឹកនាំមិនមែនជាការប្រកួតប្រជាប្រិយភាពឡើយ។ ២ បើមិនអញ្ជឹងចក្ចុវិស័យរបស់មេដឹកនាំគឺត្រឹមតែនៅក្នុងក្រុម ហើយសម្រេចចិត្ដដោយខ្លាចតែបាត់បង់ប្រជាប្រិយភាពនៅក្នុងក្រុមដោយមិនគិតអំពីប្រយោជន៍ធំដែលក្រុមទាំងមូលអាចទទួលបាន។ ៣. អញ្ជឹងហើយបានគេចង់បានមេក្រុមដែលមានចក្ខុវិស័យវែង ដែលមនុស្សជាច្រើនមើលមិនឃើញនិងទៅមិនទាន់ដល់។ ៣ ការគិតអំពីប្រជាប្រិយភាពនៅក្នុងក្រុមគឺមិនខុសទាំងស្រុងទេ តែវាងាយនឹងបង្កើតឱ្យមាននយោបាយនៅក្នុងក្រុម ហើយបង្កើតឱ្យមានការប្រកួតប្រជែងលើការងាមិនចាំបាច់ជាច្រើន។ ៤. ការនិយាយនេះអាចថាជាទ្រឹស្ដីផ្ដាច់ការ តែគ្រូពេទ្យធ្មេញប្រាប់ឱ្យយើងកុំញាំស្ករច្រើន តែអ្នកលក់ស្ករអាចលួងយើងថាញាំស្ករច្រើនវាមិនអីទេ។ អញ្ជឹងសួរមើល នរណាគេមានចេតនាល្អជាមួយយើងពិតប្រាកដ?

លោក ដូណាល់ត្រាំចង់បញ្ចប់សង្គ្រាមនេះក្នុងអាណត្ដិរបស់គាត់ ដែលជា legacy និងស្នាដៃថ្មីមួយទៀតពេលលោកកាន់អំណាច។ មួយវិញទៀត អ្នកជំនាញខ្លះមើលឃើញថា លោក ដូណាល់ត្រាំ ចង់ផ្ដោតលើកិច្ចការសំខាន់ផ្សេងទៀតដូចជាអ៊ីរ៉ង និងជាមួយប្រទេសចិន។ អ្នកវិភាគរបស់រុស្ស៊ីខ្លះបានលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលអាមេរិកមានបំណងចង់ចាប់ដៃជាមួយរុស្ស៊ីដើម្បីខ្ទប់ការលូតលាស់លឿនរបស់ចិន។ តែចិននិងរុស្ស៊ីមានទំនាក់ទំនងស្អិតរមួតជាមួយគ្នាតាំងពីលោកខាងលិចដាក់ទណ្ឌកម្មមកលើរុស្ស៊ីនៅឆ្នាំ២០២២ តែចិននេះក៏ត្រូវបានគេរិះគន់ថាជាអ្នកជួយសេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៊ីផងដែរ។ តែអ្វីដែលច្បាស់ជាងគេ គឺសហរដ្ឋអាមេរិកចង់ចែកតំបន់រ៉ែកំម្រពីអ៊ុយក្រែន ដែលជាឃ្លាំងសម្បត្ដិជាតិសម្រាប់ជួយស្ដារនិងកសាងអ៊ុយក្រែនក្រោយសង្គ្រាមបញ្ចប់។

កាលមុន អ្នកដែលចង់ឱ្យលោក Zelensky បាត់តំណែងជាមេដឹកនាំគឺប្រហែលជាមានតែលោកពូទីនទេ តែបច្ចុប្បន្នវិញ សូម្បីតែប្រធានាធិបតីដូណាល់ត្រាំក៏បន់ឱ្យលោក Zelensky ដើរចេញពីដំណែង។ ការកៀបរុស្ស៊ីគឺជាកិច្ចការដ៏សែនពិបាកមួយ ដែលប្រទេសលោកខាងលិចចង់ធ្វើឱ្យរុស្ស៊ីហែកមេឃរត់អស់ជាង ៣ ឆ្នាំហើយ តែចង់ក្រោយអ្នកទទួលផលប៉ះពាល់ខ្លួនឯងគឺលោកខាងលិច