ادبیات سئونلر

شعرلر مهتاب میر قاسمی سوسن امینی علی رشتبری" قاییب"ین شعیرلرینی یکشنبه گونو 1404,8,4ادبیات سئونلر کانالیند اوخویون.

اوچوشو سئون شاعیر (حسن ایلدیریمین «اوچوش» شعری‌نین آچیقلاماسی) شعر، انسانین سونسوزلوغا، آزادلیغا جان آتماسی‌نین شعرسل مانیفئستی‌دیر.  «اوچوش» بو ایدئیانین تیپیک اؤرنه‌یی‌دیر: دیلجه ملی و دوغما، دویغوجا درین، ایدئیاجا اونیوئرسال‌لیغین گؤستریجیسی‌دیر بو شعر. حسن ایلدیریم بدیعی دیلی، «ادبیات دیلیندن» چوخ، خالق دیلینین جانلی آخاریندان آلیر. شعر، ساده و صمیمی دیلده یازیلیب. بو ایسه شعره فولکلور نفسی، ملی طبیعی آخیجی‌لیق وئریر. بو اوسلوب شاعرین خالقلا دیل بیرلیینی قوروماق ایسته‌ییندن دوغور. شعرین اساس ایدئیاسی «اوچماق» موتیوی‌دیر. بو، بوتون انسانلیق اوچون اونیوئرسال بیر سیمبولدور شاعیر یئرلی و دوغما بیر دیلده یازیر، آنجاق اونون دویغوسو انسانلیغین عمومی تجروبه‌سینه عایددیر. اونون شعری، ریلکه‌نین، لورکانین، یاخود ناظیم حیکمتین پوئزییاسی ایله عینی روحدا دایانیر: انسانین سونسوزلوقلا دیالوقا گیرمه‌سی. شعرده گئرچکله خیال (یوخو، رؤیا) بیر-بیرینه قاریشیر: «اوچوب یوخوما قوندو»، «قیزیل گوله بوکولموش یوخولاردان اویاندیم» کیمی مصراعلار رئال و سوررئال سوییه‌لرین بیر-بیرینه کئچدیینی گؤستریر. «گؤیرچین»: دونیا ادبیاتیندا آزادلیغین سیمبولو اولدوغو کیمی، حسن ایلدیریمدا دا، بو موتیو کانکرئت شکیلده ایفاده اولونور. گؤیرچین، هم صلحون و پاکلیغین، هم ده اومید و انسان روحونون آزادلیق آرزولارینین رمزی‌دیر. اونون ماوی گؤیه اوجالماسی، انسانین محدودلوقلاردان قورتولماق جهدی و دار چرچیوه‌لردن آزادلاشماق ایسته‌یینی گؤستریر. «ماوی گؤی»: سونسوزلوق، ابدی خوشبختلیک مکانی‌دیر. شعرده، «ماوی گؤی»، «سونسوز ماوی‌لیک»، «کهکشان بوداغی» کیمی اوبرازلار مکانین حدودسوزلوغونو بیلدیریر. انسان بو سینیرسیز مکانلاردا راحاتلیغا چاتیر. «اوچماق ایسته‌یی»: انسان ادراکی‌ و روحونون سرحدلرینی آشماق، آزادلیغا قوووشماق ایسته‌یی‌دیر. گؤیرچینین «اوچدو... اوچدو... اوچدو...» تکراری دا محض بو آزادلیق ریتمینی موسیقی کیمی حیس ائتدیریر. واختی ایله «آذربایجان شعرینده مدرنیزم» کیتابیمدا دا بونا بؤیله اشاره ائتمیشدیم: «شعرین... سطیرینین بؤلونمه‌سی اؤزو معنادار و مقصد یؤنلو اولما‌لی‌دیر: بولودسوز ماوی گؤیه ساری اوجالدی آغ گؤیرچین آرخایین-آرخایین       اوچدو... اوچدو... اوچدو... بورادا سون مصراعی شاعیر آلت-آلتا دا گتیره بیلردی. بئله‌جه: اوچدو...         اوچدو...               اوچدو... آنجاق بو سطیر بؤلمه‌ده «اوچوش» گؤرونتوسونده تضاد یارانیر. سطیر آشاغییا ائنیر. حال بو کی «اوچوش» حرکتینده «چؤکمک»، «ائنمک» یوخ، «قالخماق» یا دا قالخاندان سونرا آردی‌آردینا «سیرالانیب» حرکت ائتمک وار. شاعیر بورادا «اوچدو» کلمه‌سینی «اوچوش»ون گؤیه قالخاندان سونرا، سیرا ایله آردی‌آردینا حرکت ائتمه‌سینی جانلاندیرمیشدی.» (ص  284) «شفق‌لی اوفوقلر»: ایشیغین، آیدینلیغین، یعنی حقیقتین سرحدی‌دیر. شاعر بو اوفوقلری «قوجماق» ایسته‌ییر؛ یعنی انسان اؤز ایچینده‌کی آزادلیق و آیدین‌لیغی تام منیمسه‌مک، اونو حیاتا کئچیرمک