📚🖍Darul Fikr Na Mahdi Sanda 📚🖍
前往频道在 Telegram
وَأَعِدُّوا لَهُم مَّا اسْتَطَعْتُم مِّن قُوَّةٍ.......! #Fikira_Ruhi_Jiki. #Kai_Da_Jama'a.
显示更多825
订阅者
无数据24 小时
+57 天
+2030 天
吸引订阅者
十月 '2610月 '26
十月 '26
+14
在0个频道中
九月 '26
+25
在0个频道中
Get PRO
八月 '26
+10
在0个频道中
Get PRO
七月 '26
+4
在0个频道中
Get PRO
六月 '26
+6
在0个频道中
Get PRO
五月 '26
+4
在0个频道中
Get PRO
四月 '26
+4
在0个频道中
Get PRO
三月 '26
+23
在0个频道中
Get PRO
二月 '26
+4
在0个频道中
Get PRO
一月 '26
+12
在0个频道中
Get PRO
十二月 '25
+33
在1个频道中
Get PRO
十一月 '25
+20
在0个频道中
Get PRO
十月 '25
+113
在0个频道中
Get PRO
九月 '25
+9
在0个频道中
Get PRO
八月 '25
+7
在0个频道中
Get PRO
七月 '25
+7
在0个频道中
Get PRO
六月 '25
+20
在0个频道中
Get PRO
五月 '25
+15
在0个频道中
Get PRO
四月 '25
+18
在0个频道中
Get PRO
三月 '25
+5
在0个频道中
Get PRO
二月 '25
+18
在0个频道中
Get PRO
一月 '25
+5
在0个频道中
Get PRO
十二月 '24
+15
在0个频道中
Get PRO
十一月 '24
+23
在0个频道中
Get PRO
十月 '24
+17
在0个频道中
Get PRO
九月 '24
+125
在0个频道中
Get PRO
八月 '24
+120
在0个频道中
Get PRO
七月 '24
+21
在0个频道中
Get PRO
六月 '24
+17
在0个频道中
Get PRO
五月 '24
+26
在0个频道中
Get PRO
四月 '24
+27
在0个频道中
Get PRO
三月 '24
+9
在0个频道中
Get PRO
二月 '24
+7
在0个频道中
Get PRO
一月 '24
+26
在0个频道中
Get PRO
十二月 '23
+8
在0个频道中
Get PRO
十一月 '23
+4
在0个频道中
Get PRO
十月 '23
+5
在0个频道中
Get PRO
九月 '230
在0个频道中
Get PRO
八月 '23
+4
在0个频道中
Get PRO
七月 '23
+3
在0个频道中
Get PRO
六月 '23
+5
在0个频道中
Get PRO
五月 '23
+4
在0个频道中
Get PRO
四月 '23
+1
在0个频道中
Get PRO
三月 '23
+10
在0个频道中
Get PRO
二月 '23
+7
在0个频道中
Get PRO
一月 '23
+25
在0个频道中
Get PRO
十二月 '22
+17
在0个频道中
Get PRO
十一月 '22
+274
在0个频道中
| 日期 | 订阅者增长 | 提及 | 频道 | |
| 15 十月 | +2 | |||
| 14 十月 | 0 | |||
| 13 十月 | +2 | |||
| 12 十月 | +4 | |||
| 11 十月 | 0 | |||
| 10 十月 | 0 | |||
| 09 十月 | +1 | |||
| 08 十月 | +1 | |||
| 07 十月 | +1 | |||
| 06 十月 | 0 | |||
| 05 十月 | +2 | |||
| 04 十月 | 0 | |||
| 03 十月 | +1 | |||
| 02 十月 | 0 | |||
| 01 十月 | 0 |
频道帖子
Jinin Shahidi yana shiryarwa ne zuwa ga 'yantuwa daga bautar wanin Allah, zuwa ga tafarkin Izzah da Karama, zuwa ga watsi da zalunci, zuwa ga tabbatar da Adalci, zuwa ga tafarkin Allah, zuwa ga kololuwar manufa wato Allah (SWT).
Kenan, jinin Shahidi da'awa ce marar yankewa, fitila ce marar dishewa, fata ne mara yankewa. Wannan na daga cikin fa'idojin raya ambaton Shahidi.
_Mahdi Dahiru Sanda
https://t.me/Mahdisanda
| 2 | Jinin Shahidi yana shiryarwa ne zuwa ga 'yantuwa daga bautar wanin Allah, zuwa ga tafarkin Izzah da Karama, zuwa ga watsi da zalunci, zuwa ga tabbatar da Adalci, zuwa ga tafarkin Allah, zuwa ga kololuwar manufa wato Allah (SWT).
Kenan, jinin Shahidi da'awa ce marar yankewa, fitila ce marar dishewa, fata ne mara yankewa. Wannan na daga cikin fa'idojin raya ambaton Shahidi.
_Mahdi Dahiru Sanda | 1 |
| 3 | "A Neman Gaskiya ana koyawa Rai abinda bata so".
_Mahdi Dahiru Sanda | 34 |
| 4 | Na farko, akwai waɗanda tun suna gida suke da wani ra'ayi game da wasu al'amura na Harka, ko dai an san su da wannan ra'ayi ko ba a san su da shi ba. Amma da suka zo Hauza, suka koyi yadda ake bayyana ra'ayi da kare matsayi, sai suka fara bayyana abin da suke tunani tun da daɗewa. A nan, ba za'ace sun sauya fikirarsu ba; abin da ya sauya shi ne yadda suke bayyana ta.
