CryptoTalk-Ethiopia™🇪🇹

በጉጉት ስትጠብቁት የነበረው ከዶ/ር ትሬደር እዮሲያስ [ @birrforex ] ጋር የምናደርገው ቆይታ ደርሶ እነሆ ከ3 ሰዓት ጀምሮ ቃለመጠይቃችንን የምንጀምር ይሆናል። እጅግ በጣምም ብዙ የምትማሩበት መድረክ ነውና ሁላችሁም ተጋብዛቹሀል። https://vt.tiktok.com/ZS9Mx8f9UogwC-8EFAO/

ሰርክ ዓርብ ዓርብ ምሽት የምናካሄደው የ"ሸንጎ" የፋይናንሺያል ማርኬት ፖስድካስታችን ስለብሮከሮች እና ስለአለምአቀፉ የፋይናንስ ተቋማት እና አደረጃጀቶቻቸው በጥልቀት በተዘጋጀ መልኩ በሌክቸር መልክ የሚቀርብበት ይሆናል። ሊያመልጣችሁ የማይገባ ላይቭ ነውና ትቀላቀሉን ዘንድ ለመጋበዝ ወደድን። https://vt.tiktok.com/ZS9MapyRqwFLx-HWrFB/

#The_Interview #S02E09 #With_Dr_Eyosiyas #BirrForex The Interview የተሰኘችው ሰርክ ቅዳሜ ምሽት ከሶስት ሰዓት ጀምሮ የምናዘጋጃት የኢትዮጵያውያን ትሬደሮች የቃለመጠይቅ መድረክ በዚህ ሳምንት በኢትዮጵያ ውስጥ ፎሬክስን መስራት እና ማስተማር ከጀመሩት ግምባር ቀደም ትሬደሮች መካከል የሆነውን ዶር እዮስያስ [@BirrForex] እንግዳዋ አድርጋላችሁ ትቀርባለች። በዚህ መድረክ ከ8 አመት ያላነሰ እና በተግባርም ራሱን ያሳየን ትሬደር ልምድ እና እውቀት ለመጋራት ሁላችሁም ተጋባዥ ታዳሚዎቻችን እንድትሆኑ ጥሪያችንን አቅርበናል። በፕሮግራሙ ላይ ልታቀርቧቸው የምትፈልጓቸውን ጥያቄዎች በኮሜንት በኩል አጋሩን፤ በመድረኩ የናንተም ጥያቄዎች አካተን ለመቅረብ እንሞክራለን። የማቀር ፕሮግራም ነውና ቅዳሜ ምሽትን ከኛ ጋር ለማድረግ ፕሮግራማችሁን ያዙ። መልካም ምሽት።

The Open-Source Explosion & The Rise of Altcoins Season 2 - Chapter 9 - Lesson 22 What is an Altcoin? ባለፈው ትምህርታችን፣ አንድ ግብይት በዓለም አቀፉ የBitcoin መረብ ውስጥ የሚያደርገውን ትክክለኛ ጉዞ ተከታትለን ነበር። ዛሬ ደግሞ በዙሪያው ያለውን ሰፊ፣ ሁከት የበዛበትን እና ከፍተኛ ፈጠራ የሚታይበትን ምህዳር ለመመልከት ሰፋ አድርገን እንቃኛለን። Bitcoin የመጨረሻው ተስማሚ ያልተማከለ ባንክ እንዲሆን ተደርጎ ከተቀረጸ፣ አሁን ለምን በሺዎች የሚቆጠሩ ሌሎች ዲጂታል ሳንቲሞች የእኛን ትኩረት ለመሳብ ይወዳደራሉ? The Recipe for Decentralized Money የክሪፕቶከረንሲ ሥነ-ምህዳር ከአንድ ነጠላ ሀብት ተነስቶ እንዴት ወደ ብዙ ትሪሊዮን ዶላር ገበያ እንደፈነዳ ለመረዳት፣ በሶፍትዌር ምህንድስና ውስጥ ያለውን አንድ መሠረታዊ ፅንሰ-ሀሳብ ማየት አለብን፦ እሱም Open Source (ክፍት ምንጭ) ይባላል። እንደ KFC ያለ ዓለም አቀፍ ግዙፍ ኩባንያ በምሳሌነት እንውሰድ። 11 ቅመማ ቅመሞችን የያዘው ዋናው አዘገጃጀት መመሪያ በዋናው መሥሪያ ቤት ውስጥ ከፍተኛ ጥበቃ በሚደረግለት ምስጢራዊ ካዝና ውስጥ ተቆልፎ ይገኛል። ይህ closed-source ወይም ባለቤትነቱ የተወሰነ ሶፍትዌር ይባላል። ያንን የተጠበሰ ዶሮ በቤትዎ ለመድገም ቢፈልጉ ለዓመታት የሚቆይ አድካሚ እና ውድ የሆነ የሙከራ እና ስህተት ጊዜ ማሳለፍ ይኖርብዎታል ምናልባትም ከKFC ይልቅ Gross Fried Chicken (GFC) ይዘው ሊያልቁ ይችላሉ። Satoshi Nakamoto ግን ሙሉ በሙሉ ተቃራኒውን መንገድ መረጠ። እሱ Bitcoinን እንደ open-source ሶፍትዌር አስነሳው። ሙሉውን የኮድ ስብስብ በኢንተርኔት ላይ በይፋ ያሳተመ ሲሆን፣ በምድር ላይ ያለ ማንኛውም ገንቢ ፕሮግራሙን የመመርመር፣ የመቅዳት፣ የማሻሻል እና በእሱ ላይ የመገንባት ፍጹም ነፃነት እንዲኖረው አደረገ። ያልተማከለ ገንዘብ ሙሉ አዘገጃጀት መመሪያ በግልጽ በዓይናቸው ፊት ስለተቀመጠ፣ ገንቢዎች ጎማውን ከባዶ መፍጠር አላስፈለጋቸውም። በቀላሉ የBitcoinን ኮድ መቅዳት፣ ጥቂት መስመሮችን ማስተካከል፣ አዳዲስ ባህሪያትን መጨመር እና ሙሉ በሙሉ አዲስ መረብ መጀመር ይችሉ ነበር። ይህ የ**Altcoin** ዘመንን ወለደ ትርጉሙም "alternative coin" (አማራጭ ሳንቲም) ማለት ነው። From Clones to Pioneers የክፍት ምንጭ የጎርፍ በሮች አንዴ ከተከፈቱ በኋላ፣ ቀደምት ገንቢዎች የተለያዩ ችግሮችን ለመፍታት በBitcoin መለኪያዎች ላይ ሙከራዎችን ማድረግ ጀመሩ፦ * Namecoin (NMC - 2011)፦ የመጀመሪያው Altcoin። እንደ ዕለታዊ መገበያያ ገንዘብ ለመሆን አልነበረም ያቀደው፤ ይልቁኑ ከማዕከላዊ አስተዳዳሪ አካላት ቁጥጥር ውጪ የሆነውን የ .bit ዶሜይን በመጠቀም፣ ያልተማከለ እና ሳንሱር የማይደረግ Domain Name Service (DNS) ለመገንባት ሞክሯል። 💲 Litecoin (LTC - 2011)፦ ይበልጥ ቀልጣፋ የBitcoin ስሪት በፈለገው የቀድሞ የGoogle መሃንዲስ Charlie Lee የተፈጠረ። የብሎክ ማረጋገጫ ጊዜን ወደ 2.5 ደቂቃ (ከBitcoin 10 ደቂቃ አንጻር) አሳጥሮ አጠቃላይ አቅርቦቱን ወደ 84 ሚሊዮን አሳደገው፤ በዚህም Litecoin ለBitcoin "ወርቅ" እንደ "ብር" አማራጭ ሆነ። 🐶 Dogecoin (DOGE - 2013)፦ የLitecoinን የኮድ መሠረት በመቅዳት እንደ ቀልጣፋ ቀልድ የተሠራ። በታዋቂው የShiba Inu ውሻ የኢንተርኔት ቀልድ (meme) የተሰየመው DOGE፣ ያልተጠበቀ ሁኔታ ከፍተኛ ፍቅር ያለው ግዙፍ ማህበረሰብ በመሳብ የታሪካችን የማንኛውም meme coin አባት ለመሆን በቅቷል። 💵 Ripple (XRP) & Stellar (XLM)፦ ሙሉ በሙሉ እጅግ በጣም ፈጣን ለሆኑ ዓለም አቀፍ ድንበር ተሻጋሪ ክፍያዎችን ለማስተናገድ የተነደፉ። Ripple ትኩረቱን በተቋማት ባንክ-ለ-ባንክ ዝውውር ላይ ሲያደርግ፣ Stellar ደግሞ በታዳጊ አገሮች ያሉ ባንክ የሌላቸውን ሰዎች የሰው-ለሰው (peer-to-peer) ዝውውር ላይ በማነጣጠር የግብይት ፍጥነትን በሰከንድ እስከ 3,000 ግብይቶች (TPS) አሳክቷል። 🔷 The Ultimate Paradigm Shift: Ethereum በመጀመሪያዎቹ ጥቂት ዓመታት፣ ፈጽሞ እያንዳንዱ Altcoin ለክፍያ ብቻ የሚያገለግል ሌላ የBitcoin ክሎን ለመሆን የሚሞክር አማራጭ ምንዛሬ ነበር። በመቀጠል በ2013 ዓ.ም፣ Vitalik Buterin የBlockchain ቴክኖሎጂን ለክፍያ ብቻ መጠቀም ስማርትፎንን ለስልክ ጥሪ ብቻ እንደመጠቀም መሆኑን ተገነዘበ። እሱ ሙሉ በሙሉ ፕሮግራም ሊሠራበት የሚችል Blockchain ዓለም አቀፍ ያልተማከለ የሶፍትዌር መድረክ በዓይነ ሕሊናው አየ። ይህ የEthereum (ETH) መወለድ ምክንያት ሆነ። አንድ ሰው አዲስ ፕሮጀክት ለመጀመር በፈለገ ቁጥር ሙሉ በሙሉ የተለየ አዲስ Blockchain ከመክፈት ይልቅ፣ Ethereum ገንቢዎች ያልተማከሉ መተግበሪያዎችን (dApps) እንዲገነቡ እና የራሳቸውን ብጁ ቶከኖች ቀድሞ በተገነባውና አስተማማኝ በሆነው መዝገቡ ላይ በቀጥታ እንዲዘረጉ ይፈቅዳል። Next Lesson Preview አሁን የAltcoin ገበያን መሠረታዊ ገጽታ ካርታ ከሳሉ በኋላ፣ በውስጡ ያሉትን በጣም ልዩ የሆኑ ዘርፎችን ለመመርመር ዝግጁ ነዎት። በሚቀጥለው ትምህርታችን፣ በሕዝባዊ መዝገቦች (public ledgers) ውስጥ ካሉት እጅግ ወሳኝ የደህንነት ስምምነቶች አንዱን ለመፍታት የተነደፈውን የተወሰነ አማራጭ ሳንቲሞች ዘውግ እንመለከታለን፦ Privacy Coin ምንድን ነው? --- ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