ហើយរុស្ស៊ីមើលទៅដូចអត់មានញញើតអីផង។ ជាយុទ្ធសាស្ត្រឥឡូវគឺគេអាចធ្វើចេញពីខាងអ៊ុយក្រែនទៅវិញ អញ្ជឹងហើយបានជាអ្នកជំនាញនៅ The Economist បាននិយាយថា ៣ កត្តាដែលអាចឈានទៅដល់បញ្ចប់សង្គ្រាមនេះគឺ ទីមួយគឺនយោបាយផ្ទៃក្នុងអ៊ុយក្រែន ជំនួយពីអឺរ៉ុបទៅអ៊ុយក្រែន និងសំខាន់ជាងគេគឺចិត្ដរបស់លោកដូណាល់ត្រាំ។ ក្នុងករណីនេះ លោក ដូណាល់ត្រាំបាននិយាយវាយប្រហារ លោក Zelensky ដោយចោទថាជាចាប់ផ្ដើមសង្គ្រាម និងប្រកាសថាលោក Zelensky ជាមេដឹកនាំផ្ដាច់ការ។ តាមពិត តាំងពីដំបូងមកអ្នកជំនាញជាច្រើន ទាំងកម្ពុជាបានលើកឡើងថា លោក Zelensky នេះគឺជាមនុស្សអាត្មានិយម ដែលគិតពីអំណាចនិង Legacy របស់ខ្លួនឯងរហូតរុញច្រានប្រទេសអ៊ុយក្រែនដល់ជ្រោះសង្គ្រាម ហើយសង្គ្រាមនេះរស់បានដោយសារង្ហើមដែលកំពុងដករាល់ថ្ងៃគឺពឹងអុកស៊ីសែនពីជំនួយប្រទេសលោកខាងលិចនោះទេ។ ដូចនេះហើយបានជាមេដឹកនាំក្នុងសកលលោកកំពុងលើកឡើងមតិ២ផ្សេងគ្នាអំពីការកាន់អំណាចរបស់លោក Zelensky ។ មួយក្នុងចំណោមនោះ លោក ដូណាល់ត្រាំ បានលើកឡើងថា លោក Zelensky គឺជាមេដឹកនាំខុសច្បាប់ ដោយសារតែអាណត្ដិរបស់គាត់ត្រូវអស់តាំងពីឆ្នាំមុនមកម្ល៉េះជាមួយនឹង 4% នៃ Approval Rating ហើយដាក់សម្ពាធឱ្យមានការបោះឆ្នោត។ តែក្នុងករណីនេះ លោក Zelenskyy ថាលោកដូណាល់ត្រាំក្នុងរស់ក្នុងតំបន់ព័ត៌មានមិនពិតដែលបង្កើតឡើងដោយរុស្ស៊ី។ តែមតិខ្លះទៀត ដូចជាលោកប្រធានាធិបតីបារាំង ម៉ាក្រុង បានលើកឡើងថា លោក Zelensky គឺជាមេដឹកនាំស្របច្បាប់ហើយប្រទេសកំពុងរវល់មានសង្គ្រាម អញ្ជឹងមិនគួរឡើយណាមានការបោះឆ្នោតរើសមេដឹកនាំថ្មីនោះទេ។ យ៉ាងណាមិញ ការដែលអ៊ុយក្រែនមិនទាន់រៀបចំការបោះឆ្នោត គឺដោយសារតែច្បាប់ Martial Law ដែលច្បាប់នេះចេញមុននឹងលោក Zelensky ឡើងកាន់អំណាចទៅទៀតដើម្បីផ្ដល់ភាពស្របច្បាប់នៃការគ្រប់គ្រងដោយផ្អាកការបោះឆ្នោតអំឡុងប្រទេសមានសង្គ្រាម។ ក្នុងន័យនេះ សហរដ្ឋអាមេរិកនិងរុស្ស៊ីអាចមានគំនិតស្របគ្នាមួយ នោះគឺរឿងផ្អាកការវាយប្រហារមួយរយៈ ដើម្បីឱ្យមានការបោះឆ្នោតនៅក្នុងអ៊ុយក្រែន ហើយអាចរើសមេដឹកនាំថ្មីបាន