Na biyu, akwai waɗanda suka zo Hauza da fahimtar Harka da ba ta cika ba, ko kuma tun suna gida fahimtarsu ta karkata. Saboda haka, abin da suke bayyanawa yanzu yana iya kasancewa sakamakon fahimtar da suke da ita ne tun farko, wadda ba su samu damar tantancewa sosai ba.
Na uku, akwai waɗanda a Hauza ne suka fara bibiyar al'amarin Harka da gaske. Irin waɗannan mutane za su fahimci Harka ne ta hannun waɗanda suka yi hulɗa da su a cikin dalibai "yan harka. Idan suka haɗu da waɗanda suke da kyakkyawar fahimta game da Harka, za su iya fahimtarta ta wannan fuska; idan kuma suka haɗu da waɗanda fahimtarsu take da matsala, akwai yiwuwar su gina fahimtarsu bisa wannan fahimta.
Na biyar: Tasirin abokantaka da muhallin zamantakewa.
Abokantaka tana iya tasiri sosai a kan tunanin ɗalibi. Ɗalibai suna zama tare, suna tattaunawa, suna musayar fahimta, kuma suna bayyana wa juna yadda suke kallon al'amura.
Saboda haka, mutum yana iya tasirantuwa da fahimtar abokansa. Wannan tasiri ba lallai ya zama mara kyau ba, domin wani lokaci mutum yana samun ƙarin ilimi ta hanyar tattaunawa. Amma a wasu lokuta, yana iya karɓar fahimta ne saboda mutanen da yake zaune da su, ba tare da ya tantance hujjojin da suka gabatar masa sosai ba.
Wannan yana ƙara nuna muhimmancin sanin tarihin mutum da kuma irin muhallin da ya taimaka wajen gina fahimtarsa tin a Gida.
A ƙarshe A ina ya kamata mu ɗora alhaki?
A fahimtata, idan ana son sanin dalilin da ya sa wani ɗalibi ya ɗauki wani matsayi game da Harkar Musulunci, bai kamata a yi gaggawar ɗora laifi a kan Maraji'ai ko wasu mutane ba. Ya kamata a binciki inda ɗalibin ya fito, irin fahimtar da yake da ita tun farko, abin da ya koya a Hauza, mutanen da ya haɗu da su da kuma abinda ya rika hujja da suka sa ya ɗauki matsayinsa na yanzu.
Ba kowane wanda ake ganin ya sauya fikirarsa ne ya sauya ainihin matsayinsa ba. Wasu sun fara bayyana abin da suke tunani ne da dadewa, wasu kuma suna fara fahimtar Harka ne a wannan lokaci, yayin da wasu suke sauyawa da gaske sakamakon sabbin bayanai ko wasu dalilai.
Saboda haka, ina ganin ya kamata mu bambanta tsakanin matsayin malami da fahimtar mabiyansa, tsakanin bambancin ijtihadi da rikici, sannan tsakanin sauyin fahimta da sauyin manufa.
A ƙarshe, duk mai son zurfafa fahimtar Hauza da tunaninta, musamman dangane da matsayinta a ilimi da zamantakewa, ina ba shi shawarar ya karanta littafin «الحوزة في فكر الإمام الخامنئي» (Al-Hauzah fī Fikril Imam al-Khamene’i), domin ƙarin fahimtar Hauza da matsayinta a tunanin Imam Khamenei, wannan zai taimaka wurin kare kai da bata Hauzah.
Wannan shi ne nazarina da wasu da muka dinga tattauna mas'alar tsawon lokaci a mabam-bamtan wurare, bisa abin da na gani da gogewar da na samu. Ina ganin kafin mu yanke hukunci kan sauyin fikirar wani ɗalibi, ya kamata mu fara fahimtar ainihin dalilan da suka kai shi ga matsayinsa na yanzu, maimakon mu yi gaggawar ɗora wa wasu mutane alhakin abin da ba mu tantance shi ba.
Bamu ce ba'a samun jakadun makiyi ba su zo su dauki karatu na tsawon lokaci ba, a matakin dalibta ko karantarwa amma da yawa ana gane su, sannan sukan bata da wuri a neme su a rasa, sabida salon malamai na karantarwa da sulukinsu na bayyana manufar mutum da abinda kake dauke da shi, akwai wadanda ana gane su ne sakamakon tsananin iltizaminsu, wasu kuma a ra'ayoyansu wurin tattauna wanna, wasu ta suluki.
_Mahdi Dahiru Sanda
https://t.me/Mahdisanda | 51 |
| 5 | ME YAKE SA WAƊANSU ƊALIBAN HAUZA SAUYA FIKIRARSU GAME DA HARKAR MUSULUNCI A NAJERIYA?
Bisa nazarin da mukasha yi da wasu, tare da gogewar kusan shekaru takwas da nake karatun addini da aka fi sani da Hauza a Karbala, idan aka tambaye ni me ya sa wasu ɗalibai suke sauya fikirarsu game da Harkar Musulunci a Najeriya, gaskiyar magana ita ce, fahimtata ba daidai take da yadda wasu suke kallon wannan lamari ba.
Wasu suna ɗora alhakin hakan a kan Maraji'ai, amma a fahimtata, wannan ba shi ne cikakken bayani ba yana iya zama nau'i na rashin adalci. Ina ganin akwai wasu dalilai da suka shafi tarihin fikirar ɗalibi, yanayin karatunsa, irin mutanen da yake hulɗa da su da kuma yadda ya fara fahimtar Harka.
Na farko: Bambancin ijtihadin Maraji'ai.