نیتینده‌دیر. بو ایستک، هم ده توپلوم و تاریخ تضییق‌لریندن قورتولماق آرزوسونون شعرسل ایفاده‌سی‌دیر. «قیزیل آلما»: اوسطوره‌وی آنلامدا بیلیک، سئوگی و مودریک‌لیک مئیوه‌سی‌دیر. شاعرین آرزوسو تکجه اؤز آزادلیغی دئییل؛ او، آزادلیق سئوگیسینی و صافلاشما حالینی بوتون انسانلارلا بؤلوشمک ایسته‌ییر قایناق:دوشرگه حسن ریاضی «ایلدیریم» (1400)، «قیزیلی شفق‌لر شاعیری»، ‌ادبیات سئونلر گوزگوسونده، نشره حاضیرلایان: ائلدار موغانلی، حکیم نظامی یاییم‌ائوی، تبریز. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

خبر مین بیر مثل،مین بیر حئکایه ادبیات سئونلر اویه سی سر کار خانیم" فاطمه محمودی "نین دیرلی اثری انتشارات حکیم نظامی گنجوی( تبریز) طرفیندن ایشیق اوزو گوردو . خانیم محمودی تبریک لر اوغورلار ،اوخوجوسو بول اولسون. ادبیات سئونلر1404,8,3

رامیز قلی‌یئف: ب‍َلی، کوراوغلونون ائوئرتورو چالیندی اؤزو ده، ملّی آلت‌لرده ... بهروز:  رامیز معلیم،. سیز بو اوچ گونلوک پروگرامدان،بو اوچ گئجه-  گوندوزایفادان راضی‌سینیزمی؟   رامیز قلی‌یئف: البته کی راضی‌یام. چوخ دا ممنونام، راضی‌یام، بلی... بهروز: سیز ده یاخشی بیلیرسینیز کی، کنسرتین گئدیشین‌ده، بیر سیرا پروبلم‌لر قاباغا گلدی کی، کاش بئله اولمایایدی. بیرسیرا نئجه دئیرلر، آیری دوشونجه‌لی انسانلار، دونیالاری داریسقال آداملار طرفیندن بئله سوال اولوندو کی، "شهریار گئجه‌سی فارسلارا نه ربطی وار و نییه بئله اولدو؟ نییه بئله اولمادی؟ نییه آذربایجان موسیقی‌سی فارسلار طرفیندن قویولوب «البته بو طبیعی‌دیر و هر ایش‌ده بئله شئی‌لر قاباغا گله بیلر.. رامیز قلی‌یئف: البته کی، اولار، اولار. . . هر ایش‌ده بئله شئی‌لر اولا بیلر. بیز چئشیدلی، فرقلی انسان‌لاریق، بو پروبلم‌لر هر یئرده وار و... بهروز: بیرشئی کی، بیزیم ایچیمیزده وار، بیلمیرم ائله بلکه ده هر ملتین ایچینده بئله مسئله‌لره راست گئله بیله‌ریک. سیزین کنسرتین پروگرامی‌نین بیر حیصه‌سین‌ده بیر دوستوموز فارس دیلینده نئچه ماهنی اوخودو. دوست‌لاردان نئچه‌سی کی، هئچ پیس نیت‌لری ده یوخویدو، گیلئی‌لیک ائلیردیلر کی، کنسرتین بروشوروندا نییه یازیلمامیشدی کی بو کنسرت آذربایجانجا ـ فارسجا اجرا اولاجاق. اگر بونو بروشوردا یازسایدیلار اوندا بیز چوخ رغبت‌له گلیب شرکت ائلردیک. اما سیز یازیرسینیز و بیزه دئییرسیز «شهریار گئجه‌سی»، «آذربایجان کنسرتی» و... سؤزو چوخ اوزاتمیرام. فارسلار دئمیشکن  با تمام این تفاسیر، سیز بو اوچ گئجه کنسرتدن راضی‌می‌سینیز؟. رامیز قلی‌یئف: من چوخ راضی‌یام، اونا گؤره کی، او مخلوقون، او انسانلارین آیاق اوسته آلقیشلاری، موسیقی‌یه علاقه‌لری‌نین، احترامین و حرمتیندن خبر وئریر. و بو اوچ کنسرت‌ده، اوچ گئجه‌ده، بیزیم آذربایجان موسیقی‌سی‌نین چوخلو دوستلاری گلدی و گؤردولر کی، هنر نه دئمک‌دیر. بهروز: البته بیلیرسینیز کی، چوخ اوزاق یئرلردن ده گلن واریدی چوخلو آلمان وطنداشلاری دا سیزین کنسرته گلمیشدی. رامیز قلی‌یئف : بَلی، آلمان مدنیتی، آلمان تاماشاچی‌سی، آذربایجان مدنیتینه بیر مفتونلوق حس ائله‌دی. بیز آذربایجان تاماشاچی‌لاری، ایران جنوبی، بونلار هامیسی فارس اؤزو بؤیوک بیر علاقه‌سی وار، چونکی بیزیم ایران‌لا مشترک مدنیت، مشترک علاقه‌لر، تاریخی علاقه‌لریمیز وار. بوردا آذربایجانین هنرینی گؤسترنده، شرق دونیاسی نین هنرین گؤستریردی. بونا  رغما چوخ ممنون قالدیم. بهروز: رامیز معلم سیزدن چوخ تشککور ائدیرم کی، وقتینیزی منه وئردینیز. چوخ ساغ اولون. رامیز قلی‌یئف: من ده سیزدن تشککور ائلیرم. سیزده ساغ اولون. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

