Беларускі ПЭН

Слова супраць гвалту. Культура і правы чалавека ў Беларусі 📚 Не забудзьцеся зарэгістравацца на сустрэчу! 13 ліпеня запрашаем на дыскусію пра сучасную Беларусь, свабоду слова, правы чалавека і салідарнасць, што не ведае межаў. У дыскусіі возмуць удзел Алесь Бяляцкі, Кацярына Андрэева і Таццяна Нядбай. Мадэратарка – Аліцыя Гэнсцінска, старшыня ПЭНа Фландрыі. Таксама ў праграме вечара – экскурсія па выставе «Кропка ўваходу», на якой можна будзе пабачыць унікальныя артэфакты, звязаныя як з гісторыямі палітычных зняволеных, так і з рэпрэсіямі супраць беларусаў. ⏰ 13 ліпеня, 18:00 – экскурсія, 19:00 – дыскусія. 📍 Варшава, Музей Вольнай Беларусі, Foksal 11 👉 Уваход вольны, але патрэбная рэгістрацыя (да 10 ліпеня). Мерапрыемства арганізавана Генеральным прадстаўніцтвам Фландрыі ў партнёрстве з Беларускім ПЭНам, ПЭНам Фландрыі і Музеем Вольнай Беларусі. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

Навіны літаратуры ад Беларускага ПЭНа 💙 💙 Сёння ў Варшаве пройдзе прэзентацыя кнігі «Як выглядае смерць» Дзмітрыя Строцава. Гасцей мерапрыемства чакаюць аўтарская чытка і акцёрскі перформанс ад Лёшы Л. 💙 13 ліпеня запрашаем на панэльную дыскусію ў Варшаве «Слова супраць гвалту. Культура і правы чалавека ў Беларусі» з удзелам Алеся Бяляцкага, Кацярыны Андрэевай і Таццяны Нядбай. 💙 13 ліпеня ў Варшаве пройдзе MALDZIS-фэст. Сярод выступоўцаў – Святлана Алексіевіч, Саша Філіпенка, Лявон Вольскі і іншыя. 💙 20 ліпеня Максім Знак запрашае віленчукоў на канцэрт. У праграме: песні, апавяданні і адказы (на адвечныя пытанні). 💙 Фэнтэзійная аповесць паэта, празаіка і перакладчыка Антона Францішка Брыля «Ян Ялмужна» выйшла ў аўдыяфармаце на «Кніжным Возе». 💙 Вольга Падгайская выпусціла альбом арганных твораў «Organ Works», які можна праслухаць у сеціве, пры жаданні – набыць для праслухоўвання ў добрай якасці. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат

🤍 verse X change 🤍 Беларуска-скандынаўскі паэтычны дыялог! Якія вершы прасцей перакладаць – у якіх шмат слоў ці, наадварот, вельмі мала? Як перакладаць устойлівыя фразы і ідыёмы? І ці дапамагае перакладчыку прысутнасць аўтара тэкста побач? Над гэтымі пытаннямі разважае шведскі паэт і перакладчык Берэкет Хайлемарыям. ❤️ Мы рыхтуем да публікацыі беларуска-дацка-шведскі зборнік сучаснай паэзіі. Неўзабаве ўжо з'явіцца пяровая версія! А вершы і пераклады Берэкета можна пачытаць у часопісе penopp.org. verse X change – ініцыятыва Беларускага, Шведскага і Дацкага ПЭНаў пры падтрымцы Паўночнай рады міністраў (Nordic Council of Ministers). Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

«Кожная рэч была безліччу рэчаў»: беларускі пераклад ад Борхеса да сучаснасці | Нататнік майстэрні 🔥 Новы выпуск нататніка Перакладчыцкай майстэрні ад Андрэя Хадановіча! Шостая ў гэтым сезоне сустрэча была прысвечаная гішпанскай мове і лацінаамерыканскай літаратуры. Экспертам выступіў перакладчык і выдавец Сяргей Шупа, паліглот і чатырохразовы лаўрэат Прэміі імя Карласа Шэрмана. Разам з мадэратарам Андрэем Хадановічам запрошаны госць зладзіў міні-прэзентацыю беларускага двухтомніка культавага аргентынскага пісьменніка Хорхе Луіса Борхеса, што не так даўно выйшаў у выдавецтве Андрэя Янушкевіча.

"А яшчэ перакладчык цалкам прачытаў адно з найкарацейшых (і адно з найпрыгажэйшых!) у аргентынскага майстра апавяданняў «Дом Астэрыёна», дзе аўтар стварае вельмі нечаканы і некананічны вобраз цудоўна вядомага ў сусветнай культуры персанажа".

