AakarUPSCMPSC

प्रश्न ५. महाराष्ट्रातील लोणार सरोवराची निर्मिती मुख्यतः कशामुळे झाली? A) हिमनदीच्या क्षरणामुळे B) उल्कापातामुळे C) नदीच्या गाळ साचण्यामुळे D) भूगर्भातील चुनखडक विरघळल्यामुळे योग्य उत्तर: B) उल्कापातामुळे स्पष्टीकरण: बुलढाणा जिल्ह्यातील लोणार सरोवराची निर्मिती बेसॉल्ट खडकावर झालेल्या उल्कापातामुळे झाली. हे सरोवर भूवैज्ञानिक आणि पर्यावरणीय अभ्यासासाठी महत्त्वाचे आहे.

प्रश्न ४. विद्युत प्रतिरोधाचे SI एकक कोणते आहे? A) व्होल्ट B) अँपिअर C) ओहम D) वॅट योग्य उत्तर: C) ओहम स्पष्टीकरण: विद्युत प्रतिरोधाचे SI एकक ओहम (Ω) आहे. ओहमच्या नियमानुसार, तापमान व इतर भौतिक परिस्थिती स्थिर असताना (V = IR), म्हणजेच विभवांतर = विद्युत प्रवाह × प्रतिरोध.

प्रश्न ३. ओझोन थराच्या संरक्षणासाठी कोणता आंतरराष्ट्रीय करार महत्त्वाचा आहे? A) क्योटो प्रोटोकॉल B) मॉन्ट्रियल प्रोटोकॉल C) कार्टाजेना प्रोटोकॉल D) नागोया प्रोटोकॉल योग्य उत्तर: B) मॉन्ट्रियल प्रोटोकॉल स्पष्टीकरण: 1987 मध्ये स्वीकारलेल्या मॉन्ट्रियल प्रोटोकॉलचा उद्देश ओझोन थराचा ऱ्हास करणाऱ्या पदार्थांचे उत्पादन व वापर टप्प्याटप्प्याने कमी करणे हा आहे. CFCs हे अशा पदार्थांचे उदाहरण आहे.

प्रश्न २. भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या पहिल्या महिला अध्यक्ष कोण होत्या? A) सरोजिनी नायडू B) ॲनी बेझंट C) विजयलक्ष्मी पंडित D) अरुणा आसफ अली योग्य उत्तर: B) ॲनी बेझंट स्पष्टीकरण: ॲनी बेझंट यांनी 1917 मध्ये कलकत्ता अधिवेशनाचे अध्यक्षपद भूषवले. सरोजिनी नायडू या 1925 मध्ये काँग्रेसच्या पहिल्या भारतीय महिला अध्यक्ष झाल्या.

प्रश्न १. भारतीय संविधानातील पक्षांतरबंदीची तरतूद कोणत्या अनुसूचीत आहे? A) सातवी अनुसूची B) आठवी अनुसूची C) दहावी अनुसूची D) अकरावी अनुसूची योग्य उत्तर: C) दहावी अनुसूची स्पष्टीकरण: 1985 मध्ये 52 व्या घटनादुरुस्तीने पक्षांतरबंदीविषयक तरतुदी दहाव्या अनुसूचीत समाविष्ट केल्या. पक्षांतरामुळे सदस्यांच्या अपात्रतेसंबंधी निर्णय घेण्याची तरतूद यात आहे.

Strengthen your UPSC preparation with daily current affairs! 📚✨ Aakar Foundation presents the Top 10 Current Affairs – 19 October 2026, covering key topics for UPSC Prelims & Mains. 📌 Save this post and share it with fellow aspirants! 📢 Follow for daily updates: 🔹 Telegram: https://t.me/AakarUPSCMPSC 🔹 WhatsApp: https://whatsapp.com/channel/0029VakHSgjG8l5FIjmlK60s #AakarFoundation #UPSC #DailyCurrentAffairs #UPSCPreparation #UPSCPrelims #UPSCMains

प्रश्न ५. पंचायतराज — ग्रामसभा ग्रामसभेचे सदस्य कोण असतात? A) फक्त निवडून आलेले ग्रामपंचायत सदस्य B) गावातील सर्व शासकीय कर्मचारी C) संबंधित गावाच्या ग्रामपंचायत क्षेत्रातील मतदार यादीत नोंद असलेले सर्व व्यक्ती D) फक्त सरपंच आणि उपसरपंच योग्य उत्तर: C) स्पष्टीकरण: संविधानाच्या अनुच्छेद २४३(ब) नुसार ग्रामसभा म्हणजे गावाच्या पातळीवरील ग्रामपंचायत क्षेत्राच्या मतदार यादीत नोंद असलेल्या व्यक्तींचा समूह. ग्रामसभा ही स्थानिक स्वराज्य संस्थेतील लोकसहभागाची महत्त्वाची यंत्रणा आहे.