Mpsc Updated

● महाराष्ट्र – महत्त्वाचे जलाशय व धरणे ◆ कोयना – शिवाजी सागर (कोयना), हेळवाक, सातारा ◆ जायकवाडी – नाथसागर (गोदावरी), औरंगाबाद ◆ बाभळी प्रकल्प – (गोदावरी), नांदेड ◆ भंडारदरा – (प्रवरा), अहमदनगर ◆ गंगापूर – (गोदावरी), नाशिक ◆ राधानगरी – (भोगावती), कोल्हापूर ◆ मोडकसागर – (वैतरणा), ठाणे ◆ उजनी – (भीमा), सोलापूर ◆ तोतलाडोह – मेघदूत जलाशय (पेंच), नागपूर ◆ यशवंत धरण – (बोर), वर्धा ◆ खडकवासला – (मुठा), पुणे ◆ येलदरी – (पूर्णा), परभणी

🔹 अखिल भारतीय मराठी साहित्य महामंडळ – १०० वे साहित्य संमेलन 🔸 संमेलन क्रमांक: १०० वे (शताब्दी संमेलन) 🔸 ठिकाण: पुणे 🔸 महामंडळ अध्यक्ष: प्रा. मिलिंद जोशी 🔸 ऐतिहासिक संदर्भ:  ▪ पहिले मराठी साहित्य संमेलन १८७८ मध्ये पुण्यातच झाले  ▪ त्यामुळे १०० वे संमेलन पुण्यात होण्याला विशेष महत्त्व आहे 🔸 यजमान संस्था: महाराष्ट्र साहित्य परिषद, पुणे 🔸 मुख्य आकर्षणे:  ▪ भव्य ग्रंथदिंडी आणि ग्रंथप्रदर्शन  ▪ नामवंत साहित्यिकांची चर्चासत्रे आणि परिसंवाद  ▪ राज्यभरातील कवींचे कवी संमेलन  ▪ मराठी भाषेच्या गौरवार्थ विशेष सांस्कृतिक कार्यक्रम 🔸 उद्देश:  ▪ मराठी साहित्याचा १०० वर्षांचा प्रवास साजरा करणे  ▪ नवीन पिढीला साहित्याशी जोडणे

🔆 सामाजिक-धार्मिक सुधारणा चळवळी (Socio-Religious Movements) 1. 🔆 यंग बंगाल चळवळ (Young Bengal Movement) ➤ नेतृत्व : हेन्री व्हिवियन डेऱोझिओ (1809–1831) — हिंदू कॉलेज, कलकत्ता. ➤ उद्दिष्टे : ➤ हिंदू रूढी, अंधश्रद्धा व परंपरावादाला आव्हान देणे. ➤ स्त्रीशिक्षण, स्त्रीहक्क व बौद्धिक स्वातंत्र्याचा पुरस्कार. ➤ संस्था : ➤ अकॅडमिक असोसिएशन (1828). ➤ सोसायटी फॉर अ‍ॅक्विझिशन ऑफ जनरल नॉलेज (1838). ➤ कार्यपद्धती : ➤ नियतकालिके व जर्नल्स प्रकाशित करणे. ➤ पाश्चात्त्य उदारमतवादी विचारांचा प्रसार. ➤ मर्यादा : ➤ जनसामान्यांपर्यंत पोहोच मर्यादित. ➤ चळवळ प्रामुख्याने इंग्रजी शिक्षित तरुणांपुरती सीमित. 2. 🔆 बेथून शाळा (The Bethune School) ➤ संस्थापक : जे.ई.डी. बेथून (1849), ईश्वरचंद्र विद्यासागर यांचे सहकार्य. ➤ स्थापना : ➤ प्रारंभी ‘हिंदू फीमेल स्कूल’. ➤ 7 मे 1849 रोजी ‘बेथून स्कूल’ नावाने पुनर्नामकरण. ➤ महत्त्व : ➤ भारतातील स्त्रीशिक्षणासाठीची पहिली अधिकृत शाळा. ➤ 1840–50 च्या स्त्रीशिक्षण चळवळीचा आधारस्तंभ. ➤ परिणाम : ➤ स्त्रियांच्या सामाजिक स्थितीत सुधारणा. ➤ पुढील स्त्री-सुधारणा चळवळींसाठी प्रेरणा. 3. 🔆 ब्राह्मो समाज ऑफ इंडिया व आदि ब्राह्मो समाज ➤ प्रमुख व्यक्ती : केशवचंद्र सेन, देवेंद्रनाथ टागोर. ➤ वादाचे कारण : ➤ सर्वधर्मसमभाव व जातिव्यवस्थेच्या विरोधावर मतभेद. ➤ विभाजन (1866) : ➤ केशवचंद्र सेन — ब्राह्मो समाज ऑफ इंडिया. ➤ देवेंद्रनाथ टागोर — आदि ब्राह्मो समाज. ➤ महत्त्व : ➤ धार्मिक उदारमतवादाचा विस्तार. ➤ सामाजिक सुधारणांना वैचारिक आधार. 4. 🔆 आत्मीय सभा (Atmiya Sabha) ➤ स्थापना : राजा राममोहन रॉय — 1814, कलकत्ता. ➤ उद्दिष्टे : ➤ एकेश्वरवादाचा प्रसार. ➤ मूर्तिपूजा, जातीय बंधने व अंधश्रद्धांचा विरोध. ➤ तत्त्वे : ➤ विवेक व तर्काला धर्मग्रंथांपेक्षा प्राधान्य. ➤ सती व बहुपत्नीत्वास विरोध. ➤ महत्त्व : ➤ पुढील ब्राह्मो समाजाचा वैचारिक पाया. 5. 🔆 ब्राह्मो समाज (Brahmo Samaj) ➤ स्थापना : राजा राममोहन रॉय — 1828. ➤ उद्देश : ➤ धार्मिक ढोंग व रूढीवादाला विरोध. ➤ ख्रिश्चन धर्मप्रचाराला वैचारिक प्रत्युत्तर. ➤ तत्त्वज्ञान : ➤ एकेश्वरवाद. ➤ वेद व उपनिषदांवर आधारित, पण तर्कप्रधान दृष्टिकोन. ➤ सामाजिक कार्य : ➤ विधवाविवाह समर्थन. ➤ सतीप्रथेच्या निर्मूलनात महत्त्वाची भूमिका (1829). ➤ प्रमुख व्यक्ती : ➤ केशवचंद्र सेन, रवींद्रनाथ टागोर. 6. 🔆 विधवाविवाह संघटना (Widow Remarriage Association) ➤ संस्थापक : विष्णुशास्त्री पंडित — 1853, मुंबई. ➤ उद्दिष्टे : ➤ विधवाविवाहाचा प्रचार. ➤ बालविवाहास विरोध. ➤ कार्य : ➤ खर्चिक विवाहप्रथांचा निषेध. ➤ विधवांचे केशवपन व सामाजिक अपमानाविरुद्ध लढा. ➤ महत्त्व : ➤ महाराष्ट्रातील समाजसुधारणेला गती. 7. 🔆 प्रार्थना समाज (Prarthana Samaj) ➤ स्थापना : डॉ. आत्माराम पांडुरंग — 1867, मुंबई. ➤ उत्पत्ती : ➤ ब्राह्मो समाजाच्या प्रभावातून, स्वतंत्र सुधारणा चळवळ. ➤ तत्त्वे : ➤ मूर्तिपूजा व जातीय बंधनांना विरोध. ➤ पुरोहितशाहीचा निषेध. ➤ एकेश्वरवाद व स्त्री-उत्थानाचा पुरस्कार. ➤ प्रमुख नेते : ➤ न्यायमूर्ती एम.जी. रानडे, आर.जी. भांडारकर. ➤ वैचारिक प्रेरणा : ➤ हिंदू, ख्रिश्चन व बौद्ध विचारसरणी. ➤ मराठी भक्ती परंपरेचा प्रभाव.

♦️👉2026 या वर्षात तुमच्या हातातून "स्पर्धा परीक्षांच्या पुस्तकांचे पान जाऊन, सरकारी पगारांच्या पावत्याचे पान येवोत" याच तुम्हाला नवीन वर्षाच्या शुभेच्छा💐💐

कंबाइन हॉलटिकीट आले आहेत 💥

आयोगामार्फत दिनांक 4 जानेवारी, 2026 रोजी नियोजित महाराष्ट्र गट-ब अराजपत्रित सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2025 ची प्रवेश प्रमाणपत्रे संबंधित उमेदवारांच्या प्रोफाईलमध्ये उपलब्ध करुन देण्यात आलेली आहेत. https://mpsc.gov.in/announcement_and_circular/4#