የፋይናንስ ግላዊነትዎን ለመጠበቅ፣ ዘመናዊ non-custodial walletዎች ለሚቀበሉት ለእያንዳንዱ ነጠላ ግብይት አዲስ public address በራሳቸው የሚያመነጩበትን (address rotation) ባህሪ ይጠቀማሉ። እነዚህ ሁሉ አድራሻዎች ለውጭው ዓለም ፍጹም የተለያየ ቢመስሉም፣ ሁሉም በምስጢር ከእርስዎ ዋና private key ጋር የተሳሰሩ ናቸው። ይህ መለዋወጥ የውጭ አካላት የእርስዎን የሀብት ክምችት ታሪክ በኦን-ቼይን ላይ ለመከታተል በጣም አስቸጋሪ ያደርግባቸዋል። Read the full Article... 👇 🔗 Link - The Ultimate Wallet Blueprint Freedom, Storage, and the Power if Self-Custody

ሰላም እንዴት ናችሁ ጋይስ ፡ በዛሬው ምሽት ፕሮግራማችን አንድ ፕሮፌሽናል ትሬደር ሊኖረው የሚገብውን ትክክለኛ ማንነት እና ባህሪያት ነጭ ነጩን ከሙያው አንፃር የምናወራበት መድረክ ይሆናል። ለመሆኑ ትክክለኛ ትሬደሮች ናችሁ? እስቲ ኑና ራሳችሁን ፈትሹ። ላይቩን ተቀላቅላችሁ እንድንማማር ልንጋብዛችሁ ወደድን። https://vt.tiktok.com/ZS9MBnewKn3mY-0rz0z/

The Grand Tour & The Unified System Lesson 21 From Click to Confirmation - How the System Moves የእንቆቅልሹን እያንዳንዱን ነጠላ ክፍሎች ማለትም ቁልፎችን፣ ክሪፕቶግራፊን እና ዲጂታል ፊርማዎችን በዝርዝር አይተናል። ዛሬ ደግሞ አንድ ግብይት ከጅምሩ እስከ ፍጻሜው እንዴት እንደሚጓዝ እና አጠቃላይ ያልተማከለው መረብ እንዴት እንደ አንድ ሕያው የፋይናንስ አካል በአንድነት እንደሚንቀሳቀስ ለማየት ሁሉንም ነገር በአንድ ላይ እናገናኛለን። The Journey of a Transaction Ironman በትክክል 1 bitcoin ለBatman መላክ ፈለገ ብለን እናስብ። ሂደቱ በቀጥታ በIronman የWallet ሶፍትዌር ውስጥ ይጀምራል። Batmanን ይፋዊ አድራሻውን ከጠየቀ በኋላ፣ Ironman የአልፋ-ኑሜሪክ የቁምፊዎች መስመሩን ወደ መተግበሪያው ገጽታ ላይ ይገለብጣል፣ መጠኑን ይተይባል፣ እና ስህተቶች እንዳይኖሩ ያረጋግጣል። የገንዘብ እንቅስቃሴውን ለመፍቀድ የWallet ሶፍትዌሩ Ironmanን የይለፍ ቃል እንዲያስገባ ይጠይቀዋል፤ በዚህም ከጀርባ የእሱን private key በመጠቀም ልዩ ዲጂታል ፊርማ ያመነጫል። Ironman የማረጋገጫ ቁልፉን ሲጫን የእሱ ቀጥተኛ ተሳትፎ ያበቃል። የWallet ሶፍትዌሩ የግብይት መልዕክቱን፣ ዲጂታል ፊርማውን እና public keyውን በአቅራቢያው ላለ የBitcoin full node ያሰራጫል። Nodeዱ መልዕክቱን በተቀበለበት ቅጽበት ጥብቅ ኦዲት ያካሂዳል። Ironman ያንን ያልተጠቀመበትን bitcoin በትክክል መያዙን ያረጋግጣል፣ እንዲሁም ዲጂታል ፊርማው እውነተኛ መሆኑን ለማረጋገጥ የእሱን public key ይጠቀማል። Nodeዎች ምንም ዓይነት እምነት በሌለው (zero trust) ፖሊሲ ላይ ስለሚሠሩ፣ ግብይቱን ለሌሎች ባልደረቦቻቸው ከማስተላለፋቸው በፊት ሂሳቡን በተናጠል ደግመው ያረጋግጡታል። ይህ ሁኔታ ግብይቱ በዓለም ዙሪያ በሞገድ ውጤት እንዲሰራጭ ያደርገዋል፤ በዚህም ግብይቱ በmempool ውስጥ በጥበቃ ላይ ያለ መረጃ ሆኖ ያርፋል። በመጨረሻም፣ አንድ ልዩ የማዕድን ቁፋሮ node (miner) የIronmanን ግብይት ከmempool ውስጥ ይወስድና ከሌሎች በመቶዎች ከሚቆጠሩ ግብይቶች ጋር በአንድ candidate block ውስጥ ያሸገዋል። ማይነሩ ሃርድዌሩን ወደ ሥራ በማስገባት ከባድ የክሪፕቶግራፊክ እንቆቅልሽ ለመፍታት በሰከንድ በቢሊዮን የሚቆጠሩ ቁጥሮችን ይገምታል። አሸናፊው ቁጥር በተገኘበት ቅጽበት ማይነሩ ብሎኩን ወደ መረቡ ያሰራጫል። በአቅራቢያ ያሉ nodeዎች ማረጋገጫውን ወዲያውኑ ይመረምራሉ፣ ብሎኩን ወደ አካባቢው መዝገብ ይጨምራሉ፣ እና ግብይቱ የመጀመሪያውን ይፋዊ ማረጋገጫ (confirmation) ያገኛል። በሌላ በኩል Batman ግብይቱ በጥበቃ ላይ ከሚለው ሁኔታ ወደ ተረጋገጠ (confirmed) ሲቀየር በማያው ላይ ይመለከታል። መረቡ አዳዲስ ብሎኮችን ማምረቱን ሲቀጥል፣ እያንዳንዱ ብሎክ ልክ እንደ እርጥብ ሲሚንቶ ከመጀመሪያው ብሎክ በላይ ይደረደራል። ስድስት ብሎኮች ከተከማቹ በኋላ ግብይቱ ሙሉ በሙሉ የማይቀየር ሆኖ በሕዝባዊ ዳታቤዝ ውስጥ ለዘላለም ይታሸጋል። The Unified Bitcoin System ወደ ኋላ ተመልሰን አጠቃላይ መዋቅሩን ስንመለከተው፣ ሂደቱ ያለ አንድ ዋና አገልጋይ የሚሠራ ሙሉ በሙሉ ራሱን የቻለ peer-to-peer መረብ ሆኖ እናገኘዋለን። ሥርዓቱ ራሱን በሕይወት የሚያቆየው በBitcoin protocol አማካኝነት ሲሆን፣ እሱም ገለልተኛ ማሽኖች በአንድ ወጥ እውነታ ላይ እንዲስማሙ የሚያስገድድ ጠንካራ የሕጎች ስብስብ ነው። እያንዳንዱ full node ከመጀመሪያው ቀን ጀምሮ የዚህን መዝገብ ትክክለኛ ቅጂ ይይዛል፤ ማይነሮች ደግሞ መዝገቡን ለመጠበቅ ከፍተኛ መጠን ያለው ኃይል ያቃጥላሉ። ምክንያቱም እነሱ ከተጠቃሚዎች የግብይት ክፍያ እና አጠቃላይ አቅርቦቱ በጥብቅ የተወሰነ ሆኖ እንዲቀጥል በየ 210,000 ብሎኮች በግማሽ በሚቀንሰው የብሎክ ድጎማ (block subsidy) ስለሚሸለሙ ነው። ይህ ክፍት መዋቅር ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ እያንዳንዱን ግብይት በቅጽበት እንዲያረጋግጥ በመፍቀድ ሙሉ በሙሉ በሂሳብ ቀመር ላይ የተመሰረተ ኢኮኖሚ ይገነባል። Next Chapter Preview ቁልፎችን፣ Walletዎችን፣ ብሎኮችን እና የማረጋገጫ ስምምነቶችን ጨምሮ አጠቃላይ የBitcoin ሥርዓትን ካርታ በተሳካ ሁኔታ አጠናቀዋል። አሁን መሠረታዊው ሰነድ እንዴት እንደሚሠራ ስለተረዳን፣ ወደ ሰፊው ሥነ-ምህዳር ለመውጣት ዝግጁ ነን። በሚቀጥለው ምዕራፋችን፣ ከዚህ ግኝት ማግስት ብቅ ያሉትን በርካታ አማራጭ ዲጂታል ሀብቶች ሰፊ ገጽታ እንመረምራለን፦ Altcoin ምንድን ነው? --- ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

