ادبیات سئونلر
Open in Telegram
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Show more3 083
Subscribers
-324 hours
-127 days
-2830 days
Posts Archive
3 083
بوغاناق رومانیندا بوغولماق
محمد_عابدین_پور
باشلانیشدان بیر بوغاناقدان سؤز آچیر بو رومانین راویسی: «ایکی اینچه باشلاریندان بیربیرینه قوشولموش قیف شکلینده هرره چکیب یانان ناققا تندیره بنزهریشلی بوغاناق.» ائله بو ایلک جملهلردن، ایلک توصیفلردن بیر بوغاناغا دوشوب گیجللنمهیه باشلاییرام. فیکر ائلهمهیین روایتین ائله گوجلو، توصیفلرین بئله قدرتلی اولدوغونداندی ها! یوخ بیر زاد باشا دوشمهدییمدن اول گیجللندیم، سونرا چابالاییب بوغولدوم بوغاناق رومانین بوغاناغیندا.
بلکهمده من معمولی بیر اوخوجو اولاراق بئله آغیر ساممباللی کتابلار منلیک دئییل! بلکه هله من بوندان نئچه قات یونگول رومانلارلا باشلامالییام. بلکه بو کتابی الده ائدیب اوخومامیشدان قاباق اوردا بوردا ائشیتدیگیم اوخودوغوم کیمی بو رومان دوغوردان دوغروسو آذربایجان ادبیاتیندا بیر اتفاق بیر شاهکار اولاراق منیم کیمیلر هلهم هله اونو آنلاماقدا زورلوق چکیب داد آلا بیلمهریک!
دوغوردان نه یاخچی اولایدی حؤرمتلی اوستادلاریمیز، عزیز حوجالاریمیز بو کتاب حاققیندا آذربایجانیمیزین هر بیر شهرینده حضوری غیرحضوری تاویل و تفسیر جلسهسی یولا سالاردیلار.
نه یاخچی اولایدی بو کتابین ایکی ویراستاریندان هئچ اولماسین بیری، یادا باشقاسی بو روماندان بو پارگرافی آچیقلایاردی:
«آبریسیزلیق بولودو چولغامیش تهلوکه یاغمورو یاغان هاوادا گئت گلده اولان قادینلار پیچیلداییردی. اوزاق گؤروملو عاغیللی کیشیلر گؤزوکمهدن فیکره دالمیش گوندم ایشلرییله باشلارینی قاتمیشدیلار. کندین یئنی اولاییندان سؤز آپاران احوهللر اولایی روایت ائدیب کئچمیش کین کودورتلر اوزهرینده چؤزوردولر. کیمسهسی سئوینیب کیمسهسی لاغ ائدیب کیمسهسی ایسه کدهرلنیردی. گئت گللی اولان اولای باش وئرمیش حیطده کورهکن دووارلاریندان حیطینه یول آچدیقلاری قونشویلا چیخاردیقلاری گیریش قاپیسینین یئرینی هؤروب پالچیقلاییردی. یول اوچون تزه اوچورولموش دووارین یانیندا اولان تؤوله دوواریندا آشاغی چکیلمیش پیللهکانین ایزی گؤزه چارپیردی گئندن. گئت گلده اولان قادینلار تعجبلو سوكوتدا بیربیرینه باش اهییب سوووشور. ائوین بوغونوق اورتامیندا ایلک گؤزوکن باجادان انمیش ایشیق زولاغینی کسن یوغون دیرکیدی. هاوا کیرلیکلری قارجاشدا اولان زولاغین ایشیغی قیبلهیه سالینمیش یاتاغا دوشموشدو ائوه گیرهنین ذهنینده تییاتری تداعی ائدن صحنهده اؤلوم رولو یاشانیردی. نئچه اوتورموش قاری اللرییله خسته گؤرومونه گلنلری سوکوتا سوسدوروب اوتوردو. خسته ایسه کؤهنه یورغان آلتیندا کورنشه گیرمیش قویون کیمی کورنهشیردی. ص40
بوغاناق/#محمد_ملک_نژاد/ ویراستار: #شریف_مردی، #حمید_قرائی/ نشر اختر/ 280 صفحه/ ۱۳۹۶
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
اوشاق ادبیاتی
شهرام_گلکار
گلین گلین اوشاقلار
گؤرَک کیم چوخ آلیبدیر
دوننکی امتحاندان.
"گولر" اییرمی آلیبیر،
او صینیفین گولودور.
منیم دوستومدور گولر
هم گؤیچک هم ادبلی
اورهیی دوْپ-دوْلودور.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
اوشاق ادبیاتی
آلا پیشییین رساملیغی
یازار: علی صمدلی ( ژنرالین اوشاقلیغی کتابیندان )
کؤچورن : « علی آغ گونئیلی » ابرازی
آی سئله هامی بالاجا رسام دئییردی . چکدیی شکیللر الدن ـ اله گزیردی . آتاسی اونا مختلف رنگلر ، فیرچالار ،شکیل آلبوملاری آلمیشدی . اونون اوچون پنجره نین قاباغیندا خصوصی یئر آییرمیشدیلار . او، یوخودان قالخان کیمی شکیل چکمه یه باشلاییردی. آناسی اونو سحر سفره سینه گتیرینجه الدن ـ دیلدن دوشوردی . اونو سئویملی ایشیندن آییرماق چوخ چتین ایدی.
آی سئلین اؤزوندن کیچیک لیلا آدلی باجیسی وارایدی . بو قیزهرگون ساعاتلارلا دایانیب آی سئلین شکیل چکمه سینه تاماشا ائدیردی. لیلا دا شکیل چکمک ایسته ییردی . آنجاق آی سئل اونو یاخینا بوراخمیردی. ـ شکیللریمی کورلایارسان ـ دئییردی .
لیلا هردفعه باجیسیندان بو سؤزلری ائشیدنده چوخ مایوس اولوردو.
اونلارین بیر آلا پیشیکلری وایدی. اصلینده بو پیشیک آی سئلین ایدی. آنجاق انون شکیل چکمه یه باشی قاریشاندان بری ،پیشیک اولموشدو لیلانین . هارا گئتسیدی دوشوردو دالینجا . اونو لیلا یئدیزدیریر، یاتیردیر . آلا پیشیک آجان کیمی مییولداییب اونون یانینا قاچیردی.
