ادبیات سئونلر
Open in Telegram
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Show more3 137
Subscribers
+124 hours
+67 days
+2730 days
Posts Archive
3 137
خبر
«همت شهبازی»نین یئنی تنقیدی اثری ایشیق اوزو گؤردو
تانینمیش ادبیاتشناس و ادبیات تنقیدچیسی «همت شهبازی»نین «شعرین ذروهسی (آذربایجان چاغداش شعریندن تحلیللر)» باشلیقلی یئنی تنقیدی اثری ایشیق اوزو گؤردو.
بو اثر، «آراشدیرما، تنقید و یوزوم» ترکیبلی بیر آراشدیرمادیر. مؤلف اثرین «گیریش» بؤلومونده یازیر:
«قارشینیزدا اولان بو یازیلار، قارشیسینا قویدوغو متنی یوزوم دایرهسینه گتیرهرک اوخوجو یوزومو ساییلیر. بو اوخوجونو ایستر پئشهکار تنقیدچی، ایستر عادی بیر اوخوجو نظره آلماق اولار… بو یوزوملارین مقصدی عملی (پراکتیک) تنقیدچیلییمیزه دوغرو آتیلان ایلکین آددیملاردیر… یوزوملار عمومیلیکده دیوان شعرینین چاغداش دؤورده داوامچیلارینی احاطه ائدیر. بونلاری شرح ائدرکن، دیوان شعری ایله فرقلرینی ده ایشیقلاندیرمیشیق. دئمک اولار بورادا شرح اوچون سئچیلن شعرلر «آذربایجان شعرینده مدرنیزم» (۱۳۹۹) کتابیمدا وورغولادیغیم «چاغداشلانما» دؤورونه عاید اولان شعرلردیر… بو سببدن بورادا شرح اولونان شعرلری، آدینی چکدییم کتابین بیر نوع کامللشمهسینه ده یاردیم ائده بیلر»
اثرده گیریش»دن علاوه، آیدینلانما شاعری «معجز شبستری»، «حیدربابایا سلام» اثرینین دراماتیک یؤنلری، «حیدربابایا سلام» اثرینین ایکی بندی اوزرینه تحلیل، ملی ایدئیانین پوئتیک ایفادهسی (بولود قاراچؤرلو سهندین «شهریارا مکتوب» شعرینین تحلیلی)، شهریارین «سهندیه» زیروهسی، شمع ایله پروانهنین ملی فورماسی (دکتر زهتابینین «پروانهنین سرگذشتی» اثری)، سئوگینین بویالاری (دکترحمید نطقینین «هر رنگدن» شعرینین تحلیلی)، لحظهلر شعری (مفتون امینینین «عاشیقلی کروان» اثرینین تحلیلی)، «باریشماز» معلمین محکمه اوتاغیندا («گولنده هر زامان» اثرینین تحلیلی)، «نادر الهی» شعرینده ایفاده اوبرازلیغی (شعرلرینین تحلیلی)، یئلکنسیز گمی («ح.ر.سحر» خانیمین «گمی» شعرینین تحلیلی) یازیلاری یئر آلیر.
همت شهبازینین بو یئنی اثری، تبریزین «اختر» یاییم ائوی طرفیندن یاییلیبدیر.
قایناق:ایشیق سایتی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
فاطمه _ ملک_ زاده
بیا فیلم را کمی عقب ببریم
به خلاءِ پشتِ سرت نگاه کن
به رنگِ آرکاییک روزهایِ نخواسته
زمان فراتر از آتش ست
این بی حسیِ حضوری
و یک لحظه از خود غایب شدن برایِ شعر
که از یک زخمِ کوچک شکل میگیرد
این رواق ها یاد آورِ تنهاییِ زنی ست که
دلتنگی هایِ خود را
برایِ سگِ تریرش میگوید
صدایِ ترکیدن تندر می آید
هوا بوی پنگ هایِ خرما میدهد
دریا زارش گرفته
سینه می کوبد بر زمین
و چشمانِ سگ مثلِ دو زاجِ ور آمده بر آتش
فیلم را کمی عقب تر ببریم
ای بهارهایِ هنوز نیامده!
این فصلِ خودسر اصلا بهار نیست
ای شب پره هایِ موهوم
که در این فضا بال بال میزنید
چه کسی پریشانِ من ست؟
پناهِ من باشید ای بادها که
ماه را هُل میدهید
و سرش به تیزیِ صخره می خورَد
من صیادی که تور به دریا انداخته
و آه صید کرده ام
ای برف هایِ رویِ موهایم!