👀 Гартайце нататнік на нашым сайце. Калі для вас бяспечна: 🧡 Падтрымайце Перакладчыцкую майстэрню на Патрэоне 🧡 Зрабіце разавы данат

«Да»! Аўтарская калонка Лявона Вольскага 🍟 Публікуем новы тэкст сябра Беларускага ПЭНа Лявона Вольскага пра прыгоды варшаўскіх беларусаў.

«І вось дзядзька ажыўлена бліскаючы чырванаватымі вачыма і дэманструючы тату "Żoliborz" на руцэ (значыцца, свой, карэнны, мясцовы) ажыўлена, з кузьвамі і курнамі, вучыць дачок, як ім трэба пражыць гэтае жыцьцё, каб потым не было пакутліва балюча за бязмэтна пражытыя гады. Непадалёк за іншым столікам сядзяць беларусы. Гавораць па-расейску, але "беларускі разьліў" гэтае мовы нідзе не схаваеш, ён заўсёды выплывае на паверхню і дэманструе, адкуль прыехалі суразмоўцы».

👉 Чытайце тэкст на нашым сайце. Лявон Вольскі – музыка, літаратар, мастак, вядоўца. Аўтар зборнікаў паэзіі «Калідор» і «Фотаальбом», празаічнага зборніка «Міларусь», суаўтар п’есы «Народны альбом», ілюстратар кнігі «Ашуканкі» Яны Вольскай і рамана Альгерда Бахарэвіча «Капітан Лятучая Рыба». 📸 Фота: Дар’я Каляда. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат

Якую ролю адыгрываюць слова, літаратура і культура ў абароне свабоды і чалавечай годнасці? Як гаварыць пра досвед рэпрэсій і захоўваць памяць пра людзей, якія зазналі пераслед? 13 ліпеня запрашаем на дыскусію пра сучасную Беларусь, свабоду слова, правы чалавека і салідарнасць, што не ведае межаў. У дыскусіі возмуць удзел Алесь Бяляцкі, Кацярына Андрэева і Таццяна Нядбай. Мадэратарка – Аліцыя Гэнсцінска, старшыня ПЭНа Фландрыі. Таксама ў праграме вечара – экскурсія па выставе «Кропка ўваходу», на якой можна будзе пабачыць унікальныя артэфакты, звязаныя як з гісторыямі палітычных зняволеных, так і з рэпрэсіямі супраць беларусаў. ⏰ 13 ліпеня, 18:00 – экскурсія, 19:00 – дыскусія. 📍 Варшава, Музей Вольнай Беларусі, Foksal 11 👉 Уваход вольны, але патрэбная рэгістрацыя (да 10 ліпеня). Мерапрыемства арганізавана Генеральным прадстаўніцтвам Фландрыі ў партнёрстве з Беларускім ПЭНам, ПЭНам Фландрыі і Музеем Вольнай Беларусі. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

Поўны спіс прэміі імя Алеся Адамовіча ☄️ Беларускі ПЭН абвяшчае поўны спіс прэміі імя Алеся Адамовіча за 2025 год – чытайце на нашым сайце 👈 Прэмія адзначае чалавечую годнасць, свабоду думкі і творчасці, а таксама ўшаноўвае асобу пісьменніка, грамадскага дзеяча і аднаго з заснавальнікаў Беларускага ПЭНа Алеся Адамовіча. Сёлета ў поўным спісе – 23 творы розных жанраў і формаў, сярод якіх кнігі, публіцыстычныя артыкулы, падкасты, радыйныя рэпартажы, медыяпраекты і відэацыклы. 💛 Сачыце за нашымі навінамі, каб даведацца імёны фіналістаў і пераможцаў! Лаўрэатамі мінулага сезону сталі Вольга Вялічка з кнігай «Ад двух да пятнаццаці: Мая мама ў турме» («Gutenberg Publisher») і Наста Манцэвіч з часткай кнігі «Цела таксама архіў» («Пфляўмбаўм»). Спецыяльнай адзнакай быў уганараваны сайт www.spring96.org праваабарончага цэнтра «Вясна». Арганізатар прэміі – Беларускі ПЭН. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

🤍 verse X change 🤍 Беларуска-скандынаўскі паэтычны дыялог! Як перакладчыку знаходзіць патрэбныя словы, каб перадаць шматсэнсоўнасць і дуальнасць значэнняў? Як палыбіцца ў іншую мову і як пераклад з яе дапамагае па-новаму паглядзець на мову ўласную? Пра гэта разважае дацкая паэтка і перакладчыца Крыстынэ Керульв. ❤️ Мы рыхтуем да публікацыі беларуска-дацка-шведскі зборнік сучаснай паэзіі. Неўзабаве ўжо з'явіцца пяровая версія! verse X change – ініцыятыва Беларускага, Шведскага і Дацкага ПЭНаў пры падтрымцы Паўночнай рады міністраў (Nordic Council of Ministers). Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