آی سئل شکیل چکنده آلاپیشیک ده لیلا کیمی گلیب دایانیردی اونون یانیندا . لیلا کیمی اودا گؤزلرینی زیلله ییردی آی سئلین چکدیی شکیله . قیز فیرچاسینی سولو بویالارا باتیریب آغ کاغیذاوزه رینه سورتوردو . لیلانین و آلا پیشیین گؤزلرینین اؤنونده جه ، یا ائو یا مئشه و یا خود دا گؤزه ل بیر قوش جوغازجانلانیردی. آی سئل بیر دفعه ائیوانا قونموش بوزسئرچه نی ائله مهارتله چکمیشدی کی ،آلا پیشیک اؤزونو ساخلایا بیلمه ییب شکلین اوستونه آتیلمیشدی.
سون زامانلار آی سئلین رنگلرینی کیمسه قاتیب ـ قاریشدیریر. یاریمچیق قالمیش شکیللرینی کورلاییردی . بالاجا رسام بونو لیلادان گؤروردو . او، دفعه لرله آناسینا شکایت ائتمیشدی. آناسی لیلانی دؤنه ـ دؤنه دانلامیشدی.
ـ قیزیم ، آدام باجیسینین چکدیکلرینی کورلاماز.
لیلا همیشه آند – آمان ائدیردی کی ، بو ایشدن اونون خبری یوخدور. بیرگون آی سئل یامانجا غضب لندی . اونون چکدیی شکیلی یئنه کورلامیشدیلار .
آی سئل جیریلیب کورلانمیش شکلی آناسینا گؤستریب :
ــ گؤرورسن ــ دئدی ـ لیلا شکلیمی نه گونه قویوب
آناسی لیلانی چاغیریب یئنه دانلادی ، سسه آتا گلدی اودا لیلانین اوستونه دوشدو.
لیلا بو دانلاقلارا دؤزه بیلمیر ،اونو قهر بوغوردو ، هر دفعه دانلاناندا :
ــ آنام جانی منیم خبریم یوخدو ــ دئدییب سوسوردو.
آنجاق اونون دوغرو سؤزونه اینانان یوخ ایدی . نئجه ده اینانایدیلار . آخی بونو لیلادان باشقا کیم ائده بیلردی؟ بیرگون آناسی آی سئلی ولیلانی گئییندیریب یاخینلیقدا یاشایان خالاسی گیله گؤندردی . آلا پیشیک ده لیلانین آردینجا دوشدو . پیشییی گئری قایتاردیلار .
آنا ائولری ییغیشدیریردی . قیزلارین اوتاغینا چاتاندا گؤزلرینه اینانمادی . آلا پیشیک نئجه دئیرلر « قوللارینی چیرماییب » ایشه باشلامیشدی. او ، ساغ پنجه سینی مختلف رنگلره باتیریب ، آی سئلین یاریمچیق قالمیش شکیلینین اوستونده ساغا ـ سولا گزدیریروهر شئیی کورلاییردی. هردنده گئری چکیلیب « چکدیی » شکله دقتله باخیردی .
آنا یاخینا گلیب اونا تاماشا ائتدی . آلاپیشیک اونو گؤرن کیمی دیکسیندی. پنجردن یئره توللانیب ائشییه قاچدی.
آخشام آنا گؤزوایله گؤردوکلرینی هامی یا دانیشدی . آی سئل باجیسیندان عذر ایسته دی.
همین گوندن آلاپیشیک نظارت آلتینا آلیندی . آی سئلین شکیللری ایسه بیرداها کورلانمادی .
۱۹۸۶
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
اوشاق ادبیاتی
خیرخواه اوغلان
يازان: زاهد خلیل
كؤچورن: احد فرهمندی
شکراباد شهرینین ۲-جی صینیف شاگیردی نوغول حوووضا ییخیلان کؤرپه اوشاغی خلاص ائتمیشدی. هامی اونون قوچاقلیغیندان دانیشیردی. شکر قوغالا دئییردی:
- او، هم ایگیددیر، هم ده چوخ استعدادلی اوغلاندیر.
قوغال قاش-قاباغینی ساللامیشدی. دوداغینین آلتیندا میزیلدانیب دئییردی:
- اونون نه استعدادی وار کی؟ سن استعداد گؤرمهمیسن.
زنگ وورولدو. درس یئنیجه باشلامیشدی کی، آرخادان آغاجدَلهنین سسی گلدی:
- توک، توک، توک.
شکربورا معلم سوروشدو.
- بو نه سسدی بئله؟
هامی سوسدو. قوغال پنجرهدن گؤرونن توت آغاجینا باخدی.
معلم ده پنجرهدن چؤله بویلاندی. بلکه دوغرودان دا آغاجدَلن فصیللری سهو سالیب. یازدا دئییل، پاییزدا قوناق گلیب؟!
درسه داوام ائتدیلر. بیردن موتوسيکلت تیریلتیسی قولاق باتیردی. معلم سسین هارادان گلدیینی سوروشدو. هامی سوسدو. قوغال کوچهیه باخدی. شکرین رنگی آغاردی. معلم دوشوندو کی، بلکه دوغرودان دا کوچهدن موتوسيکلت کئچدی. درس داوام ائتدی:
بیردن طیاره سسی ائشیدیلدی:
- ویییی. معلم قاشقاباقلا صینفه گؤز گزدیردی. هامی سوسوردو. قوغال پنجرهنی آچیب گؤیه باخیردی. شکرین غضبدن بوغازی توتولدو. گؤیده ایسه هئچ نه گؤرونموردو. درس داوام ائتدی. بیردن مکتب زنگینین سسی ائشیدیلدی:
- دالالئی، دالالئی!!!
اوشاقلار تنفّسه چیخدی. اما باشقا صینیفلر هله ده درس کئچیردی. ائله بیل زنگین سسینی ائشیتمهمیشدیلر.