چرا آب نمیشوید؟
سهمِ من تنها دیدنِ درد هاست
دیدنِ گاریچی ی که
با دو کودکش "یک" بستنیِ کیم را
زبان میزنند
زمستانی آفتاب زده با کمر بندی از علف
همچنان به گولِ مردمان نشسته
ای تراشه هایِ طلا ای شعر!
که سوت ات تیری در تاریکی ست
چنان نشسته ای که موریانه ها
لانهی تپه ای رویِ تو ساخته اند
فیلم عقب تر نمیرود
و خلاء ِ پشتِ سر همچنان خالی ست
در تاریکی و تبعید
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
پونه_ندایی
میتوانستم بروم
اما ماندم
میتوانستم بیدار باشم
اما خوابیدم
میتوانستم عاشق باشم
اما فارغ بودم
میتوانستم صلح کنم
اما جنگیدم
و جنگ
آغاز برگشتنم بود
به لحظه بینایی
میتوانستم
«تو» باشم
اما
«من» ماندم.
نقل از کتاب: من از کاتماندو میآیم
***
ترجمه به ترکی: دکتر #مرتضی_مجدفر
گئده بیلردیم
آنجاق قالدیم
آییق قالا بیلردیم
آنجاق یاتدیم
عاشیق اولا بیلردیم
آنجاق قورتولموش ایدیم
باریشا بیلردیم
آنجاق ساواشدیم.
و ساواش
باخیش لحظهمین باشلانیشی ایدی.
“سن”
اولا بیلردیم
انجاق “من” قالدیم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
Reza Hamraz:
■ غروب شماره 39
نیم قرنی از درگذشت دردناک میرزاباقر حاجی زاده می گذرد. حاجی زاده در قلب تبریز بزرگ از بی پناهی و سرما یخ بست. به صاحبخانۀ طالب اجارۀ اضافه در تهران گفته بود: می رود که بمیرد. آمد و در تبریز مرد. تبریزی که کم در حق دیگران سخاوتمندی نکرده بود؛ از ترتیب دادن سرپناهی برای هنرمند قلندرمنش و پاک باختۀ خود ناتوان ماند. صبح سرد یکی از روزهای زمستان 1354 شمسی آمبولانس پزشکی قانونی جسد یخ زدۀ او را از «پاساژ قاباغی» به سردخانه حمل کرد. جسد چند روز در پزشکی قانونی تبریز بود. کسی سراغ او را نگرفت. وقتی به عنوان مجهول الهویه به گورستان طوبائیه حمل می کردند، کسی در تشییع جنازه اش شرکت نکرد. فقط موقع شستشو، مرده شوی گورستان او را شناخت و گفت: این جنازۀ حاجی زاده است.
اکنون غروب پرونده شماره زمستانی خود را اختصاص به این هنرمند معترض! داده است.
در این شماره می خوانید:
👤@goroobonline
👇
-
3 137
یعقوب_نیکزاد
اوچوقلاییر دوداغیم هر گئجه آراز سسینه
و اوشقونور اورهییم کؤلگهنین بیاض سسینه
گؤزوم سو ایچمهدی یئددی دنیزدن، آه دولانیب
قولاق وئریب بولاغا، یاتمیشام دایاز سسینه
دویونجا اوستوموزه اود یاغیر پاییز هاواسی
وطن یادیرغالاییب چوخ دومانلی یاز سسینه
توفنگ الینده کی جینگیلتی اینجیدیر جانیمی
یاتیب، اویانمامیشام بیرجه سئوگیناز سسینه
اؤلوم هوسلی دولانماقدا گونلریم. آی آشیق،
تامارزی قویما داها بونجا تئللی ساز سسینه!