ነጋድራሱ ቅፅ ፪ ነገ ሀምሌ 1 2018 ዓም በጉጉት ሲጠብቋት ለነበሩ አንባቢዎች ለገበያ ትቀርባለች። ሰላም ጋይስ እንዴት ናችሁ ፡ ነጋድራሱ ቅፅ ሁለት መፅሀፍ ከነገ ሀምሌ 1, 2018 ዓም ጀምሮ ለገበያ የምትቀርብ ሲሆን በ24 ሰዓታት ውስጥ ለሚገዙ አንባቢያን የ50% ቅናሽ ስለሚኖራትም ይህቺን ለመጀመሪያ ጊዜ በአማርኛና አገር በቀል በሆነ ሁነት የተዘጋጀች የትሬዲንግ ሳይኮሎጂ መፅሀፍ ሁላችሁም መግዛት የምትችሉ መሆኑን ለማሳወቅ እወዳለው። እንደተለመደው ባዘጋጀነው ቦት አማካኝነት ከነገ ጠዋት ጀምሮ ማግኘት የምችትሉ ይሆናል። ቦታችን ፡- https://t.me/thenegedrasbot እውነት ለመናገር በነፃም ብሰጣችሁ ደስ ባለኝ ነበር። ነገር ግን በጊዜ ሂደት የተረዳሁት ነገር ምንም ነገር በነፃ ከቀረበ ዋጋውን ያጣል። በዚህ የመፅሀፍ ስራ ጉዞ በጣም ብዙ ድካምና ጊዜን ወስጄበታለው። እንደተለመዱት ስራዎቼ ወይም ፅሁፎቼ ሁሉም በነፃ ሊያገኛቸው በሚል ሊሰጣቸው የሚገባው ቦታ ሊያንስ አይገባውም የሚል እምነት ያለኝ በመሆኑም፤ በተጨማሪም በጣምምምምም ለረጅም ጊዜ በነፃ ትምህርትን በሰጠሁበት ሁነት ያን ያህል ቦታ እንዳይሰጣቸው ሆኖ አልፏልና ያንን ላለመድገም ስል ይህንን ዋጋ ላወጣበት ተገድጃለው። I hope እንደምትረዱኝ ተስፋ አለኝ። መፅሀፉ ከአንደኛው ቅፅ እጅጉን በበለጠና በተደራጀ መልኩ የተዘጋጀ፤ የበዙ መረጃዎችን አጭቆ የያዘ እና በተለይ ከአዕምሮዋችን ጋር በተያያዘ በጣምምምምም ብዙ ለውጦችን እንድታዩበት ተደረጎ የተዘጋጀ፤ 15 ምዕራፎችን በ5 ክፍሎች በማደራጀት ተግባራዊ የትሬዲንግ ሳይኮሎጂ መፍትሄዎችንም በብዛት በመያዝ በ162 ገፆች ተጠናቅሮ የቀረበ መድብል ነው። መልካም ንባብ።

Inside the Math Engine 💡 Lesson 20: How Digital Signatures Are Created and Verified ባለፈው ትምህርታችን፣ ፍጹም የሆነ ማረጋገጫ (authentication) ለማግኘት ክሪፕቶከረንሲዎች የasymmetric key pairs ህግን በተገላቢጦሽ እንዴት እንደሚጠቀሙበት አይተናል። ዛሬ ደግሞ ያለምንም መካከለኛ አካል (middleman) የእርስዎ Wallet ግብይትን ለመጠበቅ፣ ማንነትዎን ለማረጋገጥ እና ገንዘብዎ በመንገድ ላይ እንዳይቀየር የሚወስዳቸውን ትክክለኛ ሜካኒካዊ እርምጃዎች ለማየት መከለያውን ሙሉ በሙሉ እናነሳለን። 🦇 The Story of Batman’s Two-Way Lock Batman ሦስት የተለዩ ደረጃዎች ያሉት ልዩ መቆለፊያ ያለው የካዝና ሳጥን አለው ብለው ያስቡ፦ Position A (ወደ ግራ የተቆለፈ)፣ Position B (መካከለኛ ማዕከል ላይ የተከፈተ) እና Position C (ወደ ቀኝ የተቆለፈ)። እሱ ሁለት የተበጁ ቁልፎች አሉት፦ በሰዓት እቅጣጫ (ወደ ቀኝ) ብቻ የሚዞር ጥቁር private key እና በሰዓት እቅጣጫ ተቃራኒ (ወደ ግራ) ብቻ የሚዞር ቢጫ public key። ሳጥኑ በደረጃ C ላይ ከተቆለፈ፣ እሱን ወደ ግራ አዙሮ መክፈት የሚችለው ቢጫው ቁልፍ ብቻ ነው። Batman ጥቁሩን private key ለራሱ አስቀርቶ፣ በሚሊዮን የሚቆጠሩ የቢጫው public key ቅጂዎችን በGotham ላለ ለእያንዳንዱ ሰው ያሰራጫል። ጡረታ ለመውጣት ሲወስን፣ ሀብቱን ለAlfred የሚያስተላልፍበትን ማስታወሻ ጽፎ ቅጂውን በሳጥኑ ውስጥ ካስቀመጠ በኋላ፣ ጥቁር private keyውን ወደ ቀኝ ወደ ደረጃ C ያዞረዋል። ሳጥኑን እና ግልጽ የጽሑፍ ማስታወሻውን ለAlfred ይሰጠዋል። ተጠራጣሪው የባንክ ሰራተኛ ማረጋገጫ በሚጠይቅበት ጊዜ Alfred የተቆለፈውን ሳጥን ያቀርባል። የባንክ ሰራተኛው የራሱን ቢጫ public key ወስዶ መቆለፊያውን ወደ ግራ ሲያዞረው ሳጥኑ በሰላም ይከፈታል። ሳጥኑን በደረጃ C ላይ ሊቆልፈው የሚችለው ጥቁሩ private key ብቻ ስለሆነ፣ Batman በቦታው ባይኖርም መልዕክቱ ከእሱ የመጣ መሆኑን የባንክ ሰራተኛው ፍጹም በሆነ የሂሳብ እርግጠኝነት ያውቃል። 🧩 The Ingredients of an On-Chain Signature በክሪፕቶከረንሲ መረብ ውስጥ፣ ዲጂታል ፊርማ (digital signature) ዝም ብሎ የሚለጠፍ ቋሚ ማህተም አይደለም። እሱ ለእያንዳንዱ ዝውውር በሂሳብ ቀመር በdynamically የሚመነጭ ልዩ የኮድ አካል ነው። የእርስዎ Wallet ይህንን ፊርማ የሚገነባው ሦስት ዋና ዋና ግብአቶችን በመጠቀም ነው፦ **የግብይት መልዕክት፣ የሃሽ ተግባራት (hash functions) እና የእርስዎ private key። * The Plaintext Message፦ የእርስዎ Wallet ጥሬውን የዝውውር ዝርዝር (ላኪ፣ ተቀባይ፣ መጠን እና የኔትወርክ ክፍያ) ይጽፋል። * The Message Hash፦ ጥሬው plaintext በሃሽ ተግባር (hash function) ውስጥ ያልፋል፤ ይህም ለግብይቱ ልዩ እና ቋሚ ርዝመት ያለው ዲጂታል የጣት አሻራ ያመርታል። * The Encryption፦ የእርስዎ Wallet ይህንን message hash በተሸሸገው private keyዎ አማካኝነት ያመሰጥረዋል (encrypt ያደርገዋል)። ይህ ትክክለኛ ውጤት የእርስዎ ይፋዊ ዲጂታል ፊርማ (digital signature) ነው። የግብይት መልዕክቱ ራሱ የፊርማው መሠረታዊ ግብአት በመሆኑ፣ ዲጂታል ፊርማ ለዚያ ለተወሰነ ግብይት ብቻ ለዘላለም የታሰረ ነው። ያንን ፊርማ ለሌላ ዝውውር ለመጠቀም ቢሞክሩ መረቡ ወዲያውኑ ውድቅ ያደርገዋል። 🔄 The Verification Loop: How Nodes Audit the Data አንዴ ከተሰራጨ በኋላ፣ የእርስዎ Wallet ሦስት የተለያዩ ነገሮችን ወደ ኢንተርኔት ይገፋል፦ የመጀመሪያውን የPlaintext የግብይት መልዕክት፣ ዲጂታል ፊርማውን እና የእርስዎን public key። አንድ ያልተማከለ Node ይህንን ጥቅል ሲቀበል፣ ባለሁለት ደረጃ የማረጋገጫ ሂደት (dual verification process) ያካሂዳል፦ * ደረጃ 1፦ Nodeዱ ጥሬውን የPlaintext የግብይት መልዕክት በትክክለኛው ተመሳሳይ የሃሽ ተግባር (hash function) ውስጥ በማሳለፍ ገለልተኛ የጣት አሻራ ያመነጫል። * ደረጃ 2፦ በዚያው ቅጽበት፣ Nodeዱ የእርስዎን public key በመጠቀም ዲጂታል ፊርማውን ይፈታዋል (decrypt ያደርገዋል)፤ በዚህም የመጀመሪያውን message hash ያወጣል። * ደረጃ 3፦ Nodeዱ ሁለቱንም ውጤቶች በቀጥታ ያነጻጽራል። ሁለቱም ሃሾች ፍጹም በሆነ መንገድ ከተገጣጠሙ፣ ሁለት ፍጹም እውነታዎችን በአንድ ላይ ያረጋግጣል። በመጀመሪያ፣ ማንነትን ያረጋግጣል (identity)፦ በPublic keyዎ ምስጢሩ መፈታቱ ፊርማው በእርስዎ private key መቆለፉን ያረጋግጣል። ሁለተኛ፣ የዳታውን ትክክለኛነት (data integrity) ያረጋግጣል፦ መልዕክቱ በመንገድ ላይ አልተቀየረም። አንድ ሃከር ሳንቲሞችዎን ለመስረቅ የመድረሻ አድራሻውን ለመቀየር ቢሞክር፣ የPlaintext ሃሹ ሙሉ በሙሉ ይቀየራል፤ ይህም የማረጋገጫ አለመጣጣምን ስለሚፈጥር ዓለም አቀፉ የNode መረብ ግብይቱን ወዲያውኑ ይጥለዋል። 📅 Next Lesson Preview ዲጂታል ፊርማዎች ግብይቶችን ለመጠበቅ የሃሽ ተግባራትን እና ጥንድ ቁልፎችን እንዴት እንደሚጠቀሙበት አሁን በትክክል ካወቁ፣ በመረቡ ስር የሚሠራውን የተወሰነ የሂሳብ ስሌት የምንመረምርበት ጊዜ ደርሷል። በሚቀጥለው ትምህርታችን፣ የBitcoin Transaction እንዴት እንደሚሰራ እንመለከታለን፡ How Bitcoin Transaction Works --- 📖 ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