Mu fahimta Marja'in da bai yarda da Wilayatul Faqih al-Muɗlaqa ko al-Amma ba, ya kai wannan matsayi ne bisa ijtihadinsa da fahimtarsa ta dalilan shari'a. Wannan bambancin ra'ayi ba lallai ya zama rikici ko gaba tsakanin malamai ba, domin bambancin ijtihadi yana cikin fagen binciken ilimi ne. Mu sani su fa Maraji'annan sanannu ne a sirarsu da sal-salarsu da sulukinsu, ba karamin tsarki kesa a samu matsayin ba.
A fahimtata, bai kamata a danganta kowane saɓani da Maraji'ai kai tsaye ba, ko kuma a ɗauki bambancin ra'ayi a matsayin adawa. Idan za a yi magana kan wasu saɓani da suka faru tsakanin masu ra'ayoyi daban-daban, ya kamata a bambanta tsakanin saɓanin ilimi da rikicin da zai iya tasowa a tsakanin mabiya.
Wani lokaci, saɓani kan fahimtar ra'ayin malami yana iya haddasa rikici tsakanin Muqalladai, amma shin hakan yana nufin cewa dole ne a ɗora wa malamin alhakin duk abin da mabiyansa suka aikata?
Mu duba abin da yake faruwa a cikin Harka kanta: akwai wasu da suke aikata abubuwan da Malam (H) ba shi da alaƙa da su, amma duk da haka sai a ɗora masa alhakin abin da suka aikata. Shin wannan adalci ne? Idan ba mu yarda a ɗora wa Malam alhakin abin da bai aikata ko ya amince da shi ba, to me ya sa za mu yi wa wasu Maraji'ai irin wannan hukunci?
Saboda haka, a ganina, ɗora wa Maraji'ai wannan nauyi ba tare da tantance ainihin abin da ya faru ba, rashin adalci ne.
Na biyu: Tarihin fikirar ɗalibai kafin zuwansu Hauza.
Ɗaliban da suke zuwa Hauza ba duka suke da tushe guda ba. Wasu sun fito daga Harkar Musulunci, wasu daga Thaqalain, wasu daga Ra'af, yayin da wasu ba su da cikakkiyar masaniya game da Harka tun farko.
Ko a cikin waɗanda suka fito daga Harkar Musulunci, akwai bambancin fahimta da matsayi. Wasu suna da kusanci da wasu ɓangarori da ake kira “’yan likimo”, yayin da wasu ba sa cikin wannan rukuni suna wadanda aka kira da "Yan Taratsi".
Saboda haka, ɗalibi yana iya zuwa Hauza yana ɗauke da wasu ra'ayoyi da fahimtoci da ya gina tun yana gida. Waɗannan ra'ayoyi za su iya zama sanannu ga mutane ko kuma ba a san shi da su ba.
Na uku: Yanayin karatun Hauza da buɗewar tunanin ɗalibi.
Dabi'ar karatun Hauza tana koya wa ɗalibi salon tunani, gina hujja, bayyana ra'ayinsa da kuma kare shi. Wannan yana bayyana musamman a karatun Mandiq, Ilmul Kalam da Usul, tare da bahasin limi da ake yi tsakanin malamai da ɗalibai.
A irin waɗannan bahasosan, ɗalibi yana ganin yadda malami ke naqasha ra'ayin wani malami, wani lokacin ma tsakanin ɗalibi da Mallaminsa, ya nuna rauni a cikin hujjarsa ko ya fifita wani ra'ayi, ba tare da ya zama cin mutunci ko raina wanda ya faɗi ra'ayin ba.
Saboda haka, ɗalibin da ya yi wannan karatu na wani lokaci yana koyon yadda zai bayyana abin da yake tunani da yadda zai kare shi bisa hujja. Wani lokacin, abin da mutane suke gani a matsayin sauyin fikira ba sauyi ba ne; kawai ɗalibin ya koyi yadda zai bayyana ra'ayin da yake da shi tun da daɗewa ne kawai dai ba'a sanshi da shi bane, don bakinsa ba bude yake ba.
Na huɗu: Waɗanda ba su fahimci Harka sosai ba tun farko.
A ganina, da yawa daga cikin waɗanda ake ganin sun sauya fikirarsu suna cikin ɗaya daga cikin rukuni uku. | 47 |
| 6 | 没有文字... | 36 |
| 7 | Sanin Allah (T) bai taƙaitu ga ilimoman da ake kira na addini kaɗai ba, a'a, har ma a cikin ilimoman dabi'a, kamar su Physics, Chemistry, Health da Lissafi da sauransu ana sanin Allah, domin dukansu ayoyin Allah ne.
Da wanda ya tara Ilimin Tauhidi da Irfani amma bai isar da shi ga Allah ba, da wanda ya san Physics da Chemistry da ilimin lafiya amma bai sadar da shi ga Allah ba, basu da bambanci a tsakaninsu.
Saboda haka, mafi muhimmanci shi ne lura da tasirin ilimin wajen kusanta ka bawa ga Mahaliccinka Allah (T), ya girmansa a Zuciyarka ya girme komai?.
_Mahdi Dahiru Sanda
11/10/2026 | 42 |
| 8 | Al-Qur'ani.
Wannan a sama-sama kenan, abin da za mu iya bayyanawa.
Allah ya datar da mu, ka ga kenan akwai bambanci, kawo wannan misalin akwai bukatar a kara lura a ciki.