رامیز قلی‌یئف‌له مصاحبه مصاحبه نین زمانی 2008"بوخوم" استاد شهریار گئجه سینین سونو . بهروز: رامیز معلم، چوخ خوش گلیبسینیز، صفا گتیریبسینیز ،سیز اوچ گئجه‌دیرکی، آلمانین اوچ بؤیوک شهرین‌ده کنسرت وئریب و «شهریارگئجه‌سی» عنوانین‌دا، آذربایجان موسیقی ایفا ائتمه‌گینیزله بیزی حدّیندن آرتیق سئویندیردینیز، بیزیم باشیمیزی اوجالتدینیز. اؤزنوز دئمیشکن «الله بیزیم دنیامیزی یاخشی انسانلاردان، هنر و صنعت سئور انسان‌لاردان اسکیک ائله‌مه‌سین!».    رامیز قلی‌یئف: آمین. بو آرزو و ایستک انسانین ان یاخشی آرزیلاریندان‌دیر. بهروز: بئله بیر رسم و رسومات وار کی، کیمسه ایله مصاحبه ائدنده، بیرینجی سؤالدان اؤنجه دئییرلرکی: اؤزونوزدن دانیشین. کیملیگینیزدن دئیین. منجه، بوردا بو سؤزو دئمک یئرسیزدیر، اصلا لازم دییل کی، سیز اؤزوزدن دانیشاسینیز، چونکی هامی بیلیر، سیز کیم‌سینیز. رامیز قلی‌یئفی تانیمایان وارمی؟.  رامیز قلی‌یئف : چوخ ساغولون. استغفرالله، من موسیقی ساحه‌سینده ساده‌جه بیر قایغی‌کئش خیدمتچی‌یم... بهروز: رامیز معلم، سیز، بیزدن ده یاخشی بیلیرسینیز کی، ساوئت حکومتی دورونده آذربایجان رسپوبلیکاسین‌دا موسیقی و موسیقی صنعتی چوخ ائنیشلی وگئنیشلی شکیل‌ده رشد ائدیب و اؤزونه گؤزل واونودولماز بیر یئر آچمییشدی. من اؤزوم بیرآذربایجانلی اولاراق، چوخ قورخوم بو ایدی و اؤز - اؤزومه فیکیرلشیردیم کی، گؤره‌سن بوآذربایجان موسیقی‌سی‌نین باشینا نه گله‌جک؟. چون دئدیگیم کیمی بیلیریک کی، ساوئت دورونده آذربایجان موسیقی‌سی چوخ گئنیش و کئیفیّتلی بیر رشده مالیک اولموشدو و عزیر حاجی‌بی‌اوف کیمی بؤیوک انسانلار بو موسیقی‌نین پایه‌سینی علمی شکیل‌ده قویموشدو. ائله محض بونا گورادا منیم بیرینجی سئوالیم بودور کی: ساوئت‌لر داغیلدیغی زامان کی هرشی دگمیشدی بیربیرینه، من اؤزوم- اؤزومدن سوروشوردوم کی آی الله گؤره‌سن بیزیم بو گؤزل موسیقیمیزین باشینا نه گله‌جک؟ آیا بو بؤیوک شانلی صنعت اوجاغی دا داغیلاجاق؟. سیزدن خواهش ائدیرم دئیه‌سینیز کی، ایندی، آذربایجان موسیقی‌سی نه وضعیتده‌دیر؟. رامیز قلی‌یئف: آذربایجان موسیقی‌سی، هله بیرعصر بوندان اول، یوز ایل بوندان اول، شرق‌ده ایلک دفعه اولاراق، اوپرا یازان عزیرین، داهی عزیر حاجی بی‌اوفون خئیر دوعاسیندان باشلانیب. پروفسیونل موسیقی، اوپرا. آذربایجان موسیقی‌سی‌نین باشلانیش تاریخی چوخ قدیم‌لره گئدیر. موغام دونیاسی، شعر دونیاسی، تاریخی شخص‌لرین آذربایجانلی اولاراق یاراتدیغی بؤیوک صنعت اثرلرین هامیسی، تا بو گونه قدر گلیر و من دئییردیم کی یوکسک خط ایله گئدیر. من بونلارین سون بیر آتمیش ایلین‌ده شاهیدی‌یم. یعنی بیر واختلار ۱۹- عصرده، ۱۸- عصرده، من اؤز صنعتیم‌له دئیه بیله‌رم کی تار، اوچلوکده چالان بیر آلت اولان تیریوچی خواننده‌نی مشایعت ائله‌ییر، رنگ بیرینجی در آمدی چالار قورتارار. آما بو گونلری آذربایجان موسیقی‌سی کی، موغاملار، هم سمفونیک‌لشیب، هم ده اوپرالاشیب، همی بوتون دونیادا بؤیوک ارکسترلرین تار یاریشمیش، ویولون، پیانو، یعنی کی دیگر آلت‌لر ده غرب دونیاسی‌نین بؤیوک موسیقیچی‌لری‌له بیر سیرادا دیر. بو شرقین ایلک اوپراسینی یارادان آذربایجان خالقی‌نین ماهیتی‌دیر.  