ដើម្បីជំនួសលោក Zelensky ។ តែទោះរើសមេដឹកនាំថ្មីក៏ដោយ ទោះមេដឹកនាំនោះគាំទ្ររុស្ស៊ី ក៏មិនមែនមានន័យថារុស្ស៊ីអាចយកទឹកដីអ៊ុយក្រែនស្រួលៗដែរ។ ហើយទោះបីជា Ceasefire ក៏ដោយ ក៏ការបោះឆ្នោតមិនអាចរៀបចំភ្លាមៗនោះដែរ។ សំណួរសួរថា តើអ្វីដែលអាចជំរុញចិត្ដឱ្យលោកពូទីនមកអង្គុយចរចារ? ក៏ទោះបីជាបច្ចុប្បន្នរុស្ស៊ីមើលទៅហាក់ដូចជាមានប្រៀបជាងក្នុងសង្គ្រាមមួយនេះ តែលោក ពូទីនក៏ចងវិលមកចរចារដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមឱ្យកាន់តែឆាប់ដែរ ព្រោះសង្គ្រាមនេះអាចជារបត់មួយនៃការកាន់កាប់អំណាចរបស់លោកពូទីននៅក្នុងនយោបាយផ្ទៃក្នុងរុស្ស៊ី។ ទាហានរបស់រុស្ស៊ីធ្វើសង្គ្រាមហាក់ដូចជាគ្មានសង្ឃឹម ហើយវិវឌ្ឍយ៉ាងយឺតក្នុងការវាយលុកដែលទាហានរុស្ស៊ីស្លាប់និងរបួសច្រើន។ និយាយឱ្យចំ គឺទាហានរុស្ស៊ីខ្លាំងនិងវាយលឿនតែពីដំបូង ដែលកាលពីឆ្នាំ២០២២ រុស្ស៊ីគ្រប់គ្រងទឹកដីអ៊ុយក្រែនប្រមាណ 19.6% ដោយភ្ជាប់ទាហានស្លាប់និងរបួសជាង ២ម៉ឺននាក់ តែបច្ចុប្បន្នវិញ រុស្ស៊ីគ្រប់គ្រងទឹកដីអ៊ុយក្រែនតែ ១៩.២% ដែលមានអ្នកស្លាប់និងរបួស ៨ សែននាក់ នេះបើយោងតាម The Economist។ ចំនួនស្លាប់និងរបួសនេះមិនជាក់លាក់និងពិតប្រាកដឡើយ ដោយសារប្រទេសទាំង២ព្យាយាមបិទបាំងលាក់តួលេខ។ ហើយចំនួយតួលេខមាន ៣ ប្រភពធំៗ គឺរដ្ឋាភិបាល អ្នកតានដានឯករាជ្យ និងខាងលោកខាងលិច ដែលចំនួនខុសៗគ្នា។ អ្វីដែលគេអាចដឹងនោះគឺថា ទាហានខាងរុស្ស៊ីស្លាប់ភាគច្រើនគឺដោយសារគ្រាប់ផ្លោង គ្រាប់មីនបង្កប់ និងទ្រូន។ ខាងអ៊ុយក្រែនវិញ អត់សូវស្លាប់ដោយសារគ្រាប់មីនបង្កប់ទេព្រោះអត់សូវរុលទៅមុខ តែស្លាប់ច្រើនគ្រាប់ផ្លោង និងទ្រូនជាដើម។ ចំណែកឯខាងសេដ្ឋកិច្ចវិញក៏ស្រដៀងគ្នានេះដែរ ក៏ទោះបីជាមើលទៅមិនសូវប៉ះពាល់ តែការចំណាយលើសង្គ្រាមនេះធ្វើឱ្យរួញទ្រព្យសកម្ម ហើយអតីតអនុប្រធានធនាគារកណ្ដាលរុស្ស៊ីបានលើកឡើងថា បន្តិចទៀតមេដឹកនាំរុស្ស៊ីនឹងត្រូវជ្រើសរើសរវាងការកាត់បន្ថយចំណាយលើយោធា ឬទុកឱ្យមានអតិផរណានៅក្នុងស្រុកហើយ។ ចុះខាងសហរដ្ឋអាមេរិកវិញ តើគាត់មានគោលដៅបែបណាចំពោះសង្គ្រាមមួយនេះ?