"یانیق کرم"له کولوم ساورولور گؤیه، قاییدیب،
سئویملی نغمهنی قوش! کؤنلومون بیرآز سسینه
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
وقتی صحنه، میدان اعتراض میشود؛ میرزاباقر حاجیزاده و سیاستِ صحنه/ علی حامد ایمان
- میرزه باقر حاجی زاده، آذربایجان تئاتری نین اونودولمایان سیماسی/ رضا همراز
- شب سرد و تاریک پاساژقاباغی؛ یادی از آن غریب خسته/ علی بابازاده اورموی
- آی حاجی زاده سن نه ایمیش سن؟/ سهراب طاهر
- ميرزه باغير حاج زادهنين حياتيندان روايتلر/ م. ع. فرزانه
- «ميرزه باقر حاجیزاده» آذربايجان تئاترينين گؤركملی هنرمندینين حياتينا قيسا بير باخيش/ احد فرهمندی
- باغری قارا؛ دونیا تئاتر گونو موناسیبتیله میرزهباغیر حاجیزادهنین خاطیرهسینه تقدیم اولونور/ رقیه کبیری
- میرزه باقرحاجی زاده، سعید منیری، من و آتام/ دوقتور مرتضی مجدفر
- حاجینین ایتلر و پیشیکلرله سون گؤروشو/ تبریزلی محمدرضا
■ یادداشت
- یادداشتهایی از تاریخ و فرهنگ آذربایجان/ رضا همراز
■ نگارگری تاریخ
- زمینه شکل گیری فرقه دموکرات آذربایجان/ دکتر رضا طهوری
■ اندیشه
- الهیات تجویزی، پایی در زمین و دستی بر آسمان/ سیدجواد رفیعی
- بررسی زبانشناختی، قدمت، و اندیشه ملی در نسخههای خطی کتاب دده قورقود/ اسماعیل جفرلی
■ دیدگاه
- ناصر دفتر روایی، آتش بیار معرکه کسروی/ علی بابازاده اورموی
■ تاریخ
- میرزا آقا بلوری، آزادیخواه نستوه/ دکتر محمدحسن پدرام
- برخی از شعرا، عرفا و مشاهیر مدفون در مقبرة الوزرا- چرنداب تبریز/ محمد باقر جباریان
- انعکاس مشروطه دوم عثمانی در روزنامه حبلالمتین کلکته/ دکتر مهدی فرجی
■ شعر جهان
- پرونده شعر آیدین شیمشک
■ سینما
- سخن دبیر سینما/ محمد الفت
- بررسی فیلم تانگوی شیطان در نیمنگاهی به وضعیت اجتماعی ایران معاصر/ سیما حسینی
- ارزش عاطفی و اخلاق هنر در دو روایت سینمایی «همنت» و «ارزش عاطفی»/ محمد الفت
- نگاهی به سینمای فلسفی-عارفانه بهرام بیضایی/ دکتر قربان عباسی
- بی پایانی نبردها/ جلال پیکانی
■ ادبیات کلاسیک
- کمال الدین حسین عبدالحق الهی اردبیلی/ دوقتور فیروز رفاهی علمداری
- ریشهیابی بیتی از حکیم نظامی در فولکلور آذربایجانی/ دکتر ابراهيم اقبالي
- حسامالدّین خُویی، پُلی عروضی میان دو فرهنگ/ مهدی اللهیاری تبریزی
- مستور بیگدلی نین تورک دیلینده شعرلری/ محمد علی نقدی
■ شعر معاصر
- حسین منزوی، سلطان غزل امروز فارسی/ دکتر محمدرضا کریمی
- حبیب ساهر، پدر شعر نوی ترکی در ایران/ صالح سجادی
- منظومه «گلستان»؛ شعر: بختیار وهابزاده/ ترجمه: قادر دلاورنژاد
■ اسناد
- نامه هائی از پروفسور دکتر «هانس روبرت رومر» به علامه جعفر سلطان القرّائی/ محمّد امین سلطان القرّائی/ 258
■ روایت
- بویوک عالیم، تاریخچی، ادیب و شاعیر پروفسور زهتابی یوز یاشیندا اولدو/ حسین اقدسی
- سه عارف از آذربایجان/ محمد حسین قابل نژاد
- ریشه شناسی نامواژه «ساوالان-Savalan»/ دکتر رحمان پوراکبر خیاوی
- شمس تبریزی؛ داستان کوتاه/ علیرضا ذیحق
- پینهدوز/ نویسنده: رفيق خالد قاراى- مترجم: مرتضی فیروزی
■ نقد کتاب
- بازخوانی و بررسی قصه حسین کرد شبستری/ کریم صادری
■ کتابگردی
■ نکته ها
■ برای خرید تک نسخه ای شماره 39 مجله «غروب» می توانید مبلغ 450هزار تومان به حساب شماره اعلام شده در زیر واریز نموده و آدرس خود را برای ما ارسال دارید:
کارت بانک تجارت:
5859831065829292
به نام: علی حامد ایمان
https://ble.ir/goroobonline
3 137
ناهید عرجونی
لبخند بزن عزیزم!