Друкуйце, канібалы! Эсэ Змітра Вішнёва для сайта dekoder 📝 Перадрукоўваем эсэ сябра Беларускага ПЭНа Змітра Вішнёва «Друкуйце, канібалы!», якое выйшла ў межах эсэ-праекта dekoder і Фонду С. Фішэра «Беларусь — зазіраючы ў будучыню» па-беларуску і па-нямецку.

«Асабліва запамінальнымі былі лекцыі выкладчыка беларускай мовы і літаратуры, навукоўца Міколы Рыгоравіча Каваленкі, які знешне да неверагоднасці нагадваў Васіля Быкава. Я і дагэтуль узгадваю, як ён прыносіў у аўдыторыю валізы з кнігамі — адбываўся сапраўдны сакральны акт. Ён не проста даваў спіс вучэбнай літаратуры для студэнтаў — ён паказваў фізічныя кнігі. Мікола Рыгоравіч выцягваў кожную кнігу асцярожна, дэманстраваў на выцягнутых руках, кончыкамі пальцаў. У такія хвіліны ён нагадваў калекцыянера, які трымае каштоўную марку пінцэтам. Мяне, як апантанага чытача, гэта да неверагоднасці падкупляла».

👉 Чытайце эсэ па спасылцы Выява: «Вузел надзеі» / © Антаніна Слабодчыкава Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат

Навіны літаратуры ад Беларускага ПЭНа 💜 💜 У нядзелю, 5 ліпеня, у Берліне Юля Цімафеева і іншыя беларускія творцы выступяць на шматмоўным форуме усходнееўрапейскага мастацтва OSTPOL BERLIN Festival. 💜 13 ліпеня ў Варшаве пройдзе MALDZIS-фэст. Сярод выступоўцаў – Святлана Алексіевіч, Саша Філіпенка, Лявон Вольскі і іншыя. 💜 У новым выпуску падкаста «Літаратурныя зацемкі» Сяргей Дубавец чытае і разглядае кнігу Паўла Севярынца «Беларусь – гэта святое». 💜 У перакладах Андрэя Хадановіча выходзіць кніга «Вуліца Шарлатанаў» польскага паэта Канстантага Ільдэфанса Галчыньскага. 💜 Раман «Чырвоны крыж» Сашы Філіпенкі ўвосень выйдзе па-польску. Аўтарка перакладу – Агнешка Савіньска. 💜 Кніга «Там, дзе няма цемнаты» Аляксандра Лукашука з'явілася ў аўдыяверсіі. Агучыў кнігу сам аўтар. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат

Творчыя магчымасці лета! ☀️ ☀️ BY TEATR і «Блізкі Ўсход» запрашаюць на драматургічную лабараторыю «Простыя словы» для беларускіх, украінскіх і польскіх творцаў у Любліне, Польшча. Дэдлайн: 10 ліпеня. Падаць заяўку. ☀️ Літаратурная рэзідэнцыя на востраве Кюрасаа для творцаў са сферы літаратуры, паэзіі, перакладу, песенных тэкстаў, рэдактуры, кнігавыдання і інш. Дэдлайн: 11 ліпеня. Падаць заяўку. ☀️ Un hiver en Provence – трохмесячная перакладчыцкая рэзідэнцыя ў Арлі, Франццыя. Асацыяцыя спрыяння літаратурнаму перакладу прапануе пяць стыпендый з пражываннем і кампенсацыяй даезду. Дэдлайн: 13 ліпеня. Падаць заяўку. ☀️ Рэзідэнцыя The Finch Manuscript Lab у Італіі працягласцю 2,5 месяца для пісьменнікаў, якія завяршаюць рукапісы кніг. Аплочваецца праезд, ёсць стыпендыя. Дэдлайн: 15 ліпеня. Падаць заяўку. ☀️ Пісьменніцкая рэзідэнцыя Фонду Яна Міхальскага ў Швейцарыі. Працягласць рэзідэнцыі – ад двух тыдняў да трох месяцаў. Рэзідэнты атрымаюць жытло, стыпендыю, аплату дарогі. Дэдлайн: 31 жніўня. Падаць заяўку.