_Mahdi Dahiru Sanda
_Yanki daga TUNATARWA DA JAN HANKALI GA ’YAN UWA MUSULMI – RA'AF Zama na Biyu (2), 06/10/2026 | 24 Rabi'ul Akhir 1448H.
https://t.me/Mahdisanda | 69 |
| 9 | A yayin da Mal. Basheer Lawal Kano ke kokarin kiyasta Iraq da Lubnan da Nigeria, sai yake ganin yadda a Iraq ake shiga siyasa, yadda a Lubnan ake shiga siyasa, a Nigeria ma za a shiga siyasa domin tsarin dai daya ne. Ma'ana duka ba irin na Jamhuriyar Musulunci ba ne. Na'am, musallam anan cewa tsarurrukan da suke anan ba irin na Jamhuriyar Musulunci ba ne a Iraq da kuma Lubnan, to amma still, akwai bambanci tsakanin Gwamnatin Iraq da ta Lubnan, da Gwamnatin Nigeria da ta Lubnan.
Nau'in tsarin Nigeria, mu fara da shi, tarayyar Shugaban Kasa ne, misali kila in mun fada dai-dai Federal Presidential. To ita Iraq wane irin nau'in tsari take da shi? Shin irin wancan ne ko ba irin shi ba? Ka ga nau'in tsarin su tarayya ne na Majalisa, Federal Parliamentary. Lubnan kuma nau'in tsarinsu kasa daya ta Majalisa wadda take rabon ayyuka ko muqamai ko manasib, bisa doron addini ko wani abu mai kama da wannan, daya kenan.
A Nigeria Shugaban Kasa kusan shi ne komai, yana da iko mai karfi na sosai. A Iraq kuma Shugaban Kasa kusan ado ne kawai. Shugaban Kasa na iya zama daga Kurdawa, shi kuma Ra'isul Majlisil Wuzara sai ya zama dan Shi'a misali, wanda shi ke da iko. A Lubnan kuma sai a samu irin Shugaban Kasa Krista, Prime Minister misali a samu Sunni, Shugaban Majalisa kuma a samu dan Shi'a, wato suna raba iko akan haka.
Yadda ake rabon kuma muqamai shi ne, a Nigeria ana neman wakilci ne daga yankuna, kila yau 'Yan Kudu su karba, ko 'Yan Arewa su karba, a bisa wannan asasin. Ba shi a kundin tsari cewa za a rika manasib a bisa doron addini, kuma za ku kare manufofin addinin ku, a'a ba wannan a tsarin mulki, ba wannan a tafiyarwa.
A Iraq fa? Shi kuma bisa salo ne na al'ada da yarjejeniya, bangaren Kurdawa, bangaren Shi'a, bangaren Sunnah, a bisa wannan unsur ake mulahaza. A bangaren Lubnan, Shugaban Kasa Krista, Prime Minister dan Sunnah, Kakakin Majalisa misali ya zama dan Shi'a, Majalisa misali ace kujerunta 50 percent na Kristoci, 50 percent na Musulmi.
Sannan karin wani qaidi da yake bambanta Gwamnatin Iraq da ta Nigeria shi ne, Gwamnatin Iraq a dokar su, Musulunci shi ne Addinin Daula. Addinin Daula shi ne Musulunci, ma'ana ko ma yaya ne, su sun yi i'tirafin cewa ita wannan gwamnatin addininta shi ne Musulunci.
To idan muka kalla za mu ga cewa, idan a Lubnan ne Krista zai shiga gwamnati da sifarsa ta Krista, kuma an san idan zai dube abubuwa zai dube su da idon kare bangarancinsa da kuma maslaha ta kasa baki daya, haka dan Sunnah, haka dan Shi'a idan suka shiga. Tare da duk da haka ma, maslahohin Isra'ila da Amurka na shiga cikin abubuwan.
A Iraq ma haka, yayin da BaKurdi ya karbi kila misali Shugabancin kasa, to da wannan siffar ya karba, yayin da dan Shi'a ya karbi Ri'asat ta Majlisul Wuzara da wannan siffar ya karba, kuma ana yarda ana kallon wannan, amma a Nigeria fa?
A Nigeria su suke bayyanawa cewa su gwamnatinsu ba ta da alaka da Addini, kuma dokokinta suna saman ko wace irin doka, da sauransu. Ban manta akwai Mallaminmu da muka tambaya ba a ma shekara ba, yana kara bambanta mana yanayin yadda Gwamnatin Iraq ke da wuyar sha'ani, yake cewa tin daga lokacin da Saddam ya fadi, an yi gaggawa an yi kokarin tashkilin hukuma, 'Yan Shi'a sun yi wuf a matsayinsu na Aglabiyya, sun yi kokarin sanya dokoki da tsare-tsare, wanda wani wanda ba su ba ba zai yi karfi ba. Sannan gwamnatin kasa duk bala'inta sai ta kalle Taujihaat na Marja'iyyah ta Najaf, ko ta yi tatbiqi ko kar ta yi, za ta ambace ta da sauran wannan.
Amma a yankin mu fa? Dokokinsu su ne a saman kowace irin doka, kuma duk dokar da ta yi karo da tasu za su taka ta, wato abu ne wadih. To ka ga kenan, wanene zai shiga Gwamnatin Nigeria da rigar shi dan Shi'a ne, ya nemi takara gwamnati ta amshe shi da siffar zai zo ya yi ma Shi'anci aiki ko ya kare Shi'anci? Wanene zai karbe dan Sunnah da wannan rigar? Wanene zai karbi Krista da wannan rigar? Babu wannan, balma za a ba ka Qur'ani ka yi rantsuwa akan za ka kare nizamin da ya sabawa nizamın Allah, za ka yi aiki dai-dai da dokokin da a cikinsu akwai wadanda suka sabawa dokokin Allah, wannan akwai nau'in izgili da shi | 63 |
| 10 | 没有文字... | 48 |
| 11 | Wannan a sama-sama kenan, abinda zamu iya bayyanawa.