تک هنور ان قدد جوانی
که مرگ مطمعن نیسن درست آمده باشد
هنوز آن قدر زنده ای
که من برایت پیراهنی تازه خریده ام!
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
✍🏿:ایلقار موذنزاده ۱۴۰۵/۰۳/۰۵
مصطفی شیخپور»ون یئنی سربست شعرینه بیر باخیش
بو شعر، دونیا چتینلیکلری، اینسانین ایچ آغریسی، یورغونلوغو و یالقیزلیغینی درین و تصویرلی بیر دیل ایله ایفاده ائدیر. «یورغون اَللر»، «پاسلی اورهکلر» و «ساری سالخیم چیچکلری» کیمی گوجلو تصویرلر، تکجه شخصی بیر احوال کیمی یوخ، بوتؤو بیر نسیلین یاشادیغی روحی خستهلیک و یورغونلوغونو اورتایا قویور. شاعیر بو تصویرلرله اینسانین چاغداش دونيادا حس ائتدیگی آیریلیق، بوشلوق و یاخینلاشما ایستهیینی گؤرستمیشدیر.
شعرده شهر، یالنیز بیر فیزیکی مکان کیمی یوخ، جانلی، نفس آلان و اینسانلا بیرلیکده دیریلن بیر وارلیق کیمی تصویر اولونور. کوچهلر، کافهلر، پليس و گوندهلیک حیاتین عادی گؤرونن جزئیاتلاری، انسانین اؤز چئورهسینه اولان درین باغلیلیغی و بو باغلیلیقدا اونونلا بیرلیکده یاشایان احوالاتلارینی گؤستریر. «بو دونیا ائویمدیر» فیکری، اؤزونه بیر یئر، بیر آنلام و بیر سایخینلیق آختاران روحون غربت، بیگانهلیک و اؤزگهلیک حیسینه قارشی بیر عصیانی، بیر سیغیناجاق آختارماسیدیر. بو، دونيانین سویوقلوغونا قارشی بیر ایستیلیک و اؤزونه مالیک اولما چاباسیدیر.
متنین ان اؤزهل و تاثیرلی طرفلریندن بیری، اونون اومیدله بیتمهسیدیر. بو شعر صرف کدر، غم و یالقیزلیقدان دانیشماقلا قالمیر؛ عکسینه، اینسانی یئنیدن سئومهيه، دانیشماغا، گؤروشمهيه، گولمهيه و حیاتا قايیتماغا چاغیران بیر مانیفست کیمیدیر. «گل، ال-اله، قول-قولا یاشایاق» کیمی یاخینلاشماق و بیرلیکده یاشاماق چاغریشی، تکجه بیر رومانتیک سؤز یوخ، وارلیغی تصدیق ائدن، انساني اؤزو ایله، اؤز ائل-اوباسی ایله و دونیا ایله باریشدیرا بیلن بیر دیریلیش پیامیدیر. بو، یالقیزلیغا قارشی بیر گؤروش، اؤلومسوزلوگه قارشی بیر یاشام سسیدیر.
سوندا، بو اثر، یالنیز شاعیرانه ذوقو، فیکیر درینلییی و احساس گوجو ایله دئییل، اینساني درینلیکلری سارماسی و اونا اومید وئرمهسی ایله ده دیققتله اوخوناسی بیر سربستدیر. شعر، اینسانی داغیلمیشلیقدان، یالقیزلیقدان بیرلشمهيه، سویوق رئاللیقدان اومیده، ساکتلیکدن حیاتا دعوت ائدیر. بو سببله ده، بو شعرده گئدن مفهوملار صرف بیر ادبی ایش دئییل، بیر روحانی حرکت، بیر اینساني چاغری و گؤرونن حیاتین آرخاسینداکی درین معنالاری آچیقلایان بیر اولای کیمی دهیرلهنیر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
3 137
خبر
حمیده رئیسزاده (سحر) ابدیته قووشدو
باشین ساغ اولسون آذربایجان!
آلدیغیمیز خبره گؤره، چوخ تاسفله گؤرکملی آذربایجان شاعری و چاغداش شعریمیزین اؤنجوللریندن اولان حمیدهخانیم رئیسزاده (سحر) سوئدین مالمو شهرینده ۷۴ یاشیدایکن وفات ائتمیشدیر.
