منابع یادگیری شطرنج

شمای ادامۀ پیکار از وضعیتی که بوژیانگژی با قربانی فیل در h3 حفاظ شاه مگنس کارلسن را تخریب کرد و با گرفتن دو پیاده در ازای فیل خود امنیت شاه سفید را با یاری دو سوار سبک و همکاری دور رخ آماده به خدمتش به خطر انداخت. مگنس در ادامه دفاع نامطلوبی و غیر دقیقی کرد و باخت. اما ببینید استاکفیش در ادامه همین وضعیت را مقابل لیلازیرو چگونه ادامه میدهد و در نهایت با سربلندی برنده می‌شود. 👏 بدین ترتیب می‌توان تکنیک‌های شگفت‌انگیزی را با بررسی ماشینی بازی بزرگان و پیدا کردن نقاط حساس بازی و حرکت‌های دقیق همراه با کسب تمپوی برنده، علاوه بر دفاعی دقیق، مختصر برتری بازی را با مدیریت صحیح تبدیل کرد و نتیجۀ مناسب را از آن استخراج نمود. 📍برای مرور این بازی ابربازیکنان ماشینی اینجا کلیک کنید. 🎓 با مقایسۀ این دو بازی تلاش کنید نقاط ضعف تکنیکی بازی مگنس کارلسن را استخراج و از آن درس بگیرید!!! .

اما در این وضعیت که درست پس از اتمام قربانی سنگرشکن سیاه در h3 اجرا شده و وزیر سیاه با یاری فیل سیاه‌روی خویش در d6 و اسب آماده به خدمت‌اش در d5 و احتمالاً دو رخ خود در ستون باز e و ستونی که به زودی با رانش پیاده به f5 به صورت نیمه باز در دسترس رخ قرار خواهد گرفت و امکان کیشی از g6 را خواهد داشت!! هجومی سنگین به شاه مگنس کرد. اما اگر این وضعیت را با انجین استاکفیش 19 ارزیابی کنید، به رغم بدحفظ بودن شاه سفید و ناهماهنگی سوارهای سفید و اینکه عملیات گسترش آن‌ها هنوز پایان نیافته و اتصال میان دو رخ نیز برقرار نشده، برتری را هرچند مختصر به سفید می‌دهد🤔 و حتی این امید را دارد تا برندۀ پیکار باشد. 😱 برای روشن شدن موضوع تصمیم گرفتم ادامۀ همین وضعیت را به دو انجین استاکفیش 19 برای سفید و لیلازیرو ویرایش 32.1 برای سیاه بسپارم و نتیجۀ پیکار را شاهد باشم. 💥باور نخواهید کرد با چه تکنیک‌های زیبایی استاکفیش از این وضعیت به ظاهر دشوار چه پیروزی درخشانی استخراج کرد!! کاری که مگنس کارلسن در جریان بازی خود نتوانست انجام دهد و همین وضعیت را در شرایطی سخت به بدترین شکل ممکن باخت. 🫣 ادامه در پیام بعدی . . . .

💥 در نهم سپتامبر 2017 و در جریان دور سوم پیکارهای جام جهانی که در شهر تفلیس گرجستان در جریان بود، مگنس کارلسن با مهرۀ سفید مقابل سوپراستادبزرگ چینی بوژیانگژو قرار گرفت و بازی عجیبی انجام شد. 🎥 این بازی به عنوان بهترین بازی آن روز انتخاب شد!! (تصاویر این بازی را 👈اینجا ببینید) بوژیانگژوی خونسرد مقابل مگنس کارلسن از قربانی سنگرشکن Bxh3... استفاده کرد و با تخریب دیوار دفاعی شاه سفید، حملۀ پرشتابی به شاه مگنس کرد که گوئی مگنس را توانست لحظاتی شوکه کند. در ادامه مگنس به رغم برتری ماتریالی که داشت نتوانست حرکت‌های دقیق دفاعی را پیدا کند و پس از دفاعی نه چندان کارآمد و غیرفعال در کمال ناباوری همگان در همان مراحل آغازین وسط‌بازی (حرکت 36 بازی) پیادۀ ستون a سیاه ترفیع شد و مگنس واگذار کرد. 🫣 📍 برای مرور این بازی 👈 اینجا کلیک کنید. برای سادگی شما شمای تصویری این بازی را در پیام بعدی می‌آورم تا نمایی سریع از این باخت عجیب مگنس را شاهد باشید.