بو ماهیتین باشیندا دا، تحصیل دورور، تحصیل، تدریس دورور. بو انسانین استعدادینی فورمالاشدیریر، ایستیقامت‌لندیریر و بو بیر مکتب‌دیر. و بو مکتب بوگونکی آذربایجان دا چوخ محتشم‌دیر و انکیشافدا گئدیر. بو گونلری آذربایجانین - من شمالی دئییرم ـ هر بیر کندین‌ده، هر بیر رایونوندا، هر بیر شهرین‌ده، موسیقی مکتب‌لری وار. مدنیت ائولری وار. صنعت اوجاقلاری وار. بونلار هامیسی ایره‌لیگه دوغرو گئتمک‌ده دیر. بو گونلری اگردونیا کلاسیک‌لرین اثرلری آذربایجان تارین‌دا، کامانین‌دا و دیگر خالق آلت‌لرینده چالینیرسا، بو موسیقی‌نین، آذربایجان صنعت دونیاسی‌نین انکیشافی دئمک‌دیر. بهروز: رامیز معلم. سیز ایندی اوچ گوندور، اوچ گئجه‌دیر کی بوردا چالیشیرسیز. سیز آیین ۱۸-ده، «شهریارگئجه‌سی» کنسرتینی باشلادینیز، بیلیریک کی سیزین ایشینیزین باشلانیشیندان بیرگون سونرا، یعنی آیین ۱۹-دا عزیر حاجی بی‌یئوین آنادان اولماسی‌نین ۱۲۳ ایل‌لیگیدی و بیر ده کی ائله بوتاریخ‌ده اونون اؤلوموندن ۶۰ ایل کئچیدی.  من بو تاریخی دینله‌یه رک، اؤز اؤزومه دئییردیم کی، آی نه گؤزل اولاردی کی رامیزمعلیمین کنسرتی باشلاناندا، عزیر معلمین باره‌سین‌ده بیر شئی دئییله‌یدی و اونون ایشلریندن بیر پارچا چالینایدی. البته منیم شانسیمدان بئله ده اولدو و دوغرودان دا من آرزیما چاتدیم و کنسرتین باشلانیشیندا کی او کوراوغلونون "ائوئرتور" ی چالیندی، هرشئی اؤز یئرینه دوشدو.

بهروز مطلب زاده رامیز قلی یئف له مصاحبه بو مصاحبه نی شنبه گونو1404,8,3 ادبیات سئونلر کانالیندا  اوخویون. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

فاطمه  _ ملک_ زاده قوها مرا آبفشان می انگارند آدمها مرا هیچ باد دور دستهایِ واقعی را می آورَد ماه رویِ سفره ام یخ زده من خوابِ ابری را می‌بینم که در ماه می دود آه من از ریشه کدام درختم؟ و کدام حیوان مرا خورده گیاهی که آوند هایم را پاره پاره کرده اند به عکس ها نگاه میکنم پشتِ آدمها از سرزمین هایِ کوهستانی خمیده تر ست کودکان پیر پیرها مرده اند پس چگونه نغمه شالیزارها را بشنوم وقتی گوشهایِ ما را دردها بلعیده اند و رویا هایی که چون کودکِ اُتیسم بر پنجه پا در ذهنم راه می‌رفت چرک کرده زندگی با چشمانی به رنگِ چوب به من خیره ست من از خدایانِ این جزیره متنفرم به سانِ مه آمدم چون برف میروم به نهایتی رسیده که آغازِ دیگری ست اما می‌دانم " هر اژدهایی مارِ کبرایی می زائد که او را می کشد آه شعر! ای زیبایِ مردد این هیمه خیس را در باد آتش بزن