Allah ya datar da mu, kaga kenan akwai Bambanci, kawo wannan misalin akwai bukatar a kara lura a ciki.
_Mahdi Dahiru Sanda
_Yanki daga TUNATARWA DA JAN HANKALI GA ’YAN UWA MUSULMI – RA’AFZama na Biyu (2), 06/10/2026 | 24 Rabi’ul Akhir 1448H. | 1 |
| 12 | A yayin da Mal. (Basheer Lawal Kano), ke ƙoƙarin Ƙiyasta Iraq da Lubnan da Nigeria, don haka sai yake ganin yadda a Iraq ake shiga siyasa, yadda lubnan ake shiga siyasa a Nigeria ma za'a shiga siyasa domin tsarin dai daya ne, ma'ana duka ba irin na Jamhuriyyar Musulumci bane, Na'am Musallam anan cewa tsarurrukan da suke anan ba irin na Jamhuriyyar Musulumci bane a Iraq da kuma Lubnan, to amma still, akwai Bambanci tsakanin Gwamnatin Iraq da ta lubnan, Gwamnatin Nigeria da Lubnan.
Nau'in tsarin Nigeria mu fara da shi, tarayyar Shugaban Kasa ne, misali ƙila in mun fada dai-dai Federal Presdencial, to ita Iraq wane irin nau'in tsari take da shi? Shin irin wancan ne ko ba irin shi ba? Kaga nau'in tsarin su tarayya ne na Majalisa Federal Parliamentary, Lubnan kuma nau'in tsarinsu kasa daya ta Majalisa wadda take rabon ayyuka ko Muqamai ko Manasib, bisa doron Addini ko wani abu mai kama da wannan, daya kenan.
A Nigeria Shugaban Kasa kusan shine komai, yana da iko mai karfi na sosai, a Iraq kuma Shugaban Kasa kusan Ado ne kawai, Shugaban Kasa na iya zama daga Kurdawa, shi kuma Ra'isu Majlisul Wuzara sai ya zama Dan Shi'a misali, wanda shike da iko. A lubnan kuma sai a samu irin Shugaban Kasa Crista, Prime minister misali a sammu Sunni, Shugaban Majalisa kuma a samu Dan shi'a, wato suna raba iko akan haka.
Yadda ake rabon kuma Muqamai shine, a Nigeria ana Neman wakilci ne daga yankuna, kila yau 'Yan kudu su karba, ko 'Yan Arewa su karba, a bisa wannan asasin, ba shi a kundin tsari cewa za'a riqa Manasib a bisa doron Addini, kuma zaku kare manufofin addinin ku, a'a ba wannan a tsarin Mulki, ba wannan a tafiyarwa.
A Iraq fa? Shikuma bisa salo ne na al'ada da yarjejeniya, bangaren kurdawa, bangaren shi'a, bangaren Sunnah, a bisa wannan Unsurin ake Mulahaza. A bangaren lubnan Shugaban Kasa Crista, Prime minister dan Sunnah, kakakin Majlisa misali ya zama Dan shi'a, Majalisa mislai ace kujerunta 50 percent na Kristoci, 50 percent na Musulmi.
Sannan ƙarin wani Qaidi, da yake bam-bamta Gwamnatin Iraq da ta Nigeria shine, Gwamnatin Iraq a dokar su, Musulumci shine Addinin Daula, Addinin Daula shine Musulumci, ma'ana koma yaya ne su sunyi I'itirafin cewa ita wannan Gwamnatin Addininta shine Musulumci.
To in muka kalla zamu ga cewa, Idan a lubnan ne Crista zai shiga Gwamnati da sifarsa ta Crista, kuma an san in zai dube abubuwa zai dube su da idon kare bangarancinsa da kuma maslaha ta kasa baki daya, haka Dan Sunnah haka Dan Shi'a idan suka shiga. Tare da duk da haka ma, maslahohin Israel da Amurka na shiga cikin abubuwa din.
A Iraq ma haka yayin da Bakurde ya karbi kila misali Shugabancin kasa, to da wannan siffar ya karba, yayin da dan Shi'a ya karbi Ri'asa ta Majlisul Wuzara da wannan siffar ya karba, kuma ana yadda ana kallon wannan, amma a Nigeria fa?.
A Nigeria su suke bayyanawa cewa su Gwamnatin su batada alaka da Addini, kuma dokokinta suna saman ko wace irin doka, da sauransu. Ban taba manwata akwai Mallaminmu da muka tambaya ba'a ma shekara ba, yana kara bam-bamta mana yanayin yadda Gwamnatin Iraq keda wuyar sha'ani, yake cewa tin daga lokacin da Saddam ya fadi akayi gaggawa akayi kokarin Tashkilin Hukuma, 'Yan Shi'a sunyi wuf a matsayinsu na Aglabiyya, sunyi kokarin sanya dokoki da tsare-tsare, wanda wani wanda ba su ba bazaiyi karfi ba. Sannan Gwamnatin kasa duk bala'inta sai ta kalle Taujihaat na Marja'iyyah ta Najaf ko tayi taɗbeeqi ko kar tayi zata ambaceta da sauran wannan.