قوغال فخرله شکردن سوروشدو:
- کیم داها استعدادلی و خیرخواهدیر؟! من، یوخسا نوغول؟
شکر غضبله دئدی:
- نوغولون خیرخواهلیغی هامیمیزین باشینی اوجا ائتدی. او، بیر اوشاغی اؤلومدن خلاص ائتدی. سنین خیرخواهلیغین باشیمیزی یئره سوخدو. ایندی شکربورا معلمهنین اوزونه نئجه باخاجاییق؟
اونلار کوسوشدولر. سونرا هئچ زامان بیر سکامیادا اوتورمادیلار.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
Repost from ادبیات سئونلر
اوشاق ادبیاتی
اوشاق ادبیاتی هر هفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
Repost from ادبیات سئونلر
اوشاق ادبیاتی
اوشاق ادبیاتی هر هفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
یازیق مکران آللاه سنه ده رحمت ائله سین.
بعضیلری بتر نیگراندیلار، دولت گئده "مکرانا " مکرانی آباد ائده، مکرانلیلار گؤتو اوسته دوشهلر قویماغا، بونلار دالی قالالار... هره بیر سؤز دئییر.
بیری دئییر: مکران اقیانوسا وصلدی،
بتر اکینهجاقلی یئرلری وار،
اوبیری دئییر شیلاتینین تایی یوخدور اوراگئدن فقط بالیق یئیر، بیر عده ائوینی ساتیر گئتسین مکراندا ائو دوزلتسین مبادا قافلهدن دالی قالا... دئین یوخدو اشی بونلار دوزدن اولسایدیلار تهرانی، تبریزی... بو گونه سالیردیلار؟
مندن سیزه وصیت بونلار مکرانا گئتسهلر، ایکی ایل چکمز اقیانوسو قورودارلار، شیلاتا شوخوم وورارلار، مکرانی ائله بیر گونه سالارلار کی، ایت ده اوردا یاشایا بیلمه سین...
یازیق مکران آللاه سنه ده رحمت ائله سین.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
آخیردا کیشیلر لاپ جین آتینا میندیلر: گؤرهسن، بو آروادلار دنیزین ساحله آتدیغی بیر قالاق سویوموش، موردار اتدن اؤترو نییه بئله های-کوی سالیرلار؟ آروادلاردان بیری بو اعتناسیزلیغا دؤزمهییب اؤلونون اوزوندهکی یایلیغی قالدیردی و کیشیلرین حئیرتدن نفسی کسیلدی. بلی بو، ائستئبان ایدی و هامینین بونو درک ائتمهسی اوچون بو آدی بیر ده تکرار ائتمهیه احتیاج یوخدو.
بودور او، سابالو بالیغی کیمی دوم-دوز اونلارین قارشیسیندا اوزانیب، آیاقیالین اگنینده یئددی آیلیق چاغانین شالواری، بیچاق باتمایان محکم دیرناقلاری، اؤزو ده بئله جانسیز، بئله کؤمکسیز، آدامین لاپ اورهگی سیخیلیر؛ یایلیغی اوزوندن قالدیران کیمی گؤرورسن کی، او اوتانیر: آیاقیالین، اگنینده یئددی آیلیق چاغانین شالواری، بیچاق باتمایان ساری دیرناقلاری، بیچاره لاپ خجالت چکیر. بوتون گؤرکمی ایله سانکی دئییر: «منیم نه تقصیریم، اگر بیلسهیدیم کی، ایشلر بو جور اولاجاق، اؤلمهیه داها مناسب یئر سئچردیم، آیاغیما یئکه بیر گمی لؤوبری باغلاییب بو یئرلری بگنمهمیش آدام کیمی اؤزومو قایادان آشاغی بوراخاردیم. تکی بو سویوموش، موردار ات قالاغی ایله سیزی عصبیلشدیرمهییم… کیشیلر بو سؤزلرین صمیمیلییینه البهالجه ایناندیلار. حوزونلو دنیز گئجهلرینین بوتون آجیسینی دادمیش. گونلرین بیرینده آروادلارینین اونلاری آرزولاماقدان بئزیب دنیزین گتیردییی اؤلولرین حسرتی ایله یاشایاجاغیندان قورخان ان قیسقانج کیشیلر، حتی ان سویوققانلی و محکم کیشیلر بئله ائستئبانین صمیمیلیییندن هیجانا گلهرک کؤورهلدیلر. آخیردا ایش او یئره گلیب چیخدی کی، ائوسیز-ائشیکسیز اؤلویه دبدبهلی بیر دفن مراسمی دوزلتدیلر. قونشو کندلره گول گتیرمهیه گئتمیش قادینلار اونلارین صؤحبتینه اینانمامیش بیر دسته آروادلا قاییدیب گلدیلر. تزه گلنلر هر شئیی اؤز گؤزلری ایله گؤروب یئنیدن گول گتیرمهیه یوللاندیلار و داها بیر دسته قادینلا قاییتدیلار. آخیردا آداملار و گوللر او قدر چوخالدی کی، کئچیب گئتمیه یئر قالمادی. سون آندا اؤلونو دنیزه یئتیم کیمی قایتارماغا اورکلری گلمهدی. اونا گؤره کندین ان معتبر آداملاریندان اونا آتا و آنا سئچدیلر. قالانلاری ایسه اونون قارداش و باجیسی، داییسی و بیبیسی اولدولار. آخیردا کندین بوتون آداملاری بیر-بیریله قوهوملاشدیلار. ساحلین یاخینلیغیندان اوزوب کئچن دنیزچیلر آغلاشما سسینی ائشیدیب قورخویا دوشدولر کی، یقین یولو آزیبلار. حتی اونلاردان بیری دنیز پریلری حاقدا قدیم ناغیللاری خاطیرلاییب امر ائتدی کی، اونو دور آغاجینا باغلاسینلار، یوخسا سو پریلری اونو آلدادیب یولدان چیخارا بیلر. کندین جاماعتی ایسه حجّتلشمکده ایدی، چونکی اؤلونو چیینینده اوچوروما آپارماق ایستهین حدّن چوخ ایدی. اونلار مباحثه ائده-ائده قفیلدن کوچهلرینین کیمسهسیز، حیطلرینین داشلیق، آرزولارینین ایسه اؤلونون گؤزللییی و عظمتی اؤنونده نئجه میسکین اولدوغونو باشا دوشدولر.