ائلمان موغانلی اَل‌لریمیز قوجاقلاشاندا زامان ایتیر یوسیفین قویوسوندا و دونیا دایانیر سس‌سیزجه‌سینه اَسینتی‌لر آیاق‌لاریمیزا دولانیر گونش ایسه اوتانجاق باخیر نه آرزی قالیر نه دیلک هامیسی گؤز قیرپیمی کوله دؤنور ایبراهیمین آلوووندا. جان آلان باخیشیندا جننت چیچک‌لَنیر یاشیل‌لیغینا قووشان هر بیر یاپراق روحوموزو اوخشاییر چیچک‌لرین جان شیره‌سینه تای بال آری‌سی دوعالاری توپلاییر بارماق‌لاریمیزین آراسینداکی نوحون گمیسینه اَلی چاتسین دئیه آی اؤزونو یئره تولازلاییر اولدوزلار بیزیم اوچون گولومسه‌‌ییر گئجه آنلامینی ایتیرمک‌ده قارانلیق، تاریخ کیتاب‌لارینا داشینیر روح، اؤز نَفَسینی تاپیر و تانری ایچیمده پیچیلداییر: بو آن یئره دوشن، هئچ بیر دوعا یوخ. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

ائلمان موغانلی اَل‌لریمیز قوجاقلاشاندا زامان ایتیر یوسیفین قویوسوندا و دونیا دایانیر سس‌سیزجه‌سینه اَسینتی‌لر آیاق‌لاریمیزا دولانیر گونش ایسه اوتانجاق باخیر نه آرزی قالیر نه دیلک هامیسی گؤز قیرپیمی کوله دؤنور ایبراهیمین آلوووندا. جان آلان باخیشیندا جننت چیچک‌لَنیر یاشیل‌لیغینا قووشان هر بیر یاپراق روحوموزو اوخشاییر چیچک‌لرین جان شیره‌سینه تای بال آری‌سی دوعالاری توپلاییر بارماق‌لاریمیزین آراسینداکی نوحون گمیسینه اَلی چاتسین دئیه آی اؤزونو یئره تولازلاییر اولدوزلار بیزیم اوچون گولومسه‌‌ییر گئجه آنلامینی ایتیرمک‌ده قارانلیق، تاریخ کیتاب‌لارینا داشینیر روح، اؤز نَفَسینی تاپیر و تانری ایچیمده پیچیلداییر: بو آن یئره دوشن، هئچ بیر دوعا یوخ.

همت شهبازی اوچوش حسن ایلدیریم بولوتسوز ماوی گؤیه ساری اوجالدی آغ گؤیرچین آرخایین-آرخایین              اوچدو... اوچدو... اوچدو... بیر میرواری دنه‌‌سی کیمی گؤروندو ماوی‌لیین بوجاغیندا. اوره‌ییم چیرپیندی... چیرپیندی حسرت‌لری سیلکینیب نیسگیل‌لری سویونوب اینجی‌لشیب، دینجلمک ایسته‌دی آرزولارین قوجاغیندا. گؤیرچین اوچدو... اوچدو... اوچوب یوخوما قوندو: «ایکیجه خوروز ساواشدی بیری قانا بولاشدی قان آخدی چایا دوشدو چایدان گؤیرچین اوچدو...» گؤیرچین اوچدو... اوچدو... اوچوب یوخوما قوندو؛ قیزیل گوله بوکولموش یوخولاردان اویاندیم: آغزیمدا آلمالارین قیزیل دادی ال‌لریمده کپنک‌لرین توزا دؤنموش قانادی باشیمدا رؤیالارین هاواسی کؤنلومده سئودالارین نیداسی بیر آیاغیم گئجه‌ده بیری گوندوزوده اوچماق ایسته‌ییرم، شفقلی اوفوقلری قوجماق ایسته‌ییرم؛ سونسوز ماوی‌لیکده سوزوب، قیزیل آلمانی کهکشان بوداغیندان اوزوب انسانلارلا پایلاشماق ایسته‌ییرم؛ آچیلمازی آچماق ایسته‌ییرم، اوچولمازا اوچماق ایسته‌ییرم. اوچوشو سئون شاعیر (حسن ایلدیریمین «اوچوش» شعری‌نین آچیقلاماسی) همت شهبازی شعر، انسانین سونسوزلوغا، آزادلیغا جان آتماسی‌نین شعرسل مانیفئستی‌دیر.  «اوچوش» بو ایدئیانین تیپیک اؤرنه‌یی‌دیر: دیلجه ملی و دوغما، دویغوجا درین، ایدئیاجا اونیوئرسال‌لیغین گؤستریجیسی‌دیر بو شعر. حسن ایلدیریم بدیعی دیلی، «ادبیات دیلیندن» چوخ، خالق دیلینین جانلی آخاریندان آلیر. شعر، ساده و صمیمی دیلده یازیلیب. بو ایسه شعره فولکلور نفسی، ملی طبیعی آخیجی‌لیق وئریر. بو اوسلوب شاعرین خالقلا دیل بیرلیینی قوروماق ایسته‌ییندن دوغور. شعرین اساس ایدئیاسی «اوچماق» موتیوی‌دیر. بو، بوتون انسانلیق اوچون اونیوئرسال بیر سیمبولدور شاعیر یئرلی و دوغما بیر دیلده یازیر، آنجاق اونون دویغوسو انسانلیغین عمومی تجروبه‌سینه