Amma a yankin mu fa? Dokokinsu sune a saman kowace irin doka, kuma duk dokar da tayi karo da tasu zasu taka ta, wato abu ne Wadih, to kaga kenan, wanene zai shiga Gwamnatin Nigeria, da Rigar shi dan Shi'a ne, ya nemi takara Gwamnati ta amshe shi da siffar zaizo yayima shi'anci aiki ko ya kare Shi'anci, wanene zai karbe dan Sunnah da wannan Rigar? Wanene zai karbi Crista da wannan Rigar? Babu wannan, balma za'a baka Qur'ani kayi rantsuwa akan zaka kare nizamin da ya sabawa, nizami na Allah, zakayi aiki dai-dai da dokokin da a cikinsu akwai wadanda suka sabawa dokoki na Allah, wannan akwai nau'in Izgili da shi al-Qur'ani. | 1 |
| 13 | Bayan an gama, washe gari an shiga gida, sai ya zo ya ƙwanƙwasa masa ƙofa, ya ce masa wanene? Ya ce nine wane, ka yi alwala ka sa tufafi ka fito mu je Sallah, ya ce masa: A'a, kai wannan addinin naku ka je ka nemi wanda ba shi da aikin yi. Ni mutum ne miskini, ina da iyali - wato ina da abubuwan da zan je in nema ni ma - Sai Imam Sadiq (A.S) yake cewa: Ya shigar da shi a Addini, ya fitar da shi daga shi. Don me? Ya ɗora masa dawainiyar da bai iya ɗauka.
Toh Nasiha gare mu baki ɗaya, mu daina hukunta al-Ummah baki ɗayansu da matakin da muke da shi na Imani. Misali ɓangaren Janabin " Yan RA'AF kuna ganin kuna da wani nau'in Imanin da "Yan Harka" ba su da, bashi zama dalilin ku barranta kanku da su. Haka mu ma bai zama dalilin barranta kanmu da ku ba. Dama Allah Ya faɗi cewa: Mujahidan da suke a tsaye ba su ɗaya da waɗanda suke zaune, kowa yana da daraja da falalarsa. To amma wannan bai lizimta cewa sai an kushe aiki ba. Kowa ya yi aiki liwajhillah, ya zama ya samu yarda ta wurin Allah.
_Mahdi Dahiru Sanda
_Yanki daga TUNATARWA DA JAN HANKALI GA ’YAN UWA MUSULMI – RA’AF, Zama na Biyu (2). 06/10/2026 | 24 Rabi’ul Akhir 1448H
https://t.me/Mahdisanda | 59 |
| 14 | A daina da'awar cewa duk aikin da ake yi Shi'anci ne. Shi'anci daban, ayyukanmu da ban ma'ana ayyukanmu na iya saba ma Shi'anci. Yau hatta magabata, Sahabban da suka yi zamani da A'immah (A.S) ba su yin wannan da'awar, su ce duk ayyukansu suna massalla Shi'anci ko wani abu mai kama da wannan. Shi ya sa za mu ga wata rana A'immah (A.S) na kwaɓar Sahabbansu kan wasu tasarrufat, kai wasu ma idan abubuwan nasu suka wuce wuri, kai tsaye kawai sai ka ji Imami ya la'ance mutum.
Yanzu a zamanin Gaiba Sughra, a kalli Shalmaghani yadda girmansa yake a ƙwaƙwalen Shi'a a lokacin. Shalmaghani har ana ganin ba wanda ya fi cancanta a asa a matsayin Safir, Wakilin Imam (A.J.F) a zamanin Gaiba Sughra irin Shalmaghani. Litattafansa, rubuce-rubucensa sun cika gidajen Shi'a a lokacin, amma Imam (A.J.F) ya tsallake shi ya zaɓo wasu, kuma a ƙarshe ma ya la'ance shi. Abin ya kaɗa mutane, aka ga ya za a yi da litattafai da rubuce-rubucensu da suke a gidajensu, da ire-irensu su Banu Faddal. Sai dai ka ga A'immah a irin wannan sai su ba da ƙa'ida: "Ku karɓi abin da suka ruwaito daga wurinmu, ku ƙyale musu ra'ayinsu."
Wurin da kuma A'immah suke kwaɓar Shi'arsu: Wata rana, idan muka je cikin kitabu Usulul Kafi, juzu'i na biyu, Babu Darajatul Iman, a hadisi na biyu, Abu Ali al-Ash'ary, daga Muhammad bn Abdul Jabbar har zuwa Isnadinsa zuwa ga Sarraj, Khadimin Imam Sadiq (A.S), yake cewa: Imam Sadiq (A.S) ya aike ni da jama'a daga masu walaya gare su, da wata buƙata, lokacin yana a Heera - wuri ne kusa da Kufa. Ya ce: Sai muka je don buƙatar Imami, muka je muka dawo muna masu baƙin ciki, damuwa, ƙunci. Yace shimfida ta, tana inda muke sauka muke zama, sai na zo ina cike da ƙunci da damuwa na kwanta. Bayan ina cikin wannan hali da yanayi, sai ga Baban Abdullahi As-Sadiq (A.S) ya zo, sai ya ce masa na zo gare ka - ma'ana kamar ya zo ya ji aikin da ya masa - ya ce sai na dawo na zauna na tashi, sai Imam ya zauna akan shimfidata, sai ya tambaye ni akan abin da ya aike ni, sai ya gode Allah, sai ya fara magana akan mutanen, sai na ce: RAINA FANSA GAREKA, ai mu mun barranta kanmu daga su, don ba sa faɗar abin da muke faɗa, irin ra'ayin da muke da shi da fahimtar da muke kanta ba sa kanta.