***
اونلار مئییتی قایادان دنیزه آتاندا آیاغینا لؤوبر باغلامادیلار کی، او، ایستهدییی واخت قاییدیب گله بیلسین و اؤلو قایادان اوچدوغو آندا شعورلاریندا تام بیر عصرلیک یول کئچدیلر. هامینین بوردا اولمادیغینی و هئچ واخت اولمایاجاغینی بیلمک اوچون اونلارین بیر-بیرینه باخماسی دا لازیم گلمهدی. لاکین اونلار بیر شئیی یاخشی بیلیردیلر کی، ایندن بئله قاپیلاری ائنلی، تاوانلاری هوندور، دؤشهمهلری محکم اولمالیدیر کی، ائستئبانلا باغلی خاطیرهلر ایستهدییی یئرلری قورخوسوز-هورکوسوز گزه بیلسین، اوندا هئچ کس «آخماق هئیوره اؤلدو، گؤزل هئیوره اؤلدو» دئمهیه جسارت ائتمز.
ایندن بئله اونلار ائولرینی شاقراق رنگلرله بویایاجاقلار، ساحلکناری قایالارین سیلدیریم یاماجلارینا گول-چیچک اکهجکلر و گلهجکده نهنگ-نهنگ گمیلرین سرنیشینلری آچیق دنیزده باغ-باغاتین عطیر ایییندن یوخودان اویاناجاقلار؛ سینهسی مئداللی، الینده کومپاس(قطب نما) توتموش کاپیتان کاراییب دنیزینین اوفوقونده قیزاران، گول-چیچهیه بورونموش کؤرفزی گؤسترهرک اون دؤرد دیلده دئیه جک: باخین، باخین، یاخشی باخین، اوردا کولک ائله ملایمدی کی، گئجه-گوندوز چارپایینین آلتیندا دینجهلر گونش ائله ایشیقلیدی کی، گونهباخانلار هانسی سمته بویلاناجاغینی بیلمزلر؛ اوردا بلی اوردا ائستئبانین کندی یئرلشیر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
نهایت اونلاردان ان یاشلیسی؛ قوجالیغی اوزوندن، اؤلویه شهوتدن چوخ شفقت حسّی ایله باخان بیر قاری آه چکرک بئله دئدی:
-بو جور آدامین آدی شوبهه سیز کی، ائستئبان اولمالیدی.
بو، حقیقت ایدی. اونون آدینین ائستئبان اولدوغونو بیلمک اوچون اؤلویه اؤتری بیر نظر سالماق کیفایت ایدی. یالنیز ان عینادکار و گنج قادینلار اؤز خیاللاریندا اونو گئییندیریب-کئچیندیریردیلر. دؤورهسینی گول-چیچکله بزدیکدن سونرا اؤلویه لاوتارو آدینی یاراشدیریردیلار. لاکین بو بوش بیر خیال ایدی. چونکی هوللاند کتانی آزلیق ائتدیییندن کؤینک اونون اگنینه گوجله گلیردی، شالواری ایسه چوخ ناشی تیکیلمیشدی، اوستهلیک، نامعلوم بیر قوّه کؤینهیین دویمهلرینی قوپاریردی.
گئجهیاریدان سونرا کولهیین ویییلتیسی اینجهلدی. دنیز ساکیتلشدی و اطرافا چؤکن سسسیزلیک آخیرینجی شوبههلره سون قویدو. البته کی، اونون آدی ائستئبان ایدی. قادینلار اونو گئییندیریب، ساچینی دارادیلار، دیرناقلارینی توتدولار، ساققالینی قیرخدیلار و ابدی اوندان آیریلاجاقلارینی دوشونوب لاپ غم دریاسینا باتدیلار. آمّا سون آندا عاغیللارینا گلدی کی، اگر بو بویدا بدن اؤلومدن سونرا دا اونا مانع اولورسا، دئمهلی ساغلیغیندا اونا لاپ عذاب وئرمهلی ایمیش. اونون ساغلیغینی گؤزلری قاباغینا گتیریب گؤردولر کی، او، قاپیلاردان یانپؤرتو کئچمهیه، باشی ازیلمهسین دئیه ایکیقات اگیلمهیه، قوناقلیقلاردا آیاق اوسته قالماغا محکوم ایمیش. او، آیاق اوسته دایانیب دنیز اینهیی کیمی کوپپوش، چهرایی اللرینی گیزلتمهیه یئر آختاریر، ائو صاحبی ایسه تشویش ایچینده اوتوراجاقلارینین محکملییینی یوخلاییر: «بویورون بورا ائستئبان، بویورون بورا...» او، ایسه دیوارا سؤیکنهرک آخماق بیر تبسّمله «ناراحات اولمایین، سئنیورا -دئییر- منیم اوچون بئله ده خوشدور» اؤزونونسه آیاقلاری گؤینهییر. ائله بیل دابانینین دریسینی سویوبلار. هر دفعه قوناقلیقدا «ناراحات اولمایین، سئنیورا منیم اوچون خوشدور» دئمکدن دیلی قابار باغلاییب، تکی آلتینداکی اوتوراجاغی سیندیریب روسوای اولماسین، اؤزو ده یقین بیلمیر کی، اونا «گئتمهیین ائستئبان هئچ اولماسا قهوه ایچین» دئینلر، آرخاسینجا «نه یاخشی کی، بو هئیوره رد اولدو، جانیمیز قورتاردی» پیچیلدایاجاقلار. قادینلار اؤلویه باخا-باخا بئلهجه دوشونوردولر. سحرین آچیلماسینا ایسه لاپ آز قالیردی.