ICE ኢንተርቪው ዝግጅታችን እስካሁን አቅርበን በማናውቀው ሁነት የሚካሄድን ከኳንት ትሬደር ጋር የሚደረግ ቆይታ እናረጋለን። ከPips pay my Bills ጋር የምናደርገውን ቆይታ የቀጥታ መድረክ ትሳተፉበት ዘንድ ጋብዘናቹሀል። https://vt.tiktok.com/ZS9MFE1PVuqLW-LLuWv/

On-Chain Execution Chapter 8 - Lesson 19 💡 Digital Signatures & The Code Behind Ownership ባለፈው ትምህርታችን፣ በዕለተ-ግብይት (execution day) የሚከናወኑትን የሜካኒክስ ሂደቶች ማለትም ግብይቶች እንዴት በእርስዎ መሣሪያ ላይ ተነስተው ለዓለም አቀፍ የNode መረቦች እንደሚሰራጩ በዝርዝር አይተናል። ነገር ግን ይህ እውነታ አንድ ትልቅ ጥያቄ ያስነሳል፦ አንድ ግብይት በኢንተርኔት ላይ የሚላክ ተራ ይፋዊ መልዕክት ከሆነ፣ አንድ አካል ያንን መልዕክት በመንገድ ላይ ቀይሮ (alter አድርጎ) ሀብትዎን እንዳይሰርቅ የሚከለክለው ምንድን ነው? ዛሬ፣ የራስ-ባለቤትነትን (self-custody) እውን የሚያደርገውን መሠረታዊ ክሪፕቶግራፊ ለመግለጥ ከሶፍትዌሩ ገጽታ በስተጀርባ በጥልቀት እንመረምራለን፦ እነሱም encryption እና digital signatures ናቸው። 🛑 The Problem of Public Identity የእርስዎ On-Chain ማንነት በሂሳብ ቀመር በተገናኙ ጥንድ ቁልፎች ይገለጻል፦ public key (የእርስዎ አድራሻ) እና private key (የእርስዎ ዋና መቆጣጠሪያ)። የእርስዎ አድራሻ (Address) እና የያዘው ትክክለኛ የባለቤትነት መጠን በBlockchain መዝገብ ላይ በይፋ ተመዝግቧል። ገንዘብዎን ለማንቀሳቀስ፣ እርስዎ የዚያ አድራሻ እውነተኛ ባለቤት መሆንዎን በምድር ላይ ላለ ለእያንዳንዱ decentralized Node ማረጋገጥ አለብዎት። ባለቤትነትዎን ለማረጋገጥ Private Keyዎን በቀጥታ በግብይት መልዕክቱ ውስጥ ገልጠው መላክ ቢኖርብዎት ኖሮ፣ መልዕክቱን በመንገድ ላይ የሚጠልፍ ማንኛውም ሰው ቁልፍዎን ገልብጦ Walletዎን ወዲያውኑ ባዶ ሊያደርገው ይችል ነበር። ይህ ትልቁን የክሪፕቶግራፊ እንቆቅልሽ ያስነሳል፦ አንድን ምስጢራዊ መረጃ ምንነቱን ፈጽሞ ሳይገልጡ፣ ያንን ምስጢር በእጅዎ መያዝዎን በሂሳብ ቀመር እንዴት ማረጋገጥ ይቻላል? 🔍 Understanding Traditional Encryption ለዚህ መፍትሔ ለመረዳት፣ መጀመሪያ ባህላዊ Encryption ዳታን እንዴት ምስጢር አድርጎ እንደሚጠብቅ ማየት አለብን። በዓይነቱ፣ Encryption cipher የሚባል የሂሳብ ቀመር በመጠቀም ሊነበብ የሚችል ጽሑፍን (plaintext) ወደማይነበብ የተመሰቃቀለ ጽሑፍ (ciphertext) ይቀይረዋል። * Symmetric Encryption፦ ዳታን ለመቆለፍ እና ለመክፈት በትክክል አንድ ዓይነት ቁልፍ (identical key) ይጠቀማል። ተቀባዩ መልዕክትዎን እንዲከፍት ቁልፉን በኢንተርኔት ላይ ከላኩት፣ ጥቃት አድራሹ በመንገድ ላይ ሊጠልፈው ይችላል፤ ይህም ደህንነትዎን ይሰብረዋል። * Asymmetric Encryption፦ ይህንን ችግር የሚፈታው ሁለት የተለያዩ፣ ነገር ግን በሂሳብ የተገናኙ ቁልፎችን public key እና private key በመጠቀም ነው። በPublic Key የተቆለፈ ዳታ መፈታት የሚችለው ለእሱ ተዛማጅ በሆነው Private Key ብቻ ነው። 🔄 The Crypto Flip: Authentication over Secrecy ባህላዊ Encryption የተገነባው ምስጢራዊ መልዕክቶችን ከሰላዮች አይን ለመደበቅ ነበር። ነገር ግን የBlockchain መረቦች ዲዛይናቸው ሙሉ በሙሉ ይፋዊ (public) ነው እኛ የግብይት ዳታን መደበቅ አያስፈልገንም። ይልቁኑ፣ ክሪፕቶከረንሲዎች Asymmetric Encryptionን በተገላቢጦሽ መንገድ ይጠቀማሉ። መልዕክትን በእርስዎ private key ካመሰጠሩት (ካቆለፉት)፣ በዓለም ላይ ያለ ማንኛውም ሰው በእርስዎ public key አማካኝነት ሊፈታው ይችላል። ዝውውር በሚጀምሩበት ጊዜ፣ የእርስዎ Wallet የግብይት መልዕክትዎን ከእርስዎ Private Key ጋር በውስብስብ የሂሳብ ሂደት ያጣምረዋል። ይህ ሂደት digital signature የሚባል ልዩ የዳታ ኮድ ያመርታል። ይህ ልዩ ፊርማ ሊረጋገጥ የሚችለው በእርስዎ Public Key ብቻ ስለሆነ፣ Private Keyዎን ሙሉ በሙሉ ምስጢር አድርገው እየጠበቁ፣ እነዚያን ሳንቲሞች ለማንቀሳቀስ የተፈቀደልዎት እውነተኛ ባለቤት መሆንዎን በመረቡ ላይ ላለ ለእያንዳንዱ Node ፍጹም እና ሊጭበረበር የማይችል ማረጋገጫ (proof) ይሰጣል። 📅 Next Lesson Preview አሁን የEncryption እና የAuthentication የንድፈ-ሀሳብ ማዕቀፍን ከሸፈንን፣ መከለያውን ሙሉ በሙሉ የምናነሳበት ጊዜ ደርሷል። በሚቀጥለው ትምህርታችን፣ እነዚህን ኮዶች ለማመንጨት እና ለማረጋገጥ የእርስዎ Wallet የሚወስዳቸውን ትክክለኛ የሂሳብ ደረጃዎች በዝርዝር እንሰብራለን፦ How Digital Signatures Actually Work. --- 📖 ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