«سحر» تخلصی ایله تانینان حمیده خانیم رئیسزاده ۱۳۳۱-جی ایل اردبیل شهرینده دونیایا گؤز آچیب، بو شهرده تحصیلینی اقتصاد رشتهسینده باشا ووراراق، دیپلم آلیب و چوخ گنج یاشلاریندا بو شهرده ده عائله قوروبدور.
انقلابین غلبهسی سحرخانیمین ایللرله باغلی قالمیش عصیانکار شعر دیلینین آچیلماسینا سبب اولور. چوخ آز بیر مدتده اؤز عصیانکار شعرلریله آذربایجان ادبی محیطینده مبارز بیر قادین شاعر کیمی تانینیر. شعرلرینده آزادلیق و صلحسئورلیگینی انقلابی بیر روحلا اوخوجولارینا چاتدیرماغا چالیشیر. او، چوخ آز مدتده مبارز شعریمیزین آتاسی کیمی تانینان اوستاد حبیب ساهرین شعر مکتبینین بایراقدارلاریندان بیرینه چئوریلیر.
سحرخانیمین ایلک شعرلری نئوکلاسیک مکتبی تمثیل ائتسه ده، چوخ کئچمهدن هم فورم، هم ده مضمون اعتباریله آذربایجان چاغداش شعرینه یؤنهلیر. جسارتله دئمک اولار کی، سحر خانیم اؤز شعرلریله ۶۰-نجی ایللر ایران آذربایجانی شعرینده اؤنجول و تاثیر باغیشلایان شاعرلر سیراسیندا یئر آلمیشدیر.
سحرخانیم ۸۰-جی ایللر آذربایجان کلاسیک شاعرلری اثرلرینین تدقیقی ایله مشغول اولور و یارادیجیلیق عؤمرونون بیر نئچه ایلینی «قوسی تبریزی»نین شعر دونیاسیندا کئچیریر. همن ایللرده اونون چوخ شعرلری عرفان و تصوف مئیللی اثرلره چئوریلیر.
نهایت سحر خانیم اؤلکهدن اوزاقلاردا یاشاماغا قرار وئریر و اؤزونو اوزون مدت آذربایجان شعری اجتماعیاتیندان کناردا ساخلاییر. اونون بو ایللرده یازیب یاراتدیغی اثرلریندن ادبی اجتماعیاتیمیز خبرسیز قالیر.
اتئشیتدیگیمیزه گوره، عؤمرونون سون ایللرینی خرچنگ خستهلیگی ایله مبارزهده کئچیرن شاعر، نهایت بو ایلین اردیبهشت آیینین سون گونلری غربت دیاریندا حیاتا گؤز یومور و اورادا دا تورپاغا تاپشیریلیر.
حمیده خانیم رئیسزادهدن ایندییه کیمی «ماویلر»، «یاشیل ماهنی»، «آیلی باخیش» و «بیر دسته تزه گونش» شعر مجموعهلری و «حکایت در» و «دیوان قوسی تبریزلی»نین تصحیحی کیتابلاری ایشیق اوزو گؤرموشدور.
آذربایجان ادبیات و اینجهصنعت سایتی- «ایشیق»- امکداشلاری آدیندان سئویلن شاعریمیز حمیدهخانیم رئیسزاده (سحر)ین ایتگیسینی آذربایجان خالقینا، شاعرین حؤرمتلی عائلهسینه، ادبی جمعیتیمیزه و اونون سئونلرینه باش ساغلیغی وئریب، خاطیرهسینی عزیزلهییریک. باشین ساغ اولسون آذربایجان!
ایشیق – آذربایجان ادبیات و اینجه صنعت سایتی
۰۴/۰۳/۱۴۰۵
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
فاطمه پرنیان
خبر
«یازیچی ایله گؤروش»
(زکیه خانیم ذوالفقاری)یه حصر اولموش آخشام
«یازیچی ایله گؤروش» آخشامی، «قادین اثرلری کتاب ائوی»، «ائودهآل» و «ائلبیلیمی» مؤسسهلرینین ایشبیرلیگی و قوروجولوغو ایله کئچیریلدی. برنامه ویدا حشمتینین گؤزل آپاریجیلیغییله سونولدو. بو اوتوروم زکیه خانیم ذوالفقارینین ادبی چالیشمالارینا حصر اولونموشدو. برنامه ایکی بؤلومده کئچیریلدی: بیرینجی بؤلوم دانیشیق و ایکینجی بؤلوم ایسه داها چوخ موسیقی و دیکلمه آغیرلیقلی ایدیلر.