بیر آزدان ایشیق اونو ناراحات ائتمهسین دئیه اوزونو یایلیقلا اؤرتدولر و بوندان سونرا او، قادینلارا ائله کؤمکسیز، ائله جانسیز، ارلرینه او قدر اوخشار گؤروندو کی، اورکلری یومشالیب گؤز یاشلارینا چئوریلدی. اوّلجه قادینلاردان ان جاوانی هؤنکوردو، سونرا قالانلاری دا سانکی بیر-بیرینین هاواسینا آه-اوفدان آغلاشمایا کئچدیلر و اونلار آغلاشدیقجا اؤلو اونلار اوچون بیر او قدر ائستئبان اولوردو، آخیردا گؤز یاشلارینین بوللوغوندان، بیچاره ائستئبان دونیانین ان فاغیر، ان کؤمکسیز و ان دوغما آدامی اولدو. نهایت کیشیلر گلیب، خبر وئرنده کی، قونشو کندلرده اؤلوب-ایتن یوخدور، گؤز یاشلاری تؤکن آروادلارین چیچهیی چارتلادی:
-چوخ،شوکور سنه ایلاهی! -دئدیلر- او بیزیمدیر!
کیشیلر گؤز یاشلارینی، بوتون آه-اوفلاری اوّلجه آرواد نازی بیلدیلر. گئجهنین عذابلی سورغو-سواللاریندان یورولموش کیشیلر یالنیز بیر شئیی گوندوزون کولکسیز و ایستی گونشی اونلارین قاباغینی کسمهمیش، چاغریلمامیش قوناقدان بیر یوللوق یاخا قورتارماغی آرزولاییردیلار. اؤلونون آغیرلیغینا تاب گتیرسین دئیه، دور آغاجینین قیریقلاریندان خرک دوزلتدیلر؛ سوآلتی آخینلار اونو تزهدن اوزه چیخارا بیلمهسین دئیه، آیاقلارینا تجارت گمیسینین لؤوبرینی باغلاماغی قرارا آلدیلار. بئلهده مئییت سویون لاپ دیبینه: بالیقلارین کور اولوغو، دالغیجلارینسا قورخودان باغری یاریلدیغی ان درین قاتلارا ائنر، لاکین کیشیلر تلسدیکجه قادینلار واختی اوزاتماغا مین جور بهانه تاپیردیلار. اونلار هورکموش تویوقلار کیمی او یان-بو یانا قاچیشیر، موجرولرینده مختلف دنیز طیلسیملرینی چیخاریب گتیریردیلر، بیری مئییتین بوینونا دوعا آسیردی، او بیری قوللارینا بیلرزیک تاخیردی. هامیسی دا بیرلیکده کیشیلرین ال-آیاغینا دولاشیر، اونلاری لاپ حوصلهدن چیخاریردیلار. آخیردا کیشیلر دؤزمهدیلر: «ای آرواد، هارا تپیلیرسن؟ ایتیل بوردان، آز قالا مئییتین اوستونه دوشهجکدیم» آخیردا کیشیلر شوبههیه دوشدولر: بیر یاد آدامدان اؤترو بو قدر بر-بزک، دوعا، طیلسیم آخی فرقی نهدی. بیر آزدان کؤپک بالیقلاری اونو پارچالاییب یئیهجک. لاکین آروادلار هله ده اؤز اوجوز توتیالاریندا ائشهلنیر، بیرینی گتیریب، او بیرینی آپاریردیلار. ایتهلشیردیلر، سؤزلشیردیلر و اونلارین گؤز یاشلاریندان بللی اولمایان شئیلری آه-اوفلاری بروزه وئریردی.
3 083
دونیا ادبیاتی
دونیانین ان گؤزل اؤلوسو
قابریئل قارسیا مارکئز
ترجمه: ناطیق سفر اوو
کوچورن:ویدا حشمتی
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر
اوشاقلار ساحیله ساری قارامتیل، نامعلوم بیر شئیین یاخینلاشدیغینی گؤرنده اوّل ائله بیلدیلر کی، بو دشمن گمیسیدیر، لاکین دور آغاجلارینی و بایراقلاری تاپماییب اونو بالینایا(نهنگ، بالن) اوخشاتدیلار. آخیردا دالغالار نامعلوم اشیاءنی ساحله آتدی و اوشاقلار اونو یوسون و مئدوزالاردان(دنیز اولدوزلارینین شاخلاری و بالیق قالینتیلاری)، دنیزین زیر-زیبیلیندن تمیزلهییب گؤرودولر کی، بو انسان جسدیدیر.
اونلار بوتون گونو مئییتله اوینادیلار؛ قوما باسدیردیلار، تزهدن اوستونو آچدیلار، باشینا مین اویون گتیردیلر، آخیردا بؤیوکلردن کیمسه بونو گؤروب، بوتون کندی آیاغا قالدیردی.
مئییتی یاخینلیقداکی ائوه آپاران کیشیلر حسّ ائلهدیلر کی، بو، عادی اؤلولردن دئییل. چوخ آغیردی، بلکه لاپ آت آغیرلیغیندادی. آمّا فیکیرلشدیلر کی، یقین دنیزده چوخ قالدیغیندان سوموکلرینه سو هوپوب. ائوه گتیردیلر، یئره اوزاداندا گؤردولر کی، مئییت اونلارین هر بیریندن یئکهدی کی، اوتاغا گوجله سیغیشیر. دوشوندولر: یقین سودا بوغولانلارین بعضیلری اؤلدوکدن سونرا دا بؤیومهیه ده داوام ائدیرلر و بو بیچاره همین ناراحات اؤلولردندی. مئییتدن دنیز قوخوسو گلیردی، باشدان آیاغا جیل ایله اؤرتولموشدو. اونون بو کنددن اولمادیغینی بیلمک اوچون صیفتینی تمیزلهمک کیفایت ایدی. چونکی کندده وور-توت ایگیرمییه قدر تاختا ائو، هر ائوین قاباغیندا کیچیک بیر حیط واردی و حیطلری بوز، چیلپاق داشلارلا اؤرتولموش بو ائولر بوم-بوش کؤرفز(خلیج)ین لاپ قورتاراجاغیندا، اوووج ایچی بویدا یئره سیغینمیشدی. تورپاغین آزلیغیندان کندلیلر همیشه قورخو ایچینده یاشاییردیلار، قورخوردولار کی، کولک گوجلنسه، اوشاقلاری و ایللرین آرا-سیرا بو یئرلره گتیریب چیخاردیغی اؤلولری سوپوروب دنیزه آتا بیلر. لاکین دنیز ملایم و سخاوتلی ایدی. کندین بوتون کیشیلری ایسه یئددیجه قاییغا راحت یئرلشیردی، بئله کی، دنیزدن مئییت تاپاندا هر هانسی بیر آداما گؤز اوجو باخیب خاطرجمع اولوردولار کی، آرالاریندا اؤلوب-ایتن یوخدو، هامیسی یئریندهدی.