Sai Imam (A.S) ya ce: Suna da walaya gare mu, ba sa faɗar abin da kuke faɗa kawai sai ku barranta kanku daga gare su? - Ka ga waɗannan ba su je sun gaya wa maƙiya kaza ba, ba su je sun gaya wa maƙiya cewa ba ma tare da waɗannan ba, kawai labari yake ba wa Imam - To bari ka ji abin da Imam ya ce: Sai ya ce wa Imam, na'am haka ne, sai Imam ya ce: To ai haka a wurinmu akwai abin da ba shi a wurinku - Misali irin ilimi da ra'ayoyin da ke wurin A'immah, shine duk abin da muke kai? A'immah na ba mu abin da muke iya ɗauka ne - sai ya ce: Kana ganin mu ma mu barranta kanmu daga gare ku, tunda ba ku ɗauke da abin da muke ɗauke da shi? Ya ce: Na ce A'a! Raina fansa gare ka. Ya ce: To haka a wurin Allah akwai abin da yake wurinsa wanda ba shi a wurinmu, kun ga ya kore mu ya barranta kansa da mu? Domin hatta ilimin da ke wurin A'immah (A.S) ba ya nufin cewa iliminsu kankan yake da na Allah (T) ba, shi ya sa za mu ga yana cewa Manzo (S): Ka ce Ubangiji ka ƙara mini ilimi. Sai ya ce: A'a wallahi ai Allah ba zai barranta kansa daga gare ku ba. Sai Sahabin ya ce wa Imam (A.S): To me za mu yi? Ya ce masa: Ku jibinci lamarinsu, kar ku barranta kanku daga gare su. To nan ne ya fara bayanin cewa Imani mataki-mataki ne, kaso-kaso ne, akwai wanda ke da mataki kaza, wannan kaso kaza, har zuwa inda ya ba shi kissar wani Sahabi da ya shigar da wani baƙauye Musulunci.
Lokacin da ainihin lokacin Sallar Asubah ya yi sai ya zo ya ƙwanƙwasa masa, wanene? Ya ce nine wane, ya ce me ka zo da shi? Ya ce ka fito mu je a yi Sallah, ya fito suka tafi, bayan gama Sallar sai wanda ya Musulunta ya tashi zai fita, sai ya ce masa: Ina za ka, kuma me ya rage daga Sallar Azahar? Da ka zauna, sai ya tsaya, aka yi ta'aƙibat, har zuwa rana, anyi Azahar, zai tafi, ya ce ai abin da ke tsakanin ta da La'asar ai kaɗan ne, kaɗan jira zuwa La'asar. Haka nan ya riƙe shi har Magrib da Isha. | 40 |
| 15 | Bayan an gama, washe gari an shiga gida, sai ya zo ya ƙwanƙwasa masa ƙofa, ya ce masa wanene? Ya ce nine wane, ka yi alwala ka sa tufafi ka fito mu je Sallah, ya ce masa: A'a, kai wannan addinin naku ka je ka nemi wanda ba shi da aikin yi. Ni mutum ne miskini, ina da iyali - wato ina da abubuwan da zan je in nema ni ma - Sai Imam Sadiq (A.S) yake cewa: Ya shigar da shi a Addini, ya fitar da shi daga shi. Don me? Ya ɗora masa dawainiyar da bai iya ɗauka.
Toh Nasiha gare mu baki ɗaya, mu daina hukunta al-Ummah baki ɗayansu da matakin da muke da shi na Imani. Misali ɓangaren Janabin " Yan RA'AF kuna ganin kuna da wani nau'in Imanin da "Yan Harka" ba su da, bashi zama dalilin ku barranta kanku da su. Haka mu ma bai zama dalilin barranta kanmu da ku ba. Dama Allah Ya faɗi cewa: Mujahidan da suke a tsaye ba su ɗaya da waɗanda suke zaune, kowa yana da daraja da falalarsa. To amma wannan bai lizimta cewa sai an kushe aiki ba. Kowa ya yi aiki liwajhillah, ya zama ya samu yarda ta wurin Allah.
_Mahdi Dahiru Sanda
_Yanki daga TUNATARWA DA JAN HANKALI GA ’YAN UWA MUSULMI – RA’AF, Zama na Biyu (2). 06/10/2026 | 24 Rabi’ul Akhir 1448H
https://t.me/Mahdisanda | 1 |
| 16 | A daina da'awar cewa duk aikin da ake yi Shi'anci ne. Shi'anci daban, ayyukanmu da ban ma'ana ayyukanmu na iya saba ma Shi'anci. Yau hatta magabata, Sahabban da suka yi zamani da A'immah (A.S) ba su yin wannan da'awar, su ce duk ayyukansu suna masalla Shi'anci ko wani abu mai kama da wannan. Shi ya sa za mu ga wata rana A'immah (A.S) na kwaɓar Sahabbansu kan wasu tasarrufa, kai wasu ma idan abubuwan nasu suka wuce wuri, kai tsaye kawai sai ka ji Imami ya la'ance mutum.
Yanzu a zamanin Gaiba Sughra, a kalli Shalmaghani yadda girmansa yake a ƙwaƙwalen Shi'a a lokacin. Shalmaghani har ana ganin ba wanda ya fi cancanta a asa a matsayin Safir, Wakilin Imam (A.J.F) a zamanin Gaiba Sughra irin Shalmaghani. Litattafansa, rubuce-rubucensa sun cika gidajen Shi'a a lokacin, amma Imam (A.J.F) ya tsallake shi ya zaɓo wasu, kuma a ƙarshe ma ya la'ance shi. Abin ya kaɗa mutane, aka ga ya za a yi da litattafai da rubuce-rubucensu da suke a gidajensu, da ire-irensu su Banu Faddal. Sai dai ka ga A'immah a irin wannan sai su ba da ƙa'ida: "Ku karɓi abin da suka ruwaito daga wurinmu, ku ƙyale musu ra'ayinsu."