عایددیر. اونون شعری، ریلکه‌نین، لورکانین، یاخود ناظیم حیکمتین پوئزییاسی ایله عینی روحدا دایانیر: انسانین سونسوزلوقلا دیالوقا گیرمه‌سی. شعرده گئرچکله خیال (یوخو، رؤیا) بیر-بیرینه قاریشیر: «اوچوب یوخوما قوندو»، «قیزیل گوله بوکولموش یوخولاردان اویاندیم» کیمی مصراعلار رئال و سوررئال سوییه‌لرین بیر-بیرینه کئچدیینی گؤستریر. «گؤیرچین»: دونیا ادبیاتیندا آزادلیغین سیمبولو اولدوغو کیمی، حسن ایلدیریمدا دا، بو موتیو کانکرئت شکیلده ایفاده اولونور. گؤیرچین، هم صلحون و پاکلیغین، هم ده اومید و انسان روحونون آزادلیق آرزولارینین رمزی‌دیر. اونون ماوی گؤیه اوجالماسی، انسانین محدودلوقلاردان قورتولماق جهدی و دار چرچیوه‌لردن آزادلاشماق ایسته‌یینی گؤستریر. «ماوی گؤی»: سونسوزلوق، ابدی خوشبختلیک مکانی‌دیر. شعرده، «ماوی گؤی»، «سونسوز ماوی‌لیک»، «کهکشان بوداغی» کیمی اوبرازلار مکانین حدودسوزلوغونو بیلدیریر. انسان بو سینیرسیز مکانلاردا راحاتلیغا چاتیر. «اوچماق ایسته‌یی»: انسان ادراکی‌ و روحونون سرحدلرینی آشماق، آزادلیغا قوووشماق ایسته‌یی‌دیر. گؤیرچینین «اوچدو... اوچدو... اوچدو...» تکراری دا محض بو آزادلیق ریتمینی موسیقی کیمی حیس ائتدیریر. واختی ایله «آذربایجان شعرینده مدرنیزم» کیتابیمدا دا بونا بؤیله اشاره ائتمیشدیم: «شعرین... سطیرینین بؤلونمه‌سی اؤزو معنادار و مقصد یؤنلو اولما‌لی‌دیر: بولودسوز ماوی گؤیه ساری اوجالدی آغ گؤیرچین آرخایین-آرخایین                     اوچدو... اوچدو... اوچدو... بورادا سون مصراعی شاعیر آلت-آلتا دا گتیره بیلردی. بئله‌جه: اوچدو...         اوچدو...               اوچدو... آنجاق بو سطیر بؤلمه‌ده «اوچوش» گؤرونتوسونده تضاد یارانیر. سطیر آشاغییا ائنیر. حال بو کی «اوچوش» حرکتینده «چؤکمک»، «ائنمک» یوخ، «قالخماق» یا دا قالخاندان سونرا آردی‌آردینا «سیرالانیب» حرکت ائتمک وار. شاعیر بورادا «اوچدو» کلمه‌سینی «اوچوش»ون گؤیه قالخاندان سونرا، سیرا ایله آردی‌آردینا حرکت ائتمه‌سینی جانلاندیرمیشدی.» (ص  284) «شفق‌لی اوفوقلر»: ایشیغین، آیدینلیغین، یعنی حقیقتین سرحدی‌دیر. شاعر بو اوفوقلری «قوجماق» ایسته‌ییر؛ یعنی انسان اؤز ایچینده‌کی آزادلیق و آیدین‌لیغی تام منیمسه‌مک، اونو حیاتا کئچیرمک نیتینده‌دیر. بو ایستک، هم ده توپلوم و تاریخ تضییق‌لریندن قورتولماق آرزوسونون شعرسل ایفاده‌سی‌دیر. «قیزیل آلما»: اوسطوره‌وی آنلامدا بیلیک، سئوگی و مودریک‌لیک مئیوه‌سی‌دیر. شاعرین آرزوسو تکجه اؤز آزادلیغی دئییل؛ او، آزادلیق سئوگیسینی و صافلاشما حالینی بوتون انسانلارلا بؤلوشمک ایسته‌ییر. قایناق:دوشرگه حسن ریاضی «ایلدیریم» (1400)، «قیزیلی شفق‌لر شاعیری»، ‌ادبیات سئونلر گوزگوسونده، نشره حاضیرلایان: ائلدار موغانلی، حکیم نظامی یاییم‌ائوی، تبریز. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

تنقید همت شهبازی اوچوشو سئون شاعیر (حسن ایلدیریمین"اوچوش"شعری نین آچیقلاماسینی. شنبه گونو1404,8,3ادبیات سئونلر کانالیندا  اوخویون. https://t.me/Adabiyyatsevanlar

تنقید همت شهبازی اوچوشو سئون شاعیر (حسن ایلدیریمین"اوچوش"شعری نین آچیقلاماسینی. شنبه گونو1404,8,3ادبیات سئونلر کانالیندا  اوخویون.