ሰርክ ቅዳሜ ምሽት የሚደረገው የICE ኢንተርቪው ምሽት ዛሬም በመቀጠል ወጣት ትሬደር የሆነውን DT FX Forex ይዘንላችሁ ቀርበናል። ተቀላቀሉን። https://vt.tiktok.com/ZS9M1dY8Qt4M4-bpbGL/

On-Chain Execution 💡 Lesson 18: Sending, Receiving, and the Storage Myth ባለፈው ትምህርታችን፣ የመጨረሻውን የwallet መዋቅራዊ ንድፍ በጋራ ተመልክተናል። በsoftware እና በhardware፣ በhot እና በcold ማከማቻዎች መካከል ያለውን ልዩነት፣ እንዲሁም ማዕከላዊ የሆኑ መድረኮችን (custodial) ከእውነተኛ የራስ-ባለቤትነት (self-custody) የሚለየውን ጥልቅ መስመር ተመልክተናል። ዛሬ ደግሞ ያንን ቲዎሪ ወደ ተግባር በመቀየር፣ ያለምንም ማዕከላዊ አስተዳዳሪ ሀብት በblockchain መረብ ላይ በትክክል እንዴት እንደሚንቀሳቀስ በተግባር እንመረምራለን። 🛑 ትልቁ የተሳሳተ ግንዛቤ፦ Walletዎች Bitcoin ያከማቻሉ? በcrypto ዓለም ውስጥ ያለው ትልቁ የተሳሳተ ግንዛቤ፣ አንድ wallet ልክ እንደ ተለመደው የቆዳ የኪስ ቦርሳ ጥሬ ገንዘብን በአካል አጭቆ እንደሚይዝ አድርጎ ማሰብ ነው። ይህ ፈጽሞ ስህተት ነው! Bitcoin በአካላዊ መልክ አይኖርም፤ ወይም ደግሞ ወደ መሣሪያዎ ሊወርድ የሚችል የፋይል አይነት አይደለም። እሱ በይፋዊ እና በጋራ የሂሳብ መዝገብ ማለትም በblockchain ላይ የተመዘገቡ ተራ ቁጥሮች ብቻ ናቸው። የእርስዎን crypto wallet በውስጡ ምንም ዓይነት ጥሬ ገንዘብ የሌለው፣ ነገር ግን አንድ የባንክ debit card ብቻ የያዘ የቆዳ ቦርሳ አድርገው ሊያስቡት ይችላሉ፦ * የእርስዎ ገንዘብ በአራት ማዕዘኑ ፕላስቲክ ካርድ ውስጥ የለም፤ ይልቁንም በባንኩ መዝገብ (ledger) ላይ ነው ተመዝግቦ የሚገኘው። * ካርዱ በቀላሉ ወደዚያ መዝገብ የሚወስድዎ መድረሻ ሲሆን፣ የእርስዎ ምስጢር ቁጥር (PIN) ደግሞ ዝውውሩን የፈቀዱት እውነተኛው ባለቤት እርስዎ መሆንዎን ያረጋግጣል። * ካርዱ ቢጠፋባችሁ እንኳ ገንዘባችሁ አይጠፋም፤ መድረሻውን መልሳችሁ ለማግኘት አዲስ ካርድ ማውጣት ብቻ ነው የሚጠበቅባችሁ። በተመሳሳይ መልኩ፣ አንድ Bitcoin wallet የሚያከማቸው private keys (የምስጢር ቁልፎችን) እንጂ ሳንቲሞችን አይደለም። ሳንቲሞቹ በይፋዊው blockchain ledger ላይ በእርስዎ public address ስር በቋሚነት ይኖራሉ። የእርስዎ private key እንደ debit card እና እንደ PIN ተጣምሮ የሚያገለግል ሲሆን፣ ያንን ገንዘብ የመክፈት እና የማንቀሳቀስ ፍጹም እና ብቸኛ መብት ይሰጥዎታል። 🧩 የCrypto አድራሻዎን መረዳት ገንዘብን በon-chain ላይ ለማንቀሳቀስ Bitcoin address የሚባል የአካውንት መለያ ያስፈልግዎታል። ይህ ከፊደላትና ከቁጥሮች የተዋቀረ ረጅም ስብስብ ሲሆን ልክ እንደ ኢሜይል አድራሻ ይሠራል። በዓለም ላይ ያለ ማንኛውም ሰው ሊያየው ወይም ግብይት ሊልክበት ይችላል፤ ነገር ግን ያለ እርስዎ private key (ማለትም ያለ ዋናው ማለፊያ ቃልዎ) ወደ ሂሳብዎ መግባት ፈጽሞ አይችልም። በመረቡ ላይ በአጠቃላይ ሦስት ዓይነት የተለመዱ የአድራሻ ቅርጾችን ያገኛሉ፦ Legacy (P2PKH)፦ ሁልጊዜ በቁጥር 1 ይጀምራል። Script (P2SH)፦ ሁልጊዜ በቁጥር 3 ይጀምራል። Native SegWit (Bech32)፦ ዘመናዊው ስታንዳርድ ሲሆን ሁልጊዜም በትንንሽ ፊደላት bc1 ይጀምራል። 📥 Phase One: How to Receive Bitcoin Safely ክሪፕቶ መቀበል እጅግ በጣም ቀላል እና ቀጥተኛ ሂደት ነው፤ ምክንያቱም ላኪው አካል አብዛኛውን ከባድ ሥራ ይወጣል። መድረሻውን ማመንጨት (Generate the Destination)፦ ወደ wallet መተግበሪያዎ በመግባት "Receive" የሚለውን ይጫናሉ። ሶፍትዌሩ የእርስዎን public address በጽሑፍ መስመር መልክ እና በቀላሉ ስካን የሚደረግ የQR ኮድ (የአድራሻው በምስል የተቀረጸ ስሪት) ያሳየዎታል። ግላዊነትዎን መጠበቅ (Protect Your Privacy)፦ blockchain ሙሉ በሙሉ ግልጽ መዝገብ በመሆኑ፣ አድራሻዎን የሚያውቅ ማንኛውም ሰው Block Explorer በሚባሉ የኮምፒውተር መሣሪያዎች አማካኝነት አጠቃላይ ቀሪ ሂሳብዎን ሊያይ ይችላል። ይህንን የፋይናንስ ግላዊነትዎን ለመጠበቅ ሲባል፣ ዘመናዊ non-custodial walletዎች ለሚመጣው ለእያንዳንዱ አዲስ ግብይት አዲስ አድራሻ በራሳቸው የመቀያየር (address rotation) ባህሪ አላቸው። 📤 Phase Two: How to Send Bitcoin Without Mistakes ክሪፕቶ መላክ ሙሉ እና ያልተከፋፈለ ትኩረትን ይጠይቃል። በblockchain ላይ ግብይቶች ፍጹም የማይቀለበሱ (irreversible) ናቸው። እዚህ ጋ ምንም ዓይነት የድርጅት የደህንነት መረብ፣ የድጋፍ መስመር ወይም የባንክ ስረዛ የለም። 1. ግብይቱን መፍጠር (Create the Transaction): Step 1. የላኪውን public address በትክክል ኮፒ አድርገው ይለጥፋሉ ወይም የስልክዎን ካሜራ በመጠቀም የQR ኮዳቸውን ስካን ያደርጋሉ። በመቀጠል መላክ የሚፈልጉትን የBTC መጠን ሲያስገቡ የገንዘቡን ምንዛሬ ዓይነት በከፍተኛ ጥንቃቄ መመልከት አለብዎት (ለምሳሌ 100 ዶላር የሚያህል ቢትኮይን ለመላክ አስበው በስህተት 100 BTC እንዳይተይቡ መጠንቀቅ ያስፈልጋል)። 2. ግብይቱን መፈረም (Sign the Transaction): Step 2. "Send" የሚለውን ይጫናሉ። የwallet መተግበሪያዎ የሚስጥር ቁጥር፣ የጣት አሻራ ወይም የhardware መሣሪያ የሚጠቀሙ ከሆነ የአካላዊ ቁልፍ ማረጋገጫ ይጠይቅዎታል። Walletዎ የተደበቀውን private keyዎን በመጠቀም ልዩ የሂሳብ digital signature ያመነጫል፤ ይህም ሳንቲሙን እያወጣ ያለው እውነተኛው ባለቤት እርስዎ መሆንዎን ለመረቡ ያረጋግጣል። 3. ወደ Nodes ማሰራጨት (Broadcast to the Nodes): Step 3. Walletዎ በኢንተርኔት አማካኝነት ወደ Bitcoin node (በመረቡ ላይ ወዳለ ኮምፒውተር) ይገናኛል እና የተፈረመውን ግብይት ያሰራጫል። ኖዱ ግብይቱን አረጋግጦ በዓለም ዙሪያ ላሉ ሌሎች nodes ያስተላልፋል። ግብይትዎ በማዕድን አውጪ (miner) አማካኝነት በቋሚነት በአንድ ብሎክ ውስጥ እስኪታተም ድረስ ሁኔታው "Pending" (በመጠባበቅ ላይ) ሆኖ ይቆያል። ⏳ What is a Bitcoin Network Fee? እያንዳንዱ ግብይት የእርስዎን ዝውውር ለሚያሰናዱ እና የመዝገቡን ደህንነት ለሚጠብቁ miners በቀጥታ የሚከፈል አነስተኛ የnetwork fee ማካተት አለበት። በእያንዳንዱ ብሎክ ውስጥ ያለው ቦታ ውስን ስለሆነ፣ miners ሁልጊዜ ከፍተኛ ክፍያ ላላቸው ግብይቶች ቅድሚያ ይሰጣሉ። 🚀 High Fee፦ ግብይትዎን ያፈጥነዋል፤ አብዛኛውን ጊዜ ከ10 እስከ 30 ደቂቃዎች ውስጥ እንዲረጋገጥ ያደርገዋል። 🐌 Low Fee፦ ገንዘብ ይቆጥብልዎታል፤ ነገር ግን መረቡ በተጨናነቀበት ወቅት ዝውውሩ ሰዓታት ወይም ቀናትን ሊወስድ ይችላል። ⚠️ የደህንነት ማጣሪያው (The Safety Filter)፦ ክፍያውን እጅግ በጣም ዝቅተኛ ካደረጉት መረቡ ሙሉ በሙሉ ችላ ይለዋል። ከ72 ሰዓታት በኋላ ግብይቱ በራሱ ተሰርዞ ቢትኮይንዎ ወደ walletዎ በሰላም ይመለሳል። 📅 Next Lesson Preview አሁን መሠረታዊ የon-chain ግብይቶችን እንዴት ማከናወን እንደሚችሉ እና የኔትወርክ ክፍያዎችን እንዴት ማስተናገድ እንደሚችሉ ስላወቁ፣ ንብረቶቻችሁን ደህንነታቸውን ጠብቀው ስለሚያቆዩት የክሪፕቶግራፊ ምስጢሮች የምንነጋገርበት ጊዜ ደርሷል። በሚቀጥለው ትምህርታችን ያለ ማዕከላዊ ባንክ የባለቤትነት ማረጋገጫን ፍጹም የሚያደርገውን የሂሳብ ሞተር በጥልቀት እንመረምራለን፦ What Is a Digital Signature? 📖 ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