[ថង់ប្រាជ្ញា៖ តើមូលហេតុអ្វីទៅបានជាប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ត្រាំ (Donald Trump) ប្រកាសស្នើការកាន់កាប់តំបន់ហ្កាហ្សា (Gaza)? ] កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៥ថ្មីៗកន្លងទៅ ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ត្រាំបានធ្វើការប្រកាសថា សហរដ្ឋអាមេរិកនឹងធ្វើការកាន់កាប់តំបន់ហ្កាហ្សា ក្រោយពេលដែលបញ្ជូនជនជាតិប៉ាឡេស្ទីនចេញពីតំបន់នោះអស់ទៅ ហើយអាមេរិកនឹងធ្វើប្រតិបត្តិការក្រោមផែនការវិសាមញ្ញមួយ ដោយលោកដូណាល់ត្រាំអះអាងថា លោកនឹងប្រែក្លាយតំបន់នេះឱ្យទៅជាតំបន់ រីវើរ៉ានៃមជ្ឈិមបូពា៍ (the Rivera of the Middle East)។ សម្រាប់អត្ថបទលម្អិត | Telegram| Facebook

♣️ នយោបាយនៅការិយាល័យ ១. នៅកន្លែងធ្វើការ សាច់មួយដុំ មនុស្សមួយក្រុម ដឹងតែមានការប្រកួតប្រជែងគ្នាដណ្ដើមសាច់ នេះគឺជាធម្មជាតិរបស់មនុស្ស។ កន្លែងធ្វើការណាដែលស្ងប់ស្ងាត់ ជាទូទៅ គឺមិនមែនជាកន្លែងដែលសំបូរប្រយោជន៍ឱ្យមនុស្សដណ្ដើមគ្នា។ ២. តែអ្វីដែលមិនមែនជាការអនុវត្ដទូទៅ គឺការប្រកួតប្រជែងគ្នាដែលប៉ះពាល់ដល់ផលប្រយោជន៍ស្ថាប័ន និងផលប្រយោជន៍រួម។ ការប្រកួតប្រជែងត្រូវច្បាស់ថាស្ថាប័នកាន់តែរីកចម្រើន មិនមែនរៀបចំអន្ទាក់ឱ្យគ្នាហើយចុងក្រោយអ្នកទទួលផលប៉ះពាល់មែនទែនគឺនាំទុក្ខដល់ស្ថាប័ន។ ៣. ទោះក្នុងស្ថានភាពយ៉ាងណា កុំចាត់ទុកមនុស្សដែលពូកែគឺជាការគម្រាមកំហែង ហើយត្រូវមើលមនុស្សពូកែជាសរសរទ្រូងនៃស្ថាប័ន។ វិធីសាស្ត្រដ៏ល្អគឺធ្វើការយ៉ាងយកចិត្ដមនុស្សពូកែនោះឱ្យឈរនៅខាងយើង មិនមែនទាត់អ្នកពូកែចោលដើម្បីក្លាយជាអ្នកខ្លាំងតែឯងនោះឡើយ។ ៤. ប្រើរបស់ឱ្យអស់តម្លៃ ហើយប្រើមនុស្សឱ្យអស់សមត្ថភាព។ ៥. បើរវល់តែក្ដិចត្រួយ តើពេលណាដែលអាចមានស្លឹកមានផ្កាមានផ្លែ? ប្រសិនបើចាំតែចាប់កំហុសគ្នា អញ្ជឹងយូរទៅអ្នកមានសមត្ថភាពនឹងមិនហ៊ានសូម្បីបញ្ជេញយោបល់ ហើយកន្លែងមួយដែលមនុស្ស ១០-២០ នាក់ តែចុងក្រោយមានខួរក្បាលតែ ១-២ ប៉ុណ្ណោះ។ ៦. ដោយសារចាស់ស្គាល់ផ្លូវ អញ្ជឹងគួរតែបង្ហាញផ្លូវទៅកាន់ក្មេង ហើយក្មេងដែលមានគំនិតច្រើនក៏គួរស្ដាប់ចាស់ដែលបន្សល់ដានជើង។ ៧. ចុងក្រោយ បើអាច យើងគួររៀបចំផ្លូវក្រោយឱ្យខ្លួនឯង បង្កើនតម្លៃឱ្យខ្លួនឯង និងចេះបង្កើតឱកាសឱ្យខ្លួនឯង។ ជីវិតខុសពីការលេងល្បែងលើតុ ព្រោះយើងអាចបង្កើតសន្លឹកបៀរល្អៗដើម្បីមកលេងបាននិងការលេងនេះមិនមានថ្ងៃបញ្ចប់ ហើយនេះគេហៅថាល្បែងជីវិត។ ៨. អញ្ជឹង កុំខ្លាចគេក្ដិចត្រួយ ត្រូវធ្វើយ៉ាងណាឱ្យត្រួយយើងឱ្យខ្ពស់ កុំឱ្យគេក្ដិចបាន។