بیرینجی بؤلومون باشلانقیجیندا علیرضا صرافی ائو صاحبی اولاراق بوتون قوناقلارا خصوصیله مرنددن، اورمیهدن، تهرالن و زنگاندان گلنلره خوش گلدین دئییب، رسماً اجلاسین آچیلیشینی اعلان ائتدی. او عینی حالدا زکیه خانیم حقدا یازدیغی فولکیازی مقالهسیندن اؤنملی قسمینی اوخودو.
اونون آردینجا، سایین فرانک فرید «سؤز باغچاسی» باشلیقلی چیخیشلاریندا، «قادین کتابخاناسی»نین تاریخی و هدفلری بارهسینده دَیَرلی بیلگیلر پایلاشدی. سونرا دا خانیم ذوالفقارینین (حکایه چالیشما اوداسی) حقینده یازدیغی طنز متنینی اوخویوب سانکی قوناقلاری او چالیشما اوداسیندا نئچه دقیقه قوناقلادی.
سونرا سایین رقیه کبیری، زکیه خانیمین «سون قرار» آدلی حکایه توپلوسونو اوزمانلیقلا آراشدیراراق، حکایهلرین اؤنملی نکتهلرینی وورغویلا دیله گتیردی.
دؤردونجو دانیشانیمیز سایین احد فرهمندی اولدو، او «کؤکلو آراشدیرمالار» آدلی چیخیشیندا، خانیم ذوالفقارینین ائلبیلیمیندهکی چالیشمالارینی گئنیش شکیلده اینجهلهییب، قوناقلارا نت معلومات وئردی.
بو بؤلومون دوامیندا، مرنددن قوناق گلن سایین موسیزاده، خانیم ذوالفقارینین مرند شهریندهکی مدنی-اجتماعی فعالیتلرینه ایشیق توتدو.
بیرینجی بؤلومون سون دانیشانی سایین نگار خیاوی اولدو، او سؤزلرینده دئدی: کئچمیشده بیر چوخ یئرلرده خانیملاری گؤرمزدن گلردیلر، آنجاق ائلبیلیمی هئچ وقت بئله اولماییبدیر. او آرتیردی اصلینده ده هر بیر خایم اوچون توتولان عزیزلمه و دگرلندیرمه مراسیمی، هم ده بوتون خانیملارین آغیرلاماسی و دگرلندیرمهسی ساییلیر-دئدی. سونرا دا خانیم ذوالفقارییله باغلی گؤزل و مزهلی بیر نئچه خاطرهنی ماراقلی بیر دیلله دانیشاراق مجلسی ایسیندیردی.
قیسا آنتراکت و قوناقلامادان سونرا ایکینجی بؤلوم باشلادی.
ایکینجی بؤلومده ایسه، ایلک سؤزو «مکتوبلار» کتابینین ناشری سایین میثم مهدیپور آلدی. او بو اثرین یاییملانما حکایهسی و کتاب اوخوماغین حیاتداکی یئری بارهده صمیمی صحبت ائتدی.
هنری حصّهیه کئچیدله برابر، مراسمین حال و هاواسی دَییشدی. بو بؤلومده سایین کبری خانیم میرحسینی ، خانیم ذوالفقارینین «هشترخان» آدلی طنز ناغیلینی اوخویاراق قاتیلانلاری سئوینج و قهقههیه بوغدو.
سونرا استاد عاشیق حسن اسکندری آردینجا بداههچیلیکله آد قازانمیش سمیرا خانیم تقیزاده خانیم بیر بداهه ایله ذوقله حاضرلادیغی دیکلمهلر اجرا اولوندو.
برنامهنین حسن ختامی خاطره خانیم خانلو ایدی. او گؤزل سازی و ملاحتلی سسییله بیر مقاماتلا باشلادی و سون اولاراق دا عاشیق علیعسگردن بیر (باش مخمس) اوخویوب، قولاقلارا بیر بایرام یاشاتدی.
سون اولاراق، ذکیه خانیم ذوالفقاری اورک سؤزلرینی دانیشیب، مراسمین قوروجولارینا و قوناقلارا و امگی کئچن هرکسه اورکدن تشکّرلرینی بیلدیردی. نهایت خانیم ذوالفقاری اوچون حاضیرلانان تقدیرنامهلر فرانک خانیم فرید واسطهسییله اونا اهدا اولدو.