ሰርክ አርብ ምሽት የሚዘጋጀው የነጋድራስ ሸንጎ የፈንዳመንታል አናሊስስ መድረካችን በመጀመሩ የቀጥታ መድረኩን ትቀላቀሉን ዘንድ ተጋብዛቹሀል። https://vt.tiktok.com/ZS96TqaReas8x-C2dl6/

The Ultimate Wallet Blueprint Lesson 17: Freedom, Storage, and the Power of Self-Custody ባለፈው ትምህርታችን እውነታውን ሰብረን አይተናል፦ walletዎ ትክክለኛ ዲጂታል ሳንቲሞችን በአካል አይዝም። ይልቁንም በBlockchain ላይ ያለውን መረጃዎን የሚከፍቱትን የምስጠራ ቁልፎች (cryptographic keys) የሚያስተዳድር የቁጥጥር ፓነል ነው። ነገር ግን የblockchain ፈጣሪዎች በለመድነው ቀላል የሆኑ የተጠቃሚ ስሞች (usernames) እና ሚስጥር ቁጥሮች ከመጠቀም ይልቅ ለምን ይህንን ሥርዓት ፈጠሩ? መካከለኛውን አካል (ባንክን) ማስወገድ ለምን እንደሚያስፈልገን እና ለእርስዎ የሚስማማውን ምርጥ የwallet አወቃቀር እንዴት መምረጥ እንደሚችሉ እንመልከት። 🏛 የባንኮች ችግር፦ ማዕከላዊነት (Centralization) በባህላዊው የፋይናንስ ሥርዓት ውስጥ፣ ገንዘብዎን የሚያስተዳድሩት እርስዎ አይደሉም። ባንኩ የእርስዎን ስም እና ቀሪ ሂሳብ የሚከታተል ማዕከላዊ የሂሳብ መዝገብ (centralized ledger) የያዘ አስተዳዳሪ ነው። ገንዘብ ሲያስተላልፉ፣ ገንዘቡን እያነቀሳቀሱ ያሉት እርስዎ አይደሉም ጥያቄ እየላኩ ነው እንጂ። ባንኩ በራሱ መመሪያዎች ላይ በመመስረት ጥያቄውን ሊያጸድቀው፣ ሊያሳግደው፣ ሊያግደው ወይም መድረሻዎን ሊከለክልዎት ይችላል። [Your Request] ➔ [Centralized Bank] ➔ [Approved OR Frozen/Censored] Crypto ይህንን ችግር ሙሉ በሙሉ ያስወግዳል። ባንክ አካውንት ከመስጠት ይልቅ፣ የcrypto wallet ማንኛውም ሰው ወዲያውኑ ራሱን የቻለ አድራሻ (independent address) እንዲያመነጭ ይፈቅዳል። እሱ ፍጹም permissionless (ፈቃድ የማይጠይቅ) ነው። ምንም ሰነዶች፣ ምንም ማጽደቆች፣ ምንም መሰናክሎች የሉም። የኢንተርኔት ግንኙነት ካለዎት፣ የፋይናንስ ማንነት አለዎት። 🛠 የCrypto Walletዎች 3ቱ መለኪያዎች አንድ ነጠላ "Bitcoin wallet" ብቻ የለም። ለሀብትዎ ትክክለኛውን መዋቅር ለመምረጥ እነዚህን ሦስት መለኪያዎች ይመልከቱ፦ 1. ማከማቻው - Medium (ቁልፎቹ የት ናቸው?) 💻 Software Wallets፦ በስልክዎ፣ በላፕቶፕዎ ወይም በብሮውዘርዎ ላይ የሚሠሩ መተግበሪያዎች። በጣም ምቹ ናቸው ነገር ግን ከኢንተርኔት ጋር ለተገናኙ መሣሪያዎች አደጋዎች የተጋለጡ ናቸው። 🔒 Hardware Wallets፦ የርስዎን private keys ሙሉ በሙሉ ከኢንተርኔት ውጭ (offline) ለመጠበቅ ብቻ የተሰሩ አካላዊ መሣሪያዎች። 📝 Paper Wallets፦ ቁልፎች በቀጥታ በአካላዊ ወረቀት ላይ የታተሙበት ወይም የተጻፉበት። 2. ግንኙነት - Connectivity (Hot vs. Cold) 🔥 Hot Wallets፦ ከኢንተርኔት ጋር የተገናኙ። ለፈጣን እና የዕለት ተዕለት ግብይቶች የተሰሩ ናቸው ነገር ግን የርቀት ሀከሮች ኢላማ ናቸው። 🧊 Cold Wallets፦ በማንኛውም ጊዜ ሙሉ በሙሉ ከኢንተርኔት የተለዩ። የርቀት ዲጂታል ስርቆት በሂሳብ ህግጋት ፈጽሞ የማይቻል ነው። 3. ባለአደራነት - Custody (ቁልፎቹን ማን ያዛቸው?) 🏦 Custodial፦ ማዕከላዊ Exchange ቁልፎችዎን ያስቀምጣል። እርስዎ በሚስጥር ቁጥር ይገባሉ፣ ነገር ግን ገንዘብዎን የሚቆጣጠሩት እነሱ ናቸው። 🔑 Non-Custodial፦ የእርስዎን private keys እና seed phrase ፍጹም በሆነ ብቸኛ ባለቤትነት ይይዛሉ። የwallet መተግበሪያው የእርስዎን ገንዘብ በፍፁም ሊነካ ወይም ሊደርስበት አይችልም። ⚖️ ምርጫው፦ ምቾት ወይስ ደህንነት? 1. CENTRALIZED EXCHANGE (CEX / WEB) Medium: Software Custody: Custodial (Exchange holds keys) Connectivity: Hot (Online) Security: 🔴 LOW Ease of Use: 🟢 HIGH 2. MOBILE WALLET APP Medium: Software Custody: Non-Custodial (You hold keys) Connectivity: Hot (Online) Security: 🟡 MEDIUM Ease of Use: 🟢 HIGH 3. HARDWARE WALLET Medium: Physical Device Custody: Non-Custodial (You hold keys) Connectivity: Cold (Offline) Security: 🟢 HIGH Ease of Use: 🔴 LOW 💡 ለፈጣን ግብይት (Fast Trading)፦ custodial hot wallet ፈጣን ፍጥነት ይሰጥዎታል፣ ነገር ግን ቁጥጥርዎን አሳልፈው ይሰጣሉ። 💡 ለረጅም ጊዜ ቁጠባ (Long-term Savings)፦ non-custodial hardware cold wallet ሙሉ በሙሉ ደህንነቱ የተጠበቀ ነው፣ ነገር ግን ግብይቶችን በእጅ መፈረም ጊዜ ይወስዳል። 🧠 የCrypto አስተሳሰብ፦ "Not Your Keys, Not Your Coins" የማዕከላዊነት መበታተን ወርቃማው ሕግ ፍጹም ነው። Cryptoዎን በማዕከላዊ exchange ላይ ካስቀመጡ፣ ቁልፎቹን የያዙት እነሱ ናቸው ይህ ማለት ገንዘቡንም የያዙት እነሱ ናቸው። ወደ non-custodial wallet መሸጋገር ፍጹም የራስ-ባለቤትነት (self-custody) ይሰጥዎታል። ሀብትዎን ለመጠቀም የማንንም ሰው ፈቃድ አያስፈልግዎትም። ነገር ግን ይህ ነጻነት ከፍተኛ ዲሲፕሊንን ይጠይቃል። በራስ-ባለቤትነት ሥርዓት ውስጥ፣ "Forgot Password" የሚል ቁልፍ የለም፣ የደንበኞች አገልግሎትም የለም። የራስዎ ባንክ እርስዎ እራስዎ ነዎት። 📅 የሚቀጥለው ትምህርት ፍንጭ አሁን የwallet ንድፈ-ሐሳብ ስላለዎት፣ ወደ እውነተኛ ተግባር የምንገባበት ጊዜ ደርሷል። በሚቀጥለው ትምህርታችን፣ ደረጃ በደረጃ የአፈጻጸም መንገዶችን እንሸፍናለን፦ ያለምንም አላስፈላጊ ስህተት Bitcoinን እንዴት በደህና መላክ እና መቀበል እንደሚቻል እንማራለን። 📖 ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