من یالوارمادیمدیم زمانه ساخلادی پاسلی قفسده     قیزیل آچارلییا من یالوارمادیم حسرتده یاشادیم چمن‌سیز گولسوز     باغی حاصارلییا من یالوارما تیکاندان دوستوما چلنگ قورادیم     داشلار دابانیمی اَزدی دورمادیم اؤزگه‌دن وصالین یولون سورمادیم     کاروان قاطارلییا من یالوارمادیم گوندوزدن آج ایکن چوخ شام‌سیز یاتدیم     لامپاسیز، ایشیق‌سیز گون باتار باتدیم بئزمه‌دیم غم یوکون دالیما چاتدیم     یوخسولکن وارلییا من یالوارمادیم باشیمی اَیمه‌دیم، اَیمَز چینارام     اؤزومده سینمازلیق عشقین سینارام سئلده بوغولمایان جوشغون پینارام     لؤهمه آخارلییا من یالوارمادیم عؤموردن پای وئردیم آنا وطنه     بورکودن قورخمادیم، سیغمادیم چنه اودلار اؤلکه‌سینه باغلییام یئنه   دار گؤز باخارلییا من یالوارمادیم دره‌دن، تپه‌دن، داغلاردان کئچدیم     داشلی شوخوملاردا دیم اَکدیم، بیچدیم «سورگون» بولاقلارین سویوندان ایچدیم     ذیروه‌سی قارلییا من یالوارمادیم. *

"جعفر- پورقاسم" اونودوم دئمه گه ، گلمه دی دیلیم یئنه پاییز گلیب ، سویویوب هاوا آل الوان یاپراقلار بزهَ ییب یئری جانلانیر یئنی دن مورگولو سئودا خیاللاردا منی گؤزله ییر بیری گؤزلریم هاوادا ، اَلیم دووا دا گونده یالواریرام کاش یاغیش یاغا قاییدام خیالدا بیردهَ کئچمیشهَ یئنی دن گلسن سندهَ او باغا قورخا قورخا توتام اَسن اَلیندن قاچماق ایسته یه سن ،یاخین گلسن دویون دوشه یئنه باخیشلاریمیز اوزدهَ آغلایاسان ، گؤزدهَ گولسن اسیر پنجرَمدن پاییز کولگی کئچمیشین پردهَ سین وورور بیر یانا جانلانیر گؤزومدهَ او کوچه ،او باغ قاییدیر خیالیم او کئچمیش آنا آغاجین تئلینه چکیر یئل سیغال یاپراقلار بزَنیب دوشوب اویونا گلیر هر طرفدن پاییزین سَسی چاغیریر طبیعت بیزی تویونا یئنه پاییز گلیب ،یاغیر یاغیشلار بیر باخچا ،بیر بولاق اؤزله ییر منی دایانیب بیر گوزل چئشمه باشیندا کوزه سی چینینده گؤزله ییر منی باغین کوچه سینده آستا اسیر یئل گاه سپیر یاغیشی اونون اوزونهَ گاهداندا اَگیلیب چینارلار باخیر یوللارا تیکیلمیش خومار گؤزونه اوخویور شلاله آینا سو آخیر بیر پری دایانیب داریخیر یالقیز اوینویان یارپاقلار سویون اوزوندهَ اونا پیچیلداییر ، داریخما آی قیز گتیردین یئرینه عهدی ، ایلقاری گوناه نه قَدَردهَ ، نده سندهَ دیر عشقین یوللاریندا گئجیکن اودور گوناه بو یوللاردا گئجیکندهَ دیر جانلانیر خیالین یاغیش یاغاندا بیر شاعیر اورهَ یی آلیر ایلهامین بیزه قالان یالنیز خاطیره لر دیر یوخسا! بودونیادان کیم آلیب کامین؟! دگیشیر طبیعت ، دگیشیر اینسان خیاللاردا قالان ایزلر دگیشمیر یاناقلار سارالیر ، آغاریر ساچلار باخیشلار دگیشمیر ، گؤزلر دگیشمیر نه سنی اونوتماق مومکونوم اولدی نه چاتدی تئلینه حسرتلی اَلیم یالواردیم یاخاردیم تانرییه آنجاق اونودوم دئمه گه گلمه دی دیلیم ۱  ، ۸  ،  ۱۴۰۴ https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«نورلا ایشیق»ین «پامپاس توکلری» حیکایه‌‌سینه قیسا بیر گؤروش «ویدا حشمتی» قادین دنیاسی و یومشاق دیل «پامپاس توکلری» ظاهرده، ساده بیر «حکیم و  خسته» صحبتی کیمی گؤرونور، امّا ایچ دونیاسیندا چوخ درین بیر قادین‌سال حیسسیات، گیزلی قورخولار و یاشام ایسته‌یی یاتیر. روایت، بدن و دویغولارین اطرافیندا حرکت ائدیر، آغری، ساچلار، اوتانج، گؤزل‌لیک و یاشام آرزوسو. قادین ایلکدن سونا دک اؤلوم قورخورسو و یاشاماغا اصرار ائتمک سینیریندا سرگردان‌دی. بو سرگردانلیق تکجه روحسال دییل، بدنین دییشمه‌سی، ساچلارینین