شمای بازی دور ششم فری استایل روز جمعۀ مگنس کارلسن با مهرۀ سیاه مقابل پویا ایدنی که با شکست مگنس همراه بود. 💥 برای مرور بیشتر این بازی جالب 👈اینجا کلیک کنید. .

💥همانطور که در پروفایل روز جمعۀ مگنس کارلسن دیده می‌شود، در پیکارهای آنلاین فری‌استایل جمعه پس از شکست از پویا ایدنی کلاً از مسابقه خارج شد و به بازی ادامه نداد. .

معیارهای انتخاب برای حضور سه بازیکن دیگر در قهرمانی فری استایل جهان که قرار است در ماه فوریۀ سال آتی میلادی در وایزنهاوس آلمان برگزار شود. در بخش دوم قهرمانی روزهای جمعه: هفت بازیکن برتر در جدول رده‌بندی ترکیبی فصل عادی، به مرحله حذفی راه پیدا می‌کنند. حذفی شامل یک چهارم نهایی، نیمه نهایی و فینال.

امیدواریم پرهام عزیز نیز در این لیست جای گیرد و شاهد پیکارهای جذاب او در این رویداد هیجان‌انگیز باشیم.

💥به یاد داشته باشید که پیکارهای قهرمانی فری‌استایل جهان در ماه فوریه 2027 در دو بخش آزاد و بانوان در وایزنهاوس هامبورگ آلمان برگزار خواهد شد. از تاریخ 5 تا 7 فوریه بخش بانوان و 12 تا 14 فوریه بخش آزاد آن اجرا خواهد شد. مگنس کارلسن، فابیانو کارووانا، نادربیک عبدوستاروف، وینسنت کایمر و پراناو ونکاتش (برندۀ فری استایل جمعه‌ها) بازیکنان تأیید شده تا این لحظه در جدول هستند. امیدواریم پرهام عزیز نیز در این لیست جای گیرد و شاهد پیکارهای جذاب او در این رویداد هیجان‌انگیز باشیم.