የICT ኮንሰፕት ይሰራል ወይስ አይሰራም በሚል ርእስ የምናደርገው የትምህርታዊ ክርክር መድረክ ዛሬም አራት የኮሚዩኒቲ መስራቾችን ይዞ በመገኘት የሚቀጥልበትን መድረክ አመቻችተን ይዘንላችሁ ቀርበናል። ሁላችሁም በላይቭ መድረካችን ላይ በመገኘት እውቀትን አብረን እንቋደስ ዘንድ ጋብዘናቹሀል። https://vt.tiktok.com/ZS9672mdD6G6P-vDpJK/

If you own hundreds of secret keys... how do you remember them all? Lesson 16 - በመቶዎች የሚቆጠሩ ምስጢራዊ ቁልፎች ካሉዎት... ሁሉንም እንዴት ማስታወስ ይችላሉ? ባለፈው ትምህርታችን፣ ለእያንዳንዱ ግብይት አዲስ አድራሻ መጠቀም ግላዊነትዎን ለመጠበቅ ምርጡ መንገድ መሆኑን ተምረናል። ነገር ግን ይህ ማለት ለማንበብ የማይቻሉ በደርዘን ወይም በመቶዎች የሚቆጠሩ private keys ማስተዳደር ማለት ነው። ከእነዚህ ረዣዥም የቁምፊዎች ስብስቦች መካከል እያንዳንዱን ነጠላ ቁልፍ በእጅዎ ለመጻፍ ቢገደዱ ኖሮ፣ cryptoን ማስተዳደር ፍጹም አስፈሪ ቅዠት ይሆን ነበር። ለዚህም መፍትሔው መጣ፦ The Seed Phrase የHD Wallet ዛፍ፦ አንድ ስር፣ ማለቂያ የሌላቸው ቅርንጫፎች ዘመናዊ walletዎች Hierarchical Deterministic (HD) wallets በመባል ይታወቃሉ። እርስ በራሳቸው የማይገናኙ የዘፈቀደ ቁልፎችን ከመፍጠር ይልቅ፣ አንድ ዋና የሂሳብ ዛፍ መዋቅርን ይጠቀማሉ፦

                  [ Seed Phrase ]
                        │
                  [ The Seed ]
                        │
             [ Master Private Key ]
             ╱          │         ╲
     [Child Key 1] [Child Key 2] [Child Key 3]

እያንዳንዱ ነጠላ አድራሻ የMaster Private Key ልጅ በመሆኑ፣ እያንዳንዱን ግብይት ለየብቻ backup ማድረግ አያስፈልግዎትም። የዛፉን የመጨረሻ ዋና ስር ማስተማመን ብቻ ነው የሚጠበቅብዎት፦ እሱም የእርስዎ Seed Phrase ነው። 📝 Seed Phrase በትክክል ምንድን ነው? * ከሰው ልጅ ጋር መገናኛ መንገድ፦ ከ2,048 ቃላት ካለው ዓለም አቀፍ ደረጃውን የጠበቀ ዝርዝር ውስጥ የተመረጡ ከ12 እስከ 24 የሚደርሱ ተራ ቃላት (እንደ acid, farm, gym, soda ያሉ) ቅደም ተከተል ነው። * ዋናው ሚስጥር ቁጥር፦ ከመጋረጃው በስተጀርባ፣ የwallet መተግበሪያዎ እነዚህን ቃላት The Seed ወደሚባል ግዙፍ ቁጥር ይቀይራቸዋል፤ ይህም ወደፊት የሚጠቀሙበትን እያንዳንዱን ነጠላ ቁልፍ በራሱ ያሰላል። * ሁለንተናዊ ማግኛ መንገድ፦ ስልክዎ ቢሰበር ወይም ውሃ ውስጥ ቢወድቅ፣ እነዚህን ትክክለኛ ቃላት በምድር ላይ ባለው በማንኛውም ፈጽሞ የተለየ የwallet መተግበሪያ ላይ በመተየብ መላው ገንዘብዎ ወዲያውኑ መልሶ እንዲመጣ ማድረግ ይችላሉ። 🔒 የማይደራደሩ የSeed ደህንነት ሕጎች እነዚህን ከ12-24 የሚደርሱ ቃላትዎን ያገኘ ማንኛውም ሰው ወዲያውኑ የሁሉም cryptoዎ ባለቤት ስለሚሆን፣ እንደ ፍጹም ካዝና ሊጠብቁት ይገባል፦ * በዲጂታል መንገድ በፍፁም አያስቀምጡ፦ በፍፁም ስክሪንሹት አያድርጉ፣ እንዲሁም በኢሜይል፣ በጽሑፍ መልእክት ወይም በክላውድ ሰነድ ላይ በፍፁም አያስቀምጡት። ስልክዎ ከተጠለፈ ገንዘብዎ ይጠፋል። * በወረቀት ወይም በብረት ላይ ብቻ፦ በእውነተኛ እስክሪብቶ በወረቀት ላይ ይጻፉት ወይም በብረት ላይ ይቅረጹት። ደህንነቱ በተጠበቀ፣ ከተደባለቀና ከኢንተርኔት ውጭ በሆነ ቦታ ደብቀው ያስቀምጡት። * አታላዮችን ችላ ይበሉ፦ ምንም ዓይነት እውነተኛ አስተዳዳሪ፣ የድጋፍ ወኪል ወይም የcrypto አገልግሎት የእርስዎን seed phrase በፍፁም አይጠይቅም። ከጠየቁዎት 100% ማጭበርበር ነው። 🧠 Academy Mindset በcrypto ሥነ-ምህዳር ውስጥ፣ ባለቤትነት ከአካላዊ መታወቂያዎ ወይም ከፊትዎ ጋር የተያያዘ አይደለም—ባለቤትነት የሚወሰነው በብቸኝነት ያንን እውቀት ማን እንደያዘ ብቻ ነው። ቃላቱን ካወቁ፣ የሀብቱ ባለቤት እርስዎ ነዎት። ቃላቱን ካጡ ግን ለዘላለም ይጠፋል። 🔮 የሚቀጥለው ትምህርት ፍንጭ አሁን ቁልፎችን፣ አድራሻዎችን እና ዋና የseed phrases መረድተናል። ነገር ግን እነዚህ የሂሳብ ፅንሰ-ሀሳቦች በእውነተኛው ሕይወት ውስጥ እንዴት ይሰራሉ? በሚቀጥለው ጊዜ፣ የሥራውን አካላዊ መሣሪያዎች እንመለከታለን፦ Bitcoin Wallets ለምን አስፈለጉ፣ እና በHot እና Cold ማከማቻዎች መካከል ያለው ልዩነት ምንድን ነው? --- 📖 ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