***
همین آخشام هئچ کس دنیزه چیخمادی، کیشیلر قونشو کندلره سوراقلاشماغا گئتدیلر. آروادلار ایسه اؤلو ایله مشغول ایدیلر. اونلار مئییتی جیل(لایه)دن تمیزلهدیلر، ساچینا دولاشمیش یوسونلاری آریتلادیلار، بدنینه یاپیشمیش مرجانلاری قاشیدیلار، گؤردولر کی، اوتلار، یوسونلار بو یئلردن دئییل، اوزاق-اوزاق اوکئانلارین، درین-درین سولارین دیبیندندیر. سونرا باخیب گؤردولر کی، رحمتلیک اؤز اجلینی ووقارلی بیر تمکینله قارشیلاییب. دنیزده باتانلارین اوزوندن یالقیزلیق اوخوناردی، کیچیک چایدا بوغولانلارین اوزونده میسکین بیر خسیسلیک ایفادهسی اولاردی، اونون صیفتیسه ساکت، ووقارلی و گؤزل ایدی؛ بو هله هاراسیدی؟ اونو تر-تمیز یویوب قورولادیقدان سونرا ساغلیغیندا نئجه اولدوغونو باشا دوشنده آروادلارین حئیرتدن دیلی قورودو. او، آروادلارین ایندییه دک گؤردوکلری کیشیلردن نه اینکی گؤزل، گوجلو و بوی-بوخونلو ایدی، حتی ایندی روحو اوچوب گئدندن سونرا دا اؤز عظمتی و گؤزللییی ایله آدامی دلی-دیوانه ائلهییردی. کندده اونون بویو اوزونلوغوندا، آغیرلیغینا تاب گتیرهجک چارپایی تاپیلمادی. ان هوندور کیشیلرین شالوارلاری دار اولدو، ان شیشمان کیشیلرین کؤینکلری اگنینه گلمهدی. کیشیلرین آیاققابیلاری بارماقلارینین اوجوندا قالدی، دئمه کندده هئچ کیشی یوخموش، آدلاری کیشی ایمیش. اؤلونون گؤزللییینه حئیران اولموش قادینلار بیر یئکهجه یئلکن پارچاسیندان اونا شالوار، قیزلارا توی پالتاری بیچیلن هوللاند کتانیندان اونا کؤینک تیکمهیی قرارا آلدیلار. اونلار دؤوره ووروب پالتار تیکیردیلر و هر ایلمهدن سونرا باشلارینی قالدیریب حئیرتله اؤلویه باخیردیلار. اونلارا ائله گلیردی کی، کولک هئچ واخت بو جور عنادلا اسمهییب، کاراییب دنیزی عؤمرونده بئله تلاطملو اولماییب و اونلار بونون سببینی آختاریب اؤلوده تاپیردیلار. فیکیرلشیردیلر کی، اگر بو کیشی اونلارین کندینده یاشاسایدی، ان ائنلی قاپی، ان هوندور تاوان، ان محکم دؤشهمه و دونیانین ان خوشبخت قادینی اونون ائوینده اولاردی. بو جور کیشی ساحله گلیب هایلاسایدی، ایری-ایری بالیقلار سودان هوپپانیب اونون حوضورونا گلردی؛ ایشه ائله جان یاندیراردی کی، داشلارین آراسیندان بولاقلار قاینایاردی، ایستسه ایدی لاپ سیلدیریم قایالار دا گول-چیچک آچاردی. آروادلار گیزلینده اونو اؤز ارلری ایله مقایسه ائدیب فیکیرلشیردیلر کی، ارلرینین عؤمرو بویو ائتمک ایستهدییی و ائده بیلمهدییی ایشلره او، بیر گئجهده آسانجا انجام چکردی. بئلهجه فیکیرلشه-فیکیرلشه آروادلار بو قدر فرسیز و میسکین گؤرونن ارلریندن اورکلرینده همیشهلیک اوز دؤندردیلر.
3 083
همین آخشاملاردان بیرینده من بَرک سویوقلادیم: داها شوخ گؤرونمکدن اؤترو او گون کول رنگی ایپک ژاکتیمی گئیمیشدیم دییه، ائوه دؤندویوم زامان هم گؤزلریم سولاندی، هم ده باشیم آغریدان چاتلادی.
صاباحی گون داوا خانایا گئتمهیه مجبور قالدیم: اوردا کی جناب امر ائتدی کی تعجیلی درمان ایچمهلییم، چون کی بو عادی سویوق دَیمه دئییل. هر حالدا من آنفلولانزایا یولوخموشام. داواخانادا کی ساتیجینین آچیق بوز رنگلی گوزلری وار ایدی. هئچ واخت ایلان گؤزو گؤرمهمیشم ده، تامامیله امین ایدیم کی او خانیمین گؤزلری محض ایلان گؤزونه بنزهییر.
او بیلدیردی کی بو- عادی یاز سویوق دَیمهسی دیر، من ایسه اونا ایپک ژاکتیم و میموزا آغاجی بارهده سؤز آچدیم. صؤحبته قوشولدو: " هه، سنین خستهلنمهنه ائله او میموزانین توزجوقلاری سبب اولوب. بیر ده هئچ واخت میموزا آغاجینین آلتیندا دایانما".
بیر دفعه یئنه همیشه کی کیمی آنجل ایله حاصارین دیبینده اوتوردوغوموز واخت بیزدن بیر قَدَر آرالیدا، تینده بیر باش گؤروندو. یوخ، ائله بیلمهیین کی، او آرا گؤزومه کابوس- فلان گؤرونوبموش و باش دا کسیک ایمیش.