⬆️ 💢 در علم مهندسی کنترل، حسگرها یا نشانگرهای مختلف معمولاً نقش جمع‌آوری و فرآهم آورندهٔ بازخورد یا همان FeedBack سیستم را دارند و نشان می‌دهند کدام بخش از فرآیند در جهت نادرستی در حال حرکت است و احیاناً تصمیم درستی برای تصحیح ادامهٔ مسیر باید تدبیر شوند. اما در شطرنج با نشانگرهایی سروکار داریم که پیش‌خورد FeedForward یا پیش‌خبردهنده‌ هستند و وقوع خطائی در آینده را نوید می‌دهند. در فرآیند FeedForward مسائل و مشکلات را قبل از شکل‌گیری خواهیم دید و اصولاً نگاه رو به عقب نداریم و در جریان بازی این نوع نگاه در واقع دیرهنگام و کنکاش در دلایل عدم رسیدن به هدف، ارزش عملی ندارد. 💢 به نظر استادبزرگ نیکولای کروگیوس، روانشناس تیم ملی شطرنج شوروی سابق، یکی از متغییرهای وابسته به «حس تشخیص خطر» زمان‌سنجی درست است: به‌عنوان مثال بازیکن تشخیص می‌دهد اگر معطل کند شکست خواهد خورد و تنها اکنون باید اقدامی فوری با ضدحمله انجام دهد وگرنه بعداً شانسی برای این اقدام وجود نخواهد داشت. این حس زمان‌شناسی خود را در قالب حس تشخیص خطر نمایان می‌سازد. 💢 مارک دوورتسکی فقید مکانیزم عملکرد «حس تشخیص خطر» در جریان بازی شطرنج را به بهترین شکل ممکن توصیف کرده است: حریف حرکتی به‌ظاهر خنثی انجام می‌دهد اما بنا به دلایلی هوشیاری ما بر‌انگیخته می‌شود و بی‌درنگ نیرنگ پنهان در آن هویدا می‌شود. یا در جای دیگر: توجه جدی به حرکتی که در نگاه اول بسیار وسوسه‌انگیز است را رها کرده تنها به این دلیل که احساس می‌کنیم دلیل موجهی برای رد آن وجود خواهد داشت و یا در نمونهٔ دیگر: شاخه‌ای که در محاسبات به سود خود یافته‌ایم را مکرراً بازبینی و کنترل می‌کنیم تا سرانجام خطایی در جریان محاسبه آن پیدا می‌کنیم. ◼️عملاً هر بازیکن به مرور برای خود «سیستم اعلان خطر» تعبیه می‌کند که هدف آن اعلان خطر واقعی موجود یا بالقوه در وضعیت است. این سیستم هشدار به مرور و با کسب تجربه توسعه بیشتر پیدا خواهد کرد. ایدهٔ کلی در آن است که هر نشانه می‌تواند زنگ خطری را به صدا در‌آورده که اکنون محاسبه دقیق‌تر شاخه‌ها ورای دلایل استراتژیک موجود ضروری است. 🔸باید توجه داشت که این نشانه‌ها تنها احتمال بروز یک موقعیت خطرناک را نهیب می‌زنند و شاهدی بر ایجاد قطعی آن‌ها نیستند. در شطرنج عموماً از پیش نمی‌توان وقوع رویداد را قطعی به اثبات رساند اما داشتن حس خوب تشخیص خطر بی‌تردید بسیار ارزشمند است. ♨️ آماتزیا اَونی در ادامه و در فصول مختلف کتاب تلاش دارد اجزای این سیستم هشدار دهندهٔ خطر را به خوانندگان خود معرفی کند و با ذکر مثال‌های عملی عملکرد هر یک را در جریان بازی نشان دهد: در فصل دوم برخی خطرهای واضح را شرح می‌دهد: • تنها رها کردن شاه بدون حمایت مناسب دیگر مهره‌ها • ضعف عرض آخر • گرفتار آچمز ابدی شدن • گرفتن پیاده‌‌های سمی • استقرار سوار در جائی که راه فراری ندارند فصل سوم کوتاهی متداول تشخیص خطر در فاکتورهایی که به عملکرد حریف وابسته‌اند بازنمایی شده: • زمانی که حریف گشایش خود را بد اجرا می‌کند • زمانی که بازی حریف قابل درک نیست • زمانی که حریف ابراز بی‌تفاوتی می‌کند فصل چهارم کوتاهی متداول تشخیص خطر در مواردی که به فاکتورهای پوزیسیونی مربوط می‌شوند: • وقتی پوزیسیون آشنا به نظر می‌رسد • صدای سکوت در وضعیت • وجه تاریک زمانی که تسلط پوزیسیونی داریم • زمانی که در وضعیت (تقریباً) سواری باقی نمانده • حرکت‌هایی که حس ایجاد امنیت‌ کاذب به ما می‌دهند فصل پنجم به کوتاهی در تشخیص خطر در مواردی که به فرآیند فکرکردن مرتبط هستند: • خطرهای واقعی و خیالی • کم توجهی به طرح‌های طرف مقابل • در زمان حمله از خیر دفاع گذشتن • زمانی که در شرف کسب پیروزی هستیم • زمانی که تصور می‌کنیم خطر برطرف شده است و در فصل ششم تلاش دارد تا انواع حس خطر را در کنار هم بررسی و به مفهوم عدم تطابق میان آن‌ها اشاره کند. فصل هفتم به روش‌های بهبود و بهبود حس تشخیص خطر شامل: • ایجاد نگرش درست • و تکنیک‌های مختلف کوچینگ در این زمینه فصل هشتم به هنر فریبکاری و به اشتباه انداختن حریف اشاره دارد. 💢 در مجموع کتاب آماتزیا اَونی به نکات بسیار جالبی اشاره دارد که کمتر در منابع دیگر شطرنجی بدان اشاره شده است. استادبزرگ لارس بوهنسن نیز در درس ششم 👈 سری «خبرگی در شطرنج» خود از محتوای کتاب آماتزیا اَونی بهرهٔ فراوان برده است. ♨️ در پایان شاید اشاره به این نکته جالب باشد که بین «تفکر پیشگیرانه» و «حس تشخیص خطر» در شطرنج ارتباط تنگاتنگی برقرار است و بعداً در این مورد می‌توان گفتگوی بیشتری ترتیب داد. برای دریافت pdf این کتاب مفید و کاربردی 👈 اینجا کلیک کنید. محمّد خیرخواه 📍منابع یادگیری شطرنج

◽️ همیشه غم ناشی از شکستم بیش از شادی پیروزی است. (استادبزرگ لارس‌بوهنسن) 📕 مفهوم خطر در شطرنج چگونه از بروز خطاهای فاحش جلوگیری کنیم نویسنده: روانشناس و استاد فیده، آماتزیا اَونی ناشر: Cadogan Chess, 1994 ♨️ به نظر آلکساندر کوتوف اینکه در زمان مناسب متوجه خطر قریب‌الوقوع در صحنهٔ نبرد باشی از کاربردهای مهم «حس تشخیص خطر» در شطرنج است. این بدان معناست که برخی علائم مشخص که احتمالاً در لایهٔ ضمیر ناخودآگاه ما عمل می‌کنند، به عنوان هشداری برای شطرنجباز عمل کرده و ضرورت بالا بردن سطح هوشیاری و تمرکز را گوشزد می‌کنند. ⬇️