🤑 If Bitcoin has no bank... Where does your Bitcoin Actually Live? 🤑 Season 2 - Chapter 7 Lesson 15 ቢትኮይን ባንክ ከሌለው... ቢትኮይንዎ በትክክል የት ነው የሚኖረው? በኪሳችን ውስጥ የሚገኝ የቆዳ የኪስ ቦርሳ ጥሬ ገንዘብን ወይም ካርዶችን በአካል አጭቆ እንደሚይዝ ሁሉ፣ አብዛኛዎቹ ጀማሪዎችም የCrypto Wallet (የክሪፕቶ ቦርሳ) ዲጂታል ሳንቲሞችን በአንድ መተግበሪያ (App) ወይም በዩኤስቢ ስቲክ (USB stick) ውስጥ በአካል ከትቶ የሚያስቀምጥ ይመስላቸዋል። ነገር ግን አስገራሚው እውነት ይህ ነው፦ Walletዎ አንድም Bitcoin አይዝም። ከዚህ በፊት ይዞ አያውቅም፣ ወደፊትም አይዝም። የእርስዎ Bitcoins በቋሚነት የሚኖሩት በይፋዊው የBlockchain መረብ (network) ላይ ብቻ ነው። ታዲያ አንድ Crypto Wallet በትክክል ምን እያደረገ ነው? እሱ የባለቤትነት መብትን ለማረጋገጥ እና ገንዘብን ለማንቀሳቀስ የሚያስፈልጉትን የእርስዎን Cryptographic Keys (የምስጢር ቁልፎችን) የሚያስተዳድር የሶፍትዌር ወይም የሃርድዌር መሣሪያ ነው። 🔑 The Core Lingo You Must Know 1. The Private Key (ዋናው ሚስጥር ቁጥር): በዘፈቀደ የሚመነጭ ግዙፍ ቁጥር ነው። ገንዘብ ለመላክ ፍቃድ ለመስጠት እንደ ዲጂታል ፊርማዎ ሆኖ ያገለግላል። ይህንን ሙሉ በሙሉ በሚስጥር ይያዙት ይህን ቁልፍ የያዘ ማንኛውም ሰው ገንዘቡን ይቆጣጠራል። 2. The Public Key (የሂሳብ ቁጥሩ): በላቁ የCrypto ምስጠራ ዘዴዎች አማካኝነት ከእርስዎ Private Key ላይ በሂሳብ ስሌት የሚወጣ ቁጥር ነው። ገንዘብ ለመቀበል ያስችልዎታል። 3. The Address (የሚጋራው መታወቂያ): የPublic Keyዎ አጭር እና የተጨመቀ ስሪት ነው (አብዛኛውን ጊዜ በ 1፣ 3 ወይም bc የሚጀምር ባለ 26-35 ቁምፊዎች ስብስብ)። ሰዎች Crypto እንዲልኩላችሁ የምትሰጡት ይፋዊ መድረሻ ይህ ነው። 🚫 The Golden Rule of One-Way Mathematics የቁልፎቹ አፈጣጠር ሂደት ሙሉ በሙሉ የአንድ አቅጣጫ መንገድ ብቻ ነው፦ Private Key - Public Key - Address ለላቁ የሂሳብ ቀመሮች ምስጋና ይግባውና፣ Walletዎ ከእርስዎ Private Key ተነስቶ አድራሻዎን (Address) በቀላሉ ማመንጨት ይችላል። ነገር ግን፣ ማንም ሰው የእርስዎን ይፋዊ አድራሻ ወደ ኋላ በመፍታት (reverse-engineer በማድረግ) የPrivate Keyዎን ሰርቆ መውሰድ በአካል ፈጽሞ የማይቻል ነው። ⚠️ The Reality of Radical Responsibility በዚህ ሥርዓት ውስጥ ምንም ዓይነት መካከለኛ አካል ወይም የባንክ አስተዳደር ስለሌለ፣ Private Keyዎን ማጣት ማለት ገንዘብዎ ለዘላለም ተቆልፎበት ይቀራል ማለት ነው። የደንበኞች አገልግሎት የለም፣ "የሚስጥር ቁጥር ረሳሁ" የሚል ቁልፍ የለም። እውነተኛ የፋይናንስ ነጻነት ማለት ሙሉ ኃላፊነትን መቀበል ማለት ነው። 🧠 Academy Mindset ባህላዊው የባንክ ሥርዓት ለምቾት ሲል ቁጥጥርን አሳልፎ ይሰጣል። Crypto ግን ለምቾት ሳይንበረከክ ፍጹም እና ሊታገድ የማይችል የባለቤትነት መብትን ይሰጣል። ቁልፎቹ የእርስዎ ከሆኑ፣ Cryptoውም የእርስዎ ነው። ቁልፎቹ ከሌሉ ግን Crypto የለም። 🔮 Next Lesson Teaser Walletዎ ለእያንዳንዱ አድራሻ ሙሉ በሙሉ የተለያዩ ቁልፎችን የሚያመነጭ ከሆነ፣ በየቦታው ረዣዥም የዘፈቀደ ፊርማዎችን እና ቁጥሮችን ሳይጽፉ ሁሉንም እንዴት Backup ማድረግ ይችላሉ? በሚቀጥለው ጊዜ፣ የመጨረሻው ዋና ቁልፍ ስለሆነው ስለ Seed Phrase ምስጢር እንነጋገራለን። 📖 ይህንን ይበልጥ በጥልቀት መማር ከፈለጉ የ X ወይም የ Substack ጽሁፎቻችንን ይከታተሉ። X -- Salim Ahmed Substack -- Salim Ahmed በ Salim Ahmed ተዘጋጅቶ በ ETN Ecosystem የቀረበ። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed

ሰላም Guys እንዴት ናችሁ! I hope you're all doing well! በመጀመሪያ ደረጃ በትዕግስት ስለጠበቃችሁን ከልብ አመሰግናለሁ። ባለፉት ጥቂት ሳምንታት የመጀመሪያውን Season ካጠናቀቅን በኋል የተወሰነ ጊዜ ወስደን ነበር፡፡ አሁን ግን በይፋ ተመልሰናል! በጋራ በመሆን የመጀመሪያውን ምዕራፍ (Season 1) በድል አጠናቀናል። በዚያም ስለ ክሪፕቶከረንሲ መሠረታዊ ምንነት፣ ስለ ቢትኮይን፣ ስለ ቢትኮይን ኔትወርክ፣ ስለ ሃሺንግ፣ ማይኒንግ እና ብሎክቼይን ውስጣዊ አሠራር በጣም ጠንካራና አስተማማኝ መሰረት ጥለናል። አሁን ደግሞ ወደ ቀጣዩ የታሪካችን ምዕራፍ የምንሸጋገርበት ሰዓት ላይ ደርሰናል። ሁለተኛው ምዕራፍ (Season 2) ዛሬ በይፋ የሚጀመር ሲሆን፣ በዚህ ክፍል ውስጥ ስለ ቢትኮይን እጅግ በጣም ወሳኝ እና ተግባራዊ በሆኑ ርዕሶች ላይ በጥልቀት እናነሳለን። ስለ Bitcoin Wallets፣ ስለ Private & Public Keys፣ ስለ Seed Phrases፣ ስለ Digital Signatures፣ ስለ Altcoins፣ ስለ Crypto Exchanges፣ ስለ Common Crypto Scams and How to Avoid them በሚል አጠቃቀማቸውንና ሚስጥራቸውን በደንብ እንማማራለን። ይህ ብቻ አይደለም፤ በምዕራፍ 3 (Season 3) ደግሞ ጉዟችንን ይበልጥ በማስፋትና ወደ ጥልቀት በመውሰድ ስለ Ethereum፣ ስለ Crypto Trading፣ ስለ NFTs፣ ስለ Crypto ETFs እና ስለ On-Chain Analysis በስፋት የምንዳስስ ይሆናል። ጉዟችን ገና አሁን ነው የጀመረው። በአንድነት መማራችንን፣ ማደጋችንን እና የክሪፕቶ እውቀታችንን በጋራ መገንባታችንን እንቀጥላለን። በ Salim Ahmed አማካኝነት እየተዘጋጀ በ ETN Ecosystem በኩል መቅረቡን የሚቀጥልላችሁ ይሆናል። Powered by ETN Ecosystem / CryptoTalk-Ethiopia / Salim Ahmed