بئلهجه، بو خاطرهدولو گئجهمیز باشا چاتدی.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
صفحه ای از مجلد چهارم-
«فرهنگ ساوالان»
فرهنگ دایره المعارفی ریشه شناختی
تاریخی -تطبیقی-تشریحی زبان ترکی
اوٍدآنا-Od Ana:
«اوٍدآنا» در اسطورهشناسیِ ترکان، «الههی آتش» (آتش تانریًجاسیً) است. در زبانهای گوناگون ترکی با نامهای «وًوٍت آنا ، وًوت آنا، اوغوت آنا، اووًوت آنا» نیز شناخته میشود.
ویژگیها:
«اوٍدآنا» نگهبانِ اجاق و آتشِ درون آن است. او زنی سالخورده با جامههای سرخ است. کفتانی از ابریشمِ سرخ بر تن دارد که با زبانههای آتش موج میخورد. بر مادیانی جوان و سرخرنگ سوار است. موهایی بلند و سرخ دارد که بافته شدهاند و زبانههای آتش را نمادینه میکنند. از او با نامهای «قیًرخ باشو قیز آنا» و اوٍتوش باشلو اوت آنا» نیز یاد میشود. پستانهای او بسیار بزرگاند. اجاق، درست در میانه ی خانه و قلب آن قرار دارد.
«اودآنا» بهطور کلی نگهبانِ اجاقها و آتشهای خانهها و چادرهاست. برای هر اجاق، یک «ایهəyə-»: «یییهyiyə-»: (روحِ نگهبان( میفرستد. او هفت پسر دارد و هر هفت، خدایانِ آتشاند.
نخستین اجاقِ روی زمین را دخترانِ «اولگن» برافروختند و سپس آن را به «اوٍدآنا» سپردند. اودآنا برای هر آتش و هر اجاق، یک ایه ی نگهبان میگمارد. او در خانهای مسی با نه گوشه، در محل تلاقیِ نه رودِ آتش زندگی میکند. این خانه، نمادِ پاسداری از خانه و کشور نیز هست. گفته میشود که او فرزندِ خود را میخورد؛ این تصویر، به ماه یتِ آتش که گاه فروکش میکند و گاه شعلهور میشود، اشاره دارد. «اودآنا» همزمان با جدا شدنِ آسمان از زمین آفریده شده است.
در نزد «ترکان قراچای»، شکل «تِب آنا-təb Ana» به کار میرود و با «خدای اجاقِ ترکان سکایی» به نام «تابیًتیً» پیوند دارد. در اسطورهشناسیِ ترکان تاتار، گاه «اودآتا»، «اود ایهسی» و «اود آنا» نامهایی برای یک موجود واحد شمرده میشوند؛ با این حال، تفاوتِ اساسی در این است که اود ایهسی تنها به یک اجاق یا آتشِ خاص وابسته است، اما «اودآنا» و «اودآتا» صاحبِ همه ی اجاقها و آتشها هستند و میتوانند به هر کجا که بخواهند بروند. ایههای آتش را نیز «اودآنا» و «اودآتا» برای نگهبانی از این آتشها میفرستند.
قایناق:آکادمی مشکین
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 137
ناصر -داوران
تلگراف
سونرا بولود چؤكدو قلميمه
شعريمين سسي دييشدي
كؤچري قوشلار
بير داها دؤنمه ديلر دفتريمه
اينانديرا بيلمه ميشديم
بئيني سلاحليلاري.
پنجره لرينين يادداشي
قوشسوزلار
چيچكسيزلر
بويلو تورپاغين ديلين باشا دوشمه ينلر
ياغيشدا يويولموش هاواني
ياشايا بيلرديلر مي؟
نه دئديم اينانماديلار
نه گؤزلريمي
نه ياغيشلي گئجه نين اينيلتيسين.
كتابلاريمي اوخوماديلار
آنامين اوره ك دؤيونتولرين ده.
مركزدن گلن تلگراف
نه دئميشدي
يئر به يئر
يئرينه يئتيريلدي.
سئوگيدن دانيشديم
قاياني محبتله ياران چيچكدن
سود امه ر سونبولون
سوتول ـ سوتول دنيزلنمه سيندن
هئيوادان
ناردان دانيشديم
اينانا بيلمه ديلر آمما
مركزدن گلن تلگرافين
آلماسيزليغيني