تؤکولمه‌سی، قادینلیغی‌نین ضعیفله‌دیگینی گؤرور. امّا او هله‌ده بدنینه صاحیب چیخماق ایسته‌ییر؛ یعنی، بدنینه حاکم اولماق ایسته‌یی داها دا آرتیق گؤرونور. باغبان یاشام سیموولو باغبان، اؤلوم دییل، یاشامین سیموولودور. باغبانین اؤلوم سیموولو اولماغی ممکن‌دور، امّا بو متن‌ده او، یاشام رمزی‌دیر. باغبان شیلانکی چکیر، گوللری، آغاج‌لاری سولا‌ییر؛ یئرین دامارینا یاشام تزریق ائدیر. او، آرخا پلاندا اولسا دا، یاشامین و قادینین ایچینده‌کی ایستکلرینین گؤسترگه‌سی‌دیر: حیاتا باغلی قالماق، ایچری‌دن یاشاماق. کورن پیشیک یالقیزلیق سسی کورن پیشیک یالقیزلیغین عکسی و صداسی‌دیر. پیشیک عادتاً قادین شهوودی و روحونون رمزی‌دیر. بو داستاندا، «کورن پیشیک» قیزین یا حتی «آنانین ایچ سسی» یا آنانین روحو کیمی گؤرونور. پیشیک یاخشیلق ایسته‌ییر، مییوولداییر، امّا قیز دئییر: «یئمه‌ییم یوخ‌دور...» بو سؤزده چوخ درین معنا وار — یعنی قیز، آناسینا یاخجی باخا بیلمیر، هله او قدر یئتیشگین دییل. پیشیک قیزین حیسّی دونیاسینا داخیل اولور و دوکتورون سویوق داورانیشی و روح‌سوز سؤزلرینه قارشی، بیر ایستیلی‌یین تمثیلی‌دیر. دوکتور کیشی‌سل‌عاغیل سیموولو دکتور روحسوز، حساب‌چی و دویغوسوزدور. قادین دوکتورون بو سویوق دیلی‌نین قارشیسینا شوخ‌لوق، گولوم و اینکارلا چیخیر. بو تضاد، اصلین‌‌ده ایکی دونیانین پارادوکسودو: ائرکک عاغلینا قارشی قادینین دویغولاری. قورخو، اینکار و نظارت ایسته‌یی قادین «خرچنگ» سؤزوندن قورخور، امّا اصلینده، اؤلومدن چوخ، توپلومون بو خسته‌لییه نئجه باخاجاغیندان و دیش گؤرونتوسونون نئجه اولدوغوندان قورخور‌ — یعنی «خسته» اولماقدان، گؤزللیی‌نین الدن گئتمه‌سیندن قورخور. اونون اشتهاسیزلیغی، تکجه فیزیکی علامت دئییل؛ بدنین حقیقته قارشی گؤستردییی تپگی‌دیر. قادین بدنینی و حقیقتینی باشقا روایت‌له دانیشماق ایسته‌ییر، هردن خسته‌لییی‌نین کئچیب، رفع اولماغینا اینانماق ایسته‌ییر هردن بونون دوغرو اولمادیغینا اینانیر. او، هله‌ده بدنینه صاحیب‌ اولماغا چالیشیر. قیز و قادینلیغین داوامی قیز فقط شاهد دئییل، آنانین دوامی‌دیر. او طبیعتی، رنگی، گوللری و پامپاسی سئویر. بو، نسیل‌لر آراسیندا قادینسی یاشام ایسته‌یی‌نین کئچمه‌سی‌دیر. قادینین «اونون باشیندا منیم‌کیندن چوخ توک وار» — سؤزلرینین آرخاسیندا هم آجیق وار هم حسرت. نتیجه‌ده نورلانا ایشیق «پامپاس توکلری»‌نده یارالانمیش، امّا گوجلو قادینسی روح یارادیب‌دیر. خسته‌لیک، یئنیلمک و دیره‌نمک... طبیعت (باغ، پیشیق، پامپاس، سو) یاشام سسی کیمی دوکتورون سرد سؤزلرینه قارشی دورور. قادین سوندا نه تامامی‌لا یاشاییر، نه ده تامامی‌لا اؤلور – امّا اؤلوم له یاشام آراسیندا بیر صولح یارادان کیمی‌دیر. اونون سوسقونلوغوندا بیر اؤلوم قورخوسو وار، بیر قادینسی یاشام سسی. حیکایه‌نین آلت قاتلاریندا قادینلیق، قورخو و اؤلوم وار، یازارین قلمی فضا و تصویر یاراتماقدا چوخ گوجلودور آنجاق درام، باخیش آچیسی و سیمووللارین منطقینی داها دقیق ساهمانا سالاماغینا آرتیق یئر آییرماغا، الی آچیق‌دیر. حیکایه‌نین سونونو، آنانین ساچلاری و قیزین دولغون گؤزلری چوخ گؤزل و دویغوسال ائدیب‌دیر، آنجاق اوخوجو بئله بیلیر کی، هله بیر شئی‌لر تاماملانماییب، اؤلوم و اومود و حقیقت‌له قارشیلاشماق یئترلی اولماییب‌دیر. بو حیکایه دیل و قاورام آچیسیندان، پارلاق بیر اثردیر. نورلا خانیما باشاریلار آرزیلیلاییب، گوجلو قلمینه اوغورلار دیله‌ییرم. https://t.me/Adabiyyatsevanlar