سادهجه اولاراق، تینده دوران جاوان بیر اوغلان نَدَنسه گیزلیجه بیزه گؤز قویوردو.
باخیشلاریمین دوز اونا تیکیلدییینی آنلاسین دییه، من ده دوز اونا طرف باخدیم. همین گئجه بیزی گودَن او آدامی خیالیمدا جانلاشدیرماغا چالیشینجا، اونون سیماسی منه تانیش گلمهیه باشلادی. حتا من آند ایچهرم کی، او آنجل ایله ایلک دفعه راستلاشدیغیمیز گون، مندن قاطار بیلئتی ایستهین او عسگرلردن بیری دیر. اونا بو بارهده بیلدیرنده، آنجل دئدی کی، بئله بیر شئی مومکون دئییل، چون کی همین عسگرلر خیدمتلرینی باشا ووروب، ائولرینه یوللانیبلار.
محض او گون اونو سون کره گؤردوم و بیز بیز داها هئچ گؤروشمهدیک.
سونرالار من کؤهنه گؤروش یئریمیزده کی حاصارین یانینا چوخ گئتدیم. دوروب اونون یولونو گؤزلهدیم، سونرا اوسانیب بو ایشدن ال چکدیم. بونا باخمایاراق، اورهییم هله ده غفیل- غفیل هؤللنمهییندن قالمیر:
" بیردن او، همین یئره گلیب، منی گوزلهیَر ها..."
آنجل بیر کره ده اولسون منی اؤپمهمیشدی، میموزا آغاجینین آلتیندا دایاندیغیمیز ساعاتلاردا ائلهجه الیمی اووجونا آلیب، ساخلاییردی.
بیر دفعه یئمهیی بیتیرندن سونرا او، ظنله و اوزون- اوزادی منی سوزدو. بونون سببینی سوروشاندا ایسه چییینلرینی چکدی، یعنی" هئچ اؤزوم ده بیلمیرم" معناسیندا.
کؤکهمین یاریسینی اونا اوزاتدیغیم آن باخیشلاریندا هله ده او غریبه افادهنین دوندوغونونا شاهید اولدوم. سویوق دیمهم ایسه کئچمک، ساغالماق بیلمهدی. حتا منه عؤمورلوک یولداش اولدو دا دییه بیلهرم. چون کی بیرآزجا یاخشیلاشان کیمی خستهلیک درحال گئری دؤنوب، بورنومو نئجه قیجیقلاندیریردیسا، سورهکلی آسقیرماغیم گلیر، گئجهلر کسمک بیلمهین اؤسکورهک ایسه راحاتلیغیما عمللی- باشلی حارام قاتیردی. آنجاق داها هئچ نه وئجیمه دئییلدی.
سونرالار فرقلی شئیلر مثلن، بور تورشوسو- فلان آلماقدان اؤترو یولومو داواخانادان سالاندا، ساتیجی دائما منه خبردارلیق ائتمهییندن قالمادی: " میموزا آغاجیندان اوزاق دورون ها!"
ایندینین اؤزونده او سویوق دیمه اؤزونو تکرار بُروز وئرنده منه یئنه ائله گلیر کی، اونا همین او حاصارین دیبینده یولوخموشام، سان کی کؤهنه گؤروش یئریمیزه گئتمکدن هله ده ال اوزمهمیشم.
مایکل ایله واخت کئچیرمک داها خوش ایدی، بوتون عصمتلی قیزلار گئج- تئز کیمهسه اره گئدهجهیی اوچون من ده اونونلا عائیله قورماغا هوسلی ایدیم. آنجاق بعضن مایکلله باش- باشا قالاندا دا ائله سانیردیم کی، اووجومدا محض آنجلین اَلینی توتموشام: اوّلجه اووجومو یومور، سونرا ایسه بارماقلاریمی آچیردیم کی، ایستهدییی واخت الینی گئری چکه بیلسین... آنلاسین کی هئچ کس اونو زورلا توتوب، ساخلامیر. رفیقهلریم باشینی گؤتوروب، هارالاراسا اوز توتان مایکل بارهده قارا- قارا دوشوندویومو ظن ائلهسهلر ده، اصلینده بیر توستو دالغاسی کیمی اوچان- اَرییَن آنجل ایدی عاغلیمدان هئچ جور چیخمایان. هم ده کی بئلهده من اصلن غوصصهلنمیردیم. بارهسینده دوشوندویوم موددتجه او، یئنه منیمله دیر.
بیرجه شئی کؤنلومو آچمیر... داواخانادا ایندی یئنی ساتیجی ایشه باشلاییب. او، منی تانیمیز و مثلن، بیر قوتو آسپرین ایستهینده: " قیمتی ایکی پزوتا یاریم دیر"،- دئییر و حساب ماشینینی تاققیلدادیر. اگر مینا چیچهیی ایستهییرم سه، هئچ اوزومه ده باخمادان میزیلدانیر: " ایکی رئال". تکرار حساب ماشینی ایشه دوشور.
بئله اولونجا، من یوخولو بیریسی کیمی چیخیشا طرف اوز توتوب، آنجاق قاپی آغزینا چاناندا، سببینی اؤزوم ده بیلمهدن بیر آنلیق آیاق ساخلاییرام. دییهسن من واجیبسه نهیی ایتیرمیشم آخی!
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
3 083
یولداشلاری ایسه اونا بئله جاواب وئردیلر: " بیرآز دؤزسن، ایندیجه خریزانتما خانیم بیزه عادی گونلرده هانسی مشغولیتلره باش قاتدیغیندان سؤز آچاجاق".
بو یئرده، یئنی صؤحبتیمیزین بللی بیر آخارا دوشدویو مقامدا، عسگرلر گولوشهرک مندن آرالاندیلار. آنجاق آرادان اوچ- بئش دقیقه اؤتونجه، بایاق دائم سوسان و ایندی یولداشلاریندان آیریلان او عسگر گلیب منی حاقلادی و آرا- سیرا گؤروشمک ایستهیینی دیله گتیردی. البته راضیلیق وئرمهییمی اوموردو، چون کی من اونلارین کندینده کی جاسینتا آدلی هانسیسا قیزا بنزهییرمیشم...