🤍 verse X change 🤍 Беларуска-скандынаўскі паэтычны дыялог! Як перакладчыку даць рады з гульнёй слова ў паэзіі і з наўмыснымі памылкамі і моўнымі скажэннямі? Што рабіць, калі ты не можаш прачытаць тэкст, але бачыш яго як паслядоўнасць сімвалаў? Пра гэта ў нашым відэа разважае дацкі паэт і перакладчык Ёакім Вілант. ❤️ Мы рыхтуем да публікацыі беларуска-дацка-шведскі зборнік сучаснай паэзіі. Неўзабаве ўжо з'явіцца пяровая версія! verse X change – ініцыятыва Беларускага, Шведскага і Дацкага ПЭНаў пры падтрымцы Паўночнай рады міністраў (Nordic Council of Ministers). Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

Струны для скрыпкі: «сем паверхаў» мастацкага перакладу | Нататнік майстэрні 🔥 Чарговае паседжанне Перакладчыцкай Майстэрні атрымалася болей міжнародным, чым звычайна, бо запрошаных экспертаў, прычым з дзвюх краін (Італіі і Германіі), было адразу двое. І ўдзельнікі паказалі ім – і ўсім сваім калегам – пераклады з дзвюх моваў, італьянскай і англійскай – апавяданне «Сем паверхаў» Дзіна Буццаці і фрагмент з «Галодых гульняў» Сюзан Колінз. Эксперты, перакладчыца беларускай лірыкі на італьянскую Мая Галаванава і перакладчык нашай паэзіі і прозы на нямецкую Томас Вайлер, выступілі разам як укладальнікі і рэдактары, што падрыхтавалі адразу трохмоўнае выданне выбраных вершаў Алеся Разанава «Sumus ne simus». Пра іх перакладчыцкія канцэпцыі і стратэгіі чытайце ў Нататніку. Дарэчы, у ў перакладах нашага вядоўцы Андрэя Хадановіча выходзіць кніга «Вуліца Шарлатанаў» Канстантага Ільдэфанса Галчыньскага. Раім пачытаць! Калі для вас бяспечна: 🧡 Падтрымайце Перакладчыцкую майстэрню на Патрэоне 🧡 Зрабіце разавы данат

Слова супраць гвалту. Культура і правы чалавека ў Беларусі 📚 13 ліпеня запрашаем на панэльную дыскусію «Слова супраць гвалту. Культура і правы чалавека ў Беларусі» з удзелам пісьменніка, праваабаронцы, лаўрэата Нобелеўскай прэміі міру Алеся Бяляцкага, пісьменніцы і журналісткі Кацярыны Андрэевай, паэткі, праваабаронцы і старшыні Беларускага ПЭНа Таццяны Нядбай. Мадэратарка – Аліцыя Гесінская, пісьменніца і філосафка, старшыня ПЭНа Фландрыі. У праграме вечара – экскурсія па выставе «Кропка ўваходу», на якой можна будзе пабачыць унікальныя артэфакты, звязаныя як з гісторыямі палітычных зняволеных, так і з рэпрэсіямі супраць беларусаў. ⏰ 13 ліпеня, 18:00 – экскурсія, 19:00 – дыскусія. 📍 Варшава, Музей Вольнай Беларусі, Foksal 11 👉 Уваход вольны, але патрэбная рэгістрацыя (да 10 ліпеня). Мерапрыемства арганізавана Генеральным прадстаўніцтвам Фландрыі ў партнёрстве з Беларускім ПЭНам, ПЭНам Фландрыі і Музеем Вольнай Беларусі. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

🤍 verse X change 🤍 Беларуска-скандынаўскі паэтычны дыялог! Ці можа перакладчык убачыць у творах тое, пра што нават сам аўтар не думаў? Як знайсці паразуменне людзям з розных культур і дзякуючы чаму магчымыя ўзаменыя пераклады паэзіі? Глядзіце відэа-інтэрв'ю з дацкай перакладчыцай Сэсіле Рэнаў Эгеруп. ❤️ Мы рыхтуем да публікацыі беларуска-дацка-шведскі зборнік сучаснай паэзіі. Неўзабаве ўжо з'явіцца пяровая версія! verse X change – ініцыятыва Беларускага, Шведскага і Дацкага ПЭНаў пры падтрымцы Паўночнай рады міністраў (Nordic Council of Ministers). Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