សេចក្ដីសង្ខេបមរៀន International Politic: Rules of The Games៖ ១. ផលប្រយោជន៍ជាតិ កំណត់និយមន័យនៃអំណាច ហើយការឱ្យនិយមន័យនេះក៏ខុសៗគ្នាដែរ។ ២. រដ្ឋាភិបាល និងតួអង្គមិនមែនរដ្ឋាភិបាល តែងមានចំណុចខ្ទាស់គ្នានៃការកំណត់ពីផលប្រយោជន៍ជាតិនេះ។ ៣. ផលប្រយោជន៍ជាតិមាន ៣ ធំៗ ដូចជាសន្តិសុខ ទ្រព្យសម្បត្ដិ និងកត្យានុភាព។ អញ្ជឹង ៣ នេះ តើមួយណាគួរមកមុខ? ៤. កាលមុននៅពេលនិយាយពីសន្តិសុខជាតិ គេសំដៅដល់ការវាយប្រហារ ទន្រ្ទានទឹកដី តែបច្ចុប្បន្ន សន្តិសុខជាតិសំដៅច្រើនជាងនេះ ដូចជា សន្តិសុខហិរញ្ញវត្ថុនិងសេដ្ឋកិច្ច Cyber Security និងសន្តិសុខផ្ទៃក្នុងជាដើម។ ៥. ប្រទេសិង្ហបុរីតែយកចិត្ដទុកដាក់លើការជ្រៀតជ្រែក និងការហូរចូលមនោគមន៍វិជ្ជា ឬគំនិតដែលផ្ទុយពីនយោបាយក្នុងស្រុក។ ៦. សិង្ហបុរីមិនសូវបង្ហាញពីភាពជិតស្និតជាមួយប្រទេសចិនឡើយ មូលហេតុមួយក្នុងចំណោមនោះគឺកុំឱ្យជនជាតិផ្សេងនៅក្នុងប្រទេសមានអារម្មណ៍ថារដ្ឋាភិបាលលម្អៀង។ ៧. តើយើងហូបកត្យានុភាពបានទេ? សិស្សនៅ Harvard ធ្លាប់ធ្វើបាតុកម្ម ជាពិសេសអ្នក Intern បានលុយតិច។ ៨. កត្យានុភាពគឺជាស្រមោលនៃអំណាច។ ៩. ចង់ដឹងអំពីការលូតលាស់ពីប្រទេស យើងអាចពិនិត្យនិងប្រៀបធៀបការតុបតែងបន្ទប់ទទួលភ្ញៀវរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ។

សេចក្ដីសង្ខេបមរៀន International Politic: Rules of The Games៖ ១. ផលប្រយោជន៍ជាតិ កំណត់និយមន័យនៃអំណាច ហើយការឱ្យនិយមន័យនេះក៏ខុសៗគ្នាដែរ។ ២. រដ្ឋាភិបាល និងតួអង្គមិនមែនរដ្ឋាភិបាល តែងមានចំណុចខ្ទាស់គ្នានៃការកំណត់ពីផលប្រយោជន៍ជាតិនេះ។ ៣. ផលប្រយោជន៍ជាតិមាន ៣ ធំៗ ដូចជាសន្តិសុខ ទ្រព្យសម្បត្ដិ និងកត្យានុភាព។ អញ្ជឹង ៣ នេះ តើមួយណាគួរមកមុខ? ៤. កាលមុននៅពេលនិយាយពីសន្តិសុខជាតិ គេសំដៅដល់ការវាយប្រហារ ទន្រ្ទានទឹកដី តែបច្ចុប្បន្ន សន្តិសុខជាតិសំដៅច្រើនជាងនេះ ដូចជា សន្តិសុខហិរញ្ញវត្ថុនិងសេដ្ឋកិច្ច Cyber Security និងសន្តិសុខផ្ទៃក្នុងជាដើម។ ៥. ប្រទេសិង្ហបុរីតែយកចិត្ដទុកដាក់លើការជ្រៀតជ្រែក និងការហូរចូលមនោគមន៍វិជ្ជា ឬគំនិតដែលផ្ទុយពីនយោបាយក្នុងស្រុក។ ៦. សិង្ហបុរីមិនសូវបង្ហាញពីភាពជិតស្និតជាមួយប្រទេសចិនឡើយ មូលហេតុមួយក្នុងចំណោមនោះគឺកុំឱ្យជនជាតិផ្សេងនៅក្នុងប្រទេសមានអារម្មណ៍ថារដ្ឋាភិបាលលម្អៀង។ ៧. តើយើងហូបកត្យានុភាពបានទេ? សិស្សនៅ Harvard ធ្លាប់ធ្វើបាតុកម្ម ជាពិសេសអ្នក Intern បានលុយតិច។ ៨. កត្យានុភាពគឺជាស្រមោលនៃអំណាច។ ៩. ចង់ដឹងអំពីការលូតលាស់ពីប្រទេស យើងអាចពិនិត្យនិងប្រៀបធៀបការតុបតែងបន្ទប់ទទួលភ្ញៀវរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ។

តើអឺរ៉ុបអាចនៅទុកចិត្ដសហរដ្ឋអាមេរិកបានដែរទេ? 🇪🇺🆚🇺🇸 ១. យើងអាចនិយាយបានថា អឺរ៉ុបទទួលបានការវាយប្រហារផ្លូវចិត្ដជាច្រើនលើកក្នុងរយៈពេលដ៏ខ្លីនេះ ក្រោយពេល លោក ដូណាល់ត្រាំ ឡើងកាន់អំណាចសារជាថ្មី។ ២. ដំបូង លោក Pete Hegseth ដែលជា America’s defence secretary បានលើកឡើងថាសហរដ្ឋអាមេរិកមិនមែនជាអ្នកធានាចម្បងនៃសន្តិសុខនៅអឺរ៉ុបទៀតឡើយ។ ៣. បន្ទាប់មក លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានប្រកាសថាគាត់នឹងបើកការសន្ទនាជាមួយក្បាលម៉ាស៊ីនរបស់រស្ស៊ីរំលងមេដឹកនាំអ៊ុយក្រែន និងអឺរ៉ុប។ ៤. នៅថ្ងៃទិវានៃក្ដីស្រលាញ់ លោក J.D. Vance ដែលជាអនុប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកបានកម្ទេចបេះដូងមេដឹកនាំអឺរ៉ុបជាច្រើនណាស់តាមរយៈការរិះគន់មិនសំចៃមាត់នៅ Munich Security Conference។ ៥. លោក J.D. Vance បានលើកឡើងយ៉ាងច្បាស់ៗថា ការគម្រាមកំហែងធំបំផុតរបស់អឺរ៉ុបមិនមែនជារុស្ស៊ីឬចិនឡើយ តែជាសាច់ក្នុងផ្ទាល់ខ្លួន ហើយបន្តរិះគន់អំពីការអនុវត្ដលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និងការបញ្ចេញមតិនៅបណ្ដាប្រទេសអឺរ៉ុបជាច្រើន។ ៦. ហេតុអ្វីបាន ជាគេចាប់អារម្មណ៍នឹងសន្ទរកថារបស់ លោក J.D. Vance? ជាទូទៅ Munich Security Conference ភាគច្រើននិយាយអំពីការទន្ទ្រានយកទឹកដីរបស់រុស្ស៊ីទៅលើតំបន់គ្រឹមលាង និងសង្រា្គមនៅអីរ៉ាក់ជាដើម។ ប៉ុន្តែនៅឆ្នាំ២០២៥នេះ គឺជារបត់ប្រវត្ដិសាស្ត្រមួយដែលថ្នាក់ដឹកនាំជាន់ខ្ពស់សហរដ្ឋអាមេរិកមួយរូបបានផ្ដល់មេរៀនជូនទៅអឺរ៉ុបអំពីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និងសិទ្ធិបញ្ចេញមតិទៅវិញ។ ៧. មិនប្លែកទេ ក្រោយពេលសន្ទរកថារបស់ លោក J.D. Vance បានធ្វើឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំអឺរ៉ុបក្ដៅត្រចៀក ដែលរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាអាលឺម៉ង់បានលើកឡើងថា មិនអាចទទួលយកបានឡើយនៅពេល លោក J.D. Vance ចោទសួរពីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅអឺរ៉ុប និងប្រៀបធៀបអឺរ៉ុបទៅនឹងការប្រព័ន្ធកុម្មុយនីស្ដ។ => សំណួរសួរថា តើអឺរ៉ុបអាចនៅស្ថិតជាសម្ព័ន្ធមិត្ដរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកដែរឬទេ?

[កម្មវិធីវិចារណកថាថ្ងៃសុក្រ៖តើហេតុអ្វីបានជារដ្ឋបាលរបស់ដូណាល់ត្រាំតម្លើងពន្ធគយទៅកាណាដា និងមិចស៊ិកូច្រើនជាងចិន?] ការដាក់ពិន័យទៅលើដៃគូសហការធ្ងន់ជាងដៃគូប្រកួតប្រជែងគឺរឿងមួយដែលគួរឱ្យហួសចិត្ត ប៉ុន្តែរដ្ឋបាលរបស់លោកដូណាល់ត្រាំអាចធ្វើបាន។ នៅដើមខែកុម្ភៈ សេតវិមានរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកដែលគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋបាលលោកដូណាល់ត្រាំបានប្រកាសថាប្រធានាធិបតីត្រាំបានតម្លើងពន្ធគយចំពោះប្រទេសកាណាដា និងម៉ិចសិកកូចំនួន ២៥%​ និង ១០% ចំពោះប្រទេសចិន។​ លោកត្រាំបានប្រកាសថាការតម្លើងពន្ធគយនេះគឺដើម្បីឱ្យប្រទេសទាំងនេះពង្រឹងទំនួលខុសត្រូវចំពោះការនាំចូលផលិតផលខុសច្បាប់ដូចជាសារធាតុ fentanyl គ្រឿងញៀនផ្សេងៗជាពិសេសគឺទប់ស្កាត់ការអន្តោប្រវេសន៏ខុសច្បាប់ចូលទៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក។​ ប្រសិនជាយើងបានឮពីព័ត៌មាននេះដំបូងៗ យើងប្រាកដហួសចិត្តជាពុំខានព្រោះការសម្រេចចិត្តបែបនេះហាក់បីដូចជាឃ្លាតឆ្ងាយពីទង្វើដែលសមហេតុផល។ សម្រាប់អត្ថបទលម្អិត | Telegram| Facebook

[ថង់ប្រាជ្ញា៖ អន្ទាក់នៃប្រាក់ចំណូលមធ្យមនៃប្រទេសថៃ ] ព្រះរាជាណាចក្រថៃជាប្រទេសមួយដែលមានកំណើនសេដ្ឋកិច្ចខ្ពស់មួយនៅក្នុងបណ្តាប្រទេសនានាផ្សេងទៀតនៅក្នុងតំបន់អាស៊ាន។ តាមការគ្រោងទុករបស់ធនាគារពិភពលោក ប្រទេសថៃនឹងក្លាយជាប្រទេសដែលមានចំណូលខ្ពស់ (High-Income Country) ក្នុងឆ្នាំ​២០៣៧ ។ សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសថៃមានកំណើនគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដោយបានពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនដោយផ្អែកលើវិស័យផ្សេងៗគ្នា រួមមានកសិកម្ម ឧស្សាហកម្ម បច្ចេកវិទ្យា ទេសចរណ៍ និងសេវាកម្ម ដែលទាក់ទាញនូវការវិនិយោគដោយផ្ទាល់ពីក្រុមហ៊ុនបរទេស។ សម្រាប់អត្ថបទលម្អិត | Telegram| Facebook

⚠️ លក្ខខណ្ឌដាក់ពាក្យ៖ - យុវជនដែលចង់ដាក់ពាក្យត្រូវរៀបចំ CV និង អត្ថបទមួយជាភាសាខ្មែរមួយ - ប្រធានបទចំនួន ៥ ដែលយុវជនអាចជ្រើសរើសមួយយកមកសរសេររួមមាន៖ ១. ភូមិសាស្ត្រនយោបាយក្នុងឆ្នាំ២០២៥❗ ២.សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកក្រោយលោក Donald Trump ក្លាយជាប្រធានាធិបតី❗️ ៣.ប្រទេសមហាអំណាចប្រេង ❗️ ៤.DeepSeek❗️និង ៥. តួនាទីរបស់ចិននៅលើសកលលោក - អត្ថបទនោះត្រូវប្រើ Font Khmer OS ទំហំ ១២ និងមិនត្រូវលើសពី ២ទំព័រ - រួចផ្ញើ email មកកាន់ public_relations@theseedcambodia.com ដោយបញ្ជាក់អំពីកម្មវិធីដែលចង់ដាក់ពាក្យដូចជាកម្មវិធីថង់ប្រាជ្ញា ឬកម្មវិធីវិចារណកថាថ្ងៃសុក្រ

⭕️ ចង់បញ្ចេញ និងអភិវឌ្ឍសមត្ថភាពក្នុងការសរសេរអត្ថបទភូមិសាស្ត្រនយោបាយនិងសេដ្ឋកិច្ចអត់? The SEED Cambodia កំពុងស្វែងរកយុវជនស្ម័គ្រចិត្ដក្នុងកម្មវិធីវិចារណកថាថ្ងៃសុក្រ និងកម្មវិធីថង់ប្រាជ្ញា។ កម្មវិធីវិចារណកថាថ្ងៃសុក្រគឺជាកម្មវិធីសម្រាប់អ្នកដែលមានជំនាញនិងចំណេះដឹងគ្រប់គ្រាន់ដែលអាចវិភាគលើភូមិសាស្ត្រនយោបាយនិងសេដ្ឋកិច្ច។ កម្មវិធីថង់ប្រាជ្ញាគឺជាកម្មវិធីសម្រាប់អ្នកដែលមានបំណងចង់ក្លាយជាអ្នកជំនាញនិងអ្នកវិភាគក្នុងភូមិសាស្ត្រនយោបាយនិងសេដ្ឋកិច្ច ដែលយុវជនសរសេរអត្ថបទបែបចែករំលែកចំណេះដឹងនិងទទួលការបណ្ដុះបណ្ដាល។ ✴️ អត្ថប្រយោជន៍៖ - យុវជនស្ម័គ្រចិត្ដនឹងទទួលបានវគ្គបណ្ដុះបណ្ដាលដោយឥតគិតថ្លៃ - ទទួលបានវេទិកាបញ្ចេញសមត្ថភាពជាអ្នកសរសេរអត្ថបទ និងជាវាគ្មិនជំនាញ - អាចទទួលបានឱកាសនានានៅក្នុងស្រុកនិងអន្តរជាតិ - ទទួលបានវិញ្ញាបនបត្របន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការស្ម័គ្រចិត្ដចំនួន ១ ឆ្នាំ 🛑 ថ្ងៃផុតកំណត់ដាក់ពាក្យ៖ ថ្ងៃសុក្រ ទី១៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៥