با دیدن وضعیت نسبتاً بستۀ پیام قبلی، و تلاش برای یافتن حرکتهای اجباری سیاه به یاد کتاب شکار شاه افتادم که قبل از نمایش پاسخ این تمرین شرحی دربارۀ آن آوردم. 💥 با دیدن نمای شماتیک حرکت‌های اجباری سیاه کاملاً مشخص است که سیاه شاه سفید را نخست جلب، شکار و سپس مات می‌کند!! 📍برای دیدن و بررسی بیشتر حرکت‌های ارایه شده 👈اینجا کلیک کنید.

📕 یادآوری محتوای «شکار شاه» نوشته: ویلیام کوزن و بازنگری و تبدیل آن به جبری توسط استادبزرگ پروفسور جان نان انتشارات بتسفورد، 1996 با دیدن وضعیت جالب و هیجان‌انگیز فوق و فرایند پیدا کردن حرکت‌های اجباری سیاه در وضعیت، به یاد کتاب بسیار شیرین و خواندنی «شکار شاه» یا همان King Hunt نوشتۀ ویلیام کوزن در سال 1970 افتادم. استادبزرگ دکتر جان نان با یاری انتشارات بتسفورد در سال 1996 این کتاب را به صورت جبری درآورده و مطالبی نیز به آن افزود - که در نهایت کتاب بسیار جذاب و سرگرم کننده‌ای را فراهم آورده است. نکته‌ای که این کتاب را بسیار جذاب و سرگرم کننده کرده در آن نهفته که در تمامی بازی‌هائی که برای این کتاب در نظر گرفته شده، علاوه بر آموزش نکات مختلف مرتبط با موضوع بسیار مهم «حمله به شاه»، شاه حریف در تمامی بازی‌ها از محل امن خود با اجبار به بیرون کشیده شده و یا اصطلاحاً شکار می‌گردد و در بسیاری از حالات در نهایت مات می‌شود. در مقدمۀ این کتاب استادبزرگ پروفسور جان نان اشاره می‌کند که در دوران جوانی خود و در زمانی که مشغول مطالعۀ سخت شروع بازی‌های پیچیده‌ای همانند سیسیلی و بنونی بوده؛ هرگاه ذهنش خسته می‌شده و نیاز به استراحت داشته، به سراغ محتوای این کتاب و مثال‌های شیرین آن می‌رفته و پس از مطالعۀ چند مثال آن کاملاً ذهنش برای ادامۀ مطالعات سخت شروع بازی آمادگی مجدد خود را بازمی‌یافته است! 😉 لذا خواندن این کتاب برای تمامی شطرنج دوستان، و به عنوان زنگ تفریح و استراحت ذهن و دیدن صحنه‌های جذاب و جالب در بیش از 55 بازی که در تمامی آن‌ها به روش‌های مختلف شاه حریف «شکار» می‌شود، توصیه می‌شود. 📍برای دریافت فایل pgn و pdf این کتاب کلاسیک شیرین و خواندنی 👈 اینجا کلیک کنید. محمّد خیرخواه 📌 منابع یادگیری شطرنج

در حقیقت یاقتن اجباریترین حرکت وضعیت به هیچ عنوان سخت نیست!! اما به دلایل سوگیریهای انسانی به ویژه احترام به فیل فیانکتو جناح شاه سفید، شاید دیده نشود! 💥حرکت سادۀ Bxd5 Bxd5 و سپس ابتدا e3 و بعد e4 خیلی منطقی سوار می‌گیرد!! اما از دید پنهان می‌ماند.

در این وضعیت نسبتاً شلوغ، نوبت حرکت با سفید است. در مبحث حرکت‌های تاکتیکی اجباری، که چارلز هرتان در کتابش بدان اشاره کرده، حرکت‌هایی را نشان می‌دهد که همواره به دلیل پیش فرض‌های ذهنی یا به قول او «سوگیری انسانی» از دید پنهان می‌مانند درحالی‌که در وضعیت وجود دارند و به راحتی می‌توان از آن‌ها بهره‌برداری کرد. ◽️در این وضعیت نوبت حرکت با سفید است. 📍تلاش کنید بدون استفاده از انجین، بهترین حرکت وضعیت را پیدا کنید. .