Wurin da kuma A'immah suke kwaɓar Shi'arsu: Wata rana, idan muka je cikin kitabu Usulul Kafi, juzu'i na biyu, Babu Darajatul Iman, a hadisi na biyu, Abu Ali al-Ash'ary, daga Muhammad bn Abdul Jabbar har zuwa Isnadinsa zuwa ga Sarraj, Khadimin Imam Sadiq (A.S), yake cewa: Imam Sadiq (A.S) ya aike ni da jama'a daga masu walaya gare su, da wata buƙata, lokacin yana a Heera - wuri ne kusa da Kufa. Ya ce: Sai muka je don buƙatar Imami, muka je muka dawo muna masu baƙin ciki, damuwa, ƙunci. Yace shimfida ta, tana inda muke sauka muke zama, sai na zo ina cike da ƙunci da damuwa na kwanta. Bayan ina cikin wannan hali da yanayi, sai ga Baban Abdullahi As-Sadiq (A.S) ya zo, sai ya ce masa na zo gare ka - ma'ana kamar ya zo ya ji aikin da ya masa - ya ce sai na dawo na zauna na tashi, sai Imam ya zauna akan shimfidata, sai ya tambaye ni akan abin da ya aike ni, sai ya gode Allah, sai ya fara magana akan mutanen, sai na ce: RAINA FANSA GAREKA, ai mu mun barranta kanmu daga su, don ba sa faɗar abin da muke faɗa, irin ra'ayin da muke da shi da fahimtar da muke kanta ba sa kanta.
Sai Imam (A.S) ya ce: Suna da walaya gare mu, ba sa faɗar abin da kuke faɗa kawai sai ku barranta kanku daga gare su? - Ka ga waɗannan ba su je sun gaya wa maƙiya kaza ba, ba su je sun gaya wa maƙiya cewa ba ma tare da waɗannan ba, kawai labari yake ba wa Imam - To bari ka ji abin da Imam ya ce: Sai ya ce wa Imam, na'am haka ne, sai Imam ya ce: To ai haka a wurinmu akwai abin da ba shi a wurinku - Misali irin ilimi da ra'ayoyin da ke wurin A'immah, shine duk abin da muke kai? A'immah na ba mu abin da muke iya ɗauka ne - sai ya ce: Kana ganin mu ma mu barranta kanmu daga gare ku, tunda ba ku ɗauke da abin da muke ɗauke da shi? Ya ce: Na ce A'a! Raina fansa gare ka. Ya ce: To haka a wurin Allah akwai abin da yake wurinsa wanda ba shi a wurinmu, kun ga ya kore mu ya barranta kansa da mu? Domin hatta ilimin da ke wurin A'immah (A.S) ba ya nufin cewa iliminsu kankan yake da na Allah (T) ba, shi ya sa za mu ga yana cewa Manzo (S): Ka ce Ubangiji ka ƙara mini ilimi. Sai ya ce: A'a wallahi ai Allah ba zai barranta kansa daga gare ku ba. Sai Sahabin ya ce wa Imam (A.S): To me za mu yi? Ya ce masa: Ku jibinci lamarinsu, kar ku barranta kanku daga gare su. To nan ne ya fara bayanin cewa Imani mataki-mataki ne, kaso-kaso ne, akwai wanda ke da mataki kaza, wannan kaso kaza, har zuwa inda ya ba shi kissar wani Sahabi da ya shigar da wani baƙauye Musulunci.
Lokacin da ainihin lokacin Sallar Asubah ya yi sai ya zo ya ƙwanƙwasa masa, wanene? Ya ce nine wane, ya ce me ka zo da shi? Ya ce ka fito mu je a yi Sallah, ya fito suka tafi, bayan gama Sallar sai wanda ya Musulunta ya tashi zai fita, sai ya ce masa: Ina za ka, kuma me ya rage daga Sallar Azahar? Da ka zauna, sai ya tsaya, aka yi ta'aƙibat, har zuwa rana, anyi Azahar, zai tafi, ya ce ai abin da ke tsakanin ta da La'asar ai kaɗan ne, kaɗan jira zuwa La'asar. Haka nan ya riƙe shi har Magrib da Isha. | 1 |
| 17 | TUNATARWA DA JAN HANKALI GA ’YAN UWA MUSULMI – RA’AF
Zama na Biyu (2)
Daga Sheikh Mahdi Dahiru Sanda.
📹 MEDIA FORUM-IRAQ TEAM
06/10/2026 | 25 Rabi’u Akhir 1448H | 59 |
| 18 | TUNATARWA_DA_JAN_HANKALI_GA_YAN_UWA_MUSULMI_RAAF_ZAMA_NA_BIYU_DAGA.ogg | 59 |
| 19 | TUNATARWA DA JAN HANKALI GA 'YAN UWA MUSULMI – RA'AF ....
Wannan tunatarwa ce tare da janhankali ga 'yan RA'AF da jagorancinsu akan maganganun da wani daga cikinsu yayi akan Jagoran Harkar Musulunci Sheikh Ibraheem Yaqoub El-Zakzaky (H) Muna fatan wannan tunatarwa zata amfanar dasu.
3/10/2026
Daga
Sheikh Mahadi Dahiru Sanda | 53 |
| 20 | 4_5922284783311789726.ogg | 1 |