نه واخت گؤروشه بیلهجهییمیزی خبر آلاندا ایسه دئدیم: " جمعه گونو، آخشام اوستو".
همین گون بیزیم آغالار نوهلرینی گؤرمکدن اؤترو تاراقونایا یولا دوشدولر. ائو- ائشیکدن موغایات اولماغی، والنسیادان بورایا طرف یولا چیخان سینیورا کارلوتانین گلیشینی گؤزلمهیی منه تاپشیردیلار. قوللوقچو اولدوغوم همین ائوین عنوانینی یازماغی عسگره تکلیف ائلهسم ده، او اعلا یادداشینا گؤوَندییی اوچون بونا گَرَک دویمادی. جمعه گونو آخشامی او، کوچهده دایانیب، منیم یولومو گؤزلهییردی. سببینی بیلمهسم ده، اؤزومو نه ایسه ناراحات حیس ائدیردیم، سان کی بوتون بدنیمه قاریشقا سوروسو داراشمیشدی. دامارلاریم گیزیلدهییردی. ایچیمده نهلرین اولوب- بیتدییینی بیلمهسم ده، بیرجه شئیدن تامامیله آرخایین ایدیم:
بو جاوان اوغلان بَرک داریخیر، بونا گؤره ده منیمله گؤروشه بئله جان آتیر.
آرالارینا قیزاریلمیش اَت تیکهلری قویدوغوم بیر جوت کؤکهنی ده اؤزومله گؤتورموشدوم. بیر قدر سونرا: " بیردن آج اولارسان ها" دئییب، چیخارتدیغیم ساندویچلردن بیرینی اونا اوزاتدیم.
راحاتجا یئیهک دییه، هانسیسا باغین حاصارینا سؤیکندیک. همین باغدا بیتن آغاجلارین و قیزیل گول کوللارینین بوداقلاری کوچهیه طرف اوزانماقدا ایدی. من کؤکهدن یئکه تیکهلر قوپاریب یئییردیم، او ایسه آغیر- آغیر، سلیقهلی تَرپَنیردی: اوّلجه کؤکهدن، سونرا ایسه اَتدن بیر تیکه قوپاریر، آردینجا بونلاری آغزینا آتیردی. بعضن کند آداملاریندا گؤردویون بعضی داورانیشلارا واله اولمایا بیلمیرسن.
محض بو سببدن ایشتاهام کسیلدی و من یئییب- بیتیره بیلمهدیییم کؤکهنی ده اوغلانا اوزاتدیم. عسگر اونو دا اَل اوستو گؤزونه تَپدی.
آدی آنجل ایمیش. بو آد منیم همیشه کؤنلومه یاتمیشدی. همین گون آز صؤحبتلشسک ده، بیربیریمیز بارهده چوخ شئی اؤیرنمهیه فورصت تاپدیق.
گئری دؤندویوموزده بیر دسته اوشاق دالیمیزجا دوشدو، مزهلی ژستلر گؤسترهرک چیغیردی: " بَی و گلین! بَی و گلین!"
آرالاریندان ان بالاجاسی ایسه آردیمیزجا بیر اووج قوم آتدی، آنجاق آنجلین اونا طرف گئتدییینی گؤرونجه، دابانینا توپوردو. چئویک تَرپهنن عسگر اونو یاخالاییب قولاق بورماسی وئردی- آنجاق بونو یونگولواری، صیرف درس اولسون دییه ائلهدی، هم ده اوشاغا سؤز وئردی کی گلن دفعه اوّلجه اونو زئرزمییه سالاجاق، سونرا ایسه عسگرلییه گؤندرهجک کی ایلک ایل سراسر کارتوف سویماغین نه دئمک اولدوغونو، بلکه بئلهجه آنلاسین. همین گؤروشوموزده باشقا شئی یاشانمادی.
صاباحی گون بیز تکرار همین کوچهده گؤروشدوک. یئنه ده صوحبت اوچون او سوواغی تؤکولموش حاصارین یانیندا دایاندیق. کوچهنین قارشی جناحیندا کی حاصارین او بیری اوزونده، گیریش قاپیسینین ساغیندا و سولوندا یئرلهشن، پنجرهلرینه بارماقلیق وورولموش کیچیک ائولر گوزه دَییردی. اونلارین باییر قاپیلاری همیشه باغلی اولوردو: گؤرونور، ائو صاحیبلرینین بوتون حیاتی ائولرین آرخا طرفینده کی تراسدا و یا باغچادا کئچیردی.
بیر دفعه بیز اوردا دایاناندا کوچه چیراقلاری کئچمیشکیندن ائرکن یاندی: هاوا هله قارالمامیشدی، سما گؤم-گؤی ایدی و محض او آن دیققت یئتیردیم کی، باشیمیز اوستده اوجالان آغاج میموزا دیر.
همین واخت او، تزهجه چیچکلهمیه باشلامیشدی و باشدان- آیاغا چیچکلره بوروندویو اوچون نئجه گؤزل گؤرونوردو سه، آدامین آغلینی باشیندن آلیردی: " یاشیلیمتیل یارپاقلاری تکم- سئیرک ایدی، یاشیل خوللارین ایسه سایی- حسابی بیلینمهدیییندن هر بوداق قیزیل رنگلی بولودو خاطیرلادیردی. اورادا سیوری اوجلو یارپاقلاری چیچکلریندن داها چوخ اولان، باشقا آغاجلار دا وار ایدی. چیراغین ایشیغیندا آداما ائله گلیردی کی، میموزانین بوداقلاری بیر باشا گؤیدن اوزو آشاغی ساللانیر...
عادتن بیز چیراغلار یاندیریلانا قدر یئمهییمیزی بیتیریردیک. هر دفعه اؤزومله قیزاردیلمیش اَت و کؤکهلر گتیریردیم. آنجل تیکهلری سسسیزجه و بیربیر قوپاریب آغزینا قویدوقجا، من اونون بوینوندا کی او خالی تعریفلهییب- اؤیمکدن اؤزومو گوجله ساخلاییردیم.
Available now! Telegram Research 2025 — the year's key insights 