🔏Працягваем хроніку парушэнняў правоў чалавека ў сферы культуры На 30 чэрвеня 2026 года: Людзей Слова ў няволі (ці з абмежаваннем волі – адбываюць «хатнюю хімію») – не менш за 25, дзеячаў культуры ў няволі (ці з абмежаваннем волі – адбываюць «хатнюю хімію») – не менш за 123, забароненых кніг – 357. 📍 Над палітзняволеным музыкам Ягорам Цюшкевічам адбыўся новы суд; 📍 Затрымалі ўдзельнікаў музычнага рэйву пад Стоўбцамі; 📍 З аўкцыёну прадалі лецішча журналіста і літаратара Уладзіміра Хільмановіча; 📍 У спіс «экстрэмісцкіх матэрыялаў» дадалі Facebook-старонку пісьменніцы Югасі Каляды; 📍 Міністэрства ўнутраных спраў прызнала «экстрэмісцкім фармаваннем» сатырычны праект «ЧинЧинЧенэл». 🗝 Больш інфармацыі пра затрыманні і арышты дзеячаў культуры, умовы ў месцах пазбаўлення волі, катаванні зняволеных чытайце на сайце Беларускага ПЭНа. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нашых экспертаў на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

Новая калонка сябра Беларускага ПЭНа Аляксандра Фядуты! Гэтым разам пра спёку і як яе перажываюць тыя, хто знаходзіцца за кратамі.

"Пяцёра мужыкоў у камеры, разлічанай на траіх. Тэмпература не апускалася тады ніжэй за 28 градусаў. Гэта ў цяні. Мы былі на сонцы. У дворыках для прагулкі – бетонных загонах, старанна заасфальтаваных, каб ні травінкі не прабілася – тэмпература не ніжэй за 32 градусы. У нашых камерах – столькі ж. Нам было горача. Мы пацелі. Мужчынскае цела, пазбаўленае магчымасці зведаць абмыванне хаця б раз на дзень, выдзяляе проста Ніягару поту, прычым кроплі ў такую спёку лёгка ператвараюцца ў крышталікі смуроднай солі. Магчымасці схадзіць у душ часцей як раз на тыдзень у нас не было. Следчыя, акуратна распаўсюджваючы пах дарагіх дэзадарантаў, маўкліва дэманстравалі незадаволенасць".

👉 Чытайце тэкст цалкам на нашым сайце. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат

🤍 verse X change 🤍 Беларуска-скандынаўскі паэтычны дыялог! Ці патрэбны перакладчыку жывы аўтра побач і ці можна без яго зразумець, што ён хацеў сказаць? Як захоўваць шматзначнасць у перакладзе? Як перакладу спрыяюць вандроўкі? Пра гэта разважае беларускі пісьменнік і паэт Сяргей Календа. ❤️ Мы рыхтуем да публікацыі беларуска-дацка-шведскі зборнік сучаснай паэзіі. Хутка ён з’явіцца! verse X change – ініцыятыва Беларускага, Шведскага і Дацкага ПЭНаў пры падтрымцы Паўночнай рады міністраў (Nordic Council of Ministers). Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце нам разавы данат

☄️ Абвешчаны доўгі спіс намінантаў на прэмію імя Ежы Гедройця за найлепшую беларускую кнігу 2025 года Аргкамітэт прэміі імя Ежы Гедройця абвяшчае доўгі спіс твораў, намінаваных у 2026 годзе на адну з найважнейшых літаратурных узнагарод у беларускай культурнай прасторы. 👉 Сёлетні доўгі спіс прэміі імя Ежы Гедройця налічвае 12 кніг. Чытайце спіс на нашым сайце. Прэмія традыцыйна адзначае кнігі, што вызначаюцца мастацкай якасцю і інтэлектуальнай глыбінёй, а таксама акрэслівае актуальныя тэндэнцыі развіцця літаратурнага поля. Наступным этапам будзе адбор шасці твораў у кароткі спіс прэміі, а пасля з яго будуць абраны кнігі, што атрымаюць першае, другое і трэцяе месцы. Фінальная цырымонія ўзнагароджання адбудзецца 7 лістапада ў Гданьску 🎊 Запрашаем чытачоў, крытыкаў і ўсіх зацікаўленых далучыцца да чытання і абмеркавання намінаваных кніг! Арганізатары прэміі: Беларускі ПЭН і Міжнародны саюз беларускіх пісьменнікаў. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат

Доўгі спіс прэміі Гедройця будзе абвешчаны заўтра ў эфіры праграмы «Раніца з Белсатам» 💫 Далучайцеся, каб разам даведацца, якія кнігі адзначыла журы і што дадаць у спіс для чытання на лета! 🩷 28 чэрвеня, 9:00 пачатак эфіру (па беларускім часе). Арганізатары прэміі: Беларускі ПЭН і Міжнародны саюз беларускіх пісьменнікаў. Калі для вас бяспечна: 🔖 Падтрымайце нас на Patreon 🔖 Зрабіце разавы данат